[56] Hoti kho so vāseṭṭhā samayo yaṁ kadāci karahaci
dīghassa addhuno accayena ayaṁ loko saṁvaṭṭati saṁvaṭṭamāne loke
yebhuyyena sattā ābhassarasaṁvattanikā honti te tattha [2]- manomayā
pītibhakkhā sayaṁpabhā antalikkhacarā subhaṭṭhāyino ciraṁ dīghamaddhānaṁ
tiṭṭhanti. Hoti kho so vāseṭṭhā samayo yaṁ kadāci karahaci
dīghassa addhuno accayena ayaṁ loko vivaṭṭati vivaṭṭamāne loke
yebhuyyena sattā ābhassarakāyā cavitvā itthattaṁ āgacchanti te
ca honti manomayā pītibhakkhā sayaṁpabhā antalikkhacarā subhaṭṭhāyino
ciraṁ dīghamaddhānaṁ tiṭṭhanti. Ekodakīkūtaṁ kho pana vāseṭṭhā tena
samayena hoti andhakāro andhakāratimisā na candimasuriyā
paññāyanti na nakkhattāni tārakarūpāni paññāyanti na rattindivā
paññāyanti na māsaddhamāsā paññāyanti na utusaṁvaccharā
1 Ma. Yu. itisaddo na dissati. 2 Yu. asaṁhārikā. 3 Ma. Yu. honti.
Paññāyanti na itthīpurisā 1 paññāyanti. Sattā sattātveva
saṅkhyaṁ gacchanti. Athakho tesaṁ vāseṭṭhā sattānaṁ kadāci karahaci
dīghassa addhuno accayena rasapaṭhavī udakasmiṁ samantāni 2 seyyathāpi
nāma payatattassa nibbāyamānassa upari santānakaṁ hoti evamevaṁ 3
pāturahoti sā ahosi vaṇṇasampannā gandhasampannā rasasampannā
seyyathāpi nāma sampannā vā sappi sampannaṁ vā navanītaṁ evaṁvaṇṇā
ahosi seyyathāpi nāma khuddamadhuṁ aneḷakaṁ evamassādā ahosi.
Athakho vāseṭṭhā aññataro satto lolajātiko ambho kimevidaṁ
bhavissatīti rasapaṭhaviṁ aṅguliyā sāyi tassa rasapaṭhaviṁ aṅguliyā sāyato
acchādesi taṇhāpassa 4 okkami. Aññepi 5 kho vāseṭṭhā
sattā tassa sattassa diṭṭhānugatiṁ āpajjamānā rasapaṭhaviṁ aṅguliyā
sāyiṁsu. Tesaṁ rasapaṭhaviṁ aṅguliyā sāyataṁ acchādeti taṇhā ca
nesaṁ okkami. Athakho te vāseṭṭhā sattā rasapaṭhaviṁ hatthehi
āluppakārakaṁ upakkamiṁsu paribhuñjituṁ. Yato kho vāseṭṭhā sattā
rasapaṭhaviṁ hatthehi āluppakārakaṁ upakkamiṁsu paribhuñjituṁ atha tesaṁ
sattānaṁ sayaṁpabhā antaradhāyi. Sayaṁpabhāya antarahitāya candimasuriyā
pāturahesuṁ candimasuriyesu pātubhūtesu nakkhattāni tārakarūpāni
pāturahesuṁ nakkhattesu tārakarūpesu pātubhūtesu rattindivā
paññāyiṁsu rattindivesu paññāyamānesu māsaddhamāsā paññāyiṁsu
māsaddhamāsesu paññāyamānesu utusaṁvaccharā paññāyiṁsu ettāvatā
1 Ma. Yu. itthipumā. 2 Ma. Yu. samatāni. 3 Ma. evameva. evamupari.
4 Ma. Yu. taṇhā cassa. 5 Yu. aññatarepi.
Kho vāseṭṭhā ayaṁ loko puna vivaṭṭo hoti.

[57] Athakho te vāseṭṭhā sattā rasapaṭhaviṁ paribhuñjantā
tabbhakkhā tadāhārā 1 ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhaṁsu. Yathā yathā kho
te vāseṭṭhā sattā rasapaṭhaviṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā
ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhaṁsu tathā tathā tesaṁ sattānaṁ kharattañceva
kāyasmiṁ okkami vaṇṇavevaṇṇatā ca paññāyittha. Ekidaṁ
sattā vaṇṇavanto honti ekidaṁ sattā dubbaṇṇā. Tattha
ye te sattā vaṇṇavanto te dubbaṇṇe satte atimaññanti
mayametehi vaṇṇavantatarā amhehete dubbaṇṇatarāti. Tesaṁ
vaṇṇātimānapaccayā mānātimānajātikānaṁ rasapaṭhavī antaradhāyi.
Rasapaṭhaviyā antarahitāya sannipatiṁsu sannipatitvā anutthuniṁsu aho
rasaṁ aho rasanti. Tadetarahipi manussā kiñcideva surasaṁ 2 labhitvā
evamāhaṁsu aho rasaṁ aho rasanti. Tadeva porāṇaṁ aggaññaṁ
akkharaṁ anussaranti 3 na tvevassa atthaṁ ājānanti.

[58] Athakho tesaṁ vāseṭṭhā sattānaṁ rasapaṭhaviyā antarahitāya
bhūmipappaṭiko 4 pāturahosi. Seyyathāpi nāma ahicchattako evamevaṁ
pāturahosi. So ahosi vaṇṇasampanno gandhasampanno
rasasampanno seyyathāpi nāma sampannā vā sappi sampannaṁ vā
navanītaṁ evaṁvaṇṇo ahosi seyyathāpi nāma khuddamadhuṁ aneḷakaṁ
1 Yu. tadahārā. 2 Yu. sādhurasaṁ. 3 Yu. anupatanti. evamupari.
4 Ma. Yu. bhūmipappaṭako.
Evamassādo ahosi. Athakho te vāseṭṭhā sattā bhūmipappaṭikaṁ
upakkamiṁsu paribhuñjituṁ te [1]- paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ
dīghamaddhānaṁ aṭṭhaṁsu. Yathā yathā kho te vāseṭṭhā sattā
bhūmipappaṭikaṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ dīghamaddhānaṁ
aṭṭhaṁsu tathā tathā tesaṁ sattānaṁ bhiyyoso mattāya kharattañceva
kāyasmiṁ okkami vaṇṇavevaṇṇatā ca paññāyittha. Ekidaṁ
sattā vaṇṇavanto honti ekidaṁ sattā dubbaṇṇā. Tattha
ye te sattā vaṇṇavanto te dubbaṇṇe satte atimaññanti
mayametehi vaṇṇavantatarā amhehete dubbaṇṇatarāti. Tesaṁ
vaṇṇātimānapaccayā mānātimānajātikānaṁ bhūmipappaṭiko antaradhāyi.
Bhūmipappaṭike antarahite padālatā pāturahosi. Seyyathāpi nāma
kalambakā 2 evamevaṁ pāturahosi. Sā ahosi vaṇṇasampannā
gandhasampannā rasasampannā seyyathāpi nāma sampannā vā sappi
sampannaṁ vā navanītaṁ evaṁvaṇṇā ahosi seyyathāpi nāma
khuddamadhuṁ aneḷakaṁ evamassādā ahosi. Athakho te vāseṭṭhā
sattā padālataṁ upakkamiṁsu paribhuñjituṁ te paribhuñjantā tabbhakkhā
tadāhārā ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhaṁsu. Yathā yathā kho te vāseṭṭhā
sattā padālataṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ dīghamaddhānaṁ
aṭṭhaṁsu tathā tathā tesaṁ sattānaṁ bhiyyoso mattāya kharattañceva
kāyasmiṁ okkami vaṇṇavevaṇṇatā ca paññāyittha. Ekidaṁ
1 Ma. Yu. taṁ. 2 Ma. Yu. kalambukā.
Sattā vaṇṇavanto honti ekidaṁ sattā dubbaṇṇā. Tattha
ye te sattā vaṇṇavanto te dubbaṇṇe satte atimaññanti
mayametehi vaṇṇavantatarā amhehete dubbaṇṇatarāti. Tesaṁ
vaṇṇātimānapaccayā mānātimānajātikānaṁ padālatā antaradhāyi.
Padālatāya antarahitāya sannipatiṁsu sannipatitvā anutthuniṁsu ahu
vata no ahāyi vata no padālatāti. Tadetarahi manussā
kenacideva dukkhadhammena phuṭṭhā evamāhaṁsu ahu vata no ahāyi
vata noti. Tadeva porāṇaṁ aggaññaṁ akkharaṁ anussaranti na
tvevassa atthaṁ ājānanti.

[59] Athakho tesaṁ vāseṭṭhā sattānaṁ padālatāya antarahitāya
akaṭṭhapāko sāli pāturahosi akaṇo athuso suddho 1 sugandho
taṇḍulapphalo. Yantaṁ sāyaṁ sāyamāsāya āharanti pāto taṁ
hoti pakkaṁ paṭiviruḷhaṁ yantaṁ pāto pātarāsāya āharanti
sāyaṁ taṁ hoti pakkaṁ paṭiviruḷhaṁ nāpadānaṁ paññāyati. Athakho [2]-
vāseṭṭhā sattā akaṭṭhapākaṁ sāliṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā
ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhaṁsu. Yathā yathā kho te vāseṭṭhā
sattā akaṭṭhapākaṁ sāliṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ
dīghamaddhānaṁ aṭṭhaṁsu tathā tathā tesaṁ sattānaṁ bhiyyoso mattāya
kharattañceva kāyasmiṁ okkami vaṇṇavevaṇṇatā ca paññāyittha.
Itthiyā ca itthīliṅgaṁ pāturahosi purisassa purisaliṅgaṁ.
1 Yu. ayaṁ pāṭho na dissati. 2 te.
Itthī ca sudaṁ 1 ativelaṁ purisaṁ 2 upanijjhāyati puriso ca itthiṁ.
Tesaṁ ativelaṁ aññamaññaṁ upanijjhāyantānaṁ sārāgo udapādi
pariḷāho kāyasmiṁ okkami. Te pariḷāhapaccayā methunaṁ dhammaṁ
paṭiseviṁsu. Ye kho pana te vāseṭṭhā tena samayena sattā
passanti methunaṁ dhammaṁ paṭisevante aññe paṁsuṁ khipanti aññe
seṭṭhiṁ khipanti aññe gomayaṁ khipanti nassa vasali 3 nassa
vasalīti 3 . Kathañhi nāma satto sattassa evarūpaṁ karissatīti.
Tadetarahipi manussā ekaccesu janapadesu vadhaniyā 4 nibbuyhamānāya
aññe paṁsuṁ khipanti aññe seṭṭhiṁ khipanti aññe gomayaṁ
khipanti. Tadeva porāṇaṁ aggaññaṁ akkharaṁ anussaranti na tvevassa
atthaṁ ājānanti.

[60] Adhammasammataṁ taṁ 5 kho pana vāseṭṭhā tena samayena hoti
tadetarahi dhammasammataṁ. Ye kho pana te 6 vāseṭṭhā tena samayena
sattā methunaṁ dhammaṁ paṭisevanti temāsaṁpi dvemāsaṁpi na labhanti
gāmaṁ vā nigamaṁ vā pavisituṁ. Yato kho vāseṭṭhā te sattā
tasmiṁ asaddhamme ativelaṁ pātabyataṁ āpajjiṁsu atha agārāni
upakkamiṁsu kātuṁ tasseva asaddhammassa paṭicchādanatthaṁ. Athakho
vāseṭṭhā aññatarassa sattassa alasajātikassa etadahosi ambho
kimevāhaṁ vihaññāmi sāliṁ āharanto sāyaṁ sāyamāsāya pāto
pātarāsāya yannūnāhaṁ sāliṁ āhareyyaṁ sakideva sāyaṁ pātarāsāyāti.
1 Ma. ayaṁ na dissati. 2 Ma. purisaṁ ativelaṁ. 3 Ma. Yu. asuci.
4 Ma. Yu. vadhuyā. 5-6 Ma. Yu. ayaṁ na dissati.
Athakho so vāseṭṭhā satto sāliṁ āhāsi sakideva
sāyaṁ pātarāsāyāti 1 . Athakho vāseṭṭhā aññataro satto yena
so satto tenupasaṅkami upasaṅkamitvā taṁ sattaṁ etadavoca
ehi bho satta sālāhāraṁ gamissāmāti. Alaṁ bho satta
āhaṭo me sāli sakideva sāyaṁ pātarāsāyāti. Athakho so
vāseṭṭhā satto tassa sattassa diṭṭhānugatiṁ āpajjamāno sāliṁ
āhāsi sakideva dvīhāya 2 evaṁpi kira bho sādhūti. Athakho
vāseṭṭhā aññataro satto yena so satto tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā taṁ sattaṁ etadavoca ehi bho satta sālāhāraṁ
gamissāmāti. Alaṁ bho satta āhaṭo me sāli sakideva
sāyaṁ pātarāsāyāti 1 . Athakho so vāseṭṭhā satto tassa sattassa
diṭṭhānugatiṁ āpajjamāno sāliṁ āhāsi sakideva catūhāya evaṁ 3
kira bho sādhūti. Athakho vāseṭṭhā aññataro satto yena so
satto tenupasaṅkami upasaṅkamitvā taṁ sattaṁ etadavoca ehi
bho satta sālāhāraṁ gamissāmāti. Alaṁ bho satta āhaṭo
me sāli sakideva catūhāyāti. Athakho so vāseṭṭhā satto
tassa sattassa diṭṭhānugatiṁ āpajjamāno sāliṁ āhāsi sakideva
aṭṭhāhāya evaṁ 3 kira bho sādhūti. Yato kho te vāseṭṭhā sattā
sannidhikārakaṁ sāliṁ upakkamiṁsu paribhuñjituṁ. Athakho vāseṭṭhā 4 kaṇo
taṇḍulaṁ pariyonaddhi 5 thusopi taṇḍulaṁ pariyonaddhi 5 lunaṁpi
1 Yu. itisaddo na dissati. 2 Ma. Yu. dvīhāyāti. 3 Ma. Yu. evaṁpi.
4 Ma. Yu. ayaṁ na dissati. 5 Ma. Yu. pariyonandhi.
Nappaṭiviruḷhaṁ apadānaṁ paññāyittha saṇḍasaṇḍā sālayo 1 aṭṭhaṁsu.

[61] Athakho te vāseṭṭhā sattā sannipatiṁsu sannipatitvā
anutthaniṁsu pāpakā vata bho dhammā sattesu pātubhūtā mayaṁ
hi pubbe manomayā ahumhā pītibhakkhā sayaṁpabhā antalikkhacarā
subhaṭṭhāyino ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhamhā tesaṁ no amhākaṁ
kadāci karahaci ciraṁ 2 dīghassa addhuno accayena rasapaṭhavī udakasmiṁ
samantāni sā ahosi vaṇṇasampannā gandhasampannā rasasampannā
te mayaṁ rasapaṭhaviṁ hatthehi āluppakārakaṁ upakkamimhā 3 paribhuñjituṁ
tesanno rasapaṭhaviṁ hatthehi āluppakārakaṁ upakkamataṁ paribhuñjituṁ
sayaṁpabhā antaradhāyi sayaṁpabhāya 4 antarahitāya candimasuriyā
pāturahesuṁ 5 candimasuriyesu pātubhūtesu nakkhattāni tārakarūpāni pāturahesuṁ 5
nakkhattesu tārakarūpesu pātubhūtesu rattindivā paññāyiṁsu rattindivesu
paññāyamānesu māsaddhamāsā paññāyiṁsu māsaddhamāsesu
paññāyamānesu utusaṁvaccharā paññāyiṁsu te mayaṁ rasapaṭhaviṁ paribhuñjantā
tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhamhā tesaṁ no pāpakānaṁyeva
akusalānaṁ dhammānaṁ pātubhāvā rasapaṭhavī antaradhāyi rasapaṭhaviyā
antarahitāya bhūmipappaṭiko pāturahosi so ahosi vaṇṇasampanno
gandhasampanno rasasampanno te mayaṁ bhūmipappaṭikaṁ upakkamimhā 3
paribhuñjituṁ te mayaṁ taṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ
dīghamaddhānaṁ aṭṭhamhā tesaṁ no pāpakānaṁyeva akusalānaṁ dhammānaṁ
1 Yu. sāliyo. 2 Ma. Yu. ayaṁ na dissati. 3 Ma. Yu. upakkamimha.
4 Ma. tāya. 5 Yu. pāturahaṁsu.
Pātubhāvā bhūmipappaṭiko antaradhāyi bhūmipappaṭike antarahite
padālatā pāturahosi sā ahosi vaṇṇasampannā gandhasampannā
rasasampannā te mayaṁ padālataṁ upakkamimhā paribhuñjituṁ te mayaṁ
taṁ paribhuñjantā tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhamhā
tesaṁ no pāpakānaṁyeva akusalānaṁ dhammānaṁ pātubhāvā padālatā
antaradhāyi padālatāya antarahitāya akaṭṭhapāko sāli pāturahosi
akaṇo athuso suddho sugandho taṇḍulapphalo yantaṁ sāyaṁ
sāyamāsāya āharāma pāto taṁ hoti pakkaṁ paṭiviruḷhaṁ yantaṁ
pāto pātarāsāya āharāma sāyantaṁ hoti pakkaṁ paṭiviruḷhaṁ
nāpadānaṁ paññāyittha te mayaṁ akaṭṭhapākaṁ sāliṁ paribhuñjantā
tabbhakkhā tadāhārā ciraṁ dīghamaddhānaṁ aṭṭhamhā tesanno pāpakānaṁyeva
akusalānaṁ dhammānaṁ pātubhāvā kaṇopi taṇḍulaṁ pariyonaddhi
thusopi taṇḍulaṁ pariyonaddhi lūnaṁpi nappaṭiviruḷhaṁ apadānampi
paññāyittha saṇḍasaṇḍā sālayo ṭhitā yannūna mayaṁ sāliṁ
vibhajeyyāma mariyādaṁ ṭhapeyyāmāti. Athakho [1]- vāseṭṭhā sattā
sāliṁ vibhajiṁsu mariyādaṁ ṭhapesuṁ.

[62] Athakho vāseṭṭhā aññataro satto lolajātiko sakaṁ
bhāgaṁ parirakkhanto aññataraṁ bhāgaṁ adinnaṁ ādiyitvā paribhuñji.
Tamenaṁ aggahesuṁ gahetvā etadavocuṁ pāpakaṁ vata bho satta
karosi yatra hi nāma sakaṁ bhāgaṁ parirakkhanto aññataraṁ bhāgaṁ
1 Ma. Yu. te.
Adinnaṁ ādiyitvā paribhuñjasi mā bho 1 satta puna 2 evarūpamakāsīti.
Evaṁ bhoti kho vāseṭṭhā so satto tesaṁ sattānaṁ paccassosi.
Dutiyampi kho vāseṭṭhā so satto .pe. Tatiyampi kho vāseṭṭhā
so satto sakaṁ bhāgaṁ parirakkhanto aññataraṁ bhāgaṁ adinnaṁ
ādiyitvā paribhuñji. Tamenaṁ aggahesuṁ gahetvā 3 etadavocuṁ pāpakaṁ
vata bho satta karosi yatra hi nāma sakaṁ bhāgaṁ parirakkhanto
aññataraṁ bhāgaṁ adinnaṁ ādiyitvā paribhuñji 4 mā bho 1 satta punapi
evarūpaṁ akāsīti. Aññe pāṇinā pahariṁsu aññe leḍḍunā
pahariṁsu aññe daṇḍena pahariṁsu. Tadagge kho pana vāseṭṭhā
adinnādānaṁ paññāyati garahā paññāyati musāvādo paññāyati
daṇḍādānaṁ paññāyati. Athakho seṭṭhasattā sannipatiṁsu
sannipatitvā anutthaniṁsu pāpakā vata bho dhammā sattesu pātubhūtā
yatra hi nāma adinnādānaṁ paññāyissati garahā paññāyissati
musāvādo paññāyissati daṇḍādānaṁ paññāyissati yannūna mayaṁ
ekaṁ sattaṁ sammanneyyāma yo 5 no sammākhīyitabbaṁ khīyeyya
sammāgarahitabbaṁ garaheyya sammāpabbājetabbaṁ pabbājeyya mayaṁ panassa
sālīnaṁ bhāgaṁ anupadassāmāti. Athakho te vāseṭṭhā sattā yo
nesaṁ satto abhirūpataro ca dassanīyataro ca pāsādikataro ca
mahesakkhataro ca taṁ sattaṁ upasaṅkamitvā etadavocuṁ ehi bho
satta sammākhīyitabbaṁ khīyi sammāgarahitabbaṁ garahi sammāpabbājetabbaṁ
1 Ma. Yu. māssu bho. 2 Ma. Yu. punapi. 3 Yu. aggahetvā.
4 Ma. Yu. paribhuñjasi. 5. Yu. so.
Pabbājehi mayaṁ pana vo sālīnaṁ bhāgaṁ anupadassāmāti.
Evaṁ bhoti kho so vāseṭṭhā satto tesaṁ sattānaṁ paṭissutvā
sammākhīyitabbaṁ khīyi sammāgarahitabbaṁ garahi sammāpabbājetabbaṁ
pabbājesi. Te panassa sālīnaṁ bhāgaṁ anupadaṁsu.

[63] Mahājanasammatoti kho vāseṭṭhā mahāsammatotveva paṭhamaṁ
akkharaṁ upanibbattaṁ. Khettānaṁ adhipatīti kho vāseṭṭhā khattiyo
khattiyotveva dutiyaṁ akkharaṁ upanibbattaṁ. Dhammena paresaṁ 1 rañjetīti
kho vāseṭṭhā rājā rājātveva tatiyaṁ akkharaṁ upanibbattaṁ. Iti
kho vāseṭṭhā evamevassa 2 khattiyamaṇḍalassa porāṇena aggaññena
akkharena abhinibbatti ahosi. Tesaṁyeva sattānaṁ aññesaṁ 3 sadisānaṁyeva
no asadisānaṁ dhammeneva no adhammena. Dhammo hi vāseṭṭhā
seṭṭho janetasmiṁ diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca.

[64] Athakho tesaṁ sattānaṁyeva ekaccānaṁ etadahosi pāpakā
vata bho dhammā sattesu pātubhūtā yatra hi nāma adinnādānaṁ
paññāyissati garahā paññāyissati musāvādo paññāyissati
daṇḍādānaṁ paññāyissati pabbājanaṁ paññāyissati yannūna mayaṁ
pāpake akusale dhamme vāheyyāmāti. Te pāpake akusale
dhamme vāhesuṁ. Pāpake akusale dhamme vāhentīti kho vāseṭṭhā
brāhmaṇātveva paṭhamaṁ akkharaṁ upanibbattaṁ. Te araññāyatane
paṇṇakuṭiyo ca karitvā paṇṇakuṭīsu jhāyanti. Vītaṅgārā vītadhūmā
1 Ma. Yu. pare. 2 Ma. Yu. evametassa. 3 Ma. Yu. anaññesaṁ.
Paṇṇamusalā sāyaṁ sāyamāsāya pāto pātarāsāya gāmanigamarājadhāniyo
osaranti ghāsamesanā. Te ghāsaṁ paṭilabhitvā punadeva
araññāyatane paṇṇakuṭīsu jhāyanti. Tamenaṁ manussā disvā
evamāhaṁsu ime kho bho sattā araññāyatane paṇṇakuṭiyo
karitvā paṇṇakuṭīsu jhāyanti vītaṅgārā vītadhūmā paṇṇamusalā
sāyaṁ sāyamāsāya pāto pātarāsāya gāmanigamarājadhāniyo osaranti
ghāsamesanā. Te ghāsampaṭilabhitvā punadeva araññāyatane paṇṇakuṭīsu
jhāyanti 1 . Te kho 2 vāseṭṭhā jhāyikā jhāyikātveva dutiyaṁ
akkharaṁ upanibbattaṁ tesaṁyeva kho vāseṭṭhā sattānaṁ ekacce
sattā araññāyatane paṇṇakuṭīsu [3]- jhānaṁ anabhisambhunamānā
gāmasāmantaṁ nigamasāmantaṁ osaritvā gaṇṭhe karontā āgacchanti.
Tamenaṁ manussā disvā evamāhaṁsu ime kho pana bho sattā
araññāyatane paṇṇakuṭīsu jhānaṁ anabhisambhunamānā gāmasāmantaṁ
nigamasāmantaṁ osaritvā gaṇṭhe karontā gacchanti 4 . Nadānime jhāyanti
nadānime jhāyantīti kho vāseṭṭhā ajjhāyikā ajjhāyikātveva
tatiyaṁ akkharaṁ upanibbattaṁ. Hīnasammataṁ kho pana vāseṭṭhā
tena samayena hoti tadetarahi seṭṭhasammataṁ. Iti kho vāseṭṭhā
evametassa brāhmaṇamaṇḍalassa porāṇena aggaññena akkharena
abhinibbatti ahosi tesaṁyeva sattānaṁ aññesaṁ sadisānaṁyeva no
asadisānaṁ dhammeneva no adhammena. Dhammo hi vāseṭṭhā seṭṭho
janetasmiṁ diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca.
1 Ma. jhāyantīti. 2 Ma. jhāyantīti kho. 3 Ma. Yu. taṁ. 4 Ma. acchanti.
Yu. acchenti.

[65] Tesaṁyeva kho vāseṭṭhā sattānaṁ ekacce sattā methunaṁ
dhammaṁ samādāya visuṁ kammante 1 payojesuṁ. Methunaṁ dhammaṁ samādāya
visuṁ kammante payojentīti kho vāseṭṭhā vessā vessātveva
akkharaṁ nibbattaṁ 2 . Iti kho vāseṭṭhā evametassa. Saṅkhittaṁ 3 . Iti
kho vāseṭṭhā evametassa suddamaṇḍalassa porāṇena aggaññena
akkharena abhinibbatti ahosi tesaṁyeva sattānaṁ aññesaṁ sadisānaṁyeva
no asadisānaṁ dhammeneva no adhammena. Dhammo hi vāseṭṭhā
seṭṭho janetasmiṁ diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca.