[394] Nagare haṁsavatiyā vīthisāmi ahosahaṁ
mama ñātī samānetvā idaṁ vacanamabraviṁ.
Buddho loke samuppanno puññakkhetto anuttaro
āsi 2 so sabbalokassa āhutīnaṁ paṭiggaho.
Khattiyā negamā ceva mahāsālā ca brāhmaṇā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
1 Ma. Yu. vepullajavanapañño. 2 Yu. ādhāro sabbalokassa.
Hatthārohā anīkatthā rathikā pattikārakā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Uggā ca rājaputtā ca vesiyānā ca brāhmaṇā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Āḷārikā ca sūdā 1 ca nhāpakā mālakārakā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Rajakā pesakārā ca tunnavāyā ca nhāpikā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Usukārā bhamakārā cammakārā ca tacchakā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Kammārā soṇṇakārā ca tipulohakarā tathā
pasannacittā sumanā pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Bhatakā celakā 2 ceva dāsakammakarā bahū
yathā sakena thāmena pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Udahārā kaṭṭhahārā kasikā 3 tiṇahārakā
yathā sakena thāmena pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Pupphikā mālikā ceva paṇṇikā phalahārakā
yathā sakena thāmena pūgadhammaṁ akaṁsu te.
Gaṇikā kumbhadāsī ca pūvikā macchikāpica 4
yathā sakena thāmena pūgadhammaṁ akaṁsu te.
1 Ma. Yu. kappakā. 2 Yu. gītakā. 3 Ma. kassakā. 4 Yu. macchakāyikā.
Ete 1 sabbe samāgantvā gaṇabandhāva 2 ekato
adhikāraṁ karissāma puññakkhette anuttare.
Te me sutvāna vacanaṁ gaṇaṁ bandhiṁsu tāvade
upaṭṭhānasālaṁ sukataṁ bhikkhusaṅghassa kārayuṁ.
Niṭṭhāpetvāna taṁ sālaṁ udaggo tuṭṭhamānaso
pareto tehi sabbehi sambuddhaṁ upasaṅkamiṁ.
Upasaṅkamma sambuddhaṁ lokanāthaṁ narāsabhaṁ
vanditvā satthuno pāde idaṁ vacanamabraviṁ.
Ime tīṇisatā vīra purisā ekato gaṇā
upaṭṭhānasālaṁ sukataṁ niyyādenti tava 3 muni.
Bhikkhusaṅghassa purato sampaṭicchatu cakkhumā
tiṇṇaṁ satānaṁ purato imā gāthā abhāsatha.
Tisatāpi ca jeṭṭho ca anuvattiṁsu ekato
sampattī 4 hi karitvāna sabbe anubhavissatha.
Pacchime bhavasampatte 5 sītibhāvamanuttaraṁ
ajaraṁ amaraṁ 6 khemaṁ nibbānaṁ passayissatha 7 .
Evaṁ buddho viyākāsi sabbaññūtamanuttaro 8
buddhassa vacanaṁ sutvā somanassampavedayiṁ.
Tiṁsakappasahassāni devaloke ramiṁ ahaṁ
devādhipo pañcasataṁ devarajjamakārayiṁ.
1 Ma. etha. 2 Ma. Yu. gaṇaṁ bandhāma. 3 Ma. Yu. tavaṁ. 4 Ma. Yu. sampattiṁ.
5 Ma. Yu. bhave sampatte. 6 Ma. amataṁ santaṁ. Yu. amaraṁ santiṁ.
7 Ma. phassayissatha. Yu. phussayissatha. 8 Ma. Yu. sabbaññū samaṇuttaro.
Sahassakkhattuṁ rājā ca cakkavatti ahosahaṁ
padesarajjaṁ 1 vipulaṁ gaṇanāto 2 asaṅkhayaṁ.
Idha mānusake rajje 3 parisā honti bandhavā
pacchime bhavasampatte vāseṭṭho nāma brāhmaṇo.
Asītikoṭiniccayo tassa putto ahosahaṁ
selo iti mama nāmaṁ chaḷaṅge pāramiṁ gato.
Jaṅghāvihāraṁ vicaraṁ sasissehi purakkhato
jaṭābhārabharitaṁpi 4 keniyaṁ nāma tāpasaṁ.
Paṭiyattāhutiṁ disvā idaṁ vacanamabraviṁ
āvāho vā vivāho vā rājā vā te nimantito.
Āhutiṁ yiṭṭhukāmohaṁ brāhmaṇe devasammate
na nimantemi rājānaṁ āhuti me na vijjati.
Na catthi mayhamāvāho vivāho me na vijjati
sakyānaṁ nandijanano seṭṭho loke sadevake.
Sabbalokahitatthāsi 5 sabbasattasukhāvaho
so me nimantito ajja tassetaṁ paṭiyādanaṁ.
Tambarusakavaṇṇābho appameyyo anūpamo
rūpenāsadiso buddho svātanāya nimantito.
Ukkāmukhapahaṭṭho 6 ca 7 khadiraṅgārasannibho
vijjūpamo mahāvīro so me nātho 8 nimantito.
1 Ma. Yu. devarajjaṁ karontassa. 2 Ma. Yu. mahādevā avandisuṁ. 3 Ma. rajjaṁ.
4 Ma. jaṭābhārikabharitaṁ. Yu. jaṭābhārabharitaṁ. 5 Ma. Yu. sabbalokahitatthāya.
6 Yu. ukkāmukhapahato va. 7 Ma. va. 8 Ma. Yu. buddho.
Pabbatagge yathā aggi puṇṇamāyeva candimā
naḷaggivaṇṇasaṅkāso so me buddho nimantito.
Asambhīto bhayātīto bhavantakaraṇo muni
sīhūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Kusalo buddhadhammesu appasayho parehi so
nāgūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Saddhammapārakusalo buddhanāgo asādiso
usabhūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Anantavaṇṇo amitayaso vicittasabbalakkhaṇo
sakkūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Vasī gaṇī patāpī ca tejasī ca durāsado
brahmūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Mahaggadhammo 1 dasabalo balātibalapāragū 2
dharaṇūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Sīladhītisamākiṇṇo dhammaviññāṇakhobhito
udadhūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Durāsado duppasaho acalo uggato brahmā 3
nerūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Anantañāṇo asamo 4 atulo aggataṁ gato
gaganūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Pannarasamaṁ bhāṇavāraṁ.
1 Ma. pattadhammo. Yu. mahantadhammo. 2 Ma. Yu. balātibalapārago.
3 Yu. brahā. 4 Ma. Yu. asamasamo.
Patiṭṭhā bhayabhītānaṁ tāṇo saraṇagāminaṁ
assāsako mahāvīro so me buddho nimantito.
Āsayo buddhimantānaṁ puññakkhettaṁ sukhesinaṁ
ratanākaro mahāvīro so me buddho nimantito.
Assāsako devakaro sāmaññaphaladāyako
meghūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Loke 1 samussito vīro sabbatamavinodano
suriyūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Ārammaṇavimuttīsu sabhāvadassako muni
candūpamo mahāvīro so me buddho nimantito.
Buddho samussito loke lakkhaṇehi alaṅkato
appameyyo mahāvīro so me buddho nimantito.
Yassa ñāṇaṁ appameyyaṁ sīlaṁ yassa anūpamaṁ
vimutti asadisā yassa so me buddho nimantito.
Yassa dhīti asadisā thāmo yassa acintiyo
yassa parakkamo seṭṭho so me buddho nimantito.
Rāgo doso ca moho ca visā sabbe samūhatā
agadūpamo 2 mahāvīro so me buddho nimantito.
Kilesabyādhi bahudukkhā osathīva 3 vinodako
vijjūpamo 4 mahāvīro so me buddho nimantito.
1 Ma. lokacakkhu mahātejo. 2 Yu. agarūpamo. 3 Ma. sabbatamavinodano.
Yu. sabbantamavinodako. 4 Ma. vejjūpamo.
Buddhoti ghosaṁ 1 vadesi ghoso me so sudullabho
buddhoti 2 ghosanaṁ sutvā pīti me upapajjatha.
Abbhantaraṁ agaṇhantaṁ pīti me bahi nicchare
sohaṁ pītimano santo idaṁ vacanamabraviṁ.
Kahaṁ nu kho so bhagavā lokajeṭṭho narāsabho
tattha gantvā namassissaṁ sāmaññaphaladāyakaṁ.
Paggayha dakkhiṇaṁ bāhuṁ vedajāto katañjalī
ācikkha 3 me dhammarājaṁ sokasallavinodanaṁ.
Udentaṁva mahāmeghaṁ nīlaṁ añjanasannibhaṁ
sāgaraṁ viya dissantaṁ passasetaṁ mahāvanaṁ.
Ettha so vasate buddho adantadamako muni
vinayanto ca veneyye bodhento bodhipakkhiye.
Pipāsitova udakaṁ bhojanaṁva jigacchato 4
gāvī yathā vacchagiddhā evāhaṁ viciniṁ jinaṁ.
Ācāraupacāraññū dhammānucchavisaṁvaraṁ
sikkhāpesiṁ sake sisse gacchante 5 jinasantikaṁ.
Durāsadā bhagavanto sīhāva ekacārino
pāde pādaṁ nikkhipantā āgaccheyyātha māṇavā.
Āsiviso yathā ghoro migarājāva kesarī
mattova kuñjaro danto 6 evaṁ buddhā durāsadā.
1 Ma. Yu. bho yaṁ. 2 Ma. Yu. buddho buddhoti sutvāna. 3 Ma. ācikkhi.
4 Ma. Yu. jigacchito. 5 Yu. gacchanto. 6 Ma. Yu. dantī.
Ukkāsitañca khipitaṁ ajjhupekkhāya māṇavā
pāde pādaṁ nikkhipantā upetha buddhasantikaṁ.
Paṭisallānagarukā appasaddā durāsadā
durūpasaṅkamā buddhā garū honti sadevake.
Yamahaṁ 1 pañhaṁ pucchāmi paṭisammodayāmi 2 vā
appasaddā tadā hotha munībhūtāva tiṭṭhatha.
Yaṁ so desesi saddhammaṁ 3 khemaṁ nibbānapattiyā
tamevatthaṁ nisāmetha saddhammassavanaṁ subhaṁ.
Upasaṅkamma sambuddhaṁ sammodiṁ muninā ahaṁ
taṁ kathaṁ vītisāretvā lakkhaṇe upadhārayiṁ.
Lakkhaṇe dve na dakkhāmi 4 passāmi tiṁsalakkhaṇe
kosohitavatthuṁ 5 guyhaṁ iddhiyā dassayi muni.
Jivhaṁ ninnāmayitvā ca 6 kaṇṇasote ca nāsike
paṭimassa 7 nalātantaṁ kevalaṁ chādayi jino.
Tassāhaṁ lakkhaṇe disvā paripuṇṇe sabyañjane
buddhoti niṭṭhaṁ gantvāna saha sissehi pabbajiṁ.
Satehi tīhi sahito pabbajiṁ anagāriyaṁ
aḍḍhamāse asampatte sabbe pattamha nibbutiṁ.
Ekato kammaṁ katvāna puññakkhette anuttare
ekato saṁsaritvāna ekato vinivaṭṭayuṁ.
1 Ma. yadāhaṁ. Yu. yāvāhaṁ. 2 Yu. paṭisammodiyāmi vā. 3 Ma. sambuddho.
4 Ma. ca kaṅkhāmi. Yu. va kaṅkhāmi. 5 Ma. Yu. kosohitavatthaguyhaṁ.
6 Ma. ninnāmayitvāna. 7 Ma. paṭimasi.
Gopānasiyo datvāna pūgadhamme vasiṁ ahaṁ
tena kammena sukatena aṭṭha hetū labhāmahaṁ.
Disāsu pūjito homi bhogā ca amitā mama
patiṭṭhā homi sabbesaṁ tāso mama na vijjati.
Byādhayo 1 me na vijjanti dīghāyuṁ pālayāmi ca
sukhumacchaviko homi āvāse pattite vasse 2 .
Aṭṭha gopānasī datvā pūgadhamme vasiṁ ahaṁ
paṭisambhidā arahattañca etaṁ me aparaṭṭhamaṁ.
Sabbavositavosāno katakicco anāsavo
aṭṭhagopānasī nāma tava putto mahāmuni
pañca thambhāni datvāna pūgadhamme vasiṁ ahaṁ
tena kammena sukatena pañca hetū labhāmahaṁ.
Acalo homi mettāya anūnabhogavāmahaṁ 3
ādeyyavacano homi na dhaṁsemi yathā ahaṁ.
Abhantaṁ hoti me cittaṁ akhilo 4 homi kassaci
tena kammena sukatena vimalo homi sāsane.
Sagāravo sappatisso katakicco anāsavo
sāvako te mahāvīra bhikkhu taṁ vandate muni.
Katvā sukatapallaṅkaṁ sālāyaṁ paññapesahaṁ
tena kammena sukatena pañca hetū labhāmahaṁ.
1 Yu. byādhiyo. 2 Ma. Yu. vase. 3 Ma. anūnaṅgo bhavāmahaṁ. 4 Yu. acalo.
Ucce kule pajāyāmi 1 mahābhogo bhavāmahaṁ
sabbasampattiko homi maccheraṁ me na vijjati.
Gamane patthite mayhaṁ pallaṅko upatiṭṭhati
saha pallaṅkaseṭṭhena gacchāmi mama patthitaṁ.
Tena pallaṅkadānena tamaṁ sabbaṁ vinodayiṁ
sabbābhiññābalappatto thero vandati taṁ mune 2 .
Parakiccattakiccāni sabbakiccāni sādhayiṁ
tena kammena sukatena pāvisiṁ abhayaṁ puraṁ.
Pariniṭṭhitasālasmiṁ paribhogamadāsahaṁ
tena kammena sukatena seṭṭhattaṁ ajjhupāgato.
Yekeci damakā loke hatthiasse damenti te 3
kāretvā 4 kāraṇā nānā dāruṇena damenti te.
Naheva 5 tvaṁ mahāvīra damesi naranāriyo
adaṇḍena asatthena damesi uttame dame.
Dānassa vaṇṇe kittento desanākusalo muni
ekapañhaṁ kathento ca 6 bodhesi tisate muni.
Dantā mayaṁ sārathinā suvimuttā anāsavā
sabbābhiññābalappattā nibbutā upadhikkhaye.
Satasahasse ito kappe yaṁ dānamadadintadā
atikkantā bhayā sabbe sāladānassidaṁ phalaṁ.
1 Ma. pajāyitvā. 2 Ma. Yu. muni. 3 Ma. ye. Yu. me.
4 Ma. karitvā. Yu. karetvā. 5 Ma. nahevaṁ. 6 Ma. Yu. va.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā selo sapariso bhagavato santike imā
gāthāyo abhāsitthāti.
Selattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Tatiyaṁ sabbakittikattherāpadānaṁ (393)

[395] Kaṇikāraṁva jalitaṁ dīparukkhaṁva jotitaṁ 1
osadhiṁva virocantaṁ vijjūva gagane yathā.
Asambhītaṁ anutrāsiṁ migarājaṁva kesariṁ
ñāṇālokaṁ pakāsentaṁ maddantaṁ titthiye gaṇe.
Uddharantaṁ imaṁ lokaṁ chindantaṁ sabbasaṁsayaṁ
asambhītaṁ 2 migarājaṁva addasaṁ lokanāyakaṁ.
Jaṭājinadharo āsiṁ brahmā 3 uju patāpavā
vākacīraṁ gahetvāna pādamūle apatthariṁ.
Kāḷānusāriyaṁ gayha anulimpiṁ tathāgataṁ
sambuddhaṁ upalimpitvā santhaviṁ lokanāyakaṁ.
1 Ma. ujjalaṁ. Ma. vijjutaṁ ... Yu. vijjuṁ abbhaghane. 2 Ma. gajjantaṁ ...
Yu. lasantaṁ ... 3 Ma. Yu. brahā.
Samuddharasimaṁ lokaṁ oghatiṇṇo mahāmuni
ñāṇālokena jotesi pavaraṁ 1 ñāṇamuttamaṁ.
Dhammacakkaṁ pavattesi maddase paratitthiye
usabho jitasaṅgāmo 2 sampakampesi medaniṁ.
Mahāsamudde ummīva 3 velantamhi pabhijjati 4
tatheva tava ñāṇasmiṁ sabbadiṭṭhi pabhijjati 5 .
Sukhumacchikajālāni 6 saramhi sampatāni te
antojāligatā pāṇā pīḷitā honti tāvade.
Tatheva titthiyā loke muḷhā 7 saccavinissitā
antoñāṇavare tuyhaṁ parivattanti mārisa.
Patiṭṭhā va vuyhataṁ oghe tvañhi nātho abandhunaṁ
bhayaṭṭhitānaṁ saraṇo 8 muttatthīnaṁ parāyano 9 .
Ekaccaro 10 asadiso mettākaruṇasaññuto
paññavā 11 yuttacāgo ca vasī tādī guṇālayo.
Dhīro vigatasammoho aneñjo akathaṁkathī
tussito 12 vantadososi nimmalo saṁyato suci.
Saṅgātīto 13 gatamado tevijjosi 14 bhavantago
sīmātigo dhammagaru tatattho hitavappako 15 .
1 Yu. vajira ... 2 Yu. jitasaṅgāme. 3 Ma. ūmiyo. 4-5 Ma. Yu. pabhijjare.
6 Ma. .. jālena. Yu. jāleva. 7 Ma. puthupasaṇḍanissitā. Yu. phuṭā sacca ...
8 Ma. saraṇaṁ. 9 Ma. parāyanaṁ. 10 Ma. Yu. ekavīro. 11 Ma. .. sañcayo. Yu.
mettākāruṇādisañcayo. 12 Ma. asamo susamo santo vasī tādī jitañjayo. Yu.
susīlo asamo santo vasitavijitañjayo. 13 Yu. vusito. 14 Yu. saṅgātigo hatamado.
15 Ma. hitavabbhuto. Yu. hitadhammato.
Tārako tvaṁ yathā nāvā nidhivassāsakārako
asambhīto yathā sīho gajarājāva dammito.
Thometvā dasagāthāhi padumuttaraṁ mahāmuniṁ 1
vanditvā satthuno pāde tuṇhī aṭṭhāsahaṁ tadā.
Padumuttaro lokavidū āhutīnaṁ paṭiggaho
bhikkhusaṅghe ṭhito satthā imā gāthā abhāsatha.
Yo me sīlañca paññañca 2 dhammañcāpi 3 pakittayi
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Saṭṭhī kappasahassāni devaloke ramissati
aññe deve abhibhavitvā issaraṁ kārayissati.
So pacchā pabbajitvāna sukkamūlena codito
gotamassa bhagavato sāsane pabbajissati.
Pabbajitvāna kāyena pāpakammaṁ vivajjiya
sabbāsave pariññāya nibbāyissatināsavo.
Yathā ca 4 megho thanayaṁ tappeti medaniṁ imaṁ
tatheva tvaṁ mahāvīra dhammena tappayi mamaṁ.
Sīlaṁ paññañca dhammañca thavitvā lokanāyakaṁ
pattomhi paramaṁ santaṁ nibbānaṁ padamaccutaṁ.
Aho nūna sa bhagavā ciraṁ tiṭṭheyya cakkhumā
aññātañca vijāneyyaṁ passeyyaṁ amataṁ padaṁ.
1 Ma. Yu. mahāyasaṁ. 2 Ma. Yu. ñāṇañca. 3 Ma. saddhammañcāpi vaṇṇayi.
4 Ma. Yu. yathāpi.
Ayaṁ me pacchimā jāti bhavā sabbe samūhatā
sabbāsave pariññāya viharāmi anāsavo.
Satasahasse ito kappe yaṁ buddhamabhithomayiṁ 1
duggatiṁ nābhijānāmi kittanāya idaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
sabbāsavā parikkhīṇā natthi dāni punabbhavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā sabbakittiko thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Sabbakittikattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Catutthaṁ madhudāyakattherāpadānaṁ (394)

[396] Sindhuyā nadiyā tīre sukato assamo mama
tattha vācemahaṁ sisse itihāsaṁ salakkhaṇaṁ.
Dhammakāmā vinītā te sotukāmā susāsanaṁ
chaḷaṅge pāramippattā sindhukūle vasanti te.
1 Yu. buddhamabhipūjayiṁ.
Uppādāgamane ceva lakkhaṇesu ca kovidā
uttamatthaṁ gavesantā vasanti pavane tadā.
Sumedho nāma sambuddho loke uppajji tāvade
amhākaṁ anukampanto upagañchi vināyako.
Upāgataṁ mahāvīraṁ sumedhaṁ lokanāyakaṁ
tiṇasanthārakaṁ katvā lokajeṭṭhassadāsahaṁ.
Pavanāto madhuṁ gayha buddhaseṭṭhassadāsahaṁ
sambuddho paribhuñjitvā idaṁ vacanamabravi.
Yo 1 taṁ adāsi madhuṁ me pasanno sehi pāṇibhi
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Iminā madhudānena tiṇasanthārakena ca
tiṁsakappasahassāni devaloke ramissati.
Tiṁsakappasahassamhi okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
sabbāsave pariññāya nibbāyissatināsavo.
Devalokā idhāgantvā mātukucchimhupāgato
madhuvasso pavassittha chādayaṁ madhunā mahiṁ.
Mama nikkhantamattamhi kumbhiyā ca suduttarā
tatrāpi madhuvasso 2 me vassate niccakālikaṁ.
1 Yu. yaṁ. 2 madhuvassaṁ.
Agārā abhinikkhamma pabbajiṁ anagāriyaṁ
lābhī annassa pānassa madhudānassidaṁ phalaṁ.
Sabbakāmasamiddhohaṁ bhavitvā devamānuse
teneva madhudānena pattomhi āsavakkhayaṁ.
Vuṭṭhamhi deve caturaṅgule tiṇe
supupphite dharaṇīruhe vappadese 1
suññe ghare maṇḍaparukkhamūlake
vasāmi niccaṁ sukhito anāsavo.
Majjhe 2 mayhaṁ bhavā assu ye bhave samatikkamiṁ
ajja me āsavā khīṇā natthi dāni punabbhavo.
Tiṁsakappasahassamhi yaṁ dānamadadiṁ tadā
duggatiṁ nābhijānāmi madhudānassidaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
sabbāsavā parikkhīṇā natthi dāni punabbhavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā madhudāyako thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Madhudāyakattherassa apadānaṁ samattaṁ.
1 Ma. sañchanne. Yu. ca chappade. 2 Ma. majjhe mahante hīne ca bhave sabbe atikkamiṁ.
Pañcamaṁ padumakūṭāgārikattherāpadānaṁ (395)

[397] Piyadassī nāma bhagavā sayambhū lokanāyako
vivekakāmo sambuddho samādhikusalo muni.
Vanasaṇḍaṁ samoggayha piyadassī mahāmuni
paṁsukūlaṁ pattharitvā nisīdi purisuttamo.
Migaluddho pure āsiṁ irine 1 kānane ahaṁ
pasadaṁ migamesanto āhiṇḍāmi ahaṁ tadā.
Tatthaddasāsiṁ sambuddhaṁ oghatiṇṇaṁ anāsavaṁ
pupphitaṁ sālarājaṁva sataraṁsīva uggataṁ.
Disvānāhaṁ devadevaṁ piyadassiṁ mahāyasaṁ
jātassaraṁ samoggayha padumaṁ āhariṁ tadā.
Āharitvāna padumaṁ satapattaṁ manoramaṁ
kūṭāgāraṁ karitvāna chādayiṁ padumenahaṁ.
Anukampako kāruṇiko piyadassī mahāmuni
satta rattindive buddho kūṭāgāre vasī jino.
Purāṇaṁ chaḍḍayitvāna navena chādayiṁ ahaṁ
añjaliṁ paggahetvāna aṭṭhāsiṁ tāvade ahaṁ.
Vuṭṭhahitvā samādhimhā piyadassī mahāmuni
disā 2 anuvilokento nisīdi lokanāyako.
1 Ma. araññe. 2 Ma. disaṁ.
Tadā sudassano nāma upaṭṭhāko mahiddhiko
cittamaññāya buddhassa piyadassissa satthuno.
Asītiyā sahassehi bhikkhūhi parivārito
vanante sukhamāsīnaṁ upesi lokanāyakaṁ.
Yāvatā vanasaṇḍamhi adhivatthā ca devatā
buddhassa cittamaññāya sabbe sannipatuṁ tadā.
Samāgatesu yakkhesu kumbhaṇḍe saharakkhase
bhikkhusaṅghe ca sampatte gāthā sabyāharī 1 jino.
Yo maṁ sattāhaṁ pūjesi āvāsañca akāsi me
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Sududdasaṁ sunipuṇaṁ gambhīraṁ suppakāsitaṁ
ñāṇena kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Catuddasāni kappāni devarajjaṁ karissati
kūṭāgāraṁ brahantassa 2 padumapupphehi 3 chāditaṁ.
Ākāse dhārayissanti pubbakammassidaṁ phalaṁ
catuddase 4 kappasate vokiṇṇaṁ saṁsarissati.
Tattha pupphamayaṁ byamhaṁ ākāse dhārayissati
yathā padumapattamhi toyaṁ na upalimpati.
Tathevimassa ñāṇamhi kilesā nopalimpare
manasā vinivaṭṭetvā pañcanīvaraṇe ayaṁ.
1 Ma. pabyāharī. Yu. mabyāharī. 2 Ma. mahantassa. 3 Ma. padmapupphehi.
4 Ma. Yu. catubbīse.
Cittaṁ janetvā nikkhamme agārā pabbajissati
tato pupphamayaṁ 1 byamhaṁ dhārentaṁ nikkhamissati.
Rukkhamūle vasantassa nipakassa satīmato
tattha pupphamayaṁ byamhaṁ matthake dhārayissati.
Cīvaraṁ piṇḍapātañca paccayaṁ sayanāsanaṁ
daditvā bhikkhusaṅghassa nibbāyissatināsavo.
Kūṭāgārena carite 2 pabbajjaṁ abhinikkhami 3
rukkhamūle vasantaṁpi kūṭāgāraṁ dharīyati.
Cīvare piṇḍapāte ca cetanā me na vijjati
puññakammena saṁyutto labhāmi pariniṭṭhitaṁ.
Gaṇanāto asaṅjeyyā kappakoṭī bahū mama
rittakā te atikkantā sumuttā 4 lokanāyakā.
Aṭṭhārase kappasate piyadassī vināyako
tamahaṁ payirupāsitvā imaṁ yoniṁ 5 upāgato.
Tamaddasāmi 6 sambuddhaṁ anomaṁ nāma cakkhumaṁ
tamahaṁ upagantvāna pabbajiṁ anagāriyaṁ.
Dukkhassantaṁ karo buddho saddhamme 7 desayī jino
tassa dhammaṁ suṇitvāna pattomhi acalaṁ padaṁ.
Tosayitvāna sambuddhaṁ gotamaṁ sakyapuṅgavaṁ
sabbāsave pariññāya viharāmi anāsavo.
1 Ma. tato pupphamaye byamhe dhārente nikkhamissati. 2 Ma. caratā. Yu. caraṇā.
3 Ma. Yu. abhinikkhamiṁ. 4 Ma. pamuttā. Yu. pavuttā lokanāyinā.
5 Po. jhānaṁ. 6 Ma. idha passāmi. 7 Ma. Yu. maggaṁ ....
Aṭṭhārase kappasate yaṁ buddhamabhipūjayiṁ
duggatiṁ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
sabbāsavā parikkhīṇā natthidāni punabbhavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā 1 kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā padumakūṭāgāriko thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Padumakūṭāgārikattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Chaṭṭhaṁ bakkulattherāpadānaṁ (396)

[398] Himavantassavidūre sobhito nāma pabbato
assamo sukato mayhaṁ sakasissehi māpito.
Maṇḍapā ca bahū tattha pupphitā sinduvāritā 2
kapiṭṭhā 3 ca bahū tattha campakā 4 nāgaketakā.
Niguṇḍiyo bahū tattha badarāmalakāpi 5 ca
phārusakā alābū ca puṇḍarīkā ca pupphitā.
1 Po. sacchikatā. 2 Ma. Yu. sinduvārakā. 3 Yu. kapiṭṭhaṁ ca bahuṁ tattha.
4 Ma. Yu. pupphitā jīvajīvakā. 5 Ma. Yu. badarāmalakāni ca.
Aḷakkā beluvā tattha kadalī mātuluṅgakā
mahānāmā bahū tattha ajjunā ca piyaṅgukā.
Kosumbhā 1 salaḷā nīpā nigrodhā ca kapiṭṭhanā
ediso assamo mayhaṁ sasissohaṁ tahiṁ 2 vasiṁ.
Anomadassī bhagavā sayambhū lokanāyako
gavesaṁ paṭisallānaṁ mamassamaṁ upāgami.
Upetañca 3 mahāvīraṁ anomadassiṁ mahāyasaṁ
khaṇena lokanāthassa vātābādho samuṭṭhahi.
Vicaranto araññamhi addasaṁ lokanāyakaṁ
upagantvāna sambuddhaṁ cakkhumantaṁ mahāyasaṁ.
Iriyāpathañca 4 disvāna upalakkhesahaṁ tadā
nissaṁsayaṁ 5 hi buddhassa byādhino upapajjatha.
Khippaṁ assamamāgañchiṁ mama sissāna santike
bhesajjaṁ kattukāmohaṁ sissaṁ 6 āmantayiṁ tadā.
Paṭisuṇitvāna me vākyaṁ sissā sabbe sagāravā
ekajjhaṁ sannipatiṁsu satthu gāravatā mama.
Khippaṁ pabbatamāruyha sabbosathamakāsahaṁ 7
pānīyayogaṁ katvāna buddhaseṭṭhassadāsahaṁ.
Paribhutte 8 mahāvīre sabbaññulokanāyake
khippaṁ vāto vūpasami sugatassa mahesino.
1 Ma. kosambā salaḷā nimbā. 2 tadā. 3 Ma. upetamhi mahāvīre anomadassimahāyase.
4 Ma. Yu. iriyañcāpi disvāna. 5 Ma. Yu. asaṁsayaṁ. 6 Ma. Yu. sisse.
7 Ma. sabbosadhamahāsahaṁ. 8 Yu. paribhutto mahāvīro sabbaññulokanāyako.
Passaddhaṁ darathaṁ disvā anomadassī mahāyaso
sakāsane nisīditvā imā gāthā abhāsatha.
Yo me adāsi 1 bhesajjaṁ byādhiñca samayī 2 mama
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Kappasatasahassāni devaloke ramissati
vādite tūriye tattha modissati sadā ayaṁ.
Manussalokamāgantvā sukkamūlena codito
sahassakkhattuṁ rājāpi cakkavatti bhavissati.
Pañcapaññāsakappamhi anomi 3 nāma khattiyo
cāturanto vijitāvī jambūdīpassa 4 issaro.
Sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo
tāvatiṁsehi 5 khobhetvā issaraṁ kārayissati.
Devabhūto manusso vā appābādho bhavissati
paridāhaṁ 6 vivajjetvā byādhiṁ loke tarissati.
Aparimeyye ito kappe okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena 7 satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
sabbāsave pariññāya nibbāyissatināsavo.
Kilese jhāpayitvāna taṇhāsotaṁ tarissati
bakkulo 8 nāma nāmena hessati satthusāvako.
1 Ma. Yu. pādāsi. 2 Yu. samayī mayī. 3 Ma. anomo .... Yu. anoma ....
4 Ma. jambumaṇḍassa. Yu. jambusaṇḍassa. 5 Ma. tāvatiṁsepi. Yu. tāvatiṁseto.
6 Ma. Yu. pariggahaṁ. 7 Ma. gottena. 8 Ma. bāluko. sabbattha īdisameva.
Idaṁ sabbaṁ abhiññāya gotamo sakyapuṅgavo
bhikkhusaṅghe nisīditvā etadagge ṭhapessati.
Anomadassī bhagavā sayambhū lokanāyako
vivekamanulokento mamassamaṁ upāgami.
Upāgataṁ mahāvīraṁ sabbaññuṁ lokanāyakaṁ
sabbosathena tappesiṁ pasanno sehi pāṇibhi.
Tassa me sukataṁ kammaṁ sukhette bījasampadā
khepetuṁ neva sakkomi tadā hi sukataṁ mama.
Lābhā mama suladdhaṁ me yohaṁ addakkhi nāyakaṁ
tena kammāvasesena pattomhi acalaṁ padaṁ.
Sabbametaṁ abhiññāya gotamo sakyapuṅgavo
bhikkhusaṅghe nisīditvā etadagge ṭhapesi maṁ.
Aparimeyye ito kappe yaṁ kammamakariṁ tadā
duggatiṁ nābhijānāmi bhesajjassa idaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
sabbāsavaparikkhīṇo 1 natthidāni punabbhavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
1 Ma. ... parikkhīṇā.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā bakkulo thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Bakkulattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Sattamaṁ girimānandattherāpadānaṁ (397)

[399] Bhariyā me kālaṁ katā putto sīvathikaṁ gato
mātā 1 pitā ca bhātā ca ekacitamhi 2 ḍayhare.
Tena sokena santatto kiso paṇḍu ahosahaṁ
cittukkhepañca 3 me āsi tena sokena aḍḍito.
Sokasallaparetopi 4 vanantaṁ upasaṅkamiṁ
pavattaphalaṁ bhuñjitvā rukkhamūle vasāmahaṁ.
Sumedho nāma sambuddho dukkhassantaṁ karo jino
mamuddharitukāmo so āgañchi mama santike 5 .
Padasaddaṁ suṇitvāna sumedhassa mahesino
paggahetvānahaṁ sīsaṁ olokesiṁ mahāmuniṁ.
Upagañchi 6 mahāvīro pīti me upapajjatha
tadāsi mekaggamano disvā taṁ lokanāyakaṁ.
Satiṁ paṭilabhitvāna paṇṇamuṭṭhiṁ adāsahaṁ
nisīdi bhagavā tattha anukampāya cakkhumā.
1 Ma. mātā pitā matā bhātā. 2 Yu. ekacitakamhi .... 3 Ma. cittakkhepo ca ....
4 Ma. Yu. sokasallaparetohaṁ. 5 Ma. santikaṁ. 6 Ma. upāgate mahāvīre.
Nisajja tattha bhagavā sumedho lokanāyako
dhammaṁ me kathayi buddho sokasallavinodanaṁ.
Anavhatā 1 tato āgā 2 nānuññātā ito gatā
yathā gatā tathā gatā tattha kā paridevanā.
Yathāpi pattikā 3 sattā vassamānāya vuṭṭhiyā
sabhatte 4 upagacchanti vassāya 5 patanāya te.
Vasseva 6 te oramite sampayanti yadicchakaṁ
evaṁ mātā pitā tuyhaṁ tattha kā paridevanā.
Āgantukā pāhunakā caliteditakampikā 7
evaṁ mātā pitā tuyhaṁ tattha kā paridevanā.
Yathāpi urago jiṇṇaṁ hitvā gacchati santanuṁ 8
evaṁ mātā pitā tuyhaṁ santanuṁ idha hiyyare.
Buddhassa giramaññāya sokasallaṁ vivajjayiṁ
pāmujjaṁ janayitvāna buddhaseṭṭhaṁ avandahaṁ.
Vanditvāna mahānāgaṁ girimañjari 9 pūjayī
dibbagandhena sampannaṁ sumedhaṁ lokanāyakaṁ.
Pūjayitvāna sambuddhaṁ sire katvāna añjaliṁ
anussaraṁ guṇaggāni santhaviṁ lokanāyakaṁ.
Vitiṇṇosi 10 mahāvīra sabbaññū lokanāyako
sabbe satte uddharesi ñāṇena tvaṁ mahāmune.
1 Ma. anavhitā. 2 Ma. Yu. āguṁ. 3 Ma. Yu. pathikā. 4 Ma. Yu. sabhaṇḍā.
5 Ma. Yu. vassassāpatanāya .... 6 Yu. vasse ete. 7 Ma. Yu. caliteritakampitā.
8 Ma. saṁ tacaṁ .... 9 Yu. girapañjaliṁ. 10 Ma. Yu. nittiṇṇosi.
Vimatiṁ dveḷhakaṁ vāpi sañchindasi mahāmune
paṭipādesi me maggaṁ tava ñāṇena cakkhuma.
Arahā siddhipattā 1 ca chaḷabhiññā mahiddhikā
antalikkhacarā dhīrā parivārenti tāvade.
Paṭipannā ca sekhā ca phalaṭṭhā santi sāvakā.
Sūrodayeva padumā pupphanti tava sāvakā.
Mahāsamuddo vakkhobbho atulopi duruttaro
evaṁ ñāṇena sampanno appameyyosi cakkhuma.
Vanditvāhaṁ lokajinaṁ cakkhumantaṁ mahāyasaṁ
catuddisā 2 namassanto paṭikuṭiko agañchahaṁ.
Devalokā cavitvāna sampajāno paṭissato
okkamiṁ mātuyā kucchiṁ sandhāvanto bhavābhave.
Agārā abhinikkhamma pabbajiṁ anagāriyaṁ
ātāpī nipako cāpi paṭisallānagocaro.
Padhānaṁ padahitvāna tosayitvā mahāmuniṁ
candovabbhaghanā mutto vicarāmi ahaṁ sadā 3 .
Vivekamanuyuttomhi upasanto nirūpadhi
sabbāsave pariññāya viharāmi anāsavo.
Tiṁsakappasahassamhi yaṁ buddhamabhipūjayiṁ
duggatiṁ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
1 Ma. ... vasipattā ca. 2 Ma. Yu. puthudisā. 3 Yu. tadā.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
sabbāsavā parikkhīṇā natthidāni punabbhavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā girimānando thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Girimānandattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Aṭṭhamaṁ salaḷamaṇḍapiyattherāpadānaṁ (398)

[400] Nibbute kakusandhamhi brāhmaṇamhi vusīmate
gahetvā salaḷaṁ mālaṁ maṇḍapaṁ kārayiṁ ahaṁ.
Tāvatiṁsaṁ gato santo labhāmi byamhamuttamaṁ
aññe deve abhibhomi 1 puññakammassidaṁ phalaṁ.
Divā vā yadivā rattiṁ caṅkamanto ṭhito cahaṁ
channo salaḷapupphehi puññakammassidaṁ phalaṁ.
Imasmiṁyeva kappamhi yaṁ buddhamabhipūjayiṁ
duggatiṁ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
1 Ma. Yu. - tirocāmi.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā salaḷamaṇḍapiyo thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Salaḷamaṇḍapiyattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Navamaṁ sabbadāyakattherāpadānaṁ (399)

[401] Mahāsamuddamoggayha bhavanaṁ me sunimmitaṁ
sunimmitā pokkharaṇī cakkavākupakujjitā 1 .
Mandālakehi sañchannā padumuppalakehi ca
nadī ca sandate tattha supatitthā manoramā.
Macchakacchapasañchannā nānāmigasamotthaṭā 2
mayūrakoñcābhirudā kokilādīhi vagguhi.
Pārevatā ravihaṁsā cakkavākā nadīcarā
dindibhā sālikā cettha cappakā 3 jīvajīvakā.
1 Ma. Yu. cakkavākapakujjitā. 2 Ma. nānādijasamotthaṭā. 3 Ma. pammakā.
Yu. pampakā.
Haṁsā koñcābhinadikā 1 kosiyā 2 siṅgalā bahū
sattaratanasampannā maṇimuttikavālukā.
Sabbasoṇṇamayā 3 rukkhā nānāgandhasameritā
ujjotenti divā rattiṁ bhavanaṁ sabbakālikaṁ.
Saṭṭhī turiyasahassāni sāyaṁ pāto pavajjare
soḷasitthīsahassāni parivārenti maṁ sadā.
Abhinikkhamma bhavanā sumedhaṁ lokanāyakaṁ
pasannacitto sumano vandiya 4 taṁ mahāyasaṁ.
Sambuddhaṁ abhivādetvā sasissantaṁ nimantayiṁ
adhivāsesi so dhīro sumedho lokanāyako.
Mama dhammakathaṁ katvā uyyojesi mahāmuni
sambuddhaṁ abhivādetvā bhavanaṁ me upāgamiṁ.
Āmantayiṁ parijanaṁ sabbe sannipatātha vo
pubbaṇhasamayaṁ buddho bhavanaṁ āgamissati.
Lābhā amhaṁ suladdhā no ye vasāma tavantike
mayaṁpi buddhaseṭṭhassa pūjaṁ kassāma satthuno.
Annapānaṁ paṭṭhapetvā kālaṁ ārocayiṁ ahaṁ
vasīsatasahassehi upesi lokanāyako.
Saṅgītehi 5 turiyehi paccuggamanakāsahaṁ
sabbasoṇṇamaye pīṭhe nisīdi purisuttamo.
1 Ma. ... koñcāpinaditā. Yu. koñcābhināditā. 2 Ma. kosiyā piṅgalā bahū.
Yu. kosikā .... 3 Po. Yu. sabbe sovaṇṇayā rukkhā. 4 Ma. vandayiṁ. Yu.
vandissaṁ. 5 Ma. pañcaṅgikehi .... Yu. sataṅgikehi tūriyehi.
Uparicchadanaṁ āsi 1 sabbasoṇṇamayaṁ tadā
vījaniyo pavāyanti bhikkhusaṅghassa antare.
Pahūtenannapānena bhikkhusaṅghaṁ atappayiṁ
paccekadussayugale bhikkhusaṅghassadāsahaṁ.
Yaṁ vadanti sumedhoti lokāhutipaṭiggaho 2
bhikkhusaṅghe nisīditvā imā gāthā abhāsatha.
Yo me annañca 3 pānañca sabbametena tappayi 4
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Aṭṭhārase kappasate devaloke ramissati
sahassakkhattuṁ rājā ca cakkavatti bhavissati.
Upapajjati yaṁ yoniṁ devattaṁ atha mānusaṁ
sabbadā sabbasovaṇṇaṁ chadanaṁ dhārayissati.
Tiṁsakappasahassamhi okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
sabbāsave pariññāya nibbāyissatināsavo.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā sīhanādaṁ nadissati
citake chattaṁ dhārenti heṭṭhāchattamhi ḍayhatha.
Sāmaññaṁ me anuppattaṁ kilesā jhāpitā mayā
maṇḍape rukkhamūle vā santāpo me na vijjati.
1 Yu. kāsiṁ. 2 Ma. Yu. lokāhutapaṭiggahaṁ. 3 Ma. annena pānena.
4 Ma. ... tappayiṁ. Yu. saṅghaṁ etena tappayiṁ.
Tiṁsakappasahassamhi yaṁ dānamadadintadā
duggatiṁ nābhijānāmi sabbadānassidaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā sabbadāyako thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Sabbadāyakattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Dasamaṁ ajitattherāpadānaṁ (400)

[402] Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragū
ajjhogahetvā himavantaṁ nisīdi lokanāyako.
Nāhaṁ addakkhi 1 sambuddhaṁ napi saddaṁ suṇomahaṁ
mama bhikkhaṁ 2 gavesanto āhiṇḍāmi vane ahaṁ.
Tatthaddassāmi sambuddhaṁ dvattiṁsavaralakkhaṇaṁ
disvāna cittamāpajjiṁ 3 satto ko nāmayaṁ bhave.
1 Ma. Yu. addakkhiṁ. 2 Ma. bhakkhaṁ. 3 Ma. vittimāpajjiṁ.
Lakkhaṇāni viloketvā mama vijjaṁ anussariṁ
sutaṁ hi metaṁ buddhānaṁ paṇḍitānaṁ subhāsitaṁ.
Tesaṁ yathā 1 taṁ vacanaṁ ayaṁ buddho bhavissati
yannūna 2 taṁ sakkareyyaṁ gatiṁ me sodhayissati.
Khippaṁ assamamāgantvā madhutelaṁ 3 gahiṁ ahaṁ
kolambakaṁ gahetvāna upagañchiṁ vināyakaṁ.
Tidaṇḍake gahetvāna abbhokāse ṭhapesahaṁ
padīpaṁ pajjalitvāna aṭṭhakkhattuṁ avandahaṁ.
Sattarattindivaṁ buddho nisīdi purisuttamo
tato ratyā vivasane vuṭṭhāsi lokanāyako.
Pasannacitto sumano sabbarattindivaṁ ahaṁ
dīpaṁ buddhassa pādāsiṁ pasanno sehi pāṇibhi.
Sabbe gandhā 4 vanamayā pabbate gandhamādane
buddhassa ānubhāvena āgañchuṁ buddhasantike.
Yekeci pupphagandhā se pupphitā dharaṇīruhā
buddhassa ānubhāvena sabbe sannipatuṁ tadā.
Yāvatā himavantamhi nāgā ca garuḷā ubho
dhammañca sotukāmā te āgañchuṁ buddhasantike.
Devalo nāma samaṇo buddhassa aggasāvako
vasīsatasahassehi buddhasantikupāgami.
1 Yu. tathā. 2 Ma. Yu. yannūnāhaṁ. 3 Po. Yu. dumatelaṁ. 4 Ma. ... vanā gandhamayā.
Padumuttaro lokavidū āhutīnaṁ paṭiggaho
bhikkhusaṅghe nisīditvā imā gāthā abhāsatha.
Yo me dīpaṁ padīpesi pasanno sehi pāṇibhi
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
Saṭṭhī kappasahassāni devaloke ramissati
sahassakkhattuṁ rājā ca cakkavatti bhavissati.
Soḷasamaṁ bhāṇavāraṁ.
Chattiṁsakkhattuṁ devindo devarajjaṁ karissati
paṭhaviyaṁ sattasataṁ vipulaṁ rajjaṁ karissati.
Padesarajjaṁ vipulaṁ gaṇanāto asaṅkhayaṁ
iminā dīpadānena dibbacakkhu bhavissati.
Samantato aḍḍhakosaṁ passissati ayaṁ sadā
devalokā cavantassa nibbattantassa jantuno.
Divā vā yadivā rattiṁ padīpaṁ dhārayissati
jāyamānassa santassa puññakammasamaṅgino.
Yāvatā nagaraṁ āsi tāvatā jotayissati
upapajjati yaṁ yoniṁ devattaṁ atha mānusaṁ.
Asseva dīpadānassa aṭṭhadīpaphalena ca 1
upaṭṭhissantimaṁ 2 jantuṁ dīpadānassidaṁ phalaṁ.
1 Ma. Yu. hi. 2 Ma. Yu. na cajissantimaṁ jantuṁ.
Kappasatasahassamhi okkākakulasambhavo
gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito
sabbāsave pariññāya nibbāyissatināsavo.
Tosayitvāna sambuddhaṁ gotamaṁ sakyapuṅgavaṁ
ajito nāma nāmena hessati satthusāvako.
Saṭṭhikappasahassāni devaloke ramiṁ ahaṁ
tatrāpi me dīpasataṁ jotate 1 niccakālikaṁ.
Devaloke manusse vā niddhāvanti pabhā mama
buddhaseṭṭhaṁ saritvāna bhiyyo hāsaṁ janesahaṁ.
Tusitāhaṁ cavitvāna okkamiṁ mātukucchiyā
jāyamānassa santassa āloko vipulo ahu.
Agārā abhinikkhamma pabbajiṁ anagāriyaṁ
bāvariṁ upasaṅkamma sissattaṁ ajjhupāgamiṁ.
Himavante vasantohaṁ assosiṁ lokanāyakaṁ
uttamatthaṁ gavesanto upagañchiṁ vināyakaṁ.
Danto buddho dametāpi 2 oghatiṇṇo nirūpadhi
nibbānaṁ kathayi buddho sabbadukkhā pamocanaṁ.
Tamme āgamanaṁ siddhaṁ tositohaṁ mahāmuniṁ
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
1 Yu. jotare. 2 Ma. dametāvī. yu ... ca medhāvī.
Satasahasse ito kappe yaṁ dīpaṁ adadintadā
duggatiṁ nābhijānāmi dīpadānassidaṁ phalaṁ.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā ajito thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Ajitattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Uddānaṁ
pilindavaccho selo ca sabbakittamadhūdado
kūṭāgārī bakulo ca girisalaḷasavhayo.
Sabbado ajito ceva gāthāyo gaṇitā visā
satāni pañca gāthānaṁ vīsati ca taduttari.
Pilindavaggo cattāḷīso.
Atha vagguddānaṁ
padumārakkhado ceva ummā gandhodakena ca
ekappadasaddasaññī mandāraṁ bodhivandako.
Ambaṭañca pilindī ca gāthāyo gaṇitāpica
catusattati gāthāyo ekādasasatāni ca.
Padumavaggadasakaṁ.
Catutthaṁ satakaṁ samattaṁ.
---------
Ekacattāḷīsamo metteyyavaggo
paṭhamaṁ tissametteyyattherāpadānaṁ (401)

[403] Pabbhārakūṭaṁ nissāya sobhito nāma tāpaso
pavattaphalaṁ bhuñjitvā vasati pabbatantare.
Aggidāruṁ āharitvā ujjalesiṁ ahaṁ tadā
uttamatthaṁ gavesanto brahmalokūpapattiyā.
Padumuttaro lokavidū āhutīnaṁ paṭiggaho
mamuddharitukāmo so āgañchi mama santike.
Kiṁ karosi mahāpuñña dehi me aggidārukaṁ
ahaṁ aggiṁ paricare tato me suddhi hohiti 1 .
Subhaddako tvaṁ manuja devate tvaṁ pajānasi
tuvaṁ aggiṁ paricara handa te aggidārukaṁ.
Tato kaṭṭhaṁ gahetvāna aggiṁ ujjālayī jino
na tattha kaṭṭhaṁ pajjhāyi pāṭiheraṁ mahesino.
Na te aggi pajjalati āhuti te na vijjati
niratthakaṁ ca 2 taṁ tuyhaṁ aggiṁ paricarassu me.
Kīdiso te 3 mahāvīra aggi tava pavuccati
mayhaṁpi kathayassetaṁ ubho paricarāmase.
1 Po. Yu. hehiti. 2 Ma. Yu. va. 3 Ma. Yu. so.
Hetudhammanirodhāya kilesajhāpanāya ca
issāmacchariyaṁ hitvā tayo ete mamāhutī.
Kīdiso tvaṁ mahāvīra kathaṁgottosi mārisa
ācārapaṭipatti te bāḷhaṁ kho mama ruccati.
Khattiyamhi kule jāto abhiññāpāramiṁ gato
sabbāsavaparikkhīṇo natthi dāni punabbhavo.
Yadi buddhosi sabbaññū pabhaṅkara tamonuda
namassissāmi taṁ deva dukkhassantaṁ karo tuvaṁ.
Pattharitvā jinacammaṁ nisīdanamadāsahaṁ
nisīda tattha 1 sabbaññū upaṭṭhissāmahaṁ tuvaṁ.
Nisīdi bhagavā tattha ajinamhi suvitthate
nimantayitvā sambuddhaṁ pabbataṁ agamāsahaṁ.
Khāribhārañca pūretvā tindukaphalamāhariṁ
madhunā yojayitvāna phalaṁ buddhassadāsahaṁ.
Mama nijjhāyamānassa paribhuñji tadā jino
tattha cittaṁ pasādesi 2 pekkhanto lokanāyakaṁ.
Padumuttaro lokavidū āhutīnaṁ paṭiggaho
mamassame nisīditvā imā gāthā abhāsatha.
Yo me 3 phalena tappesi pasanno sehi pāṇibhi
tamahaṁ kittayissāmi suṇātha mama bhāsato.
1 Ma. ... nātha sabbaññu. 2 Ma. Yu. pasādesiṁ. 3 Ma. maṁ.
Pañcavīsatikkhattuṁ so devarajjaṁ karissati
sahassakkhattuṁ rājā ca cakkavatti bhavissati.
Tassa saṅkappamaññāya pubbakammasamaṅgino
annapānañca vatthañca sayanañca mahārahaṁ.
Puññakammena saṁyuttā nibbattissanti tāvade
sadā sammudito 1 cāyaṁ bhavissati anāmayo.
Upapajjati yaṁ yoniṁ devattaṁ atha mānusaṁ
sabbattha sukhito hutvā manussattaṁ bhavissati.
Ajjhāyako mantadharo tiṇṇaṁ vedāna pāragū
sambuddhaṁ upagantvāna arahā so bhavissati.
Yato sarāmi attānaṁ yato pattosmi viññutaṁ
bhoge me ūnatā natthi phaladānassidaṁ phalaṁ.
Varadhammamanuppatto rāgadose samūhaniṁ
sabbāsavaparikkhīṇo natthi dāni punabbhavo.
Kilesā jhāpitā mayhaṁ bhavā sabbe samūhatā
nāgova bandhanaṁ chetvā viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi mama buddhassa santike
tisso vijjā anuppattā kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
Paṭisambhidā catasso vimokkhāpica aṭṭhime
chaḷabhiññā sacchikatā kataṁ buddhassa sāsananti.
1 Ma. Yu. pamudito.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā tissametteyyo thero imā gāthāyo
abhāsitthāti.
Tissametteyyattherassa apadānaṁ samattaṁ.
Dutiyaṁ puṇṇakattherāpadānaṁ (402)