[121] Padumuttaro nāma jino anejo ajitañjino 1
satasahasse kappānaṁ ito uppajji nāyako.
Vīro kamalapattakkho sasaṅkavimalānano
kañcanatacasaṅkāso 2 ravidittisamappabho.
Sattanettamanoharī 3 varalakkhaṇabhūsito
sabbavākyapathātīto manujāmarasakkato.
Sambuddho bodhayaṁ satte vātiho 4 madhurassaro
karuṇānaddhasantāno parisāsu visārado.
Deseti madhuraṁ dhammaṁ catusaccupasaṁhitaṁ
nimugge mohapaṅkamhi samuddharati pāṇino.
Tadā ekacaro hutvā tāpaso himavālayo
nabhasā mānusaṁ lokaṁ gacchanto jinamaddasaṁ.
Upecca santikaṁ tassa assosiṁ dhammadesanaṁ
vaṇṇayantassa dhīrassa sāvakassa mahāguṇaṁ.
Saṅkhittena mayā vuttaṁ vitthārena pakāsayaṁ
parisaṁ mañca toseti yathā kaccāyano ayaṁ.
1 ma ajitaṁ jayo. Yu. ajitañjayo. 2 Ma. kanakācalasaṅkāso. 3 Ma. Yu. ..ḥārī.
4 Ma. Yu. vāgīso.
Nāhaṁ evamidhekaccaṁ aññaṁ passāmi sāvakaṁ
tasmā tadagge esaggo evaṁ dhāretha bhikkhavo.
Tadāhaṁ vimhito hutvā vākyaṁ sutvā manoramaṁ
himavantaṁ gamitvāna āhitvā pupphasañcayaṁ.
Pūjetvā lokasaraṇaṁ taṁ ṭhānaṁ abhipatthayiṁ
tadā mamāsayaṁ ñatvā byākāsi 1 saraṇālayo.
Passathetaṁ isivaraṁ niddhantakanakattacaṁ
udaggalomamānasaṁ 2 acalaṁ pañjaliṁ ṭhitaṁ.
Hāsaṁ supuṇṇanayanaṁ buddhavaṇṇagatāsayaṁ
dhammajaṁ 3 uggahadayaṁ amatāsittasannibhaṁ.
Kaccānassa guṇaṁ sutvā taṁ ṭhānaṁ patthayiṁ 4 ṭhito
anāgatamhi addhāne gotamassa mahāmune.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
kaccāno nāma nāmena hessati satthusāvako.
Bahussuto mahāñāṇī adhippāyavidū muni 5
pāpuṇissati taṁ ṭhānaṁ yathāyaṁ byākato mayā.
Satasahasse ito kappe yaṁ kammamakariṁ tadā
duggatiṁ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
Duve bhave saṁsarāmi devatte atha mānuse
aññaṁ gatiṁ na jānāmi 6 buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
1 Ma. ... saraṇañjaho. 2 Ma. udaggalomaṁ pīṇaṁsaṁ. Yu. ... pīṇasaṁ. 3 Yu.
dhammapaṭiggahavaraṁ. 4 Ma. Yu. patthayaṁ. 5 Po. Ma. Yu. mune. 6 Ma. Yu. na
gacchāmi.
Duve kule pajānāmi khattiye cāpi brāhmaṇe
nīce kule na jāyāmi buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
Pacchime ca bhave jāto ujjeniyaṁ pure rame
pajjotassa sacaṇḍassa 1 purohitanujātino 2 .
Putto tipitivacchassa 3 nipuṇo vedapāragū
mātā ca candanapadumā 4 kaccānohaṁ varattaco.
Vīmaṁsanatthaṁ buddhassa bhūmipālena pesito
disvā mokkhapuradvāraṁ nāyakaṁ guṇasañcayaṁ.
Sutvāna vimalaṁ vākyaṁ gatipaṅkavisodhanaṁ
pāpuṇiṁ amataṁ santaṁ sesehi 5 saha sattahi.
Adhippāyavidū jāto sugatassa mahāmate
ṭhapito etadagge ca susamiddhamanoratho.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā mahākaccāyano thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Mahākaccāyanattherassa apadānaṁ samattaṁ.
1 Po. Yu. acaṇḍassa. 2 Ma. purohitadijādhino. 3 Ma. Yu. tiriṭivacchassa.
4 Ma. candimā nāma. Yu. candapadumā. 5 Yu. satehi saha pañcahi.
Dutiyaṁ vakkalittherāpadānaṁ (532)

[122] Ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako
anomanāmo amito nāmena padumuttaro.
Padumākāravadano padumāmalasucchavī
lokenānūpalitto ca toyena padumaṁ yathā.
Dhīro padumapattakkho kanto ca padumaṁ yathā
padumuttaragandho ca tasmā so padumuttaro.
Lokajeṭṭho ca nimmāno andhānaṁ nayanūpamo
santaveso guṇanidhi karuṇāmatisāgaro.
Sa kadāpi mahāvīro brahmāsurāsurācchito 1
sadevamanujākiṇṇe 2 janamajjhe januttamo 3 .
Vadanena sugandhena madhurena sutena 4 ca
rañjayaṁ parisaṁ sabbaṁ santhavi sāvakaṁ sakaṁ.
Saddhādhimutto sumati mama dassanasālayo
natthi etādiso añño yathāyaṁ bhikkhu vakkali.
Tadāhaṁ haṁsavatiyā nagare brāhmaṇassatrajo
hutvā sutvā ca taṁ vākyaṁ taṇṭhānaṁ abhirocayiṁ.
Sasāvakantaṁ vimalaṁ nimantetvā tathāgataṁ
sattāhaṁ bhojayitvāna dussehi chādayiṁ tadā.
1 Ma. brahmāsurasuraccito. Yu. brahmāmarasuraccito. 2 Yu. sadevamanujākiṇṇo.
3 Ma. jinuttamo. 4 Po. rudena. Ma. Yu. rutena.
Nipacca sirasā tassa anantaguṇasāgare
nimuggo pītisampuṇṇo imaṁ vacanamabraviṁ.
Yo so tayā santhavito idha 1 saddhādhimutto isi
bhikkhu saddhāvataṁ aggo tādisohaṁ 2 mahāmuni.
Evaṁ vutte mahāvīro anāvaraṇadassano
imaṁ vākyaṁ udīrayi 3 parisāya mahāmuni.
Passathetaṁ māṇavakaṁ pītamaṭṭhanivāsanaṁ
hemayaññopacitaṅgaṁ jananettamanoharaṁ.
Eso anāgataddhāne gotamassa mahesino
aggo saddhādhimuttānaṁ sāvakoyaṁ bhavissati.
Devabhūto manusso vā sabbasantāpavajjito
sabbabhogaparibyuḷho sukhito saṁsarissati.
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
vakkali nāma nāmena hessati satthusāvako.
Tena kammavisesena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ agañchahaṁ.
Sabbattha sukhito hutvā saṁsaranto bhavābhave
sāvatthiyaṁ pure jāto kule aññatare ahaṁ.
1 Ma. ito sattamake muni. Yu. ...sattamakehani. 2 Ma. Yu. tādiso homahaṁ mune.
3 Ma. Yu. udīresi.
Nonitaṁ sukhumālaṁ maṁ ṭhitaṁ 1 pallavakomalaṁ
mātā 2 uttānasayanaṁ pisācabhayatajjitā.
Pādamūle mahesissa sayāpesi 3 dinamānasā
imaṁ dadāmi te nātha saraṇaṁ hohi nāyaka.
Tadā paṭiggahi so maṁ bhītānaṁ saraṇo muni
jālinā cakkaṅkitena 4 mudukomalapāṇinā.
Tadā pabhūti jātohaṁ 5 arakkheyyena rakkhito
sabbabyādhivinimutto 6 sukhena parivutthito 7 .
Sugatena vinābhūto ukkaṇṭhāmi muhuttakaṁ
jātiyā sattavassohaṁ pabbajiṁ anagāriyaṁ.
Sabbapāramisambhūtaṁ nīlakkhinayanaṁ varaṁ 8
rūpaṁ sabbaṁ subhākiṇṇaṁ atitto viharāmahaṁ 9 .
Buddharūparatiṁ ñatvā tadā ovadi maṁ jino
alaṁ vakkali kiṁ rūpe ramase bālanandite.
Yo hi passati saddhammaṁ so maṁ passati paṇḍito
apassamāno saddhammaṁ maṁ passaṁpi na passati.
Anantādīnavo kāyo visarukkhasamūpamo
āvāso sabbarogānaṁ puñjo dukkhassa kevalo.
Nibbindiya tato rūpe khandhānaṁ udayabbayaṁ
passaṁ 10 sabbakilesānaṁ sukhenantaṁ gamissasi.
1 Ma. Yu. jātapallavakomalaṁ. 2 Ma. Yu. mandaṁ. 3 Ma. sāyesuṁ. Yu. sāyeyyuṁ.
4 Yu. saṅkhalaṅkena. 5 Ma. Yu. tenāhaṁ. 6 Ma. sabbaveravinimutto. Yu.
sabbūpadhivinimutto. 7 Ma. parivuddhito. Yu. parivaḍḍhito. 8 Yu. paraṁ. 9 Yu.
bihayāmahaṁ. 10 Ma. passa upakkilesānaṁ.
Evaṁ tenānusiṭṭhohaṁ nāyakena hitesinā
gijjhakūṭaṁ samāruyha jhāyāmi girikandare 1 .
Ṭhito pabbatapādamhi assāsayaṁ 2 mahāmuni
vakkalīti jināvoca 3 taṁ sutvā mudito ahaṁ.
Pakkhandiṁ selapabbhāre anekasataporise
tadā buddhānubhāvena sukheneva mahiṁ gato.
Punāpi dhammaṁ deseti khandhānaṁ udayabbayaṁ
tamahaṁ dhammamaññāya arahattaṁ apāpuṇiṁ.
Sumahāpurisamajjhe tadā maṁ caraṇantako 4
aggaṁ saddhādhimuttānaṁ paññāpeti mahāmati.
Satasahasse ito kappe yaṁ kammamakariṁ tadā
duggatiṁ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā vakkali thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Vakkalittherassa apadānaṁ samattaṁ.
1 Yu. giriniddare. 2 Ma. assāsayi. Po. mamahāsaṁ. Yu. mamāhasa. 3 Ma.
Yu. jinovācaṁ. 4 Ma. caraṇantago. Yu. maraṇantago.
Tatiyaṁ mahākappinattherāpadānaṁ (533)

[123] Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragū
udito ajatākāse 1 raviva saradambare.
Vacanābhāya bodheti veneyyapadumāni so
kilesapaṅkaṁ soseti matiraṁsīhi nāyako.
Titthiyānaṁ yase 2 hanti vajiratā 3 yathā ravi
sabbattha 4 sampakāseti rattindivaṁ 5 divākaro.
Guṇānaṁ āyatibhūto ratanānaṁva sāgaro
pajunnoriva 6 bhūtānaṁ dhammameghena vassati.
Akkhadasso tadā āsiṁ nagare haṁsasavhaye
upecca dhammamassosiṁ jalajuttamanāmino.
Ovādakassa bhikkhūnaṁ sāvakassa satāvino 7
guṇaṁ pakāsayantassa hāsayantassa 8 me manaṁ.
Sutvā pītito 9 sumano nimantetvā tathāgataṁ
sasissaṁ bhojayitvāna taṇṭhānaṁ abhipatthayiṁ.
Tadā haṁsasamabhāgo haṁsadundubhinissano 10
passathetaṁ mahāmattaṁ vinicchayavisāradaṁ.
Mama pādamūle patitaṁ samuddhaggatanuruhaṁ 11
jūmuttavaṇṇaṁ 12 ruciraṁ pasannayanānanaṁ.
1 Yu. jaradākāse. 2 Ma. Yu. yaso. 3 Yu. khajjotābhā. 4 Ma. saccatthābhaṁ.
5 Ma. Yu. ratanaṁ va. 6 Yu. pajunnopiva bhūtāni. 7 Ma. Yu. katāvino. 8 Ma.
tappayantassa. Yu. vāsayantassa. 9 Ma. Yu. patīto. 10 Yu. ..ṇīvaco.
11 Ma. Yu. samuggatatanūruhaṁ. 12 Ma. Yu. jimūtavaṇṇaṁ piṇaṁsaṁ.
Parivārena mahatā rājayuttaṁ mahāyasaṁ
eso kathāvino ṭhānaṁ pattheti muditāya 1 so.
Iminā piṇḍapātena cāgena paṇidhīhi ca
kappasatasahassāni nupapajjati duggatiṁ.
Devesu devasobhāgyaṁ manussesu mahaggataṁ
anubhotvāvasesena nibbānaṁ pāpuṇissati.
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
kappino nāma nāmena hessati satthusāvako.
Tatohaṁ sukataṁ kāraṁ katvāna jinasāsane
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tusitaṁ agamāsahaṁ.
Devamanussarajjāni suttaso anusāsiya
bārāṇasīsamāsanne jāto keṇiyajātiyā.
Satasahassaparivāro sapajāpatiko ahaṁ
pañcapaccekabuddhānaṁ satāni samupaṭṭhahiṁ.
Temāsaṁ bhojayitvāna acchādampi 2 ticīvaraṁ
tato cutā mayaṁ sabbe ahumha tidasūpagā.
Puno sabbe manussattaṁ āgatamha tato cutā
kukkuṭamhi pure jātā himavantassa passato.
1 Ma. muditāsayo. 2 Po. acchādimhi. Ma. pacchādamha. Yu. pacchādammi.
Kappino nāmahaṁ āsiṁ rājaputto mahāyaso
sesāmaccakule jātā mameva parivārayuṁ.
Mahārajjasukhaṁ patto sabbakāmasamiddhimo 1
vāṇijehi samakkhātaṁ buddhuppādamahaṁ suṇiṁ.
Buddho loke samuppanno asamo ekapuggalo
so pakāseti saddhammaṁ amataṁ sukhamuttamaṁ.
Suyuttā tassa sissā ca sumuttā ca anāsavā
sutvā nesaṁpi 2 vacanaṁ sakkaritvāna vāṇije.
Pahāya 3 rajjaṁ sāmacco nikkhamiṁ buddhamāmako
nadiṁ disvā mahācandaṁ pūritaṁ samatittikaṁ.
Appatitthaṁ anālambaṁ duttaraṁ sīghabāhiniṁ
guṇaṁ saritvā buddhassa sotthinā samatikkamiṁ.
Bhavasotaṁ sace buddho tiṇṇo lokantagū vidū
etena saccavajjena gamanaṁ me samijjhatu.
Yadi santigamo maggo mokkhadaṁ 4 santikaṁ sukhaṁ
etena saccavajjena gamanaṁ me samijjhatu.
Saṅgho ce tiṇṇakantāro puññakhetto anuttaro
etena saccavajjena gamanaṁ me samijjhatu.
Saha kate saccavare maggā apagataṁ jalaṁ
tato sukhena uttiṇṇo nadītīre manorame.
1 Ma. Yu. ..ḍhimā. 2 Ma. Yu. suvacanaṁ. 3 Yu. vihāya. 4 Yu. ca santikaṁ.
Nisinnaṁ addasaṁ buddhaṁ udentaṁva pabhaṅkaraṁ
jalantaṁ hemaselaṁva dīparukkhaṁva jotitaṁ.
Sasiṁva 1 tārāsahitaṁ sāvakehi purakkhataṁ
vāsavaṁ viya vassantaṁ devena 2 jananandanaṁ.
Vanditvāna sahāmacco ekamantaṁ upāvisiṁ
tato 3 ajjhāsayaṁ ñatvā buddho dhammamadesayi.
Sutvāna dhammaṁ vimalaṁ avocumha mayaṁ jinaṁ
pabbājehi mahāvīra otiṇṇamha 4 bhave mayaṁ.
Svākkhāto bhikkhave dhammo dukkhantassa 5 karāya vo
caratha brahmacariyaṁ iccāha muni sattamo.
Saha vācāya sabbepi bhikkhuvesadharā mayaṁ
ahumha upasampannā sotāpannāva sāsane.
Tato jetavanaṁ gantvā anusāsi vināyako
anusiṭṭho jinenāhaṁ arahattaṁ apāpuṇiṁ.
Tato bhikkhusahassāni anusāsimahaṁ tadā
mamānusāsanakarā tepi āsuṁ anāsavā.
Jino tasmiṁ guṇe tuṭṭho etadagge ṭhapesi maṁ
bhikkhuovādakānaggo kappinoti mahājane 6 .
Satasahasse kataṁ kammaṁ phalaṁ dassesi me idha
sumutto saravegova kilese jhāpayiṁ mama.
1 Po. sasaṁva. Yu. sasīva. 2 Ma. desanā jaladantaraṁ. Yu. desanā jalanandanaṁ.
3 Ma. Yu. tato no āsayaṁ. 4 Ma. nibbindāmha. Yu. nibbiṇṇāmha. 5 Ma. Yu.
dukkhantakaraṇāya vo. 6 Yu. mahājino.
Kalesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā mahākappino thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Mahākappinattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Catutthaṁ dabbamallaputtattherāpadānaṁ (534)

[124] Padumuttaro nāma jino sabbalokavidū muni
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.
Ovādako viññāpako tārako sabbapāṇinaṁ
desanākusalo buddho tāresi janataṁ bahuṁ.
Anukampako kāruṇiko hitesī sabbapāṇinaṁ
sampatte titthiye sabbe pañcasīle patiṭṭhahi.
Evaṁ nirākulaṁ āsi suññataṁ titthiyehi ca
vicittaṁ arahantehi vasībhūtehi tādibhi.
Ratanānaṭṭhapaññāsaṁ uggato so mahāmuni
kañcanagghiyasaṅkāso battiṁsavaralakkhaṇo.
Vassasatasahassāni āyu vijjati tāvade
tāvatā tiṭṭhamāno so tāresi janataṁ bahuṁ.
Tadāhaṁ haṁsavatiyaṁ seṭṭhiputto mahāyaso
upetvā lokapajjotaṁ assosiṁ dhammadesanaṁ.
Senāsanāni bhikkhūnaṁ paññāpentaṁ sasāvakaṁ
kittayantassa vacanaṁ suṇitvā mudito ahaṁ.
Adhikāraṁ sasaṅghassa katvā tassa mahesino
nipacca sirasā pāde taṇṭhānaṁ abhipatthayiṁ.
Tadā 1 hi so mahāvīro mama kammaṁ pakittayi
yoyaṁ sasaṅghaṁ bhojesi sattāhaṁ lokanāyakaṁ.
Soyaṁ kamalapattakkho sīhaṁso kanakattaco
mama pādamūle nipati 2 patthayaṁ 3 ṭhānamuttamaṁ.
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Sāvako tassa buddhassa dabbo nāmena vissuto
senāsanapaññāpako aggo hessatiyaṁ tathā 4 .
Tena kammena sukatena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ agañchahaṁ.
Satānaṁ tīṇikkhattuñca devarajjamakārayiṁ
tathā 5 pañcasatakkhattuṁ cakkavatti ahosahaṁ.
1 Yu. tadāhaṁ sa. 2 Yu. patito. 3 Yu. patthayi. 4 Ma. Yu. tadā. 5 Ma.
Yu. satānaṁ.
Padesarajjaṁ vipulaṁ gaṇanāto asaṅkhayaṁ
sabbattha sukhito āsiṁ tassa kammassa vāhasā.
Ekanavute ito kappe vipassī nāma nāyako
uppajji cārunayano 1 sabbadhammavipassako.
Duṭṭhacitto upavadiṁ sāvakaṁ tassa tādino
sabbāsavaparikkhīṇaṁ suddhoti ca vijāniya.
Tasseva naravīrassa sāvakānaṁ mahesinaṁ
salākaṁ ca gahetvāna khīrodanamadāsahaṁ.
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso
kassapo nāma nāmena uppajji vadataṁ varo.
Sāsanaṁ jotayitvāna 2 abhibhuyya kutitthiye
veneyye vinayitvāna nibbuto so sasāvako.
Sasisse nibbute nāthe atthamentamhi sāsane
devā kandiṁsu saṁviggā muttakesā rudamukhā.
Nibbāyissati dhammakkho na passissāma subbate
na suṇissāma saddhammaṁ aho no appapuññatā.
Tadāyaṁ paṭhavī sabbā acalā sā pulāpulī 3
sāgaro ca sasokova vinadī karuṇaṁ giraṁ.
Catuddisā dundubhiyo nādayiṁsu amānusā
samantato asaniyo patiṁsu 4 ca bhayāvahā.
1 Ma. cārudassano. 2 Yu. ...so. 3 Ma. Yu. calācalā. 4 Ma. phaliṁsu.
Ukkā patiṁsu nabhasā dhūmaketu padissatha 1
sadhūmā 2 jālavaṭṭā ca raviṁsu karuṇaṁ migā.
Uppāde dāruṇe disvā sāsanatthaṅgasūcake
saṁviggā bhikkhavo satta cintayimha mayaṁ tadā.
Sāsanena vināmhākaṁ 3 jīvitena alaṁ mayaṁ
pavisitvā mahāraññaṁ yuñjāma jinasāsanaṁ.
Addasamha tadāraññe ubbiddhaṁ selapabbataṁ 4
nisseṇiyā tamāruyha nisseṇiṁ pātayimhase.
Tadā ovadi no thero buddhuppādo sudullabho
saddhā 5 vā 6 dullabhā laddhā
thokaṁ sesañca sāsanaṁ.
Nipatanti khaṇātītā anante dukkhasāgare
tasmā payogo kattabbo yāva 7 tiṭṭhati sāsanaṁ.
Arahā āsi so thero anāgāmi tadānugo
susīlā itare yuttā devalokaṁ agamhase.
Nibbuto tiṇṇasaṁsāro suddhāvāse ca ekako
ahañca pukkusāti ca sabhiyo bāhiyo tathā.
Kumārakassapo ceva tattha tatthūpagā mayaṁ
saṁsārabandhanā muttā gotamenānukampitā.
Mallesu kusinārāyaṁ jāto gabbheva me sato
mātā matā 8 citakārūḷhā 9
tato nipatito ahaṁ.
1 Ma. Yu. ... ca dissati. 2 Yu. sabbathalajasattā ca. 3 Yu. vinā sammā.
4 Ma. selamuttamaṁ. 5 Ma. saddhāti. 6 Yu. vo. 7 Ma. Yu. yāva
ṭhāti mune mataṁ. 8 Yu. pitā. 9 Ma. Yu. citāruḷhā.
Patito dabbapuñjamhi tato dabboti vissuto
brahmacāriphalenāhaṁ vimutto sattavassiko.
Khīrodanaphalenāhaṁ pañcaṅgehi upāgato
khīṇāsavopavādena pāpehi bahu codito.
Ubho puññañca pāpañca vītivattomhi dānahaṁ
patvāna paramaṁ santiṁ viharāmi anāsavo.
Senāsanaṁ paññāpayiṁ hāsayitvāna subbate
jino tasmiṁ guṇe tuṭṭho etadagge ṭhapesi maṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā dabbamallaputto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Dabbamallaputtattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Pañcamaṁ kumārakassapattherāpadānaṁ (535)

[125] Ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako
sabbalokahito dhīro padumuttaranāmako.
Tadāhaṁ brāhmaṇo hutvā vissuto vedapāragū
divāvihāraṁ vicaraṁ addasaṁ lokanāyakaṁ.
Catusaccaṁ pakāsentaṁ bodhayantaṁ sadevakaṁ
sasāvakaṁ 1 cittakathikaṁ vaṇṇayantaṁ mahājane.
Tadā muditacittohaṁ nimantetvā tathāgataṁ
nānārattehi vatthehi alaṅkaritvāna maṇḍapaṁ.
Nānāratanapajjotaṁ sasaṅghaṁ bhojayiṁ tahiṁ
bhojayitvāna sattāhaṁ nānaggarasabhojanaṁ.
Nānācittehi pupphehi pūjayitvā sasāvakaṁ
nipacca pādamūlamhi taṁ ṭhānaṁ patthayiṁ ahaṁ.
Tadā munivaro āha karuṇo 2 karuṇālayo
passathetaṁ dijavaraṁ padumānanalocanaṁ.
Pītipāmujjabahulaṁ samuddhaggatanuruhaṁ 3
hāsāvahaṁ 4 visālakkhaṁ mama 5 sāsanasālayaṁ.
Mama pādamūle patitaṁ ekavattaṁ sumānasaṁ
esa pattheti taṁ ṭhānaṁ vicittakathikattanaṁ 6 .
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
kumārakassapo nāma hessati satthusāvako.
1 Ma. Yu. vicittakathikānaggaṁ. 2 Ma. Yu. karuṇekarasāsayo. 3 Ma. Yu.
samuggatatanūruhaṁ. ito paraṁ īdisameva. 4 Ma. hāsamhitavisālakkhaṁ. 5 Ma. Yu.
6 Yu. vicittakathikatthadaṁ.
Vicittapupphadussānaṁ ratanānañca vāhasā
vicittakathikānaṁ so aggattaṁ pāpuṇissati.
Tena kammena sukatena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ agañchahaṁ.
Paribbhamiṁ bhavābhave raṅgamajjhe yathā naṭo
sākhāmigatrajo hutvā migiyā kucchimokkamiṁ.
Tadā mayi kucchigate vajjhavāro 1 upaṭṭhito
sākhena cattā me mātā nigrodhaṁ saraṇaṁ gatā.
Tena sā migarājena maraṇā parimocitā
pariccajitvāna sappāṇaṁ 2 mamevaṁ ovadī tadā.
Nigrodhameva seveyya na sākhamūpasaṁvase
nigrodhasmiṁ mataṁ seyyo yañce sākhasmi jīvitaṁ.
Tenānusiṭṭhā migayūthapena 3
ahañca mātā catare 4 ca tassovādaṁ 5
āgamma rammaṁ tusitādhivāsaṁ
gatā 6 pavāsaṁ sagharaṁ yatheva.
Puno kassapadhīrassa atthamentamhi sāsane
āruyha selasikharaṁ yuñjitvā jinasāsanaṁ.
Idāni 7 hi rājagahe jāto seṭṭhikule ahaṁ 8
āpannagabbhā 9 me mātā pabbaji anagāriyaṁ.
1 Yu. vajjhavāraṁ upaṭṭhitā. 2 Yu. saṁpāṇaṁ. 3 Yu. migayovādena. 4 Ma. ca
tathetare ca. 5 Yu. tassovādena. 6 Yu. gato. 7 Ma. Yu. idānāhaṁ.
8 Ma. Yu. ahuṁ. 9 Ma. āpannasattā.
Sagabbhantaṁ viditvāna devadattamupānayuṁ
so avoca vināsetha pāpikaṁ bhikkhuniṁ imaṁ.
Idānipi munindena jinena anukampitā
sukhinī jananī 1 mayhaṁ mātā bhikkhunūpassaye.
Taṁ viditvā mahipālo kosalo maṁ aposayi
kumāraparihārena nāmenāhañca kassapo.
Mahākassapamāgamma ahaṁ komārakassapo
vammikassadisaṁ 2 kāyaṁ sutvā buddhena desitaṁ.
Tato cittaṁ vimucci me anupādāya sabbaso
pāyāsiṁ damayitvāhaṁ etadaggaṁ apāpuṇiṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā kumārakassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Kumārakassapattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Catuvīsatimaṁ bhāṇavāraṁ.
1 Ma. Yu. ajanī. 2 Ma. Yu. vammikasādisaṁ.
Chaṭṭhaṁ bāhiyattherāpadānaṁ (536)

[126] Ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako
mahappabho tilokaggo nāmena padumuttaro.
Khippābhiññassa bhikkhussa guṇaṁ kittayato mune
sutvā udaggacittohaṁ kāraṁ katvā mahesino.
Datvā sattāhikaṁ dānaṁ sasissassa mune ahaṁ
abhivādiya sambuddhaṁ taṁ ṭhānaṁ patthayiṁ tadā.
Tato maṁ byākari buddho etaṁ passatha brāhmaṇaṁ
patitaṁ pādamūle me pinasampannavekkhaṇaṁ 1 .
Hemayaññopacitaṅgaṁ avadātaṁ tanuttacaṁ
palambabimbatamboṭṭhaṁ sītatiṇhasamandijaṁ.
Guṇakāmaṁ bahutaraṁ samuddhaggatanuruhaṁ
guṇoghāyatanībhūtaṁ 2 pītisamphullitānanaṁ.
Eso patthayate 3 ṭhānaṁ khippābhiññassa bhikkhuno
anāgate mahāvīro gotamo nāma hessati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
bāhiyo nāma nāmena hessati satthusāvako.
Tadā tuṭṭho ca vuṭṭhāya yāvajīvaṁ mahāmuniṁ
kāraṁ katvā cuto saggaṁ agā sabhavanaṁ yathā.
1 Ma. cariyaṁ paccavekkhaṇaṁ. Yu. pīnasaṁ paccavekkhaṇaṁ. 2 Po. Yu. guṇe....
3 Yu. patthayato.
Devabhūto manusso vā sukhito tassa kammuno
vāhasā saṁsaritvāna sampattimanubhosahaṁ.
Puno kassapadhīrassa atthaṅgatamhi 1 sāsane
āruyha selasikharaṁ yuñjitvā jinasāsanaṁ.
Visuddhasīlo sappañño jinasāsanakārako
tato cutā pañca janā devalokaṁ agamhase.
Tatthāhaṁ 2 bāhiyo jāto bhārukacche puruttame
tato nāvāya pakkhanno 3 sāgaraṁ appasiddhikaṁ 4 .
Tato nāvā abhijjittha gantvāna katipāhakaṁ
tadā bhiṁsanake ghore patito makarālaye 5 .
Tadāhaṁ vāyamitvāna santaritvā mahodadhiṁ
suppārakaṁ paṭṭanavaraṁ sampatto mandavedito 6 .
Dārucīraṁ nivāsetvā gāmaṁ piṇḍāya pāvisiṁ
tadāha so jano tuṭṭho arahāyamidhāgato.
Imaṁ annena pānena vatthena sayanena ca
bhesajjena ca sakkatvā hessāma sukhitā mayaṁ.
Paccayānaṁ tadā lābhī tehi sakkatapūjito
arahāhanti 7 saṅkappaṁ uppādesiṁ ayoniso.
Tato me cittamaññāya codayi pubbadevatā
na tvaṁ upāyamaggaññū kuto hi arahā bhave.
1 Ma. atthamentamhi. 2 Ma. Yu. tatohaṁ. 3 Ma. pakkhando. Po. Yu. pakkhanto.
4 Ma. Yu. appasiddhiyaṁ. 5 Ma. Yu. makarākare. 6 Ma. Yu. mandavedhito.
7 Yu. arahāyanti.
Codito tāya saṁviggo tadāhaṁ paripucchi taṁ
ke vā ete kuhiṁ loke arahanto naruttamā.
Sāvatthiyaṁ kosalamandire jino
pahūtapañño varabhūrimedhaso
so sakyaputto arahā anāsavo
deseti dhammaṁ arahattapattiyā.
Tadassa sutvā vacanaṁ supīṇito
nidhiṁva laddhā kapaṇo 1 suvimhito
udaggacitto arahattamuttamaṁ
sudassanaṁ daṭṭhumanantagocaraṁ.
Tadā tato 2 nikkhamitvāna satthuno
sadā jinaṁ passāmi vimalānanaṁ
upecca rammaṁ vijitavhayaṁva taṁ 3
dije apucchiṁ kuhiṁ lokanandano.
Tato avocuṁ naradevavandito
puraṁ paviṭṭho asanesanāya so
paccehi 4 khippaṁ munidassanussuko
upecca vandāhi tamaggapuggalaṁ.
Tatohaṁ tuvaṭaṁ gantvā sāvatthiṁ puramuttamaṁ
vicarantaṁ tamaddakkhiṁ piṇḍatthaṁ apihāgidhaṁ.
1 Ma. kapaṇoti vamhito. Yu. kapaṇova. 2 Yu. rato. 3 Ma. vanaṁ. 4 Ma. Yu. sasova.
Pattapāṇiṁ alolakkhaṁ jotayantaṁ 1 idhāmataṁ
sirinilayasaṅkāsaṁ ravidittiharānanaṁ.
Taṁ samecca nipaccāhaṁ idaṁ vacanamabraviṁ
kupathe vippanaṭṭhassa saraṇaṁ hohi gotama.
Pāṇasantāraṇatthāya piṇḍāya vicarāmahaṁ
na te dhammakathākālo iccāha muni sattamo.
Tadā punappunaṁ buddhaṁ āyāciṁ dhammalālaso
so 2 me dhammamadesesi gambhīraṁ suññataṁ padaṁ.
Tassa dhammaṁ suṇitvāna pāpuṇiṁ āsavakkhayaṁ
parikkhīṇāyuko santo aho satthānukampako 3 .
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa sāsane
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Evaṁ thero viyākāsi bāhiyo dāruciriyo
saṅkārakūṭe patito bhūtādiṭṭhāya 4 gāviyā.
Attano pubbacaritaṁ kittayitvā mahāmati
parinibbāyi so dhīro 5 sāvatthiyaṁ puruttame.
1 Ma. pācayantaṁ pītākaraṁ. Yu. bhājayantaṁ idhāmataṁ. 2 Ma. yo. 3 Yu.
satthānukampito. 4 Ma. bhūtāviṭṭhāya. 5 Ma. thero.
Nagarā nikkhamanto taṁ dasvāna isi sattamo
dārucīradharaṁ dhīraṁ bāhiyaṁ 1 bāhitātapaṁ 2 .
Bhūmiyaṁ patitaṁ daṇḍaṁ indaketuva pātitaṁ
gatāyuṁ 3 sukkhakilesaṁ jinasāsanakārakaṁ.
Tato āmantayi satthā sāvake sāsane rate
gaṇhatha hutvā 4 jhāpetha tanuṁ sabrahmacārino.
Thūpaṁ karotha pūjetha nibbuto so mahāmati
khippābhiññānamesaggo sāvako me vacokaro.
Sahassamapi ce gāthā anatthapadasañhitā
ekaṁ gāthāpadaṁ seyyo yaṁ sutvā upasammati.
Yattha āpo ca paṭhavī tejo vāyo na gādhati
na tattha sukkā jotanti ādicco nappakāsati.
Na tattha candimā bhāti tamo tattha na vijjati
yadā ca attanāvedi muni monena brāhmaṇo.
Atha rūpā arūpā ca sukhadukkhā vimuccati
iccevaṁ abhaṇi nātho tilokasaraṇo munīti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā bāhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Bāhiyattherassa apadānaṁ samattaṁ.
1 Yu. bāhikaṁ. 2 Ma. Yu. bāhitāgamaṁ. 3 Yu. gatāyusaṅgataklesaṁ. 4 Ma. netvā.
Sattamaṁ mahākoṭṭhikattherāpadānaṁ (537)

[127] Padumuttaro nāma jino sabbalokavidū muni
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.
Ovādako viññāpako tārako sabbapāṇinaṁ
desanākusalo buddho tāresi janataṁ bahuṁ.
Anukampako kāruṇiko hitesī sabbapāṇinaṁ
sampatte titthiye sabbe pañcasīle patiṭṭhahi 1 .
Evaṁ nirākulaṁ āsi suññataṁ titthiyehi ca
vicittaṁ arahantehi vasībhūtehi tādibhi.
Ratanānaṭṭhapaññāsaṁ uggato so mahāmuni
kañcanagghiyasaṅkāso battiṁsavaralakkhaṇo.
Vassasatasahassāni āyu vijjati tāvade
tāvatā tiṭṭhamāno so tāresi janataṁ bahuṁ.
Tadāhaṁ haṁsavatiyā brāhmaṇo vedapāragū
upetvā 2 sabbalokaggaṁ 3 assosiṁ dhammadesanaṁ.
Tadā so sāvakaṁ dhīro pabhinnapaṭisambhidaṁ 4
atthe dhamme nirutte ca paṭibhāṇe ca kovidaṁ.
Ṭhapesi etadaggamhi taṁ sutvā mudito ahaṁ
sasāvakaṁ jinavaraṁ sattāhaṁ bhojayiṁ tadā.
1 Ma. Yu. patiṭṭhapi. ito paraṁ īdisameva. 2 Ma. upecca. 3 Yu. sattapāraṅgaṁ.
4 Ma. Yu. pabhinnamatigocaraṁ.
Dussehi chādayitvāna sasissaṁ buddhasāgaraṁ 1
nipacca pādamūlamhi taṇṭhānaṁ patthayiṁ ahaṁ.
Tato avoca lokaggo passathetaṁ dijuttamaṁ
vinataṁ pādamūlamhi 2 kamalodarasappabhaṁ.
Seṭṭhaṁ 3 buddhassa bhikkhussa ṭhānaṁ patthayate ayaṁ
tāya saddhāya cāgena saddhammassavanena 4 ca.
Sabbattha sukhito hutvā saṁsaritvā bhavābhave
anāgatamhi addhāne lacchasetaṁ manorathaṁ.
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
koṭṭhiko nāma nāmena hessati satthusāvako.
Taṁ sutvā mudito hutvā yāvajīvaṁ tadā jinaṁ
mettacitto paricariṁ yato 5 paññāsamāhito
tena kammavipākena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ agañchahaṁ.
Satānaṁ tīṇikkhattuñca devarajjamakārayiṁ
satānaṁ pañcakkhattuñca cakkavatti ahosahaṁ.
Padesarajjaṁ vipulaṁ gaṇanāto asaṅkhayaṁ
sabbattha sukhito āsiṁ tassa kammassa vāhasā.
1 Ma. buddhisāgaraṁ. 2 Ma. pādamūlaṁ me. 3 Ma. Yu. buddhaseṭṭhassa. 4 Yu. tena
dhammassavanena ca. 5 Ma. Yu. sato.
Duve bhave saṁsarāmi devatte atha mānuse
aññaṁ gatiṁ na jānāmi 1 suciṇṇassa idaṁ phalaṁ.
Duve kule pajāyāmi khattiye vāpi brāhmaṇe
nīce kule na jāyāmi suciṇṇassa idaṁ phalaṁ.
Pacchime bhavasampatte brahmabandhu ahosahaṁ
sāvatthiyaṁ vippakule pacchā jāto mahaddhane 2 .
Mātā candavatī nāma pitā me assalāyano
yadā me pitaraṁ buddho vinayi sabbasuddhiyā 3 .
Tadā pasanno sugate pabbajiṁ anagāriyaṁ
moggallāno ācariyo upajjhā sārisambhavo.
Kesesu chijjamānesu diṭṭhi chinnā samūlikā
nivāsento ca kāsāvaṁ arahattaṁ apāpuṇiṁ.
Atthadhammaniruttīsu paṭibhāṇe ca me mati
pabhinnā tena lokaggo etadagge ṭhapesi maṁ.
Asandiṭṭhaṁ viyākāsiṁ upatissena pucchito
paṭisambhidāsu tenāhaṁ aggo sambuddhasāsane.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi buddhaseṭṭhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
1 Ma. Yu. na gacchāmi. ito paraṁ īdisameva. 2 Po. mahaddhano. 3 Yu. sabbabuddhiyā.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā mahākoṭṭhiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Mahākoṭṭhikattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Aṭṭhamaṁ uruvelakassapattherāpadānaṁ (538)

[128] Padumuttaro nāma jino sabbalokavidū muni
ito satasahasassamhi kappe uppajji cakkhumā.
Ovādako viññāpako tārako sabbapāṇinaṁ
desanākusalo buddho tāresi janataṁ bahuṁ.
Anukampako kāruṇiko hitesī sabbapāṇinaṁ
sampatte titthiye sabbe pañcasīle patiṭṭhahi.
Evaṁ nirākulaṁ āsi suññataṁ titthiyehi ca
vicittaṁ arahantehi vasībhūtehi tādibhi.
Ratanānaṭṭhapaññāsaṁ uggato so mahāmuni
kañcanagghiyasaṅkāso battiṁsavaralakkhaṇo.
Vassasatasahassāni āyu vijjati tāvade
tāvatā tiṭṭhamāno so tāresi janataṁ bahuṁ.
Tadāhaṁ haṁsavatiyā brāhmaṇo sādhusammato
upecca lokapajjotaṁ assosiṁ dhammadesanaṁ.
Tadā mahāparisati mahāpurisasāvakaṁ
ṭhapentaṁ etadaggamhi sutvāna mudito ahaṁ.
Mahatā parivārena nimantetvā mahājinaṁ
brāhmaṇānaṁ sahassena saha dānamadāsahaṁ.
Mahādānaṁ daditvāna abhivādiya nāyakaṁ
ekamantaṁ ṭhito haṭṭho idaṁ vacanamabraviṁ.
Tayi saddhāya me vīra adhikāraguṇena ca
parisā mahatī hotu nibbattassa tahiṁ tahiṁ.
Tadā avoca parisaṁ gajagajjitasussaro
karavikarudo 1 satthā etaṁ passatha brāhmaṇaṁ.
Hemavaṇṇaṁ mahābāhuṁ kamalānanalocanaṁ
uddhaggatanujaṁ haṭṭhaṁ saddhāvantaṁ guṇe mama.
Esa patthayi 2 taṁ ṭhānaṁ sīhasarassa 3 bhikkhuno
anāgatamhi addhāne lacchasetaṁ manorathaṁ.
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
kassapo nāma nāmena hessati satthusāvako.
Ito dvenavute kappe ahu satthā anuttaro
anūpamo asadiso phusso lokagganāyako.
1 Ma. karavīkaruto. 2 Ma. patthayate. ito paraṁ īdisameva. 3 Ma. Yu. sīhaghosassa.
So ve 1 sabbatamaṁ hantvā vijaṭetvā mahājaṭaṁ
vassate amataṁ vuṭṭhiṁ tappayanto sadevakaṁ.
Tadā mayaṁ 2 bārāṇasiyaṁ rājāmaccā 3 āhumhase
bhātaromha tayo sabbe saṁvissaṭṭhāva rājino.
Vīraṅgarūpā balino saṅgāme aparājitā
tadā kupitapaccanto amhe āha mahīpati.
Etha gantvāna paccantaṁ sādhetvā avanibalaṁ 4
khemaṁ me vijitaṁ katvā punarethāti sāsatha 5 .
Tato mayaṁ avocumha yadi deyyāsi nāyakaṁ
upaṭṭhānāya amhākaṁ sādhayissāma te 6 tato.
Tato mayaṁ laddhavarā bhūmipālena pesitā
nikkhittasatthaṁ paccantaṁ katvā punarupecca 7 taṁ.
Yācitvā satthupaṭṭhānaṁ rājānaṁ lokanāyakaṁ
munivaraṁ 8 labhitvāna yāvajīvaṁ yajimha 9 taṁ.
Mahagghāni ca vatthāni paṇītāni rasāni ca
senāsanāni rammāni bhesajjāni hitāni ca.
Datvā sasaṅghamunino dhammenuppāditāni no
sīlavanto kāruṇikā bhāvanāyuttamānasā.
Sadā paricaritvāna mettacittena nāyakaṁ
nibbute tamhi lokagge pūjaṁ katvā yathābalaṁ.
1 Ma. ca. 2 Ma. Yu. hi. 3 Ma. rājāpaccā. 4 Po. avadhibalaṁ.
Ma. aṭavībalaṁ. Yu. sodhetvā avidhībalaṁ. 5 Ma. Yu. bhāsatha. 6 Ma. vo. Yu.
sodhayissāma. 7 Ma. punarupacca. 8 Po. Ma. munivīraṁ. 9 Po. ajimha. Yu. adimha.
Tato cutā tāvatiṁsaṁ 1 gatā tattha mahāsukhaṁ
anubhūtā mayaṁ sabbe buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
Mālākāro 2 yathāladdho dasseti vikatiṁ bahuṁ
tathā bhave bhavantohaṁ videhādhipatī ahu.
Guṇācelassa vākyena micchādiṭṭhihatāsayo 3
narakamaggamāruḷho rucāya mama dhītuyā.
Ovādaṁ nādayitvāna brahmunā nāradenahaṁ
bahudhā sāsito 4 santo diṭṭhiṁ hitvāna pāpikaṁ.
Pūrayitvā visesena dasakammapathe ahaṁ
hitvāna dehamagamiṁ saggaṁ sabhavanaṁ yathā.
Pacchime bhavasampatte brahmabandhu ahosahaṁ
bārāṇasiyaṁ phītāya jāto vippakule 5 ahaṁ.
Maccubyādhijarābhīto ogāhetvā mahāvanaṁ
nibbānaṁ padamesanto jaṭilesu paribbajiṁ.
Tadā dve bhātaro mayhaṁ pabbajiṁsu mayā saha
uruvelāya māpetvā assamaṁ nīvasiṁ ahaṁ.
Kassapo nāma gottena uruvelāya 6 nīvasiṁ
tato me āsi paññatti uruvelāsu 7 kassapo.
Nadīsakāse bhātā me nadīkassapasavhayo
āsippakāso nāmena gayāyaṁ gayakassapo.
1 Ma. Yu. santusitaṁ. 2 Ma. Yu. māyākāro yathā raṅge. 3 Ma. micchādiṭṭhigatāsayo.
4 Po. bahuṁ vā sāsite sante. Ma. ...saṁsito. Yu. bahuṁ va. 5 Ma. Yu. ...
vippamahākule. 6 Ma. uruvelanivāsiko. Yu. uruvelānivāsitā. 7 Ma.
uruvelakassapoiti.
Dve satāni kaniṭṭhassa 1 tīṇi majjhassa bhātuno
mama pañcasatānūnā sissā sabbe mamānugā.
Tadā upecca maṁ buddho katvāna 2 vividhāni me
pāṭihirāni lokaggo vinesi narasārathi.
Sahassaparivārena ahosiṁ ehibhikkhuko
teheva saha sabbehi arahattaṁ apāpuṇiṁ.
Te ca 3 aññeva bahavo yasasā 4 maṁ parivārayuṁ
sāsituñca samatthohaṁ tato maṁ isi sattamo.
Mahāparisabhāvasmiṁ etadagge ṭhapesi maṁ
aho buddhe kataṁ kāraṁ saphalaṁ me ajāyatha.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā uruvelakassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Uruvelakassapattherassa apadānaṁ samattaṁ.
1 Yu. nadīkassa. 2 Yu. katvā nānāvidhāni. 3 Ma. te cevaññe ca bahavo.
4 Ma. Yu. sissā.
Navamaṁ rādhattherāpadānaṁ (539)

[129] Padumuttaro nāma jino sabbalokavidū muni
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.
Ovādako viññāpako tārako sabbapāṇinaṁ
desanākusalo buddho tāresi janataṁ bahuṁ.
Anukampako kāruṇiko hitesī sabbapāṇinaṁ
sampatte titthiye sabbe pañcasīle patiṭṭhahi.
Evaṁ nirākulaṁ āsi suññataṁ titthiyehi ca
vicittaṁ arahantehi vasībhūtehi tādibhi.
Ratanānaṭṭhapaññāsaṁ uggato so mahāmuni
kañcanagghiyasaṅkāso dvattiṁsavaralakkhaṇo.
Vassasatasahassāni āyu vijjata tāvade
tāvatā tiṭṭhamāno so tāresi janataṁ bahuṁ.
Tadāhaṁ haṁsavatiyā brāhmaṇo mantapāragū
upecca taṁ naravaraṁ assosiṁ dhammadesanaṁ.
Paññāpentaṁ mahāvīraṁ parisāsu visāradaṁ
paṭibhāṇeyyakaṁ bhikkhuṁ etadagge vināyakaṁ.
Tadāhaṁ kāraṁ katvāna sasaṅghe lokanāyake
nipacca sirasā pāde taṇṭhānaṁ abhipatthayiṁ.
Tato maṁ bhagavā āha siṅginikkhasamappabho
sarena rajanīyena kilesamalahārinā.
Sukhī bhavassu dīghāyu sijjhataṁ paṇidhī tava
sasaṅghe me kataṁ kāraṁ atīva vipulaṁ tayā.
Satasahasse ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
rādhoti nāmadheyyena hessati satthu sāvako.
[1]-
Paṭibhāṇeyyakānaggaṁ paññāpessati nāyako
taṁ sutvā mudito hutvā yāvajīvaṁ tadā jinaṁ.
Mettacitto paricariṁ yato 2 paññāsamāhito
tena kammena sukatena cetanāpaṇidhīhi ca.
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ agañchahaṁ
satānaṁ tīṇikkhattuñca devarajjamakārayiṁ.
Satānaṁ pañcakkhattuñca cakkavatti ahosahaṁ
padesarajjaṁ vipulaṁ gaṇanāto asaṅkhayaṁ.
Sabbattha sukhito āsiṁ tassa kammassa vāhasā
pacchime bhavasampatte giribbajapuruttame.
Jāto vippakule niddhe vikalacchādanāsane
kaṭacchubhikkhaṁ pādāsiṁ sārīputtassa tādino.
1 Ma. sa tehetuguṇe tuṭṭho sakyaputto narāsabho. Yu. sake tehetuguṇe tuṭṭho
sakyaputto narāsabho. 2 Ma. Yu. sato. ito paraṁ īdisameva.
Yadā jiṇṇo ca vuddho ca tadārāmamupāgamiṁ
pabbājenti 1 na maṁ keci jiṇṇaṁ dubbalathāmakaṁ.
Tena dino vivaṇṇaṅgo soko cāsiṁ tadā ahaṁ
disvā mahākāruṇiko mamamāha mahāmuni.
Kimatthaṁ putta sokaṭṭo brūhi te cittajaṁ rujaṁ
pabbajjaṁ na labhe vīra svākkhāte tava sāsane.
Tena sokena dinomhi saraṇaṁ hohi nāyaka
tadā bhikkhū samānetvā apucchi muni sattamo.
Imassa adhikāraṁ ye sarantā 2 byāharantu te
sārīputto tadāvoca kāramassa sarāmahaṁ.
Kaṭacchubhikkhaṁ dāpesi piṇḍāya carato mamaṁ
sādhu sādhu kataññūsi sārīputta imaṁ tuvaṁ.
Pabbājehi dijaṁ vuḍḍhaṁ hessati 3 pūjaniyo ayaṁ
tato alatthaṁ pabbajjaṁ kammavācopasampadaṁ.
Na cireneva kālena pāpuṇiṁ āsavakkhayaṁ
sakkaccaṁ munino vākyaṁ suṇāmi mudito yato
paṭibhāṇeyyakānaggaṁ tato maṁ ṭhapayi jino.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
1 Ma. pabbajati na maṁ koci. 2 Ma. saranti. 3 Ma. Yu. hessatājāniyo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā rādho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Rādhattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Dasamaṁ mogharājattherāpadānaṁ (540)

[130] Padumuttaro 1 lokavidū sabbalokahito muni
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.
Ovādako viññāpako tārako sabbapāṇinaṁ
desanākusalo buddho tāresi janataṁ bahuṁ.
Anukampako kāruṇiko hitesī sabbapāṇinaṁ
sampatte titthiye sabbe pañcasīle patiṭṭhahi.
Evaṁ nirākulaṁ āsi suññataṁ titthiyehi ca
vicittaṁ arahantehi vasībhūtehi tādibhi.
Ratanānaṭṭhapaññāsaṁ uggato so mahāmuni
kañcanagghiyasaṅkāso battiṁsavaralakkhaṇo.
Vassasatasahassāni āyu vijjati tāvade
tāvatā tiṭṭhamāno so tāresi janataṁ bahuṁ.
1 Ma. Yu. padumuttaro nāma jino sabbalokavidū muni.
Tadāhaṁ haṁsavatiyā kule aññatare ahu 1
parakammāyane yutto natthi me kiñci sandhanaṁ.
Paṭikkamanasālāyaṁ vasanto katabhūmiyaṁ
aggiṁ ujjālayiṁ tattha ḍayhakaṇhā silāmahi.
Tadā parisati nātho catusaccaṁ pakāsako
sāvakaṁ sampakittesi lūkhacīvaradhārakaṁ.
Tassa tamhi guṇe tuṭṭho paṭipajja 2 tathāgataṁ
lūkhacīvaradhāraggaṁ patthayiṁ ṭhānamuttamaṁ.
Tadā avoca bhagavā sāvake padumuttaro
passathetaṁ purisakaṁ kucelaṁ tanudehakaṁ.
Pītippasannavadanaṁ saddhādhanasamanvitaṁ
udaggatanujaṁ haṭṭhaṁ acalaṁ sālapiṇḍitaṁ.
Eso pattheti taṁ ṭhānaṁ saccasenassa bhikkhuno
lūkhacīvaradhārissa tassa vaṇṇagatāsayo 3 .
Taṁ sutvā mudito hutvā nipacca sirasā jinaṁ
yāvajīvaṁ subhaṁ kammaṁ karitvā jinasāsane.
Tena kammena sukatena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ 4 agañchahaṁ.
Paṭikkamanasālāyaṁ bhūmidāhanakammunā 5
samasahassaṁ niraye aḍayhiṁ vedanāṭṭito.
1 Ma. Yu. sabbattha ahuṁ. 2 Ma. Yu. paṇipacca. 3 Ma. vaṇṇasitāsayo.
4 Ma. Yu. tāvatiṁsūpago ahaṁ. 5 Ma. Yu. bhūmidāhakakammunā.
Tena kammāvasesena pañca jātisatānihaṁ
manusso kulajo hutvā pāṭiyā 1 lakkhaṇaṅkito.
Pañca jātisatāneva kuṭṭharogasamappito
mahādukkhaṁ anubhaviṁ tassa kammassa vāhasā.
Imamhi bhaddake kappe upariṭṭhaṁ 2 yasassinaṁ
piṇḍapātena tappesiṁ pasannamānaso ahaṁ.
Tena kammavisesena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā mānusaṁ dehaṁ tāvatiṁsaṁ agañchahaṁ.
Pacchime bhavasampatte ajāyiṁ jattiye kule
pituno accayenāhaṁ mahārajjasamappito.
Kuṭṭharogābhibhūtohaṁ rattiyaṁ 3 na sukhaṁ labhe
moghaṁ rajjasukhaṁ yasmā mogho rājā tato ahaṁ.
Kāyassa dosaṁ disvāna pabbajiṁ anagāriyaṁ
bāvarissa dijaggassa sissattaṁ ajjhupāgamiṁ.
Mahatā parivārena upecca naranāyakaṁ
apucchiṁ nipuṇaṁ pañhaṁ vāgisaṁ 4 vādisūdanaṁ.
Ayaṁ loko paro loko brahmaloko sadevako
diṭṭhinte 5 nābhijānāmi gotamassa yasassino.
Evaṁ abhikkantadassāviṁ atthī pañhena āgamaṁ
kathaṁ lokaṁ avekkhantaṁ maccurājā na passati.
1 Ma. jātiyā. Yu. tatiyā karaṇaṅkito. 2 Yu. upatiṭṭhaṁ. 3 Ma. na ratiṁ ....
4 Ma. taṁ vīraṁ .... 5 Ma. Yu. diṭṭhiṁ no ....
Suññato lokaṁ avekkhassu mogharājā sadā sato
attānudiṭṭhiṁ ūhacca evaṁ maccuttaro siyā.
Evaṁ lokaṁ avekkhantaṁ maccurājā na passati
iti maṁ abhaṇi buddho sabbarogatikicchako.
Saha gāthāvasānena kesamassuvivajjito
kāsāvavatthavasano āsiṁ bhikkhu tathārahaṁ.
Saṅghikesu vihāresu na vasiṁ rogapīḷito
mā vihāro padussīti vācāyābhisupīḷito 1 .
Saṅkārakuṭā āhatvā susānā rathikāhi ca
tato saṅghāṭiṁ karitvāna dhārayiṁ lūkhacīvaraṁ.
Mahābhisakko tasmiṁ me guṇe tuṭṭho vināyako
lūkhacīvaradhārīnaṁ etadagge ṭhapesi maṁ.
Puññapāpaparikkhīṇo sabbarogavivajjito
sikhīva anupādāno nibbāyissamanāsavo.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
1 Ma. vātarogehi pīḷito.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā mogharājā thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Mogharājattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Uddānaṁ
kaccāno vakkalī thero mahākappinasavhayo
dabbo kumāranāmo ca bāhiyo koṭṭhiko vasī.
Uruvelakassapo rādho mogharājā ca paṇḍito
tīṇi gāthāsatānettha dvāsaṭṭhi ceva piṇḍitā.
Kaccāyanavaggo catupaññāso.
---------------------
Pañcapaññāso bhaddiyavaggo
paṭhamaṁ lakuṇṭakabhaddiyattherāpadānaṁ (541)