[99] Evaṁ vutte āyasmā sārīputto tuṇhī ahosi.
Dutiyampi kho bhagavā āyasmantaṁ sārīputtaṁ āmantesi .pe.
Dutiyampi kho āyasmā sārīputto tuṇhī ahosi. Tatiyampi kho
bhagavā āyasmantaṁ sārīputtaṁ āmantesi vuttamidaṁ sārīputta
pārāyane ajitapañhe
ye ca saṅkhātadhammāse ye ca sekkhā puthū idha
tesamme nipako iriyaṁ puṭṭho ca brūhi mārisāti
imassa nu kho sārīputta saṅkhittena bhāsitassa kathaṁ vitthārena
attho daṭṭhabboti. Evaṁ vutte 2 tatiyampi kho āyasmā sārīputto
tuṇhī ahosi.
[100] Bhūtamidanti sārīputta passasīti. Bhūtamidanti bhante
1 Ma. casaddo natthi. Yu. me. evamuparipi. 2 Ma. Yu. idaṁ pāṭhadvayaṁ natthi.
Yathābhūtaṁ sammappaññāya passati bhūtamidanti yathābhūtaṁ sammappaññāya
disvā bhūtassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti
tadāhārā sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya passati tadāhārā
sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā āhārasambhavassa nibbidāya
virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ
nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya passati tadāhāranirodhā
yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā nirodhadhammassa
nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti. Evaṁ
kho bhante sekkho hoti.
[101] Kathañca bhante saṅkhātadhammo hoti. Bhūtamidanti
bhante yathābhūtaṁ sammappaññāya passati bhūtamidanti yathābhūtaṁ
sammappaññāya disvā bhūtassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā
vimutto hoti tadāhārā sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya
passati tadāhārā sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā
āhārasambhavassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimutto hoti
tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya
passati tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya
disvā nirodhadhammassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā
vimutto hoti. Evaṁ kho bhante saṅkhātadhammo hoti. Iti
kho bhante yaṁ taṁ vuttaṁ pārāyane ajitapañhe
Ye ca saṅkhātadhammāse ye ca sekkhā puthū idha
tesamme nipako iriyaṁ puṭṭho ca brūhi mārisāti
imassa khohaṁ bhante saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena atthaṁ
ājānāmīti.
[102] Sādhu sādhu sārīputta bhūtamidanti sārīputta yathābhūtaṁ
sammappaññāya passati bhūtamidanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā
bhūtassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti tadāhārā
sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya passati tadāhārā sambhavanti
yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā āhārasambhavassa nibbidāya virāgāya
nirodhāya paṭipanno hoti tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti
yathābhūtaṁ sammappaññāya passati tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti
yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā nirodhadhammassa nibbidāya
virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti. Evaṁ kho sārīputta sekkho
hoti.
[103] Kathañca sārīputta saṅkhātadhammo hoti. Bhūtamidanti
sārīputta yathābhūtaṁ sammappaññāya passati bhūtamidanti yathābhūtaṁ
sammappaññāya disvā bhūtassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā
vimutto hoti tadāhārā sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya
passati tadāhārā sambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā
āhārasambhavassa nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimutto hoti
Tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya
passati tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ
sammappaññāya disvā nirodhadhammassa nibbidā virāgā nirodhā
anupādā vimutto hoti. Evaṁ kho sārīputta saṅkhātadhammo
hoti. Iti kho sārīputta yaṁ taṁ vuttaṁ pārāyane ajitapañhe
ye ca saṅkhātadhammāse ye ca sekkhā puthū idha
tesamme nipako iriyaṁ puṭṭho ca brūhi mārisāti
imassa kho sārīputta saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena attho
daṭṭhabboti. Paṭhamaṁ.
[104] Sāvatthiyaṁ viharati ... Atha kho kaḷārakhattiyo bhikkhu
yenāyasmā sārīputto tenupasaṅkami upasaṅkamitvā āyasmatā
sārīputtena saddhiṁ sammodi sammodanīyaṁ kathaṁ sārāṇīyaṁ vītisāretvā
ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho kaḷārakhattiyo bhikkhu
āyasmantaṁ sārīputtaṁ etadavoca moliyaphagguno āvuso sārīputta
bhikkhu sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattoti naha 1 nūna so āyasmā
imasmiṁ dhammavinaye assāsamalatthāti tenahāyasmā sārīputto
imasmiṁ dhammavinaye assāsampattoti. Na khvāhaṁ āvuso kaṅkhāmīti.
Āyatiṁ panāvusoti. Na khvāhaṁ āvuso vicikicchāmīti.
[105] Atha kho kaḷārakhattiyo bhikkhu uṭṭhāyāsanā yena
bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ
1 Ma. Yu. nahi.
Nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho kaḷārakhattiyo bhikkhu bhagavantaṁ
etadavoca āyasmatā bhante sārīputtena aññā byākatā
khīṇā jāti vusitaṁ brahmacariyaṁ kataṁ karaṇīyaṁ nāparaṁ itthattāyāti
pajānāmīti. Atha kho bhagavā aññataraṁ bhikkhuṁ āmantesi ehi
tvaṁ bhikkhu mama vacanena sārīputtaṁ āmantehi satthā taṁ āvuso
sārīputta āmantetīti. Evaṁ bhanteti kho so bhikkhu bhagavato
paṭissutvā yenāyasmā sārīputto tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
āyasmantaṁ sārīputtaṁ etadavoca satthā taṁ āvuso sārīputta
āmantetīti. Evamāvusoti kho āyasmā sārīputto tassa
bhikkhuno paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
[106] Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ sārīputtaṁ bhagavā
etadavoca saccaṁ kira tayā sārīputta aññā byākatā khīṇā
jāti vusitaṁ brahmacariyaṁ kataṁ karaṇīyaṁ nāparaṁ itthattāyāti
pajānāmīti. Na kho bhante etehi padehi etehi byañjanehi
attho ca 1 vuttoti. Yenakenacipi sārīputta pariyāyena kulaputto
aññaṁ byākaroti atha kho byākataṁ byākatato daṭṭhabbanti.
Nanu ahampi bhante evaṁ vadāmi na kho bhante etehi padehi
etehi byañjanehi attho ca 2 vuttoti. Sace taṁ sārīputta evaṁ
puccheyyuṁ kathaṁ jānatā pana tayā āvuso sārīputta kathaṁ passatā
1-2 Ma. Yu. casaddo natthi.
Aññā byākatā khīṇā jāti vusitaṁ brahmacariyaṁ kataṁ karaṇīyaṁ
nāparaṁ itthattāyāti pajānāmīti evaṁ puṭṭho tvaṁ sārīputta
kinti byākareyyāsīti. Sace maṁ bhante evaṁ puccheyyuṁ kathaṁ
jānatā pana tayā āvuso sārīputta kathaṁ passatā aññā byākatā
khīṇā jāti vusitaṁ brahmacariyaṁ kataṁ karaṇīyaṁ nāparaṁ itthattāyāti
pajānāmīti evaṁ puṭṭhohaṁ bhante evaṁ byākareyyaṁ yaṁnidānāvuso
jāti tassa nidānassa saṅkhayā 1 khīṇasmiṁ [2]- khīṇamiti viditvā khīṇā
jāti vusitaṁ brahmacariyaṁ kataṁ karaṇīyaṁ nāparaṁ itthattāyāti
pajānāmīti evaṁ puṭṭhohaṁ bhante evaṁ byākareyyanti.
[107] Sace pana taṁ sārīputta evaṁ puccheyyuṁ jāti panāvuso
sārīputta kiṁnidānā kiṁsamudayā kiṁjātikā kiṁpabhavāti evaṁ puṭṭho
tvaṁ sārīputta kinti byākareyyāsīti. Sace maṁ bhante evaṁ
puccheyyuṁ jāti panāvuso sārīputta kiṁnidānā kiṁsamudayā kiṁjātikā
kiṁpabhavāti evaṁ puṭṭhohaṁ bhante evaṁ byākareyyaṁ jāti kho
āvuso bhavanidānā bhavasamudayā bhavajātikā bhavappabhavāti evaṁ
puṭṭhohaṁ bhante evaṁ byākareyyanti.
[108] Sace pana taṁ sārīputta evaṁ puccheyyuṁ bhavo panāvuso
sārīputta kiṁnidāno kiṁsamudayo kiṁjātiko kiṁpabhavoti evaṁ puṭṭho
tvaṁ sārīputta kinti byākareyyāsīti. Sace maṁ bhante evaṁ
puccheyyuṁ bhavo panāvuso sārīputta kiṁnidāno kiṁsamudayo kiṁjātiko
1 Ma. Yu. khayā. 2 Ma. khīṇāmhīti viditaṁ. Yu. khīṇamīti viditaṁ.
Kiṁpabhavoti evaṁ puṭṭhohaṁ bhante evaṁ byākareyyaṁ bhavo kho
āvuso upādānanidāno upādānasamudayo upādānajātiko
upādānappabhavoti evaṁ puṭṭhohaṁ bhante evaṁ byākareyyanti.