พุทธธรรมสงฆ์
Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[668] Saṁsaggajātassa bhavanti snehā
snehanvayaṁ dukkhamidaṁ pahoti
ādīnavaṁ snehajaṁ pekkhamāno
eko care khaggavisāṇakappo.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[669] Saṁsaggajātassa bhavanti snehāti saṁsaggāti dve
saṁsaggā dassanasaṁsaggo ca savanasaṁsaggo ca.
Katamo dassanasaṁsaggo. Idhekacco passati itthiṁ vā kumāriṁ
vā abhirūpaṁ dassanīyaṁ pāsādikaṁ paramāya vaṇṇapokkharatāya
samannāgataṁ disvā passitvā anubyañjanaso nimittaṁ gaṇhāti kesā
vā sobhaṇā 1 mukhaṁ vā sobhaṇaṁ akkhi vā sobhaṇaṁ kaṇṇā vā
1 Ma. sobhanā. evamuparipi.
Sobhaṇā nāsā vā sobhaṇā oṭṭhaṁ vā sobhaṇaṁ dantā vā
sobhaṇā mukhaṁ vā sobhaṇaṁ givā vā sobhaṇā thanā vā sobhaṇā
uraṁ vā sobhaṇaṁ udaraṁ vā sobhaṇaṁ kaṭi vā sobhaṇā uru 1 vā
sobhaṇā jaṅghā vā sobhaṇā hatthā vā sobhaṇā aṅguliyo vā
sobhaṇā nakhā vā sobhaṇāti disvā passitvā abhinandati
abhivadati abhipattheti anuppādeti anubandhati rāgabandhanaṁ ayaṁ
dassanasaṁsaggo.
Katamo savanasaṁsaggo. Idhekacco suṇāti amukasmiṁ nāma
gāme vā nigame vā itthī vā kumārī vā abhirūpā dassanīyā
pāsādikā paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgatāti sutvā
suṇitvā abhinandati abhivadati abhipattheti anuppādeti anubandhati
rāgabandhanaṁ ayaṁ savanasaṁsaggo.
Snehāti dve snehā taṇhāsneho ca diṭṭhisneho ca.
Katamo taṇhāsneho. Yāvatā taṇhāsaṅkhātena sīmakataṁ
mariyādikataṁ 2 odhikataṁ pariyantikataṁ pariggahitaṁ mamāyitaṁ idaṁ mamaṁ
etaṁ mamaṁ ettakaṁ mamaṁ ettāvatā mamaṁ mama rūpā saddā gandhā
rasā phoṭṭhabbā attharaṇā pāpuraṇā dāsīdāsā ajeḷakā kukkuṭasūkarā
hatthigavāssavaḷavā khettaṁ vatthu hiraññaṁ suvaṇṇaṁ gāmanigamarājadhāniyo
raṭṭhañca janapado ca koso ca koṭṭhāgārañca
kevalampi mahāpaṭhaviṁ taṇhāvasena mamāyati yāvatā aṭṭhasatataṇhāviparītā
1 Ma. ūrū. 2 Ma. ayaṁ pāṭho natthi.
Ayaṁ taṇhāsneho.
Katamo diṭṭhisneho. Vīsativatthukā sakkāyadiṭṭhi dasavatthukā
micchādiṭṭhi dasavatthukā antaggāhikā diṭṭhi yā evarūpā diṭṭhi
diṭṭhigataṁ diṭṭhigahanaṁ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṁ diṭṭhivipphanditaṁ
diṭṭhisaññojanaṁ gāho paṭiggāho abhiniveso parāmāso kummaggo
micchāpatho micchattaṁ titthāyatanaṁ vipariyesaggāho 1 viparītaggāho
vippallāsaggāho micchāgāho ayāthāvakasmiṁ yāthāvakanti gāho
yāvatā dvāsaṭṭhī diṭṭhigatāni ayaṁ diṭṭhisneho.
Saṁsaggajātassa bhavanti snehāti vippallāsapaccayā ca
dassanasavanasaṁsaggapaccayā ca taṇhāsneho ca diṭṭhisneho ca bhavanti
jāyanti sañjāyanti nibbattanti abhinibbattanti pātubhavantīti
saṁsaggajātassa bhavanti snehā.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[670] Snehanvayaṁ dukkhamidaṁ pahotīti snehoti dve sneāha
taṇhāsneho ca diṭṭhisneho ca .pe. Ayaṁ taṇhāsneho .pe.
Ayaṁ diṭṭhisneho. Dukkhamidaṁ pahotīti idhekacco kāyena duccaritaṁ
carati vācāya duccaritaṁ carati manasā duccaritaṁ carati pāṇampi
hanati adinnampi ādiyati sandhimpi chindati vilopampi 2 harati
ekāgārikampi karoti paripanthepi tiṭṭhati paradārampi gacchati
musāpi bhaṇati. Tamenaṁ gahetvā rañño dassenti ayaṁ deva
coro āgucārī imassa yaṁ icchasi taṁ daṇḍaṁ paṇehīti.
1 Ma. vipariyāsaggāho. evamuparipi. 2 Ma. nillopampi.
Tamenaṁ rājā [1]- paribhāsati. So paribhāsapaccayāpi dukkhadomanassaṁ
paṭisaṁvedeti. Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ kuto jātaṁ. Tassa
snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā
ca jātaṁ. Ettakenapi rājā na tussati. Tamenaṁ rājā bandhāpeti
andubandhanena vā rajjubandhanena vā saṅkhalikabandhanena vā [2]-
latābandhanena vā [3]- parikkhepabandhanena vā gāmabandhanena vā
nigamabandhanena vā nagarabandhanena 4 vā raṭṭhabandhanena vā janapadabandhanena
vā antamaso savacanīyampi karoti na te labbhā ito
nikkhamitunti 5 . So bandhanapaccayāpi dukkhadomanassaṁ paṭisaṁvedeti.
Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ kuto jātaṁ. Tassa snehapaccayā ca
nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṁ.
Ettakenapi rājā na tussati. Tamenaṁ rājā tassa 6 dhanaṁ āharāpeti
sataṁ vā sahassaṁ vā. So dhanajānipaccayāpi dukkhadomanassaṁ
paṭisaṁvedeti. Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ kuto jātaṁ. Tassa
snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā
ca jātaṁ. Ettakenapi rājā na tussati. [7]- Rājā tassa 8 vividhā
kammakāraṇā kārāpeti kasāhipi tāḷeti vettenapi 9 tāḷeti
aḍḍhadaṇḍenapi 10 tāḷeti hatthampi chindati pādampi chindati
hatthapādampi chindati kaṇṇampi chindati nāsampi chindati
kaṇṇanāsampi chindati bilaṅgathālikampi karoti saṅkhamuṇḍakampi 11
1 Ma. taṁ. 2 Ma. vettabandhanena vā. 3 Ma. pakkhepabandhanena vā. 4 Ma. nigamabandhanena.
5 Ma. pakkamitunti. 6 Ma. tasseva. 7 Ma. tamenaṁ. 8 ayaṁ pāṭho natthi.
9 Ma. vettehipi. 10 Ma. aḍḍhadaṇḍehipi. 11 Ma. saṅkhamuṇḍikampi.
Karoti rāhumukhampi karoti jotimālikampi karoti hatthapajjotikampi
karoti erakavaṭṭikampi 1 karoti ciravāsikampi 2 karoti eṇeyyakampi
karoti balisamaṁsikampi karoti kahāpaṇikampi karoti khārāpatacchikampi
karoti palighaparivattikampi karoti palālapīṭhakampi karoti
tattenapi telena osiñcati sunakhenapi 3 khādāpeti jīvantampi
sūle uttāseti asinā 4 sīsaṁ chindati. So kammakāraṇapaccayāpi
dukkhadomanassaṁ paṭisaṁvedeti. Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ
kuto jātaṁ. Tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā
ca nandirāgapaccayā ca jātaṁ. Rājā imesaṁ catunnaṁ daṇḍānaṁ
issaro. So sakena kammena kāyassa bhedā parammaraṇā apāyaṁ
duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati. Tamenaṁ nirayapālā pañcavidhabandhanaṁ
nāma kammakāraṇaṁ kārenti 5 tattaṁ ayokhilaṁ hatthe gamenti
tattaṁ ayokhilaṁ dutiye hatthe gamenti tattaṁ ayokhilaṁ pāde
gamenti tattaṁ ayokhilaṁ dutiye pāde gamenti tattaṁ ayokhilaṁ
majjhe urasmiṁ gamenti. So tattha dukkhā tippā 6 [7]- kaṭukā vedanā
paṭisaṁvedeti na ca tāva kālaṁ karoti yāva na taṁ pāpakammaṁ
byantīhoti. Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ kuto jātaṁ. Tassa
snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā
ca jātaṁ. Tamenaṁ nirayapālā saṁvesitvā 8 kudhārīhi 9 tacchanti.
Tamenaṁ nirayapālā uddhaṁpādaṁ adhosiraṁ gahetvā vāsīhi tacchanti.
1 Ma. erakavattikampi. 2 Ma. cīrakavāsikampi. 3 Ma. sunakhehipi. 4 Ma. asināpi.
5 Ma. karonti. 6 Ma. tibbā. evamuparipi. 7 Ma. kharā. evamīdisesu ṭhānesu.
8 Ma. saṁvesetvā. 9 Ma. kuṭhārīhi.
Tamenaṁ nirayapālā rathe yojetvā ādittāya paṭhaviyā sampajjalitāya
sañjotibhūtāya 1 sārentipi paccāsārentipi. Tamenaṁ nirayapālā
mahantaṁ aṅgārapabbataṁ ādittaṁ sampajjalitaṁ sañjotibhūtaṁ
āropentipi oropentipi. Tamenaṁ nirayapālā uddhaṁpādaṁ adhosiraṁ
gahetvā tattāya lohakumbhiyā pakkhipanti ādittāya sampajjalitāya
sañjotibhūtāya. So tattha pheṇuddehakaṁ paccati. So
tattha pheṇuddehakaṁ paccamāno sakimpi uddhaṁ gacchati sakimpi
adho gacchati sakimpi tiriyaṁ gacchati. So tattha dukkhā tippā
kaṭukā vedanā paṭisaṁvedeti na ca tāva kālaṁ karoti yāva
na taṁ pāpakammaṁ byantīhoti. Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ kuto
jātaṁ. Tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca
nandirāgapaccayā ca jātaṁ. Tamenaṁ nirayapālā niraye 2 pakkhipanti.
So kho pana mahānirayo
catukkaṇṇo catudvāro vibhatto bhāgaso mito
ayopākārapariyanto ayasā paṭikujjito.
Tassa ayomayā bhūmi jalitā tejasā yutā
samantā yojanasataṁ pharitvā tiṭṭhati sabbadā.
Kadariyā tapanā ghorā accimanto durāsadā
lomahaṁsanarūpā ca bhismā 3 paṭibhayā dukkhā.
Puratthimāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito
1 Ma. sajotibhūtāya. evamuparipi. 2 Ma. mahāniraye. 3 Ma. bhesanā.
Ḍahanto pāpakammante pacchimāya paṭihaññati.
Pacchimāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito
ḍahanto pāpakammante puratthimāya 1 paṭihaññati.
Dakkhiṇāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito
ḍahanto pāpakammante uttarāya paṭihaññati.
Uttarāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito
ḍahanto pāpakammante dakkhiṇāya paṭihaññati.
Heṭṭhito 2 ca samuṭṭhito 3 accikkhandho bhayānako
ḍahanto pāpakammante chadanamhi paṭihaññati.
Chadanamhā samuṭṭhito 3 accikkhandho bhayānako
ḍahanto pāpakammante bhūmiyaṁ paṭihaññati.
Ayokapālaṁ ādittaṁ santattaṁ jalitaṁ yathā
evaṁ avīcinirayo heṭṭhā upari passato.
Tattha sattā mahāluddā mahākibbisakārino
accantapāpakammantā paccanti na ca miyyare.
Jātavedasamo kāyo tesaṁ nirayavāsinaṁ
passa kammānaṁ daḷhattaṁ na bhasmā honti 4 napi masi.
Puratthimenapi dhāvanti tato dhāvanti pacchato 5
uttarenapi dhāvanti tato dhāvanti dakkhiṇaṁ.
Yaṁ yaṁ disampi dhāvanti 6 taṁ taṁ dvāraṁ pithiyyati 7
1 Ma. purimāya. 2 Ma. heṭṭhato. 3 Ma. samuṭṭhāya. 4 Ma. hoti. 5 Ma. pacchimaṁ.
6 Ma. disaṁ padhāvanti. 7 Ma. pidhīyati.
Abhinikkhamitāsā te sattā mokkhaṁ gavesino.
Na te tato nikkhamituṁ labhanti kammapaccayā
tesañca pāpakaṁ kammaṁ 1 avipakkaṁ kataṁ bahunti.
Etaṁ bhayaṁ dukkhadomanassaṁ kuto jātaṁ. Tassa snehapaccayā ca
nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṁ. Yāni
ca nerayikāni dukkhāni yāni ca tiracchānayonikāni dukkhāni yāni
ca pittivisayikāni dukkhāni yāni ca mānusakāni dukkhāni tāni
kuto jātāni kuto sañjātāni kuto nibbattāni kuto abhinibbattāni
kuto pātubhūtāni. [2]- Snehapaccayā ca nandipaccayā ca
rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca bhavanti sambhavanti jāyanti
sañjāyanti nibbattanti abhinibbattanti pātubhavantīti snehanvayaṁ
dukkhamidaṁ pahoti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[671] Ādīnavaṁ snehajaṁ pekkhamānoti snehoti dve snehā
taṇhāsneho ca diṭṭhisneho ca .pe. Ayaṁ taṇhāsneho .pe.
Ayaṁ diṭṭhisneho. Ādīnavaṁ snehajaṁ pekkhamānoti taṇhāsnehe
ca diṭṭhisnehe 3 ca ādīnavaṁ pekkhamāno [4]- olokayamāno
nijjhāyamāno upaparikkhamānoti ādīnavaṁ snehajaṁ pekkhamāno. Eko
care khaggavisāṇakappo. Tenāha so paccekasambuddho
saṁsaggajātassa bhavanti snehā
snehanvayaṁ dukkhamidaṁ pahoti
1 Ma. pāpakammantaṁ. 2 Ma. tassa. 3 Ma. taṇhāsneho ca diṭṭhisneho ca.
4 Ma. dakkhamāno. evamīdisesu padesu.
Ādīnavaṁ snehajaṁ pekkhamāno
eko care khaggavisāṇakappoti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[672] Mitte suhajje anukampamāno
hāpeti atthaṁ paṭibaddhacitto
etaṁ bhayaṁ santhave pekkhamāno
eko care khaggavisāṇakappo.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[673] Mitte suhajje anukampamāno hāpeti atthaṁ paṭibaddhacittoti
mittota 1 dve mittā āgārikamitto ca anāgārikamitto ca.
Katamo āgārikamitto. Idhekacco duddadaṁ dadāti duccajaṁ
cajati dukkaraṁ karoti dukkhamaṁ khamati guyhamassa ācikkhati
guyhamassa pariguyhati 2 āpadāsu na vijahati jīvitaṁ cassa 3 atthāya
pariccattaṁ hoti khīṇe nātimaññati ayaṁ āgārikamitto.
Katamo anāgārikamitto. Idha bhikkhu piyo ca hoti manāpo
ca hoti 4 garu ca bhāvaniyo ca [5]- vacanakkhamo ca gambhīrañca kathaṁ kattā
aṭṭhāne ca na niyojeti adhisīle samādapeti catunnaṁ satipaṭṭhānānaṁ
bhāvanānuyoge samādapeti catunnaṁ sammappadhānānaṁ .pe.
Catunnaṁ iddhippādānaṁ pañcannaṁ indriyānaṁ pañcannaṁ balānaṁ
sattannaṁ bojjhaṅgānaṁ ariyassa aṭṭhaṅgikassa maggassa bhāvanānuyoge
samādapeti ayaṁ anāgārikamitto.
1 Ma. mittāti. 2 Ma. parigūhati. evamuparipi. 3 Ma. jīvitampissa.
4 Ma. ayaṁ pāṭho natthi. 5 Ma. vattā ca.
Suhajjā vuccanti yehi saha gamanaṁ phāsu āgamanaṁ phāsu
gamanāgamanaṁ phāsu ṭhānaṁ phāsu nissajjanaṁ phāsu sayanaṁ phāsu
ālapanaṁ phāsu sallapanaṁ phāsu ullapanaṁ phāsu samullapanaṁ
phāsu.
Mitte suhajje anukampamāno hāpeti atthanti mitte ca
suhajje ca sandiṭṭhe ca sambhatte ca sahāye ca anukampamāno
anupekkhamāno anuggayhamāno attatthampi paratthampi hāpeti
ubhayatthampi hāpeti diṭṭhadhammikampi atthaṁ hāpeti samparāyikampi
atthaṁ hāpeti paramatthampi hāpeti [1]- paridhaṁseti parisajjeti 2
antaradhāpetīti mitte suhajje anukampamāno hāpeti atthaṁ.
Paṭibaddhacittoti dvīhi kāraṇehi paṭibaddhacitto hoti attānaṁ
vā nīcaṁ ṭhapento paraṁ uccaṁ ṭhapento paṭibaddhacitto hoti
attānaṁ vā uccaṁ ṭhapento paraṁ nīcaṁ ṭhapento paṭibaddhacitto
hoti.
Kathaṁ attānaṁ nīcaṁ ṭhapento paraṁ uccaṁ ṭhapento paṭibaddhacitto
hoti. Tumhe me bahūpakārakā 3 ahaṁ tumhe nissāya labhāmi
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhāraṁ yampi me
aññe dātuṁ vā kātuṁ vā maññanti tumhe nissāya tumhe
sampassantā yampi me porāṇaṁ mātāpettikaṁ nāmagottaṁ tampi [4]-
antarahitaṁ tumhehi ahaṁ ñāyāmi asukassa kulupako asukāya
1 Ma. pahāpeti parihāpeti. 2 Ma. parivajjeti. 3 Ma. bahūpakārā. 4 Ma. me.
Kulupakoti evaṁ attānaṁ nīcaṁ ṭhapento paraṁ uccaṁ ṭhapento
paṭibaddhacitto hoti.
Kathaṁ attānaṁ uccaṁ ṭhapento paraṁ nīcaṁ ṭhapento paṭibaddhacitto
hoti. Ahaṁ tumhākaṁ bahūpakāro tumhe maṁ āgamma buddhaṁ saraṇaṁ
gatā dhammaṁ saraṇaṁ gatā saṅghaṁ saraṇaṁ gatā pāṇātipātā paṭiviratā
adinnādānā paṭiviratā kāmesumicchācārā paṭiviratā musāvādā
paṭiviratā surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratā ahaṁ tumhākaṁ
uddesampi paripucchampi sīlampi uposathampi 1 ācikkhāmi navakammaṁ
adhiṭṭhāmi atha ca 2 pana tumhe maṁ pariccajitvā 3 aññe sakkarotha
garukarotha mānetha pūjethāti evaṁ attānaṁ uccaṁ ṭhapento paraṁ
nīcaṁ ṭhapento paṭibaddhacitto hotīti mitte suhajje anukampamāno
hāpeti atthaṁ paṭibaddhacitto.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[674] Etaṁ bhayaṁ santhave pekkhamānoti bhayanti jātibhayaṁ
jarābhayaṁ byādhibhayaṁ maraṇabhayaṁ rājabhayaṁ corabhayaṁ aggibhayaṁ udakabhayaṁ
attānuvādabhayaṁ parānuvādabhayaṁ daṇḍabhayaṁ duggatibhayaṁ ūmibhayaṁ kumbhilabhayaṁ
āvaṭṭabhayaṁ suṁsumārabhayaṁ 4 ājīvikābhayaṁ 5 asilokabhayaṁ parisasārajjabhayaṁ [6]-
bhayānakaṁ chambhitattaṁ lomahaṁso cetaso ubbeggo 7 utrāso.
Santhaveti dve santhavā taṇhāsanthavo ca diṭṭhisanthavo ca .pe.
Ayaṁ taṇhāsanthavo .pe. Ayaṁ diṭṭhisanthavo. Etaṁ bhayaṁ santhave
pekkhamānoti etaṁ bhayaṁ santhave pekkhamāno olokayamāno
1 Ma. uddesaṁ demi paripucchaṁ demi uposathaṁ .... 2 Ma. casaddo natthi. 3 Ma.
ujjhitvā. 4 Ma. susumārabhayaṁ. evamuparipi. 5 Ma. ājīvakabhayaṁ. 6 Ma. madanabhayaṁ.
7 Ma. ubbego.
Nijjhāyamāno upaparikkhamānoti etaṁ bhayaṁ santhave pekkhamāno. Eko
care khaggavisāṇakappo. Tenāha so paccekasambuddho
mitte suhajje anukampamāno
hāpeti atthaṁ paṭibaddhacitto
etaṁ bhayaṁ santhave pekkhamāno
eko care khaggavisāṇakappoti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[675] Vaṁso visālova yathā visatto
puttesu dāresu ca yā apekkhā
vaṁsakaḷīrova 1 asajjamāno
eko care khaggavisāṇakappo.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[676] Vaṁso visālova yathā visattoti vaṁso vuccati veḷugumbo.
Yathā veḷugumbasmiṁ kaṇṭakā jaṭitā saṁsibbitā 2 visattā [3]-
laggā laggitā palibuddhā evameva visattikā vuccati taṇhā
yo rāgo sārāgo anunayo anurodho nandi nandirāgo cittassa
sārāgo icchā mucchā ajjhosānaṁ gedho paligedho saṅgo paṅko
ejā māyā janikā sañjananī sibbinī jālinī saritā visattikā
sottaṁ visatā 4 āyūhanī dutiyā paṇidhi bhavanetti vanaṁ vanatho santhavo
sineho apekkhā paṭibaddhā 5 āsā āsiṁsanā āsiṁsitattaṁ rūpāsā
saddāsā gandhāsā rasāsā phoṭṭhabbāsā lābhāsā dhanāsā puttāsā
jīvitāsā jappā pajappā abhijappā jappāyanā 6 jappitattaṁ
1 Ma. vaṁsakkaḷīrova. evamuparipi. 2 Ma. porāṇakā vaṁsā sattā. 3 Ma. āsattā.
4 Ma. suttaṁ visaṭā. 5 Ma. paṭibandhu. 6 Ma. jappanā.
Loluppā 1 loluppāyanā loluppitattaṁ 2 pucchañcikatā asādhukamyatā 3
adhammarāgo visamarāgo visamalobho nikanti nikāmanā patthanā pihanā
sampatthanā kāmataṇhā bhavataṇhā vibhavataṇhā rūpataṇhā
arūpataṇhā nirodhataṇhā rūpataṇhā saddataṇhā gandhataṇhā
rasataṇhā phoṭṭhabbataṇhā dhammataṇhā ogho yogo gantho
upādānaṁ āvaraṇaṁ nīvaraṇaṁ chadanaṁ bandhanaṁ upakkileso anusayo
pariyuṭṭhānaṁ latā vevicchaṁ dukkhamūlaṁ dukkhanidānaṁ dukkhappabhavo
mārapāso mārabalisaṁ māravisayo māranivāso mārabandhanaṁ taṇhānadī
taṇhājālaṁ taṇhāgaddalaṁ 4 taṇhāsamuddo abhijjhā lobho
akusalamūlaṁ. Visattikāti kenatthena visattikā. Visatāti visattikā.
Visālāti visattikā. Visaṭāti visattikā. [5]- Visakkatīti
visattikā. Visaṁharatīti visattikā. Visaṁvādikāti visattikā.
Visamūlāti visattikā. Visaphalāti visattikā. Visaparibhogāti
visattikā. Visālā vā pana taṇhā rūpe sadde gandhe rase
phoṭṭhabbe kule gaṇe āvāse lābhe yase pasaṁsāya sukhe
cīvare piṇḍapāte senāsane gilānapaccayabhesajjaparikkhāre
kāmadhātuyā rūpadhātuyā arūpadhātuyā kāmabhave rūpabhave arūpabhave
saññābhave asaññābhave nevasaññānāsaññābhave ekavokārabhave
catuvokārabhave pañcavokārabhave atītānāgatapaccuppanne
diṭṭhasutamutaviññātabbesu dhammesu visaṭā 6 vitthatāti visattikāti vaṁso
1 Ma. loluppaṁ. 2 Ma. loluppāyitattaṁ. 3 Ma. sādhukamyatā. 4 Ma. taṇhāgaddulaṁ.
5 Ma. visamāti visattikā. 6 Ma. visatā.
Visālova yathā visatto.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa cūḷaniddeso (เล่ม 30)

[677] Puttesu dāresu ca yā apekkhāti puttāti
cattāro puttā atrajo putto khettajo putto dinnako putto
antevāsiko putto. Dārā vuccati bhariyā 1 . Apekkhā vuccati 2
taṇhā yo rāgo sārāgo .pe. Abhijjhā lobho akusalamūlanti
puttesu dāresu ca yā apekkhā.