[508] Evaṁ maccuttaro siyāti evaṁ maccumpi 1 tareyyāsi
jarampi 2 tareyyāsi maraṇampi tareyyāsi uttareyyāsi [3]-
samatikkameyyāsi vītivatteyyāsīti evaṁ maccuttaro siyā.

[509] Evaṁ lokaṁ avekkhantanti evaṁ lokaṁ avekkhantaṁ
paccavekkhantaṁ tulayantaṁ tīrayantaṁ vibhāvayantaṁ vibhūtaṁ karontanti
evaṁ lokaṁ avekkhantaṁ.

[510] Maccurājā na passatīti [4]- māropi maccurājā maraṇampi
maccurājā. Na passatīti maccurājā na passati na dakkhati
nādhigacchati na vindati na paṭilabhati. Vuttañhetaṁ bhagavatā seyyathāpi
bhikkhave āraññako 5 migo araññe pavane caramāno vissattho
gacchati vissattho tiṭṭhati vissattho nisīdati vissattho seyyaṁ
kappeti taṁ kissa hetu anāpāthagato bhikkhave luddassa evameva
kho bhikkhave bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi
savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
ayaṁ vuccati bhikkhave bhikkhu andhamakāsi māraṁ apadaṁ vadhitvā
1 Ma. maccupi. 2 Ma. jarāpi. 3 Ma. patareyyāsi. 4 Ma. maccupi maccurājā.
5 Ma. araññiko.
Māracakkhuadassanaṁ 1 gato pāpimato puna caparaṁ bhikkhave bhikkhu
vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ
avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ tatiyaṁ jhānaṁ catutthaṁ
jhānaṁ upasampajja viharati ayaṁ bhikkhave bhikkhu andhamakāsi māraṁ apadaṁ
vadhitvā māracakkhuadassanaṁ gato pāpimato puna caparaṁ bhikkhave
sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā
nānattasaññānaṁ amanasikārā ananto ākāsoti ākāsānañcāyatanaṁ
upasampajja viharati ayaṁ vuccati bhikkhave bhikkhu andhamakāsi māraṁ
apadaṁ vadhitvā māracakkhuadassanaṁ gato pāpimato puna caparaṁ bhikkhave
bhikkhu sabbaso ākāsānañcāyatanaṁ samatikkamma anantaṁ viññāṇanti
viññāṇañcāyatanaṁ upasampajja viharati sabbaso viññāṇañcāyatanaṁ
samatikkamma natthi kiñcīti ākiñcaññāyatanaṁ upasampajja viharati
sabbaso ākiñcaññāyatanaṁ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanaṁ
upasampajja viharati sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṁ samatikkamma
saññāvedayitanirodhaṁ upasampajja viharati paññāya cassa disvā
āsavā parikkhīṇā honti ayaṁ vuccati bhikkhave bhikkhu andhamakāsi
māraṁ apadaṁ vadhitvā māracakkhuadassanaṁ gato pāpimato tiṇṇo
loke visattikaṁ so vissattho gacchati vissattho tiṭṭhati vissattho
nisīdati vissattho seyyaṁ kappeti taṁ kissa hetu anāpāthagato
bhikkhave pāpimatoti maccurājā na passati. Tenāha bhagavā
1 Ma. māracakkhuṁ adassanaṁ. evamuparipi.
Suññato lokaṁ avekkhassu mogharāja sadā sato
attānudiṭṭhiṁ ūhacca evaṁ maccuttaro siyā
evaṁ lokaṁ avekkhantaṁ maccurājā na passatīti.
Saha gāthāpariyosānā .pe. Satthā me bhante bhagavā
sāvakohamasmīti.
Mogharājamāṇavakapañhāniddeso paṇṇarasamo.
--------------
Piṅgiyamāṇavakapañhāniddeso

[511] Jiṇṇohamasmī abalo vivaṇṇo 1 (iccāyasmā piṅgiyo)
nettā na suddhā savanaṁ na phāsu
māhampanassaṁ momuho antarāya 2
ācikkha dhammaṁ yamahaṁ vijaññaṁ
jātijarāya idha vippahānaṁ.

[512] Jiṇṇohamasmī abalo vivaṇṇoti [3]- jiṇṇo vuḍḍho
mahallako addhagato vayoanuppatto vīsavassasatiko jātiyā.
Abaloti dubbalo appabalo appathāmo. Vivaṇṇoti vītavaṇṇo
vigatavaṇṇo [4]- yā sā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā
ādīnavo pātubhūtoti jiṇṇohamasmī abalo vivaṇṇo. Iccāyasmā
piṅgiyoti iccāti padasandhi. Āyasmāti piyavacanaṁ.
Piṅgiyoti tassa brāhmaṇassa nāmaṁ .pe. Abhilāpoti
iccāyasmā piṅgiyo.

[513] Nettā na suddhā savanaṁ na phāsūti nettā asuddhā
avisuddhā aparisuddhā avodātā no tathā cakkhunā rūpaṁ 5 passāmīti
nettā na suddhā. Savanaṁ na phāsūti sotaṁ asuddhaṁ avisuddhaṁ
aparisuddhaṁ avodātaṁ no tathā sotena saddaṁ suṇomīti nettā
na suddhā savanaṁ na phāsu.
1 Ma. vītavaṇṇo. evamuparipi. 2 Ma. antarāva. evamuparipi.
3 Ma. jiṇṇohamasmīti. 4 Ma. vigacchitavaṇṇo. 5 Ma. rūpe.

[514] Māhampanassaṁ momuho antarāyāti māhaṁ nassaṁ panassaṁ
vinassaṁ. Momuhoti avidvā 1 avijjāgato añāṇī avibhāvī
duppañño. Antarāyāti tuyhaṁ dhammaṁ diṭṭhiṁ paṭipadaṁ maggaṁ
anaññāya anāvikatvā aviditaṁ 2 katvā apaṭilabhitvā aphusayitvā 3
asacchikatvā antarāyeva kālaṁ kareyyanti māhampanassaṁ momuho
antarāya.

[515] Ācikkha dhammaṁ yamahaṁ vijaññanti ācikkha dhammanti
ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ
kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ cattāro satipaṭṭhāne
cattāro sammappadhāne cattāro iddhipāde pañcindriyāni pañca
balāni satta bojjhaṅge ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ nibbānañca nibbānagāminiñca
paṭipadaṁ ācikkha desehi paññapehi paṭṭhapehi vivarāhi
vibhajāhi uttānīkarohi pakāsehīti ācikkha dhammaṁ. Yamahaṁ
vijaññanti yamahaṁ jāneyyaṁ vijāneyyaṁ paṭivijāneyyaṁ paṭivijjheyyaṁ
adhigaccheyyaṁ phuseyyaṁ 4 sacchikareyyanti ācikkha dhammaṁ yamahaṁ vijaññaṁ.

[516] Jātijarāya idha vippahānanti idheva jātijarāmaraṇassa
pahānaṁ vūpasamo paṭinissaggo paṭippassaddhi amataṁ nibbānanti
jātijarāya idha vippahānaṁ. Tenāha so brāhmaṇo
jiṇṇohamasmī abalo vivaṇṇo (iccāyasmā piṅgiyo)
nettā na suddhā savanaṁ na phāsu
1 Ma. mohamuho. 2 Ma. anadhigantvā aviditvā. 3 Ma. aphasayitvā. 4 Ma.
phasseyyaṁ. evamuparipi.
Māhampanassaṁ momuho antarāya
ācikkha dhammaṁ yamahaṁ vijaññaṁ
jātijarāya idha vippahānanti.

[517] Disvāna rūpesu vihaññamāne (piṅgiyāti bhagavā)
ruppanti rūpesu janā pamattā
tasmā tuvaṁ piṅgiya appamatto
jahassu rūpaṁ apunabbhavāya.