พุทธธรรมสงฆ์
บันทึกแบบเก่าจะเลิกใช้งานใน 15/08/2026 สํารองข้อมูลไว้ด้วยครับ
Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[52] 2 Cirappavāsiṁ purisaṁ dūrato sotthimāgataṁ
ñātī mittā suhajjā ca abhinandanti āgataṁ
tatheva katapuññaṁpi asmā lokā paraṁ gataṁ
puññāni paṭiggaṇhanti piyaṁ ñātīva āgataṁ
uṭṭhehi revate supāpadhamme
apārutaṁ dvāraṁ adānasīle
nessāma taṁ yattha thunanti duggatā
samappitā nerayikā dukkhenāti
iccevaṁ vatvāna yamassa dūtā
te dve yakkhā lohitakkhā brahantā
paccekabāhāsu gahetvā revatiṁ
pakkāmayiṁsu devagaṇassa santike
ādiccavaṇṇaṁ ruciraṁ pabhassaraṁ
byamhaṁ subhaṁ kañcanajālachannaṁ
Kassetaṁ ākiṇṇajanaṁ vimānaṁ
suriyassa raṁsīriva jotamānaṁ
nārīgaṇā candanasārānulittā 1
ubhato vimānaṁ upasobhayanti
tandissati suriyasamānavaṇṇaṁ
ko modati saggappatto vimāneti.
Bārāṇasiyaṁ nandiyo nāmāsi upāsako
amaccharī dānapatī vadaññū
tassetaṁ ākiṇṇajanaṁ vimānaṁ
suriyassa raṁsīriva jotamānaṁ
nārīgaṇā candanasārānulittā 2
ubhato vimānaṁ upasobhayanti
tandissati suriyasamānavaṇṇaṁ
so modati saggappatto vimāne
nandiyassāhaṁ bhariyā
agārinī sabbakulassa issarā
bhattuvimāne ramissāmi dānihaṁ
na patthaye nirayaṁ dassanāya
eseva te nirayo supāpadhamme
1-2 Yu. candanasāralittā.
Puññaṁ tayā akataṁ jīvaloke
na hi macchariyo rosako pāpadhammo
saggūpagānaṁ labhati sahabyataṁ
kiṁ nu gūthañca muttañca asuci paṭidissati
duggandhaṁ kimidaṁ miḷhaṁ kimetaṁ upavāyati
esa saṁsavako nāma nirayo 1 gambhīro sataporiso
yattha vassasahassāni tuvaṁ paccasi revateti.
Kiṁ nu kāyena vācāya manasā dukkaṭaṁ kataṁ
kena saṁsavako laddho nirayo 1 gambhīro sataporiso (iti).
Samaṇe brāhmaṇe cāpi aññe cāpi 2 vaṇibbake
musāvādena vañcesi taṁ pāpaṁ pakataṁ tayā
tena saṁsavako laddho nirayo 1 gambhīro sataporiso
tattha vassasahassāni tuvaṁ paccasi revate
hatthepi chindanti athopi pāde
kaṇṇepi chindanti athopi nāsaṁ
athopi kākolagaṇā samecca
saṅgamma khādanti viphandamānanti.
Sādhu kho maṁ paṭinetha kāhāmi kusalaṁ bahuṁ
dānena samacariyāya saññamena damena ca
yaṁ katvā sukhitā honti na ca pacchānutappareti.
1 Ma. Yu. ayaṁ pāṭho natthi. 2 Ma. Yu. vāpi.
Pure tvaṁ pamajjitvā idāni paridevasi
sayaṁ katānaṁ kammānaṁ vipākaṁ anubhossasi
ko devalokato manussalokaṁ
gantvāna puṭṭho me evaṁ vadeyya
nikkhittadaṇḍesu dadātha dānaṁ
acchādanaṁ sayanamathannapānaṁ 1
na hi macchariyo rosako pāpadhammo
saggūpagānaṁ labhati sahabyataṁ (iti).
Sāhaṁ nūna ito gantvā yoniṁ laddhāna mānusiṁ
vadaññū sīlasampannā kāhāmi kusalaṁ bahuṁ
dānena samacariyāya saññamena damena ca
ārāmāni ca ropissaṁ dugge saṅkamanāni ca
papañca udapānañca vippasannena cetasā
cātuddasiṁ pañcadasiṁ yā ca pakkhassa aṭṭhamī
pāṭihāriyapakkhañca aṭṭhaṅgasusamāgataṁ
uposathaṁ upavasissaṁ sadā sīlesu saṁvutā
na ca dāne pamajjissaṁ sāmaṁ diṭṭhamidaṁ mayāti.
Iccevaṁ vilapantiñca 2 phandamānaṁ tato tato
khipiṁsu niraye ghore uddhapādaṁ avaṁsiraṁ
ahaṁ pure maccharinī ahosiṁ
1 Ma. seyyamathannapānaṁ. 2 Ma. Yu. vippalapantiṁ. Po. vippalapantiñca.
Paribhāsikā samaṇabrāhmaṇānaṁ
vitathena ca sāmikaṁ vañcayitvā
paccāmahaṁ niraye ghorarūpeti.
Revativimānaṁ dutiyaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[53] 3 Yo vadataṁ pavaro manujesu
sakyamunī bhagavā katakicco
pāragato balaviriyasamaṅgī
taṁ sugataṁ saraṇatthamupehi
rāgavirāgamaneñjamasokaṁ
dhammasaṅkhatamappaṭikūlaṁ
madhuramimaṁ paguṇaṁ suvibhattaṁ
dhammamimaṁ saraṇatthamupehi
yattha ca dinnamahapphalamāhu
catūsu sucīsu purisayugesu
aṭṭha ca puggaladhammaddasā te
saṅghamimaṁ saraṇatthamupehīti 1 .
Na tathā tapati nabhasmiṁ suriyo
cando na bhāsati na phusso
yathā tulamidaṁ mahappabhāsaṁ
1 Ma. Yu. saraṇatthamupehi.
Ko nu tvaṁ tidivāmahimupāgami
chindati ca raṁsi pabhākarassa
sādhikavīsati yojanāni ābhā
rattimpi ca yathā divaṁ karoti
parisuddhaṁ vimalaṁ subhaṁ vimānaṁ
bahūpadumavicitrapuṇḍarīkaṁ
vokiṇṇaṁ kusumehi nekavicittaṁ 1
arajavirajahemajālacchannaṁ
ākāse tapati yathāpi suriyo
rattakambalapītavāsasāhi 2
agalūpiyaṅgukacandanussadāhi
kañcanatanusannibhattacāhi
paripūraṅgagaṇaṁva tārakāhi
naranāriyo bahukettha nekavaṇṇā
kusumavibhūsitābharaṇettha sumanā
anilapamuñcitā pavanti surabhi 3
tapanīyacittattā suvaṇṇachadanā
kissa kammassa 4 ayaṁ vipāko
kenāsi kammaphalenidhūpapanno
1 Ma. nekacittaṁ. 2 Ma. Yu. rattambarapita .... 3 Ma. surabhiṁ.
4 Ma. saṁyamassa.
Yathā ca te adhigatamidaṁ vimānaṁ
tadanurūpaṁ avacāsi iṅgha puṭṭhoti.
Sayamidha pathe samecca māṇavena
satthānusāsi anukampamāno
tava ratanavarassa dhammaṁ sutvā
karissāmīti ca iti bravittha chatto
jinapavaraṁ upemi saraṇaṁ
dhammañcāpi tatheva bhikkhusaṅghaṁ
noti paṭhamaṁ avocāhaṁ bhante
pacchā te vacanaṁ tathevakāsiṁ
mā ca pāṇavadhaṁ vividhamācarassu asuciṁ
na hi pāṇesu asaññataṁ avaṇṇayiṁsu sappaññā
noti paṭhamaṁ avocāhaṁ bhante
pacchā te vacanaṁ tathevakāsiṁ
mā ca parajanassa rakkhitāyo 1 [2]-
parabhariyāyo agamā anariyametaṁ
noti paṭhamaṁ avocāhaṁ bhante
pacchā te vacanaṁ tathevakāsiṁ
mā ca vitathaṁ aññathā abhaṇi
1 Ma. rakkhitampi. Yu. rakkhitamhi. 2 Po. Yu. ādātabbamamaññittho adinnaṁ
noti paṭhamaṁ avocāhaṁ bhante pacchā te vacanaṁ tathevakāsiṁ mā ca parajanassa rakkhitāyo.
Na hi musāvādaṁ avaṇṇayiṁsu sappaññā
noti paṭhamaṁ avocāhaṁ bhante
pacchā te vacanaṁ tathevakāsiṁ
yena ca purisassa apeti saññā
taṁ majjaṁ parivajjayassu sabbaṁ
noti paṭhamaṁ avocāhaṁ bhante
pacchā te vacanaṁ tathevakāsiṁ
svāhaṁ idha pañcasikkhā karitvā
paṭipajjitvā tathāgatassa dhamme
dvepathamagamāsiṁ coramajjhe
te maṁ tattha vadhiṁsu bhogahetu
ettakamidaṁ anussarāmi kusalaṁ
tato paraṁ na me vijjati aññaṁ
tena sucaritena kammunāhaṁ
upapanno tidivesu kāmakāmī
passa khaṇamuhuttasaññamassa
anudhammapaṭipattiyā vipākaṁ
jalamiva yasasā pekkhamānā
bahukā maṁ pihayanti hīnadhammā 1
passa katipayāya desanāya
1 hīnakāmātipi dissati.
Sugatiñcamhi gato sukhañca patto
ye ca te sattañca suṇanti dhammaṁ
maññe te amataṁ phusanti khemaṁ
appakampi kataṁ mahāvipākaṁ
vipulaṁ hoti tathāgatassa dhamme
passa katapuññatāya chatto
obhāseti paṭhaviṁ yathāpi suriyo
kimidaṁ kusalaṁ kimācarema
icceke hi samecca mantayanti
te mayaṁ punadeva laddhā mānussattaṁ
paṭipannā vicāremu 1 sīlavanto
bahukāro anukampako ca me satthā
iti me sati agamā divādivassa
svāhaṁ upagatomhi saccanāmaṁ
anukampassu punapi suṇomi 2 dhammaṁ
yedha pajahanti kāmarāgaṁ
bhavarāgānussayañca pahāya mohaṁ
na ca te upenti 3 gabbhaseyyaṁ
parinibbānagatā hi sītibhūtāti.
Chattamāṇavakavimānaṁ tatiyaṁ.
1 viharemu itipi dissati. 2 Sī. suṇoma. Ma. suṇemu. 3 Po. Yu. punamupenti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[54] 4 Uccamidaṁ maṇithūṇaṁ vimānaṁ
samantato dvādasa yojanāni
kūṭāgārā sattasatā uḷārā
veḷuriyatthambhā 1 ruciratthatā 2 subhā
tatthacchasi pivasi khādasi ca
dibbā ca vīṇā pavadanti vaggū
dibbā rasā kāmaguṇettha pañca
nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā
kena tetādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati
uppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā
pucchāmi taṁ deva mahānubhāva
manussabhūto kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvo
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
pañhaṁ puṭṭho viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
satisamuppādakaro dvāre kakkaṭako ṭhito
niṭṭhito jātarūpassa sobhati dasapādako
tena metādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati
1 yu veḷuriyatthambā. 2 Po. Yu. rucikatthatā. Ma. rucakatthatā.
Uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā
tenamhi evañjalitānubhāvo
vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Kakkaṭarasadāyakavimānaṁ catutthaṁ
itaraṁ 1 pañcavimānaṁ yathā kakkaṭavimānaṁ tathā vitthāretabbaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[55] 5 Uccamidaṁ maṇithūṇaṁ vimānaṁ
samantato dvādasa yojanāni
... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
dibbaṁ mama vassasahassamāyu
vācābhigītaṁ manasā pavattitaṁ
ettāvatā ṭhassati puññakammo
dibbehi kāmehi samaṅgibhūto
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. (1)
Dvārapālakavimānaṁ pañcamaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[56] 6 Uccamidaṁ maṇithūṇaṁ vimānaṁ
samantato dvādasa yojanāni
1 Ma. anantaraṁ.
... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
karaṇīyāni puññāni paṇḍitena vijānatā
samaggatesu buddhesu yattha dinnaṁ mahapphalaṁ
atthāya vata me buddho araññā gāmamāgato
tattha cittaṁ pasādetvā tāvatiṁsūpago ahaṁ
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. (2)
Karaṇīyavimānaṁ chaṭṭhaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[57] 7 Uccamidaṁ maṇithūṇaṁ vimānaṁ
samantato dvādasa yojanāni
... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
karaṇīyāni puññāni paṇḍitena vijānatā
samaggatesu bhikkhūsu yattha dinnaṁ mahapphalaṁ
atthāya vata me bhikkhū araññā gāmamāgatā
Tattha cittaṁ pasādetvā tāvatiṁsūpago ahaṁ
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. (3)
Dutiyakaraṇīyavimānaṁ sattamaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[58] 8 Uccamidaṁ maṇithūṇaṁ vimānaṁ
samantato dvādasa yojanāni
... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
yaṁ dadāti na taṁ hoti
yañceva dajjā tañceva seyyo
sūci dinnā sūcimeva seyyo
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. (4)
Sūcivimānaṁ aṭṭhamaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[59] 9 Uccamidaṁ maṇithūṇaṁ vimānaṁ
samantato dvādasa yojanāni
... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
ahaṁ manussesu manussabhūto
purimāya jātiyā manussaloke
addasaṁ virajaṁ bhikkhuṁ vippasannamanāvilaṁ
tassa adāsihaṁ sūciṁ pasanno sakehi pāṇihi
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. (5)
Dutiyasūcivimānaṁ navamaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[60] 10 Susukkakhandhaṁ abhiruyha nāgaṁ
akācinaṁ dantibaliṁ mahājavaṁ
āruyha gajaṁ pavaraṁ sukappitaṁ
idhāgamā vehāsayamantalikkhe
nāgassa dantesu duvesu nimmitā
acchodakā paduminiyo suphullā
padumesu ca turiyagaṇā pavajjare
imā ca naccanti manoharāyo
deviddhipattosi mahānubhāvo
manussabhūto kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvo
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
aṭṭheva muṭṭhipupphāni 1 kassapassa bhagavato 2
thūpasmiṁ abhiropayiṁ 3 pasanno sakehi pāṇihi
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Nāgavimānaṁ dasamaṁ.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa vimānavatthu (เล่ม 26)

[61] 11 Mahantaṁ nāgaṁ abhiruyha sabbasetaṁ gajuttamaṁ
vanā vanaṁ anupariyāsi nārīgaṇapurakkhito
obhāsento disā sabbā osadhī viya tārakā
kena tetādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
... Pe ... Yassa kammassidaṁ phalaṁ
ahaṁ manussesu manussabhūto
upāsako cakkhumato ahosiṁ
pāṇātipātā virato ahosiṁ
loke adinnaṁ parivajjayissaṁ
1 Ma. Yu. muttapupphāni. 2 Ma. Yu. mahesino. 3 Ma. Yu. abhiropesiṁ.
Amajjapo no ca musā abhāṇiṁ
sakena dārena ca tuṭṭho ahosiṁ
annañca pānañca pasannacitto
sakkacca dānaṁ vipulaṁ adāsiṁ
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Dutiyanāgavimānaṁ ekādasamaṁ.