พุทธธรรมสงฆ์


Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[280] Bhagavā etadavoca seyyathāpi bhikkhave puriso
addhānamaggapaṭipanno so passeyya mahantaṁ udakaṇṇavaṁ orimatīraṁ
sāsaṅkaṁ sappaṭibhayaṁ pārimatīraṁ khemaṁ appaṭibhayaṁ na cāssa nāvā
santāraṇī uttarasetu vā apārā pāraṁ gamanāya tassa evamassa
ayaṁ kho mahā udakaṇṇavo orimatīraṁ sāsaṅkaṁ sappaṭibhayaṁ pārimatīraṁ
khemaṁ appaṭibhayaṁ natthi ca nāvā santāraṇī uttarasetu vā apārā
pāraṁ gamanāya yannūnāhaṁ tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṁ saṅkaḍḍhitvā kullaṁ
bandhitvā taṁ kullaṁ nissāya hatthehi ca pādehi ca vāyamamāno
sotthinā pāraṁ uttareyyanti. Atha kho so bhikkhave puriso
tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṁ saṅkaḍḍhitvā kullaṁ bandhitvā taṁ kullaṁ nissāya
hatthehi ca pādehi ca vāyamamāno sotthinā pāraṁ uttareyya tassa [1]-
uttiṇṇassa 2 pāragatassa evamassa bahukāro kho me ayaṁ kullo
imāhaṁ kullaṁ nissāya hatthehi ca pādehi ca vāyamamāno sotthinā
pāraṁ uttiṇṇo yannūnāhaṁ imaṁ kullaṁ sīse 3 vā āropetvā
1 Ma. purisassa. 2 Yu. tiṇṇassa. 3 Ma. thale vā ussādetvā udake vā
opilāpetvā.
Khandhe vā paccāropetvā yenakāmaṁ pakkameyyanti. Taṁ kiṁ maññatha
bhikkhave api nu so puriso evaṁkārī tasmiṁ kulle kiccakārī
assāti. No hetaṁ bhante. Kathaṁkārī ca so bhikkhave puriso
tasmiṁ kulle kiccakārī assa. Idha bhikkhave tassa purisassa [1]-
pāragatassa evamassa bahukāro kho me ayaṁ kullo imāhaṁ kullaṁ
nissāya hatthehi ca pādehi ca vāyamamāno sotthinā pāraṁ
uttiṇṇo yannūnāhaṁ imaṁ kullaṁ thale vā ussāpetvā 2 udake
vā opilāpetvā yenakāmaṁ pakkameyyanti. Evaṁkārī kho so
bhikkhave puriso tasmiṁ kulle kiccakārī assa. Evameva kho
bhikkhave kullūpamo mayā dhammo desito nittharaṇatthāya no
gahaṇatthāya kullūpamaṁ vo bhikkhave dhammaṁ desitaṁ ājānantehi
dhammāpi vo pahātabbā pageva adhammā.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[281] Chayimāni bhikkhave diṭṭhiṭṭhānāni. Katamāni cha.
Idha bhikkhave assutavā puthujjano ariyānaṁ adassāvī ariyadhammassa
akovido ariyadhamme avinīto sappurisānaṁ adassāvī sappurisadhammassa
akovido sappurisadhamme avinīto rūpaṁ etaṁ mama esohamasmi
eso me attāti samanupassati vedanaṁ etaṁ mama esohamasmi
eso me attāti samanupassati saññaṁ etaṁ mama esohamasmi
eso me attāti samanupassati saṅkhāre etaṁ mama esohamasmi
1 Yu. tiṇṇassa. Sī. Yu. ussāretvā. 2 Ma. usasādetvā.
Eso me attāti samanupassati yampidaṁ 1 diṭṭhaṁ sutaṁ mutaṁ viññātaṁ
pattaṁ pariyesitaṁ anuvicaritaṁ manasā tampi etaṁ mama esohamasmi
eso me attāti samanupassati yampidaṁ 2 diṭṭhiṭṭhānaṁ so
loko so attā so pecca bhavissāmi nicco dhuvo sassato
avipariṇāmadhammo sassatisamaṁ tatheva ṭhassāmīti tampi etaṁ mama
esohamasmi eso me attāti samanupassati. Sutavā ca kho
bhikkhave ariyasāvako ariyānaṁ dassāvī ariyadhammassa kovido ariyadhamme
suvinīto sappurisānaṁ dassāvī sappurisadhammassa kovido sappurisadhamme
suvinīto rūpaṁ netaṁ mama nesohamasmi na meso attāti samanupassati
vedanaṁ netaṁ mama nesohamasmi na meso attāti samanupassati saññaṁ
netaṁ mama nesohamasmi na meso attāti samanupassati saṅkhāre
netaṁ mama nesohamasmi na meso attāti samanupassati yampidaṁ 3
diṭṭhaṁ sutaṁ mutaṁ viññātaṁ pattaṁ pariyesitaṁ anuvicaritaṁ manasā tampi
netaṁ mama nesohamasmi na meso attāti samanupassati yampidaṁ 3
diṭṭhiṭṭhānaṁ so loko so attā so pecca bhavissāmi nicco
dhuvo sassato avipariṇāmadhammo sassatisamaṁ tatheva ṭhassāmīti tampi
netaṁ mama nesohamasmi na meso attāti samanupassati so evaṁ
samanupassanto asati na paritassatīti.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[282] Evaṁ vutte aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca
siyā nu kho bhante bahiddhā asati paritassanāti. Siyā bhikkhūti
1-2-3 Po. Ma. yampi taṁ.
Bhagavā avoca idha bhikkhu ekaccassa evaṁ hoti ahu vata me
taṁ vata me natthi siyā vata me taṁ vatāhaṁ na labhāmīti so
socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati sammohaṁ āpajjati
evaṁ kho bhikkhu bahiddhā asati paritassanā hotīti. Siyā pana
bhante bahiddhā asati aparitassanāti. Siyā bhikkhūti bhagavā avoca
idha bhikkhu ekaccassa na evaṁ hoti ahu vata me taṁ vata me
natthi siyā vata me taṁ vatāhaṁ na labhāmīti so na socati na
kilamati na paridevati na urattāḷiṁ kandati na sammohaṁ āpajjati
evaṁ kho bhikkhu bahiddhā asati aparitassanā hotīti. Siyā nu
kho bhante ajjhattaṁ asati paritassanāti. Siyā bhikkhūti bhagavā
avoca idha bhikkhu ekaccassa evaṁ diṭṭhi hoti so loko so
attā so pecca bhavissāmi nicco dhuvo sassato avipariṇāmadhammo
sassatisamaṁ tatheva ṭhassāmīti so suṇāti tathāgatassa vā
tathāgatasāvakassa vā sabbesaṁ diṭṭhiṭṭhānādhiṭṭhānapariyuṭṭhānābhinivesānusayānaṁ
samugghātāya sabbasaṅkhārasamathāya sabbūpadhipaṭinissaggāya
taṇhakkhayāya virāgāya nirodhāya nibbānāya dhammaṁ desentassa.
Tassevaṁ hoti ucchijjissāmi nāmassu vinassissāmi nāmassu nassu
nāma bhavissāmīti so socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati
sammohaṁ āpajjati evaṁ kho bhikkhu ajjhattaṁ asati paritassanā
hotīti. Siyā 1 pana bhante ajjhattaṁ asati aparitassanāti. Siyā
1 Po. siyā nukho bhante.
Bhikkhūti bhagavā avoca idha bhikkhave ekaccassa na evaṁ diṭṭhi hoti
so loko so attā so pecca bhavissāmi nicco dhuvo sassato
avipariṇāmadhammo sassatisamaṁ tatheva ṭhassāmīti so suṇāti
tathāgatassa vā tathāgatasāvakassa vā sabbesaṁ
diṭṭhiṭṭhānādhiṭṭhānapariyuṭṭhānābhinivesānusayānaṁ samugghātāya sabbasaṅkhārasamathāya
sabbūpadhipaṭinissaggāya taṇhakkhayāya virāgāya nirodhāya nibbānāya dhammaṁ
desentassa. Tassa na evaṁ hoti ucchijjissāmi nāmassu
vinassissāmi nāmassu nassu nāma bhavissāmīti so na socati na
kilamati na paridevati na urattāḷiṁ kandati na sammohaṁ āpajjati
evaṁ kho bhikkhu ajjhattaṁ asati aparitassanā hoti.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[283] Taṁ 1 bhikkhave pariggahaṁ pariggaṇheyyātha yvāssa 2 pariggaho
nicco dhuvo sassato avipariṇāmadhammo sassatisamaṁ tatheva tiṭṭheyya 3
passatha no tumhe bhikkhave taṁ pariggahaṁ yvāssa 2 pariggaho nicco
dhuvo sassato avipariṇāmadhammo sassatisamaṁ tatheva tiṭṭheyyāti.
No hetaṁ bhante. Sādhu bhikkhave ahampi kho taṁ bhikkhave pariggahaṁ
na samanupassāmi yvāssa 2 pariggaho nicco dhuvo sassato avipariṇāmadhammo
sassatisamaṁ tatheva tiṭṭheyya. Taṁ bhikkhave attavādupādānaṁ
upādiyetha yassa 4 attavādupādānaṁ upādiyato na uppajjeyyuṁ
sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā passatha no tumhe bhikkhave taṁ
1 Po. tañca bhikkhave. 2 Po. yavāssu pariggaho. 3 Po. tiṭṭheyyāti.
4 Sī. Yu. yaṁ assa.
Attavādupādānaṁ yassa attavādupādānaṁ upādiyato na uppajjeyyuṁ
sokaparidevadukkhadomanassupāyāsāti. No hetaṁ bhante. Sādhu
bhikkhave ahampi kho taṁ bhikkhave attavādupādānaṁ na samanupassāmi
yassa attavādupādānaṁ upādiyato na uppajjeyyuṁ sokaparidevadukkha-
domanassupāyāsā. Taṁ bhikkhave diṭṭhinissayaṁ nissayetha yassa diṭṭhinissayaṁ
nissayato na uppajjeyyuṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā
passatha no tumhe bhikkhave taṁ diṭṭhinissayaṁ yassa diṭṭhinissayaṁ nissayato
na uppajjeyyuṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsāti. No hetaṁ
bhante. Sādhu bhikkhave ahampi kho taṁ bhikkhave diṭṭhinissayaṁ
na samanupassāmi yassa diṭṭhinissayaṁ nissayato na uppajjeyyuṁ
sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[284] Attani vā bhikkhave sati attaniyaṁ meti assāti.
Evaṁ bhante. Attaniye vā bhikkhave sati attā meti assāti.
Evaṁ bhante. Attani ca bhikkhave attaniye 1 ca saccato thetato
anupalabbhiyamāne yampidaṁ 2 diṭṭhiṭṭhānaṁ so loko so attā so
pecca bhavissāmi nicco dhuvo sassato avipariṇāmadhammo sassatisamaṁ
tatheva ṭhassāmīti nanāyaṁ bhikkhave kevalo paripūro bāladhammoti.
Kiñhi no siyā bhante kevalo hi 3 bhante 4 paripūro bāladhammoti.
Taṁ kiṁ maññatha bhikkhave rūpaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vāti. Aniccaṁ
1 Po. attaniyeva saccato thetato ca. 2 Po. Ma. yampitaṁ.
3-4 Sī. Yu. ayaṁ pāṭho natthi.
Bhante. Yampanāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vāti. Dukkhaṁ bhante.
Yampanāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ etaṁ
mama esohamasmi eso me attāti. No hetaṁ bhante. Taṁ
kiṁ maññatha bhikkhave vedanā .pe. Saññā ... Saṅkhārā ... Viññāṇaṁ
niccaṁ vā aniccaṁ vāti. Aniccaṁ bhante. Yampanāniccaṁ dukkhaṁ
vā taṁ sukhaṁ vāti. Dukkhaṁ bhante. Yampanāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ
kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ etaṁ mama esohamasmi eso me attāti.
No hetaṁ bhante. Tasmātiha bhikkhave yaṅkiñci rūpaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ
ajjhattaṁ vā bahiddhā vā oḷārikaṁ vā sukhumaṁ vā
hīnaṁ vā paṇītaṁ vā yaṁ dūre santike vā sabbaṁ rūpaṁ netaṁ mama
nesohamasmi na meso attāti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya
daṭṭhabbaṁ. Yākāci vedanā .pe. Yākāci saññā ... Yekeci
saṅkhārā ... Yaṅkiñci viññāṇaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ ajjhattaṁ
vā bahiddhā vā oḷārikaṁ vā sukhumaṁ vā hīnaṁ vā paṇītaṁ vā
yaṁ dūre santike vā sabbaṁ viññāṇaṁ netaṁ mama nesohamasmi
na meso attāti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[285] Evaṁ passaṁ bhikkhave sutavā ariyasāvako rūpasmiṁpi
nibbindati vedanāyapi nibbindati saññāyapi nibbindati saṅkhāresupi 1
nibbindati viññāṇasmiṁpi nibbindati nibbindaṁ 2 virajjati virāgā
1 Sī. Ma. Yu. pañcasu ṭhānesu pisaddo na dissati. 2 Ma. nibbidā.
Vimuccati vimuttasmiṁ vimuttamiti ñāṇaṁ hoti khīṇā jāti vusitaṁ
brahmacariyaṁ kataṁ karaṇīyaṁ nāparaṁ itthattāyāti pajānātīti 1 . Ayaṁ
vuccati bhikkhave bhikkhu ukkhittapaligho itipi saṅkiṇṇaparikkho
itipi abbhūḷhesiko itipi niraggaḷo itipi ariyo pannaddhajo
pannabhāro visaṁyutto itipi. Kathañca bhikkhave bhikkhu ukkhittapaligho
hoti. Idha bhikkhave bhikkhuno avijjā pahīnā hoti ucchinnamūlā
tālāvatthukatā anabhāvaṅgatā āyatiṁ anuppādadhammā evaṁ kho bhikkhave
bhikkhu ukkhittapaligho hoti. Kathañca bhikkhave bhikkhu saṅkiṇṇaparikkho
hoti. Idha bhikkhave bhikkhuno ponobbhaviko jātisaṅkhāro
pahīno hoti ucchinnamūlo tālāvatthukato anabhāvaṅgato āyatiṁ
anuppādadhammo evaṁ kho bhikkhave bhikkhu saṅkiṇṇaparikkho hoti.
Kathañca bhikkhave bhikkhu abbhūḷhesiko hoti. Idha bhikkhave bhikkhuno
taṇhā pahīnā hoti ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅgatā
āyatiṁ anuppādadhammā evaṁ kho bhikkhave bhikkhu abbhūḷhesiko
hoti. Kathañca bhikkhave bhikkhu niraggaḷo hoti. Idha bhikkhave
bhikkhuno pañcorambhāgiyāni saññojanāni pahīnāni honti ucchinnamūlāni
tālāvatthukatāni anabhāvaṅgatāni āyatiṁ anuppādadhammāni
evaṁ kho bhikkhave bhikkhu niraggaḷo hoti. Kathañca bhikkhave bhikkhu
ariyo pannaddhajo pannabhāro visaṁyutto hoti. Idha bhikkhave
bhikkhuno asmimāno pahīno hoti ucchinnamūlo tālāvatthukato
1 Po. Ma. itisaddo natthi.
Anabhāvaṅgato āyatiṁ anuppādadhammo evaṁ kho bhikkhave bhikkhu
ariyo pannaddhajo pannabhāro visaṁyutto hoti.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[286] Evaṁ vimuttacittaṁ kho bhikkhave bhikkhuṁ saindā devā
sabrahmakā sapajāpatikā anvesantā nādhigacchanti idaṁ nissitaṁ
tathāgatassa viññāṇanti taṁ kissa hetu diṭṭhevāhaṁ bhikkhave dhamme
tathāgataṁ ananuvajjoti 1 vadāmi. Evaṁvādiṁ kho maṁ bhikkhave evamakkhāyiṁ
eke samaṇabrāhmaṇā asatā tucchā musā abhūtena abbhācikkhanti
venayiko samaṇo gotamo sato sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ
paññāpetīti. Yathā cāhaṁ bhikkhave na yathā cāhaṁ na vadāmi
tathā maṁ te bhonto samaṇabrāhmaṇā asatā tucchā musā
abhūtena abbhācikkhanti venayiko samaṇo gotamo sato sattassa
ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññāpetīti. Pubbe cāhaṁ bhikkhave etarahi
ca dukkhañceva paññāpemi dukkhassa ca nirodhaṁ. Tatra ce bhikkhave
pare tathāgataṁ akkosanti paribhāsanti rosenti vihesenti ghaṭṭenti 2
tatra bhikkhave tathāgatassa na hoti āghāto na appaccayo na
cetaso anabhinandi 3 . Tatra ce bhikkhave pare tathāgataṁ sakkaronti
garukaronti mānenti pūjenti tatra bhikkhave tathāgatassa na hoti
ānando na somanassaṁ [4]- cetaso ubbilāvitattaṁ. Tatra ce bhikkhave
1 Ma. ananuvijjo. Yu. ananuvejjoti vadāmi. 2 Sī. Ma. Yu. vihesenti ghaṭṭentīti
ime pāṭhā na dissanti. 3 Sī. Ma. Yu. anabhiraddhi. 4 Ma. Yu. nasaddo dissati.
Pare tathāgataṁ sakkaronti garukaronti mānenti pūjenti tatra bhikkhave
tathāgatassa evaṁ hoti yaṁ kho idaṁ pubbe pariññātaṁ tattha me
evarūpā kārā karīyantīti.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[287] Tasmātiha bhikkhave tumhe cepi pare akkoseyyuṁ
paribhāseyyuṁ roseyyuṁ viheseyyuṁ ghaṭṭeyyuṁ 1 tatra tumhehi na āghāto
na appaccayo na cetaso abhinandi 2 karaṇīyā. Tasmātiha bhikkhave
tumhe cepi pare sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ tatra
tumhehi na ānando na somanassaṁ na cetaso ubbilāvitattaṁ
karaṇīyaṁ. Tasmātiha bhikkhave tumhe cepi pare sakkareyyuṁ garukareyyuṁ
māneyyuṁ pūjeyyuṁ tatra tumhākaṁ evamassa yaṁ kho idaṁ pubbe
pariññātaṁ tattha no 3 evarūpā kārā karīyantīti. Tasmātiha
bhikkhave yaṁ na tumhākaṁ taṁ pajahatha taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya
sukhāya bhavissati. Kiñca bhikkhave na tumhākaṁ rūpaṁ bhikkhave na
tumhākaṁ taṁ pajahatha taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati.
Vedanā bhikkhave na tumhākaṁ taṁ pajahatha sā vo pahīnā dīgharattaṁ
hitāya sukhāya bhavissati. Saññā bhikkhave na tumhākaṁ taṁ pajahatha
sā vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati. Saṅkhārā bhikkhave
na tumhākaṁ te pajahatha te vo pahīnā dīgharattaṁ hitāya sukhāya
bhavissanti. Viññāṇaṁ bhikkhave na tumhākaṁ taṁ pajahatha taṁ vo
pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati. Taṁ kiṁ maññatha bhikkhave
1 Ma. ghaṭṭeyyunti pāṭho natthi. Yu. viheseyyuṁ ghaṭṭeyyunti ime pāṭhā na
disasanti. 2 Sī. Ma. Yu. anabhiraddhi. 3 Po. Ma. me.
Yaṁ imasmiṁ jetavane tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṁ taṁ jano hareyya vā
ḍaheyya vā yathāpaccayaṁ vā kareyya api nu tumhākaṁ evamassa
amhe jano harati vā ḍahati vā yathāpaccayaṁ vā karotīti. No
hetaṁ bhante taṁ kissa hetu na hi no etaṁ bhante attā
vā attaniyaṁ vāti. Evameva kho bhikkhave yaṁ na tumhākaṁ taṁ
pajahatha taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati. Kiñca
bhikkhave na tumhākaṁ rūpaṁ bhikkhave na tumhākaṁ taṁ pajahatha taṁ
vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya bhavissati. Vedanā bhikkhave .pe.
Saññā bhikkhave .pe. Saṅkhārā bhikkhave .pe. Viññāṇaṁ
bhikkhave na tumhākaṁ taṁ pajahatha taṁ vo pahīnaṁ dīgharattaṁ hitāya
sukhāya bhavissati.

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[288] Evaṁ svākkhāto bhikkhave mayā dhammo uttāno
vivaṭo pakāsito chinnapilotiko evaṁ svākkhāte bhikkhave mayā
dhamme uttāne vivaṭe pakāsite chinnapilotike ye te bhikkhū
arahanto khīṇāsavā vusitavanto katakaraṇīyā ohitabhārā anuppattasadatthā
parikkhīṇabhavasaññojanā sammadaññāvimuttā vaṭṭantesaṁ natthi
paññāpanāya. Evaṁ svākkhāto bhikkhave mayā dhammo uttāno
vivaṭo pakāsito chinnapilotiko evaṁ svākkhāte bhikkhave mayā
dhamme uttāne vivaṭe pakāsite chinnapilotike yesaṁ bhikkhūnaṁ
pañcorambhāgiyāni saññojanāni pahīnāni sabbe te opapātikā
Tattha parinibbāyino anāvattidhammā tasmā lokā. Evaṁ svākkhāto
bhikkhave mayā dhammo uttāno vivaṭo pakāsito chinnapilotiko
evaṁ svākkhāte bhikkhave mayā dhamme uttāne vivaṭe pakāsite
chinnapilotike yesaṁ bhikkhūnaṁ tīṇi saññojanāni pahīnāni rāgadosamohatanubhūtā
sabbe te sakadāgāmino sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā
dukkhassantaṁ karissanti. Evaṁ svākkhāto bhikkhave mayā dhammo
uttāno vivaṭo pakāsito chinnapilotiko evaṁ svākkhāte bhikkhave
mayā dhamme uttāne vivaṭe pakāsite chinnapilotike yesaṁ bhikkhūnaṁ
tīṇi saññojanāni pahīnāni sabbe te sotāpannā avinipātadhammā
niyatā sambodhiparāyanā. Evaṁ svākkhāto bhikkhave mayā dhammo
uttāno vivaṭo pakāsito chinnapilotiko evaṁ svākkhāte bhikkhave
mayā dhamme uttāne vivaṭe pakāsite chinnapilotike ye te bhikkhū
dhammānusārino saddhānusārino sabbe te sambodhiparāyanā. Evaṁ
svākkhāto bhikkhave mayā dhammo uttāno vivaṭo pakāsito chinnapilotiko
evaṁ svākkhāte bhikkhave mayā dhamme uttāne vivaṭe
pakāsite chinnapilotike yesaṁ mayi saddhāmattaṁ pemamattaṁ sabbe
te saggaparāyanāti.
Idamavocabhagavā attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.
Alagaddūpamasuttaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.
--------------
Vammikasuttaṁ

Suttantapiṭake majjhimanikāyassa paṭhamo bhāgo (เล่ม 12)

[289] Evamme sutaṁ ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati
jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena
āyasmā kumārakassapo andhavane viharati. Atha kho aññatarā
devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ andhavanaṁ
obhāsetvā yenāyasmā kumārakassapo tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhitā kho sā devatā āyasmantaṁ
kumārakassapaṁ etadavoca bhikkhu bhikkhu ayaṁ vammiko rattiṁ dhūmāyati 1
divā pajjalati brāhmaṇo evamāha abhikkhana sumedha satthaṁ
ādāyāti. Abhikkhananto sumedho satthaṁ ādāya addasa paliṅgaṁ 2
paliṅgā bhanteti 3 . Brāhmaṇo evamāha ukkhipa paliṅgaṁ abhikkhana
sumedha satthaṁ ādāyāti. Abhikkhananto sumedho satthaṁ ādāya
addasa uddhumāyikaṁ uddhumāyikā bhanteti. Brāhmaṇo evamāha
ukkhipa uddhumāyikaṁ abhikkhana sumedha satthaṁ ādāyāti. Abhikkhananto
sumedho satthaṁ ādāya addasa dvidhāpathaṁ dvidhāpatho bhanteti.
Brāhmaṇo evamāha ukkhipa dvidhāpathaṁ abhikkhana sumedha satthaṁ
ādāyāti. Abhikkhananto sumedho satthaṁ ādāya addasa paṅkavāraṁ 4
paṅkavāro bhanteti. [5]- Ukkhipa paṅkavāraṁ abhikkhana sumedha satthaṁ
ādāyāti. Abhikkhananto sumedho satthaṁ ādāya addasa kummaṁ
1 Sī. dhūpāyati. 2 Sī. Yu. palaṅgiṁ. 3 Ma. Yu. bhadanteti. sabbattha īdisameva.
4 Sī. Ma. Yu. caṅgavāraṁ. 5 brāhmaṇo evamāhāti ime pāṭhā naṭṭhā bhaveyyuṁ.
Kummo bhanteti. Brāhmaṇo evamāha ukkhipa kummaṁ abhikkhana
sumedha satthaṁ ādāyāti. Abhikkhananto sumedho satthaṁ ādāya
addasa asisūnaṁ asisūnā bhanteti. Brāhmaṇo evamāha ukkhipa
asisūnaṁ abhikkhana sumedha satthaṁ ādāyāti. Abhikkhananto sumedho
satthaṁ ādāya addasa maṁsapesiṁ maṁsapesi bhanteti. Brāhmaṇo
evamāha ukkhipa maṁsapesiṁ abhikkhana sumedha satthaṁ ādāyāti.
Abhikkhananto sumedho satthaṁ ādāya addasa nāgaṁ nāgo bhanteti.
Brāhmaṇo evamāha tiṭṭhatu nāgo mā nāgaṁ ghaṭṭesi namo
karohi nāgassāti. Ime kho tvaṁ bhikkhu paṇṇarasaṁ pañhe
bhagavantaṁ upasaṅkamitvā puccheyyāsi yathā te bhagavā byākaroti
tathā naṁ dhāreyyāsi. Nāhantaṁ bhikkhu passāmi sadevake loke
samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya
yo imesaṁ pañhānaṁ veyyākaraṇena cittaṁ ārādheyya aññatra
tathāgatena vā tathāgatasāvakena vā ito vā pana sutvāti.
Idamavoca sā devatā idaṁ vatvā tattheva antaradhāyi.