[357] Acchariyaṁ bhante abbhūtaṁ bhante yāva subhāsitañcidaṁ
bhante bhagavatā dujjānaṁ kho etaṁ mahārāja tayā gihinā
kāmabhoginā .pe. Paññavatā no duppaññenāti ete bhante
mama purisā cārā 1 ocarakā 2 janapadaṁ ocaritvā āgacchanti tehi
paṭhamaṁ ociṇṇaṁ ahaṁ pacchā ohayissāmi 3 idāni te bhante
taṁ rajojallaṁ pavāhetvā sunhātā suvilittā kappitakesamassū
odātavatthavasanā pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgibhūtā maṁ
paricārayantīti.

[358] Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ
imā gāthāyo abhāsi
na vaṇṇarūpena naro sujāto 4
na vissase ittaradassanena
susaññatānañhi viyañjanena
asaññatā lokamimaṁ caranti
paṭirūpako mattikakuṇḍalo ca 5
lohaddhamāso 6 ca 7 suvaṇṇachanno
1 Sī. corā. 2 Sī. okacarāti vā okācarāti vā pāṭho. 3 Sī. oyāyissāmītipi
obhāyissāmītipi pāṭho. Ma. Yu. osāpayissāmi. 4 Ma. Yu. sujāno. 5 Sī. Yu.
va.. 6 Po. Ma. Yu. lohaḍḍhamāso. 7 Sī. Yu. va..
Caranti loke 1 parivārachannā
anto asuddhā bahi sobhamānāti.
Dutiyaṁ pañcarājasuttaṁ

[359] Sāvatthiyaṁ viharati ... Tena kho pana samayena pañcannaṁ
rājūnaṁ pasenadipamukhānaṁ pañcahi kāmaguṇehi samappitānaṁ samaṅgibhūtānaṁ
paricārayamānānaṁ ayamantarākathā udapādi kiṁ nu kho kāmānaṁ
agganti. Tatrekacce evamāhaṁsu rūpā kāmānaṁ agganti.
Ekacce evamāhaṁsu saddā kāmānaṁ agganti. Ekacce evamāhaṁsu
gandhā kāmānaṁ agganti. Ekacce evamāhaṁsu rasā kāmānaṁ
agganti. Ekacce evamāhaṁsu phoṭṭhabbā kāmānaṁ agganti.
Yato kho te rājāno nāsakkhiṁsu aññamaññaṁ saññāpetuṁ atha
kho rājā pasenadikosalo te rājāno etadavoca āyāma
mārisā yena bhagavā tenupasaṅkamissāma upasaṅkamitvā bhagavantaṁ
etamatthaṁ paṭipucchissāma yathā no bhagavā byākarissati tathā naṁ
dhāreyyāmāti 2 . Evaṁ mārisāti kho te rājāno rañño
pasenadikosalassa paccassosuṁ.

[360] Atha kho te pañca rājāno pasenadipamukhā yena
bhagavā tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ
nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadikosalo bhagavantaṁ
1 Sī. Yu. eke. 2 Ma. dhāressantīti.
Etadavoca idha bhante amhākaṁ pañcannaṁ rājūnaṁ pañcahi
kāmaguṇehi samappitānaṁ samaṅgibhūtānaṁ paricārayamānānaṁ ayamantarākathā
udapādi kiṁ nu kho kāmānaṁ agganti ekacce evamāhaṁsu
rūpā kāmānaṁ agganti ekacce evamāhaṁsu saddā kāmānaṁ
agganti ekacce evamāhaṁsu gandhā kāmānaṁ agganti ekacce
evamāhaṁsu rasā kāmānaṁ agganti ekacce evamāhaṁsu phoṭṭhabbā
kāmānaṁ agganti kiṁ nu kho bhante kāmānaṁ agganti.

[361] Manāpapariyantaṁ khvāhaṁ mahārāja pañcasu kāmaguṇesu
agganti vadāmi ye ca 1 mahārāja rūpā ekaccassa manāpā
honti te ca 2 rūpā ekaccassa amanāpā honti yehi ca
so rūpehi attamano hoti paripuṇṇasaṅkappo so tehi
rūpehi aññaṁ rūpaṁ uttaritaraṁ vā paṇītataraṁ vā na pattheti
te tassa rūpā paramā honti te tassa rūpā anuttarā
honti. Ye ca mahārāja saddā ... Ye ca mahārāja gandhā ...
Ye ca mahārāja rasā ... Ye ca mahārāja phoṭṭhabbā ekaccassa
manāpā honti te ca phoṭṭhabbā ekaccassa amanāpā honti
yehi ca so phoṭṭhabbehi attamano hoti paripuṇṇasaṅkappo
so tehi phoṭṭhabbehi aññaṁ phoṭṭhabbaṁ uttaritaraṁ vā paṇītataraṁ
vā na pattheti te tassa phoṭṭhabbā paramā honti te
1 Sī. tañce. Ma. Yu. te ca. 2 Sī. va.. 3 Ma. Yu. yo.
Tassa phoṭṭhabbā anuttarā hontīti.

[362] Tena kho pana samayena candanaṅgaliko 1 upāsako tassaṁ
parisāyaṁ nisinno hoti. Atha kho candanaṅgaliko upāsako
uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ
paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca paṭibhāti maṁ bhagavā paṭibhāti maṁ
sugatāti. Paṭibhātu taṁ candanaṅgalikāti bhagavā avoca. Atha kho
candanaṅgaliko upāsako bhagavantaṁ 2 sammukhā tadanurūpāya gāthāya
abhitthavi
padumaṁ yathā kokanadaṁ sugandhaṁ
pāto siyā phullamavītagandhaṁ
aṅgīrasaṁ passa virocamānaṁ
tapantamādiccamivantalikkheti.

[363] Atha kho te pañca rājāno candanaṅgalikaṁ upāsakaṁ
pañcahi uttarāsaṅgehi acchādesuṁ. Atha kho candanaṅgaliko upāsako
tehi pañcahi uttarāsaṅgehi bhagavantaṁ acchādesīti.
Tatiyaṁ doṇapākasuttaṁ

[364] Sāvatthiyaṁ viharati ... Tena kho pana samayena rājā
pasenadikosalo doṇapākasudhaṁ 3 bhuñjati. Atha kho rājā
1 Sī. candanaṅkalikoti pāṭho dissati. A. candanaṅgaliyo. 2 bhagavatotipi pāṭho.
3 Ma. doṇapākakuraṁ. Po. Yu. doṇapākasudaṁ.
Pasenadikosalo bhuttāvī mahassāsī yena bhagavā tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

[365] Atha kho bhagavā taṁ 1 rājānaṁ pasenadikosalaṁ bhuttāviṁ
mahassāsiṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ gāthaṁ abhāsi
manujassa sadā satimato
mattaṁ jānato laddhabhojane
tanukassa 2 bhavanti vedanā
saṇikaṁ jīrati āyu pālayanti.

[366] Tena kho pana samayena sudassano māṇavo rañño
pasenadikosalassa piṭṭhito ṭhito hoti. Atha kho rājā pasenadikosalo
sudassanaṁ māṇavaṁ āmantesi ehi tvaṁ tāta sudassana bhagavato
santike imaṁ gāthaṁ pariyāpuṇitvā mama bhattābhihāre bhāsa
ahañca te devasikaṁ kahāpaṇasataṁ niccabhattaṁ 3 pavattayissāmīti.
Paramaṁ bhoti 4 kho sudassano māṇavo rañño pasenadikosalassa
paṭissuṇitvā bhagavato santike imaṁ gāthaṁ pariyāpuṇitvā rañño
pasenadikosalassa bhattābhihāre [5]- bhāsati
manujassa sadā satimato
mattaṁ jānato laddhabhojane
1 Po. Ma. tanti natthi. 2 Yu. tanu tassa. 3 niccabhikkhantipi pāṭho.
4 Yu. evaṁ devāti. 5 Po. Ma. yu etthantare sudanti dissati.
Tanukassa bhavanti vedanā
saṇikaṁ jīrati āyu pālayanti.