[727] Evamme sutaṁ ekaṁ samayaṁ āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṁ
viharati aggāḷave cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena
saddhiṁ. Tena kho pana samayena āyasmā vaṅgīso navo hoti
acirapabbajito ohiyyako vihārapālo.

[728] Atha kho sambahulā itthiyo samalaṅkaritvā yenārāmo 1
tenupasaṅkamiṁsu vihārapekkhikāyo. Atha kho āyasmato vaṅgīsassa
tā itthiyo disvā anabhirati uppajjati rāgo cittaṁ anuddhaṁseti.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi alābhā vata me na
vata me lābhā dulladdhaṁ vata me na vata me suladdhaṁ yassa
me anabhirati uppannā rāgo cittaṁ anuddhaṁseti taṁ kutettha labbhā
yaṁ me pare 2 anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyyuṁ yannūnāhaṁ
attanāva attano anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyyanti.

[729] Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano anabhiratiṁ
vinodetvā abhiratiṁ uppādetvā tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi
nikkhantaṁ vata maṁ santaṁ agārasmānagāriyaṁ
vitakkā upadhāvanti pagabbhā kaṇhato ime
1 Ma. yena aggāḷavako ārāmo. 2 Ma. Yu. paro ... uppādeyya.
Uggaputtā mahissāsā sikkhitā daḷhadhammino
samantā parikīreyyuṁ sahassaṁ apalāyinaṁ
sacepi ettakā 1 bhiyyo āgamissanti itthiyo
neva maṁ byādhayissanti dhamme samhi patiṭṭhitaṁ
sakkhī hi me sutaṁ etaṁ buddhassādiccabandhuno
nibbānagamanaṁ maggaṁ tattha me nirato mano
evañce maṁ viharantaṁ pāpimā 2 upagacchasi
tathā maccu karissāmi na me maggampi dakkhasīti.
Dutiyaṁ aratisuttaṁ

[730] Ekaṁ samayaṁ āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṁ viharati aggāḷave
cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena saddhiṁ. Tena kho
pana samayena āyasmā nigrodhakappo pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto
vihāraṁ pavisati sāyaṁ vā nikkhamati aparajju vā kāle.

[731] Tena kho pana samayena āyasmato vaṅgīsassa anabhirati
uppannā hoti rāgo cittaṁ anuddhaṁseti. Atha kho āyasmato
vaṅgīsassa etadahosi alābhā vata me na vata me lābhā dulladdhaṁ
vata me na vata me suladdhaṁ yassa me anabhirati uppannā rāgo
cittaṁ anuddhaṁseti taṁ kutettha labbhā yaṁ me pare anabhiratiṁ
vinodetvā abhiratiṁ uppādeyyuṁ yannūnāhaṁ attanāva attano
anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyyanti.
1 Ma. etato. Yu. ettato. 2 Ma. Yu. pāpima.

[732] Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano anabhiratiṁ
vinodetvā abhiratiṁ uppādetvā tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi
aratiñca ratiñca pahāya
sabbaso gehasitañca vitakkaṁ
vanathaṁ na kareyya kuhiñci
nibbanatho anato 1 sa hi bhikkhu
yamidha paṭhaviñca vehāsaṁ
rūpagatañca jagatogadhaṁ
kiñci parijiyyati sabbamaniccaṁ
evaṁ samecca caranti mutattā
upadhīsu janā gadhitāse
diṭṭhasute paṭighe ca mute ca
ettha vinodaya chandamanejo
yo ettha na limpati taṁ munimāhu
atha saṭṭhisitā 2 savitakkā 3
puthujjanatāya adhammaniviṭṭhā 4
na ca vaṭṭagatassa 5 kuhiñci
no pana duṭṭhullabhāṇī sa bhikkhu
dabbo cirarattasamāhito
akuhako nipako apihālu
1 Ma. arato. 2 Ma. saṭṭhinissitā. Yu. saṭṭhitasitā. 3 Yu. vitakkā.
4 Ma. Yu. adhammā. 5 Ma. Yu. vaggagatassa.
Santaṁ padaṁ ajjhagamā muni paṭicca
parinibbuto kaṅkhati kālanti.
Tatiyaṁ pesalātimaññanāsuttaṁ

[733] Ekaṁ samayaṁ āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṁ viharati aggāḷave
cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena saddhiṁ. Tena kho
pana samayena āyasmā vaṅgīso attano paṭibhāṇena aññe pesale
bhikkhū atimaññati. Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi
alābhā vata me na vata me lābhā dulladdhaṁ vata me na vata
me suladdhaṁ yvāhaṁ attano paṭibhāṇena aññe pesale bhikkhū
atimaññāmīti.

[734] Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano vippaṭisāraṁ
uppādetvā tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi
mānasaṁ 1 jahassu gotama
mānapathamidha jahassu
asesaṁ mānapathamidha muñcito 2
vippaṭisārīhuvā cirarattaṁ
makkhena makkhitā pajā
mānahatā nirayaṁ papatanti
socanti janā cirarattaṁ
mānahatā nirayaṁ upapannā
1 Ma. Yu. mānaṁ. 2 Ma. Yu. mānapathasmiṁ samucchito.
Na hi socati bhikkhu kadāci
maggajino sammāpaṭipanno
kittiñca sukhañca anubhoti
dhammadasoti 1 tamāhu tathattaṁ 2
tasmā akhīlodha padhānavā
nīvaraṇāni pahāya visuddho
mānañca pahāya asesaṁ
vijjāyantakaro samitāvīti.
Catutthaṁ ānandasuttaṁ

[735] Ekaṁ samayaṁ āyasmā ānando sāvatthiyaṁ viharati jetavane
anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho āyasmā ānando pubbaṇhasamayaṁ
nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṁ piṇḍāya pāvisi
āyasmatā vaṅgīsena pacchāsamaṇena. Tena kho pana samayena
āyasmato vaṅgīsassa anabhirati uppannā hoti rāgo cittaṁ
anuddhaṁseti.

[736] Atha kho āyasmā vaṅgīso āyasmantaṁ ānandaṁ gāthāya
ajjhabhāsi
kāmarāgena ḍayhāmi cittaṁ me pariḍayhati
sādhu nibbāpanaṁ brūhi anukampāya gotamāti.
1 Yu. dhammaratoti. 2 Ma. pahitattaṁ.