พุทธธรรมสงฆ์


Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[196] Catūhi kho gahapatiputta ṭhānehi anukampako mitto
suhado veditabbo abhavenassa na nandati bhavenassa nandati
avaṇṇaṁ bhaṇamānaṁ nivāreti vaṇṇaṁ bhaṇamānaṁ pasaṁsati. Imehi
kho gahapatiputta catūhi ṭhānehi anukampako mitto suhado
veditabboti. Idamavoca bhagavā idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ
etadavoca satthā

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[197] Upakāro ca yo mitto sukhadukkho ca yo sakhā 1
atthakkhāyī ca yo mitto yo ca mittānukampako.
Etepi mitte cattāro iti viññāya paṇḍito
sakkaccaṁ payirupāseyya mātā puttaṁva orasaṁ.
Paṇḍito sīlasampanno jalaṁ aggīva bhāsati
bhoge saṁharamānassa bhamarasseva irīyato.
Bhogā sannicayaṁ yanti vammikovūpacīyati
evaṁ bhoge samāharitvā 2 alamatto kule gihī 3 .
Catudhā vibhaje bhoge save mittāni ganthati
ekena bhoge bhuñjeyya dvīhi kammaṁ payojaye
catutthañca nidhāpeyya āpadāsu bhavissatīti.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[198] Kathañca gahapatiputta ariyasāvako chadisāpaṭicchādī hoti.
1 Ma. sukhe dukkhe ca yo sakhā. Yu. yo ca mitto sukhe dukkhe. 2 Ma. samāhatvā.
Yu. samāhantvā. 3 alamattho kule gihi.
Cha imā 1 gahapatiputta disā veditabbā puratthimā disā mātāpitaro
veditabbā dakkhiṇā disā ācariyā veditabbā pacchimā disā
puttadārā veditabbā uttarā disā mittāmaccā veditabbā
heṭṭhimā disā dāsakammakarā veditabbā uparimā disā samaṇabrāhmaṇā
veditabbā.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[199] Pañcahi kho gahapatiputta ṭhānehi puttena puratthimā
disā mātāpitaro paccupaṭṭhātabbā bhato nesaṁ bharissāmi kiccaṁ
nesaṁ karissāmi kulavaṁsaṁ ṭhapessāmi dāyajjaṁ paṭipajjāmi athavā
pana 2 petānaṁ kālakatānaṁ dakkhiṇaṁ anuppadassāmīti. Imehi kho
gahapatiputta pañcahi ṭhānehi puttena puratthimā disā mātāpitaro
paccupaṭṭhitā pañcahi kho 3 ṭhānehi puttaṁ anukampanti pāpā
nivārenti kalyāṇe nivesenti sippaṁ sikkhāpenti paṭirūpena
dārena saññojenti samaye dāyajjaṁ niyyādenti. Imehi kho
gahapatiputta pañcahi ṭhānehi puttena puratthimā disā mātāpitaro
paccupaṭṭhitā imehi pañcahi ṭhānehi puttaṁ anukampanti evamassa
esā puratthimā disā paṭicchannā hoti khemā appaṭibhayā.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[200] Pañcahi kho gahapatiputta ṭhānehi antevāsinā dakkhiṇā
disā ācariyā paccupaṭṭhātabbā uṭṭhānena upaṭṭhānena sussusāya 4
pāricariyāya sakkaccaṁ sippaṁ paṭiggahaṇena. Imehi kho gahapatiputta
pañcahi ṭhānehi antevāsinā dakkhiṇā disā ācariyā paccupaṭṭhitā
1 Yu. chayimā. 2 Yu. atha ca pana. 3 Ma. Yu. khosaddo na dissati.
4 Yu. sussūsāya.
Pañcahi ṭhānehi antevāsiṁ anukampanti suvinītaṁ vinenti sugahitaṁ
gāhāpenti sabbasippesu taṁ 1 samakkhāyino bhavanti mittāmaccesu
paṭivedenti 2 disāsu parittāṇaṁ karonti. Imehi kho gahapatiputta
pañcahi ṭhānehi antevāsinā dakkhiṇā disā ācariyā paccupaṭṭhitā
imehi pañcahi ṭhānehi antevāsiṁ anukampanti evamassa esā
dakkhiṇā disā paṭicchannā hoti khemā appaṭibhayā.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[201] Pañcahi kho gahapatiputta ṭhānehi sāmikena pacchimā disā
bhariyā paccupaṭṭhātabbā sammānanāya avimānanāya 3 anaticariyāya
issariyavossaggena alaṅkārānuppadānena. Imehi kho gahapatiputta
pañcahi ṭhānehi sāmikena pacchimā disā bhariyā paccupaṭṭhitā pañcahi
ṭhānehi sāmikaṁ anukampanti 4 susaṁvihitakammantā ca hoti susaṅgahitaparijanā 5
ca anaticārinī ca sambhatañca anurakkhati dakkhā ca hoti
analasā sabbakiccesu. Imehi kho gahapatiputta pañcahi ṭhānehi
sāmikena pacchimā disā bhariyā paccupaṭṭhitā imehi pañcahi ṭhānehi
sāmikaṁ anukampanti 4 evamassa esā pacchimā disā paṭicchannā
hoti khemā appaṭibhayā.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[202] Pañcahi kho gahapatiputta ṭhānehi kulaputtena uttarā
disā mittāmaccā paccupaṭṭhātabbā dānena piyavajjena 6 atthacariyāya
samānattatāya avisaṁvādanatāya. Imehi kho gahapatiputta
pañcahi ṭhānehi kulaputtena uttarā disā mittāmaccā paccupaṭṭhitā
1 Ma. Yu. sabbasippasutaṁ. 2 Ma. paṭiyādenti. Yu. parivedenti.
3 Ma. anavamānanāya. 4 Ma. Yu. anukampati. 5 Ma. saṅgahitaparijanā.
6 Yu. peyyavajjena.
Pañcahi ṭhānehi kulaputtaṁ anukampanti pamattaṁ rakkhanti pamattassa
sāpateyyaṁ rakkhanti bhītassa saraṇaṁ honti āpadāsu na vijahanti
aparapajaṁpissa 1 paṭipūjenti. Imehi kho gahapatiputta pañcahi ṭhānehi
kulaputtena uttarā disā mittāmaccā paccupaṭṭhitā imehi pañcahi
ṭhānehi kulaputtaṁ anukampanti evamassa esā uttarā disā
paṭicchannā hoti khemā appaṭibhayā.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[203] Pañcahi kho gahapatiputta ṭhānehi ayirakena 2 heṭṭhimā disā
dāsakammakarā paccupaṭṭhātabbā yathābalaṁ kammantaṁ saṁvidhānena
bhattavettanānuppadānena 3 gilānupaṭṭhānena acchariyānaṁ rasānaṁ saṁvibhāgena
samaye vossaggena. Imehi kho gahapatiputta pañcahi ṭhānehi
ayirakena heṭṭhimā disā dāsakammakarā paccupaṭṭhitā pañcahi ṭhānehi
ayirakaṁ anukampanti pubbuṭṭhāyino ca honti pacchānipātino ca
dinnādāyino ca sukatakammakarā ca 4 kittivaṇṇaharā ca. Imehi
kho gahapatiputta pañcahi ṭhānehi ayirakena heṭṭhimā disā dāsakammakarā
paccupaṭṭhitā imehi pañcahi ṭhānehi ayirakaṁ anukampanti
evamassa esā heṭṭhimā disā paṭicchannā hoti khemā appaṭibhayā.

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[204] Pañcahi kho gahapatiputta ṭhānehi kulaputtena uparimā disā
samaṇabrāhmaṇā paccupaṭṭhātabbā mettena kāyakammena mettena
vacīkammena mettena manokammena anāvaṭadvāratāya āmisānuppadānena.
Imehi kho gahapatiputta pañcahi ṭhānehi kulaputtena
1 Ma. aparapajā cassa. Yu. aparapajaṁ ca pissa. 2 Ma. ayyirakena. 3 Ma. ...
vetanānuppadānena. 4 Yu. dinnadāyino ca sukatakammakārakā ca.
Uparimā disā samaṇabrāhmaṇā paccupaṭṭhitā chahi ṭhānehi kulaputtaṁ
anukampanti pāpā nivārenti kalyāṇe nivesenti kalyāṇena
manasā anukampanti assutaṁ sāventi sutaṁ pariyodapenti 1 saggassa
maggaṁ ācikkhanti. Imehi kho gahapatiputta pañcahi ṭhānehi
kulaputtena uparimā disā samaṇabrāhmaṇā paccupaṭṭhitā imehi
chahi ṭhānehi kulaputtaṁ anukampanti evamassa esā uparimā
disā paṭicchannā hoti khemā appaṭibhayāti. Idamavoca bhagavā
idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā

Suttantapiṭake dīghanikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 11)

[205] Mātāpitā disā pubbā ācariyā dakkhiṇā disā
puttadārā disā pacchā mittāmaccā ca uttarā
dāsakammakarā heṭṭhā uddhaṁ samaṇabrāhmaṇā
etā disā namasseyya alamatto 2 kule gihī.
Paṇḍito sīlasampanno saṇho ca paṭibhāṇavā
nivātavutti atthaddho tādiso labhate yasaṁ
uṭṭhānako analaso āpadāsu na vedhati
acchiddavutti 3 medhāvī tādiso labhate yasaṁ.
Saṅgāhako mittakaro vadaññū vītamaccharo
netā vinetā anunetā tādiso labhate yasaṁ.
Dānañca piyavajjañca 4 atthacariyā ca yā idha
samānatā ca dhammesu tattha tattha yathārahaṁ.
1 Ma. pariyodāpenti. 2 Yu. alamattho. 3 Ma. acchinnavutti.
4 Yu. peyyavajjañca.
Ete kho saṅgahā loke rathassāṇīva yāyato
ete ca saṅgahā nāssu na mātā puttakāraṇā
labhetha mānaṁ pūjaṁ vā pitā vā puttakāraṇā.
Yasmā ca saṅgahā ete samapekkhanti 1 paṇḍitā
tasmā mahattaṁ papponti pāsaṁsā ca bhavanti teti.