[137] Na kappayanti na purekkharonti
accantasuddhīti na te vadanti
ādānaganthaṁ gathitaṁ visajja
āsaṁ na kubbanti kuhiñci loke.

[138] Na kappayanti na purekkharontīti kappāti dve kappā
taṇhākappo ca diṭṭhikappo ca .pe. Ayaṁ taṇhākappo .pe.
Ayaṁ diṭṭhikappo. Tesaṁ taṇhākappo pahīno diṭṭhikappo
paṭinissaṭṭho taṇhākappassa pahīnattā diṭṭhikappassa paṭinissaṭṭhattā
taṇhākappaṁ vā diṭṭhikappaṁ vā na kappenti na janenti
na sañjanenti na nibbattenti nābhinibbattentīti na
Kappayanti. Na purekkharontīti dve purekkhārā taṇhāpurekkhāro
ca diṭṭhipurekkhāro ca .pe. Ayaṁ taṇhāpurekkhāro .pe. Ayaṁ
diṭṭhipurekkhāro. Tesaṁ taṇhāpurekkhāro pahīno diṭṭhipurekkhāro
paṭinissaṭṭho taṇhāpurekkhārassa pahīnattā diṭṭhipurekkhārassa
paṭinissaṭṭhattā na taṇhaṁ vā diṭṭhiṁ vā purato katvā caranti
na taṇhādhajā na taṇhāketū na taṇhādhipateyyā na diṭṭhiddhajā
na diṭṭhiketū na diṭṭhādhipateyyā na taṇhāya vā diṭṭhiyā vā
parivāritā carantīti na kappayanti na purekkharonti.

[139] Accantasuddhīti na te vadantīti accantasuddhīti anaccantasuddhiṁ
saṁsārasuddhiṁ akiriyasuddhiṁ sassatavādaṁ na vadanti na kathenti na
bhaṇanti na dīpayanti na voharantīti accantasuddhīti na te vadanti.

[140] Ādānaganthaṁ gathitaṁ visajjāti ganthāti cattāro
ganthā abhijjhā kāyagantho byāpādo kāyagantho sīlabbataparāmāso
kāyagantho idaṁsaccābhiniveso kāyagantho. Attano
diṭṭhiyā rāgo abhijjhā kāyagantho. Paravādesu āghāto
appaccayo byāpādo kāyagantho. Attano sīlaṁ vā vattaṁ vā
sīlabbattaṁ vā parāmasati sīlabbataparāmāso kāyagantho. Attano
diṭṭhi idaṁsaccābhiniveso kāyagantho. Kiṁkāraṇā vuccanti 1 ādānagantho.
Tehi ganthehi rūpaṁ ādiyanti upādiyanti gaṇhanti
parāmasanti abhinivisanti vedanaṁ saññaṁ saṅkhāre viññāṇaṁ
1 Ma. vuccati. ito paraṁ evaṁ ñātabbaṁ.
Gatiṁ upapattiṁ paṭisandhiṁ bhavaṁ saṁsāraṁ vaṭṭaṁ ādiyanti
upādiyanti gaṇhanti parāmasanti abhinivisanti taṁkāraṇā vuccanti
ādānagantho. Visajjāti ganthe vossajjitvā vā visajja.
Athavā ganthe gathite 1 ganthite bandhe vibandhe ābandhe lagge
laggite palibuddhe bandhane phoṭayitvā 2 vā visajja. Yathā vayhaṁ vā
rathaṁ vā sakaṭaṁ vā sandamānikaṁ vā sajjaṁ visajjaṁ karonti vikopenti
evameva ganthe vossajjitvā vā visajja. Athavā ganthe gathite
ganthite bandhe vibandhe ābandhe lagge laggite palibuddhe bandhane
phoṭayitvā 3 vā visajjāti ādānaganthaṁ gathitaṁ visajja.

[141] Āsaṁ na kubbanti kuhiñci loketi āsā vuccati
taṇhā yo rāgo sārāgo .pe. Abhijjhā lobho akusalamūlaṁ.
Āsaṁ na kubbantīti āsaṁ na kubbanti na janenti na sañjanenti
na nibbattenti nābhinibbattenti. Kuhiñcīti kuhiñci kimhici
katthaci ajjhattaṁ vā bahiddhā vā ajjhattabahiddhā vā. Loketi
apāyaloke .pe. Āyatanaloketi āsaṁ na kubbanti kuhiñci
loke. Tenāha bhagavā
na kappayanti na purekkharonti
accantasuddhīti na te vadanti
ādānaganthaṁ gathitaṁ visajja
āsaṁ na kubbanti kuhiñci loketi.
1 Ma. gadhite. aparampi īdisameva. 2-3 Ma. poṭayitvā.

[142] Sīmātito 1 brāhmaṇo tassa natthi
ñatvā ca disvā ca samuggahītaṁ
na rāgarāgī na virāgaratto
tassīdaṁ 2 natthi paramuggahītaṁ.

[143] Sīmātito brāhmaṇo tassa natthi ñatvā ca disvā
ca samuggahītanti sīmāti catasso sīmāyo. Sakkāyadiṭṭhi
vicikicchā sīlabbataparāmāso diṭṭhānusayo vicikicchānusayo tadekaṭṭhā
ca kilesā ayaṁ paṭhamā sīmā. Oḷārikaṁ kāmarāgasaññojanaṁ
paṭighasaññojanaṁ oḷāriko kāmarāgānusayo paṭighānusayo tadekaṭṭhā
ca kilesā ayaṁ dutiyā sīmā. Aṇusahagataṁ kāmarāgasaññojanaṁ
paṭighasaññojanaṁ aṇusahagato kāmarāgānusayo paṭighānusayo tadekaṭṭhā
ca kilesā ayaṁ tatiyā sīmā. Rūparāgo arūparāgo māno
uddhaccaṁ avijjā mānānusayo bhavarāgānusayo avijjānusayo tadekaṭṭhā
ca kilesā ayaṁ catutthā sīmā. Yato catūhi ariyamaggehi
imā catasso sīmāyo atikkanto hoti samatikkanto vītivatto
so vuccati sīmātito. Brāhmaṇoti sattannaṁ dhammānaṁ bāhitattā
brāhmaṇo .pe. Anissito tādi pavuccate sa brahmā.
Tassāti arahato khīṇāsavassa. Ñatvāti paracittañāṇena vā
ñatvā pubbenivāsānussatiñāṇena vā ñatvā. Disvāti maṁsacakkhunā
vā [3]- dibbacakkhunā vā disvāti sīmātito brāhmaṇo tassa natthi
1 Ma. Yu. sīmātigo. ito paraṁ īdisameva. 2 Ma. tassīdha. aparampi īdisameva.
3 Ma. disvā.
Ñatvā ca disvā ca. Samuggahītanti tassa idaṁ paramaṁ aggaṁ
seṭṭhaṁ viseṭṭhaṁ 1 pāmokkhaṁ uttamaṁ pavaranti gahitaṁ parāmaṭṭhaṁ abhiniviṭṭhaṁ
ajjhositaṁ adhimuttaṁ. Natthīti natthi na santi na saṁvijjati nupalabbhati.
Pahīnaṁ samucchinnaṁ vūpasantaṁ paṭippassaddhaṁ abhabbuppattikaṁ ñāṇagginā
daḍḍhanti sīmātito brāhmaṇo tassa natthi ñatvā ca disvā
ca samuggahītaṁ.

[144] Na rāgarāgī na virāgarattoti rāgarattā vuccanti
ye pañcasu kāmaguṇesu rattā giddhā gadhitā mucchitā ajjhopannā
laggā laggitā palibuddhā. Virāgarattā vuccanti ye rūpāvacarā-
rūpāvacarasamāpattīsu rattā giddhā gadhitā mucchitā ajjhopannā
laggā laggitā palibuddhā. Na rāgarāgī na virāgarattoti yato
kāmarāgo ca rūparāgo ca arūparāgo ca pahīnā honti ucchinnamūlā
tālāvatthukatā anabhāvaṅgatā āyatiṁ anuppādadhammā ettāvatā na
rāgarāgī na virāgaratto.

[145] Tassīdaṁ natthi paramuggahītanti tassāti arahato
khīṇāsavassa. Tassa idaṁ paramaṁ aggaṁ seṭṭhaṁ viseṭṭhaṁ pāmokkhaṁ
uttamaṁ pavaranti gahitaṁ parāmaṭṭhaṁ abhiniviṭṭhaṁ ajjhositaṁ adhimuttaṁ.
Natthīti natthi na santi na saṁvijjati nupalabbhati. Pahīnaṁ samucchinnaṁ vūpasantaṁ
paṭippassaddhaṁ abhabbuppattikaṁ ñāṇagginā daḍḍhanti tassīdaṁ natthi
paramuggahītaṁ. Tenāha bhagavā
1 Ma. visiṭṭhaṁ. sabbattha īdisameva.
Sīmātito brāhmaṇo tassa natthi
ñatvā ca disvā ca samuggahītaṁ
na rāgarāgī na virāgaratto
tassīdaṁ natthi paramuggahītanti.
Catuttho suddhaṭṭhakasuttaniddeso niṭṭhito.
------------
Pañcamo paramaṭṭhakasuttaniddeso

[146] Paramanti diṭṭhīsu paribbasāno
yaduttariṁ kurute jantu loke
hīnāti aññe tato sabbamāha
tasmā vivādāni avītivatto.