[377] Atha kho bhagavā rājānaṁ pasenadikosalaṁ anattamanaṁ viditvā
tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi
itthīpi hi ekacciyā seyyā 1 posa janādhipa
medhāvinī sīlavatī sassudevā patibbatā
tassā yo jāyatī poso sūro hoti disampati
tādisā 2 subhariyā putto rajjampi anusāsatīti.
Sattamaṁ paṭhamāppamādasuttaṁ

[378] Sāvatthiyaṁ ... Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadikosalo
bhagavantaṁ etadavoca atthi nu kho bhante eko dhammo yo
ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcāti.
Atthi kho mahārāja eko dhammo yo ubho atthe
samadhiggayha tiṭṭhati diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcāti.
1 seyyotipi pāṭho. 2 Yu. tādiso.
Katamo pana bhante eko dhammo yo ubho atthe samadhiggayha
tiṭṭhati diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcāti.

[379] Appamādo kho mahārāja eko dhammo yo ubho
atthe samadhiggayha tiṭṭhati diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcāti.
Seyyathāpi mahārāja yānikānici jaṅgalānaṁ 1 pāṇānaṁ padajātāni
sabbāni tāni hatthipade samodhānaṁ gacchanti hatthipadaṁ tesaṁ
aggamakkhāyati yadidaṁ mahantattena 2 evameva kho mahārāja appamādo
eko dhammo yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati diṭṭhadhammikañceva
atthaṁ samparāyikañcāti.

[380] Idamavoca .pe.
Āyuṁ ārogiyaṁ vaṇṇaṁ saggaṁ uccākulīnataṁ
ratiyo patthayantena 3 uḷārā aparāparā
appamādaṁ pasaṁsanti puññakiriyāsu paṇḍitā
appamatto ubho atthe adhiggaṇhāti paṇḍito
diṭṭhe dhamme ca yo attho yo cattho samparāyiko
atthābhisamayā dhīro paṇḍitoti pavuccatīti.
Aṭṭhamaṁ dutiyāppamādasuttaṁ

[381] Sāvatthiyaṁ viharati ... Ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ
nisinno kho rājā pasenadikosalo bhagavantaṁ etadavoca idha
1 Yu. jaṅgamānaṁ. 2 Yu. mahantena. Ma. mahantaṭṭhena. 3 Sī. patthayānena.
Mayhaṁ bhante rahogatassa paṭisallīnassa evañcetaso parivitakko
udapādi svākkhāto bhagavatā dhammo so ca kho kalyāṇamittassa
kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa no pāpamittassa no
pāpasahāyassa no pāpasampavaṅkassāti. Evametaṁ mahārāja
evametaṁ mahārāja svākkhāto mahārāja mayā dhammo so ca
kho kalyāṇamittassa kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa no
pāpamittassa no pāpasahāyassa no pāpasampavaṅkassāti.

[382] Ekamidāhaṁ mahārāja samayaṁ sakkesu viharāmi nagarakaṁ nāma 1
sakyānaṁ nigamo. Atha kho mahārāja ānando bhikkhu yenāhaṁ
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
Ekamantaṁ nisinno kho mahārāja ānando bhikkhu maṁ etadavoca
upaḍḍhamidaṁ bhante brahmacariyassa yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā
kalyāṇasampavaṅkatāti. Evaṁ vuttāhaṁ mahārāja ānandaṁ
bhikkhuṁ etadavocaṁ mā hevaṁ ānanda sakalameva hidaṁ ānanda
brahmacariyaṁ yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatā
kalyāṇamittassetaṁ 2 ānanda bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ kalyāṇamittassa
kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ
bhāvessati ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarissatīti.

[383] Kathañca ānanda bhikkhu kalyāṇamitto kalyāṇasahāyo
1 sakkaraṁ nāmāti pāṭhena bhavitabbaṁ. 2 Sī. kalyāṇamittassidaṁ.
Kalyāṇasampavaṅko ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ
maggaṁ bahulīkaroti. Idhānanda bhikkhu sammādiṭṭhiṁ bhāveti vivekanissitaṁ
virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ sammāsaṅkappaṁ bhāveti ...
Sammāvācaṁ bhāveti ... Sammākammantaṁ bhāveti ... Sammāājīvaṁ bhāveti
... Sammāvāyāmaṁ bhāveti ... Sammāsatiṁ bhāveti ... Sammāsamādhiṁ
bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ. Evaṁ
kho ānanda bhikkhu kalyāṇamitto kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅko
ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ
bahulīkaroti. Tadimināpetaṁ ānanda pariyāyena veditabbaṁ
yathā sakalamevidaṁ brahmacariyaṁ yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā
kalyāṇasampavaṅkatāti. Mamañhi ānanda kalyāṇamittaṁ āgamma
jātidhammā sattā jātiyā parimuccanti jarādhammā sattā jarāya
parimuccanti byādhidhammā sattā byādhito parimuccanti maraṇadhammā
sattā maraṇena parimuccanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammā
sattā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsehi parimuccantīti 1 .
Iminā kho etaṁ ānanda pariyāyena veditabbaṁ yathā
sakalamevidaṁ brahmacariyaṁ yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā
kalyāṇasampavaṅkatāti.

[384] Tasmātiha te mahārāja evaṁ sikkhitabbaṁ kalyāṇamitto
bhavissāmi kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅkoti. Evaṁ hi
1 Po. Ma. Yu. itisaddo na dissati.
Te mahārāja sikkhitabbaṁ. Kalyāṇamittassa te mahārāja
kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa ayaṁ eko dhammo upanissāya
vihātabbo appamādo kusalesu dhammesu. Appamattassa te
mahārāja viharato appamādaṁ upanissāya itthāgārassa anuyāyantassa
evaṁ bhavissati rājā kho appamatto viharati appamādaṁ upanissāya
handa mayaṁpi appamattā viharāma appamādaṁ upanissāyāti.
Appamattassa te mahārāja viharato appamādaṁ upanissāya khattiyānampi
anuyantānaṁ evaṁ bhavissati rājā kho appamatto viharati
appamādaṁ upanissāya handa mayaṁpi appamattā viharāma appamādaṁ
upanissāyāti. Appamattassa te mahārāja viharato appamādaṁ
upanissāya balakāyassapi evaṁ bhavissati rājā kho appamatto
viharati appamādaṁ upanissāya handa mayaṁpi appamattā viharāma
appamādaṁ upanissāyāti. Appamattassa te mahārāja viharato
appamādaṁ upanissāya negama jānapadassāpi evaṁ bhavissati rājā
kho appamatto viharati appamādaṁ upanissāya handa mayaṁpi
appamattā viharāma appamādaṁ upanissāyāti. Appamattassa te
mahārāja viharato appamādaṁ upanissāya attāpi gutto rakkhito
bhavissati itthāgārampi guttaṁ rakkhitaṁ bhavissati kosakoṭṭhāgārampi
guttaṁ rakkhitaṁ bhavissatīti.

[385] Idamavoca .pe.
Bhoge patthayamānena uḷāre aparāpare
appamādaṁ pasaṁsanti puññakiriyāsu paṇḍitā
appamatto ubho atthe adhiggaṇhāti paṇḍito
diṭṭhe dhamme ca yo attho yo cattho samparāyiko
atthābhisamayā dhīro paṇḍitoti pavuccatīti.
Navamaṁ paṭhamāputtakasuttaṁ

[386] Sāvatthiyaṁ ... Atha kho rājā pasenadikosalo divādivassa
yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā
ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho rājānaṁ pasenadikosalaṁ
bhagavā etadavoca handa kuto nu tvaṁ mahārāja āgacchasi
divādivassāti. Idha bhante sāvatthiyaṁ seṭṭhī gahapati kālakato
tamahaṁ aputtakaṁ sāpateyyaṁ rājantepuraṁ atiharitvā āgacchāmi
asīti bhante satasahassāni hiraññasseva ko pana vādo rūpiyassa
tassa kho pana bhante seṭṭhissa gahapatissa evarūpo bhattabhogo
ahosi kaṇājakaṁ bhuñjati bilaṅgadutiyaṁ evarūpo vatthabhogo ahosi
sāṇaṁ dhāreti tipakkhavasanaṁ evarūpo yānabhogo ahosi jajjararathakena
yāti paṇṇacchattakena dhāriyamānenāti.