[136] Yaṁpi bhikkhave tathāgato purimaṁ jātiṁ purimaṁ bhavaṁ purimaṁ
niketaṁ pubbe manussabhūto samāno pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā
paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno
sabbapāṇabhūtahitānukampī vihāsi. So tassa kammassa katattā
.pe. So tato cuto itthattaṁ āgato samāno imāni tīṇi
mahāpurisalakkhaṇāni paṭilabhati āyatapaṇhi ca hoti dīghaṅgulī ca
brahmujugatto ca. So tehi lakkhaṇehi samannāgato sace agāraṁ
ajjhāvasati rājā hoti cakkavatti .pe. Rājā samāno kiṁ
labhati dīghāyuko hoti ciraṭṭhitiko dīghamāyupāleti na sakkā
hoti antarā jīvitā voropetuṁ kenaci manussabhūtena paccatthikena
1 Ma. tassānuyantādha. Yu. tassānuyuttā idha. 2 Ma. Yu. mahāyasaṁ.
3 Ma. saṁpari.... Yu. sampari.... 4 Ma. Yu. ca. 5 Yu. devamanussa....
6 Ma. Yu. vihagā.
Paccāmittena rājā samāno idaṁ labhati .pe. Buddho samāno
kiṁ labhati dīghāyuko hoti ciraṭṭhitiko dīghamāyupāleti na sakkā
hoti antarā jīvitā voropetuṁ paccatthikehi paccāmittehi samaṇena
vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci
vā lokasmiṁ buddho samāno idaṁ labhati. Etamatthaṁ bhagavā avoca.
Tatthetaṁ vuccati

[137] Maraṇavadhabhayamattano viditvā
paṭivirato paraṁ maraṇāya ahosi
tena so 1 sucaritena saggamagamāsi 2
sukataphalavipākamanubhosi.
Caviya punaridhāgato samāno
paṭilabhati idha tīṇi lakkhaṇāni
bhavati vipuladīghapāsuṇiko 3
brahmāva sujju 4 subho sujātagatto.
Subhujo susū 5 susaṇṭhito sujāto
mudutalunaṅguliyassa honti
dīghā tībhi purisalakkhaṇebhi 6
cirayāpanāya 7 kumāramādisanti.
Bhavati yadi gihī ciraṁ yapeti
cirataraṁ pabbajati yadi tato hi
1 Ma. Yu. ayaṁ na dissati. 2 Ma. Yu. saggamaggamā. 3 Ma. ... pāsaṇhiko.
Yu. ...pāṇiko. 4 Yu. brahmā viyujju. 5 Ma. Yu. susu.
6 Ma. Yu. purisavaraggalakkhaṇehi. 7 Ma. Yu. cirayapanāya.
Yāpayati [1]- vasiddhibhāvanāya
iti dīghāyukatāya tannimittanti.

[138] Yaṁpi bhikkhave tathāgato purimaṁ jātiṁ purimaṁ bhavaṁ purimaṁ
niketaṁ pubbe manussabhūto samāno dātā ahosi paṇītānaṁ rasitānaṁ
khādanīyānaṁ bhojanīyānaṁ sāyanīyānaṁ lehanīyānaṁ pānānaṁ. So tassa
kammassa katattā upacitattā .pe. Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā
sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati .pe. So tato cuto itthattaṁ
āgato samāno imaṁ mahāpurisalakkhaṇaṁ paṭilabhati sattassa ussadā 2
honti ubhosu hatthesu ussadā honti ubhosu pādesu ussadā
honti ubhosu aṁsakūṭesu ussadā honti khandhe ussadā honti 3 .
So tena lakkhaṇena samannāgato sace agāraṁ ajjhāvasati rājā
hoti cakkavatti .pe. Rājā samāno kiṁ labhati lābhī hoti
paṇītānaṁ rasitānaṁ khādanīyānaṁ bhojanīyānaṁ sāyanīyānaṁ lehanīyānaṁ
pānānaṁ rājā samāno idaṁ labhati .pe. Buddho samāno
kiṁ labhati lābhī hoti paṇītānaṁ rasitānaṁ khādanīyānaṁ bhojanīyānaṁ
sāyanīyānaṁ lehanīyānaṁ pānānaṁ buddho samāno idaṁ labhati.
Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ vuccati

[139] Khajjabhojanaṁ atha lehasāyitaṁ 4
uttamaggarasadāyako ahu
tena so sucaritena kammunā
nandavane 5 ciramabhippamodati.
1 Ma. ca. 2 Ma. sattussado hoti sattassa ussadā. Yu. sattussado hoti
sattussadā. 3 Ma. Yu. ussado hoti. 4 Ma. Yu. leyyasāyiyaṁ. 5 Ma. Yu. nandane.
Satta cussade 1 idhādhigacchati
hatthapādamudutalañca 2 vindati
āhu byañjananimittakovidā
khajjabhojanarasalābhitāya 3 .
Na 4 taṁ 5 gihissapi tadatthajotakaṁ
pabbajjaṁpi ca 6 tadādhigacchati
khajjabhojanassa lābhiruttamaṁ 7
āhu sabbagihibandhanacchidanti.

[140] Yaṁpi bhikkhave tathāgato purimaṁ jātiṁ purimaṁ bhavaṁ purimaṁ
niketaṁ pubbe manussabhūto samāno catūhi saṅgahavatthūhi janasaṅgahiko 8
ahosi dānena piyavācena 9 atthacariyāya samānattatāya. So tassa
kammassa katattā upacitattā ussannattā vipulattā kāyassa
bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati. So tato
cuto itthattaṁ āgato samāno imāni dve mahāpurisalakkhaṇāni
paṭilabhati mudutalahatthapādo 10 ca 11 hoti jālahatthapādo ca. So
tehi lakkhaṇehi samannāgato sace agāraṁ ajjhāvasati rājā
hoti cakkavatti .pe. Rājā samāno kiṁ labhati susaṅgahitaparijano
hoti susaṅgahitassa honti brāhmaṇagahapatikā negamā
1 Yu. satta vussade. 2 Ma. Yu. ... mudutañca. 3 Ma. khajjabhojjarasalābhitāya naṁ.
Yu. khajjabhojjarasalābhitāya. 4 Ma. nasaddo na dissati. 5 Ma. yaṁ. 6-11 Yu. casaddo na dissati. 7 Ma. Yu. khajjabhojjarasalābhiruttamaṁ. 8 Ma. janaṁ saṅgāhiko. Yu. janaṁ
saṅgahitā. 9 Ma. piyavajjena. Yu. peyyavācena. 10 Ma. Yu. mudutalunahatthapādo.
Jānapadā 1 gaṇakamahāmattā anīkaṭṭhā dovārikā amaccā pārisajjā
rājāno bhogikā kumārā rājā samāno idaṁ labhati .pe.
Buddho samāno kiṁ labhati susaṅgahitaparijano hoti susaṅgahitassa 2
honti bhikkhū bhikkhuniyo upāsakā upāsikāyo devā manussā
asurā nāgā gandhabbā buddho samāno idaṁ labhati. Etamatthaṁ
bhagavā avoca. Tatthetaṁ vuccati

[141] Dānaṁpi catthacariyatañca 3
piyavadatañca samānachandañca 4
kariya cariya susaṅgahaṁ bahunnaṁ
anavamatena guṇena yāti saggaṁ.
Caviya punaridhāgato samāno
karacaraṇamudukañca 5 jālino ca
atirucirasuvaggadassaneyyaṁ 6
paṭilabhati daharo susukumāro.
Bhavati parijanassa vo vidheyyo
mahimaṁ āvasito 7 susaṅgahito
piyavadū hitasukhataṁ jigiṁsamāno
abhirucitāni guṇāni ācarati.
Yadi pajahati 8 sabbakāmabhogaṁ 9
kathayati dhammakathaṁ jino janassa
1 Ma. Yu. negamajānapadā. 2 Ma. Yu. susaṅgahitāssa. 3 Yu. dānampi ca atthacariyatampi
ca. 4 Ma. piyavāditañca samānattatañca. 5 Ma. Yu. ... mudutañca. 6 Ma. Yu. ...
suvaggu .... 7 Yu. āvasiko. 8 Ma. Yu. yadi ca jahati.
9 Yu. sabbakāmaguṇabhogaṁ.
Vacanapaṭikarassābhippasannā
sutvāna dhammānudhammamācarantīti.

[142] Yaṁpi bhikkhave tathāgato purimaṁ jātiṁ purimaṁ bhavaṁ purimaṁ
niketaṁ pubbe manussabhūto samāno atthūpasañhitaṁ dhammūpasañhitaṁ
vācaṁ bhāsitā ahosi bahujanaṁ nidasseti 1 pāṇīnaṁ hitasukhāvaho [2]-
dhammayāgī. So tassa kammassa katattā upacitattā vipulattā .pe.
So tato cuto itthattaṁ āgato samāno imāni dve
mahāpurisalakkhaṇāni paṭilabhati ussaṅkhapādo ca hoti uddhaggalomo
ca. So tehi lakkhaṇehi samannāgato sace agāraṁ ajjhāvasati
rājā hoti cakkavatti .pe. Rājā samāno kiṁ labhati aggo ca
hoti seṭṭho ca pāmokkho ca uttamo ca pavaro ca kāmabhogīnaṁ
rājā samāno idaṁ labhati .pe. Buddho samāno kiṁ labhati
aggo ca hoti seṭṭho ca pāmokkho ca uttamo ca pavaro
ca sabbasattānaṁ buddho samāno idaṁ labhati. Etamatthaṁ
bhagavā avoca. Tatthetaṁ vuccati

[143] Atthadhammaṁ saṅgahitaṁ 3 pure tiraṁ 4
eriyaṁ 5 bahujanaṁ nidaṁsayi
pāṇinaṁ hitasukhāvaho ahu
dhammayāgaṁ assajji 6 amaccharī.
Tena so sucaritena kammunā
1 Ma. nidaṁsesi. Yu. nidaṁseti. 2 Yu. ahu. 3 Ma. Yu. atthadhammasahitaṁ. 4 Ma. Yu.
giraṁ. 5 Ma. Yu. erayaṁ. 6 Ma. dhammayāgamayaji. Yu. dhammayāgamassaji.
Sugatiṁ vajati tattha modati
lakkhaṇāni ca duve idhāgato
uttamasukhatāya 1 vindati 2 .
Ubbhamuppatitalomavā saso
pādagaṇṭhirahu sādhu saṇṭhitā
maṁsalohitācitā tacotthaṭā 3
uparijānu sobhanā 4 ahu.
Gehamāvasati ce tathāvidho
aggataṁ vajati kāmabhoginaṁ
tena uttaritarañca 5 na vijjati
jambudīpaṁ abhibhuyya iriyati 6 .
Pabbajjāpi ca 7 anomanikkamo
aggataṁ vajati sabbapāṇinaṁ
tena uttaritaro na vijjati
sabbalokaṁ abhibhuyya viharatīti.

[144] Yaṁpi bhikkhave tathāgato purimaṁ jātiṁ purimaṁ bhavaṁ purimaṁ
niketaṁ pubbe manussabhūto samāno sakkaccaṁ vācetā ahosi sippaṁ
vā vijjaṁ vā caraṇaṁ vā kammaṁ vā kintīme khippaṁ 8 vijāneyyuṁ
khippaṁ sampaṭipajjeyyuṁ na ciraṁ kiliseyyunti. So tassa kammassa
katattā upacitattā .pe. So tato cuto itthattaṁ āgato
1 Ma. uttamappamukhatāya. 2 Yu. uttamasukhāni saṁvindati. 3 Yu. tacotatā.
4 Ma. uparicaraṇasobhanā. Yu. upari ca pana sobhanā. 5 Ma. Yu. uttaritaro.
6 Yu. irīyati. 7 Ma. Yu. pabbajjampi ca. 8 Yu. ajāneyyuṁ.
Samāno idaṁ mahāpurisalakkhaṇaṁ paṭilabhati eṇijaṅgho hoti.
So tena lakkhaṇena samannāgato sace agāraṁ ajjhāvasati rājā
hoti cakkavatti .pe. Rājā samāno kiṁ labhati yāni tāni
rājārahāni rājaṅgāni rājūpabhogāni rājānucchavikāni tāni khippaṁ
paṭilabhati rājā samāno idaṁ labhati .pe. Buddho samāno kiṁ
labhati yāni tāni samaṇārahāni samaṇaṅgāni samaṇūpabhogāni
samaṇānucchavikāni tāni khippaṁ paṭilabhati buddho samāno idaṁ
labhati. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ vuccati

[145] Sippesu vijjācaraṇesu kammesu 1
kathaṁ vijāneyyu 2 lahunti 3 icchati
yatūpaghātāya na hoti kassaci
vāceti khippaṁ na ciraṁ kilissati.
Taṁ kammaṁ katvā kusalaṁ sukhudrayaṁ
jaṅghā manuññā labhate susaṇṭhitā
vattā sujātā anupubbamuggatā
uddhaggalomā sukhumattacotthaṭā 4 .
Eṇeyyajaṅghoti tamāhu puggalaṁ
sampattiyā khippamidhāhu lakkhaṇaṁ
ekekalomāni 5 yadābhikaṅkhati
apabbajaṁ khippamidhādhigacchati.
1 Yu. kammasu. 2 Ma. vijāneyyuṁ. 3 Yu. vijāney ya lahūti. 4 Yu. ... cotatā.
5 Ma. gehānulomāni.
Sace va 1 pabbajjamupeti tādiso
nekkhammachandābhirato vicakkhaṇo
anucchavikassa yadānulomiyaṁ 2
taṁ vindati khippamanomanikkamoti 3 .