[12] Veḷuriyatthambhaṁ ruciraṁ pabhassaraṁ
vimānamāruyha anekacittaṁ
tatthacchasi devi mahānubhāve
uccāvacā iddhivikubbamānā
imā ca te accharāyo samantato
naccanti gāyanti pamodayanti
deviddhipattāsi mahānubhāve
manussabhūtā kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
pañhaṁ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
ahaṁ manussesu manussabhūtā
upāsikā cakkhumato ahosiṁ
pāṇātipātā viratā ahosiṁ
loke adinnaṁ parivajjayissaṁ
amajjapā 1 nāpi musā abhāṇiṁ
1 Ma. amajjapāno ca.
Sakena sāminā ahosiṁ tuṭṭhā
annañca pānañca pasannacittā
sakkacca dānaṁ vipulaṁ adāsiṁ
tena metādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati
uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā
akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
manussabhūtā yamahaṁ akāsiṁ 1
tenamhi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Dutiyapatibbatāvimānaṁ dvādasamaṁ.

[13] Abhikkantena vaṇṇena yā tvaṁ tiṭṭhasi devate
obhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā
kena tetādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati
uppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā
pucchāmi taṁ devi mahānubhāve
manussabhūtā kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
pañhaṁ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
1 Ma. yamakāsi puññaṁ.
Ahaṁ manussesu manussabhūtā
suṇisā ahosiṁ sasurassa ghare 1
addasaṁ virajaṁ bhikkhuṁ vippasannamanāvilaṁ
tassa adāsihaṁ pūvaṁ pasannā sakehi 2 pāṇihi
bhāgaḍḍhabhāgaṁ datvāna modāmi nandane vane
tena metādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati
uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā
tenamhi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Suṇisāvimānaṁ terasamaṁ.

[14] Abhikkantena vaṇṇena yā tvaṁ tiṭṭhasi devate
obhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā
kena tetādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati
uppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā
pucchāmi taṁ devi mahānubhāve
manussabhūtā kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
pañhaṁ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
1 Ma. gehe. 2 Ma. sehi.
Ahaṁ manussesu manussabhūtā
suṇisā ahosiṁ sasurassa ghare
addasaṁ virajaṁ bhikkhuṁ vippasannamanāvilaṁ
tassa adāsihaṁ bhāgaṁ pasannā sakehi pāṇihi
kummāsapiṇḍaṁ datvāna modāmi nandane vane
tena metādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati
uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā
tenamhi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Suṇisāvimānaṁ cuddasamaṁ.

[15] Abhikkantena vaṇṇena yā tvaṁ tiṭṭhasi devate
obhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā
kena tetādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati
uppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā
pucchāmi taṁ devi mahānubhāve
manussabhūtā kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
pañhaṁ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
Issā ca macchariyamāno 1 palāso
nāhosi mayhaṁ gharamāvasantiyā
akkodhanā bhattu vasānuvattinī
uposathe niccappamattā 2
cātuddasiṁ pañcadasiṁ yā ca pakkhassa aṭṭhamī
pāṭihāriyapakkhañca aṭṭhaṅgasusamāgataṁ
uposathaṁ upavasiṁ 3 sadā sīle susaṁvutā
saññamā saṁvibhāgā ca vimānaṁ āvasāmahaṁ
pāṇātipātā viratā musāvādā ca saññatā
theyyā ca aticārā ca majjapānā ca ārakā
pañcasikkhāpade ratā ariyasaccānakovidā
upāsikā cakkhumato gotamassa yasassino
sāhaṁ sakena sīlena yasasā ca yasassinī
anubhomi sakaṁ puññaṁ sukhitā camhi anāmayā
tena metādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati
uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā
akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
manussabhūtā yamahaṁ akāsiṁ
tenamhi evañjalitānubhāvā
1 Ma. maccheramatho. Yu. macchariyamatho. 2 Ma. niccahamappamattā.
3 Po. Ma. upavasissaṁ.
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Mama ca bhante vacanena bhagavato pāde sirasā vandeyyāsi
uttarā nāma bhante upāsikā bhagavato pāde sirasā vandatīti
anacchariyaṁ kho panetaṁ bhante yaṁ maṁ bhagavā aññatarasmiṁ sāmaññaphale
byākareyya taṁ bhagavā sakadāgāmiphale byākāsīti.
Uttarāvimānaṁ paṇṇarasamaṁ.

[16] Yuttā ca te paramālaṅkatā hayā
adhomukhā aghasi gamā balī javā
abhinimmitā pañca rathā satā ca te
anventi taṁ sārathicoditā hayā
sā tiṭṭhasi rathavare alaṅkatā
obhāsayaṁ jalamiva jotipāvako
pucchāmi taṁ varatanu anomadassane
kasmā kāyā anadhivaraṁ upāgami
kāmaggapattānaṁ yamāhu anuttarā
nimmāya nimmāya ramanti devatā
tasmā kāyā accharā kāmavaṇṇinī
idhāgatā anadhivaraṁ namassituṁ
kiṁ tvaṁ pure sucaritamācarī idha
Kenāsi tvaṁ amitayasā sukhedhitā
iddhī ca te anadhivarā vihaṅgamā
vaṇṇo ca te dasa disā virocati
devehi tvaṁ parivutā sakkatā casi
kuto cutā sugatigatāsi devate
kassa vā tvaṁ vacanakarānusāsaniṁ
ācikkha me tvaṁ yadi buddhasāvikā (ti).
Nagantare nagaravare sumāpite
paricārikā rājavarassa sirīmato
naccehi gītehi 1 paramasusikkhitā ahuṁ
sirimāti maṁ rājagahe avediṁsu
buddho ca me isinisabho vināyako
adesayi samudayadukkhaniccataṁ
asaṅkhataṁ dukkhanirodhaṁ sassataṁ
maggañcimaṁ akuṭilaṁ añjasaṁ sivaṁ
sutvānahaṁ amatapadaṁ asaṅkhataṁ
tathāgatassa anadhivarassa sāsanaṁ
sīlesvāhaṁ paramasusaṁvutā ahuṁ
dhamme ṭhitā naravarabuddhadesite
ñatvāna taṁ 2 virajaṁ padaṁ asaṅkhataṁ
1 Ma. Yu. nacce gīte. 2 ñatvānahantipi.
Tathāgatena anadhivarena desitaṁ
tatthevahaṁ samathasamādhimāphusiṁ
sāyeva me paramaniyāmatā ahu
laddhānahaṁ amatavaraṁ visesanaṁ
ekaṁsikā abhisamaye visesiya
asaṁsayā bahujanapūjitā ahaṁ
khiḍḍaṁ ratiṁ paccanubhomanappakaṁ
evaṁ ahaṁ amatarasamhi devatā
tathāgatassa anadhivarassa sāvikā
dhammaddasā paṭhamaphale patiṭṭhitā
sotāpannā na ca punamatthi duggati
sā vandituṁ anadhivaraṁ upāgamiṁ
pāsādike kusalarate ca bhikkhavo
namassituṁ samaṇasamāgamaṁ sivaṁ
sagāravā sirimato dhammarājino
disvā muniṁ muditamanamhi pīṇitā
tathāgataṁ naravaradammasārathiṁ
taṇhacchidaṁ kusalarataṁ vināyakaṁ
vandāmahaṁ paramahitānukampakanti.
Sirimāvimānaṁ soḷasamaṁ.

[17] Idaṁ vimānaṁ ruciraṁ pabhassaraṁ
veḷuriyatthambhaṁ satataṁ sunimmalaṁ 1
suvaṇṇarukkhehi samantamotthataṁ
ṭhānaṁ mamaṁ kammavipākasambhavaṁ
tatrūpapannā purimaccharā imā
sataṁ sahassāni sakena kammunā
tuvaṁsi ajjhūpagatā yasassinī
obhāsayaṁ tiṭṭhasi pubbadevatā
sasī adhiggayha yathā virocati
nakkhattarājāriva tārakāgaṇaṁ
tatheva tvaṁ accharāsaṅgaṇaṁ imaṁ
daddallamānā yasasā virocasi
kuto nu āgamma anomadassane
upapannā tvaṁ bhavanaṁ mamaṁ idaṁ
brahmaṁva devā tidasā sahindakā
sabbe na tappāmase dassanena tanti.
Yametaṁ sakka anupucchase mamaṁ
kuto cutā idha āgatā tuvaṁ
bārāṇasī nāma puratthi kāsinaṁ
tattha pure ahosiṁ pesakārikā 2
1 Po. Ma. Yu. sunimmitaṁ. 2 Po. Ma. Yu. kesakārikā.
Buddhe ca dhamme ca pasannamānasā
saṅghe ca ekantagatā asaṁsayā
akhaṇḍasikkhāpadā āgatapphalā
sambodhidhamme niyatā anāmayāti
tantyābhinandāmase svāgatañca te
dhammena ca tvaṁ yasasā virocasi
buddhe ca dhamme ca pasannamānase
saṅghe ca ekantagate asaṁsaye
akhaṇḍasikkhāpade āgatapphale
sambodhidhamme niyate anāmayeti.
Pesakāriyavimānaṁ sattarasamaṁ.
Uddānaṁ
pañca pīṭhā tayo nāvā padīpā tiladakkhiṇā
dve patī dve suṇisā uttarā sirimā pesakārikā
vaggo tena pavuccatīti.
Itthīvimāne vaggo paṭhamo.
Dutiyo cittalatāvaggo

[18] 1 Api sakkova devindo ramme cittalatāvane
samantā anupariyāsi nārīgaṇapurakkhatā
Obhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā
kena tetādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati
uppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā
pucchāmi taṁ devi mahānubhāve
manussabhūtā kimakāsi puññaṁ
kenāsi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
pañhaṁ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
ahaṁ manussesu manussabhūtā
dāsī ahosiṁ parapessiyā kule
upāsikā cakkhumato gotamassa yasassino
tassā me nikkamo āsi sāsane tassa tādino
kāmaṁ bhijjatu yaṁ kāyo neva atthettha santhanaṁ
sikkhāpadānaṁ pañcannaṁ maggo sovatthiko sivo
akaṇṭako agahano uju sabbhi pavedito
nikkamassa phalaṁ passa yathidaṁ pāpuṇitthikā
āmantanikā raññomhi sakkassa vasavattino
saṭṭhi turiyasahassāni paṭibodhaṁ karonti me
ālambo gaggamo bhīmo sādhuvādi pasaṁsiyo
Pokkharo ca suphasso ca vīṇāmokkhā ca nāriyo
nandā ceva sunandā ca soṇadinnā sucimhitā
ālambusā missakesī 1 puṇḍarīkāti dāruṇī
enipassā supassā ca subhaddā mudukāvadī
etā aññā ca seyyāse accharānaṁ pabodhikā
tā maṁ kālenupāgantvā abhibhāsanti devatā
handa naccāma gāyāma handa taṁ ramayāmase
nayidaṁ akatapuññānaṁ katapuññānamevidaṁ
asokaṁ nandanaṁ rammaṁ tidasānaṁ mahāvanaṁ
sukhaṁ akatapuññānaṁ idha natthi parattha ca
sukhañca katapuññānaṁ idha ceva parattha ca
tesaṁ sahabyakāmānaṁ kattabbaṁ kusalaṁ bahuṁ
katapuññā hi modanti sagge bhogasamaṅginoti.
Dāsīvimānaṁ paṭhamaṁ.

[19] 2 Abhikkantena vaṇṇena yā tvaṁ tiṭṭhasi devate
obhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā
kena tetādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
1 Po. Ma. Yu. alambusā missakesī ca.
Pañhaṁ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṁ phalaṁ
kevaṭṭadvārā nikkhamma ahu mayhaṁ nivesanaṁ
tattha saṁsaramānānaṁ sāvakānaṁ mahesinaṁ
odanaṁ kummāsaṁ ḍākaṁ loṇasovīrakañcahaṁ
adāsiṁ ujubhūtesu vippasannena cetasā
cātuddasiṁ pañcadasiṁ yā ca pakkhassa aṭṭhamī
pāṭihāriyapakkhañca aṭṭhaṅgasusamāgataṁ
uposathaṁ upavasiṁ sadā sīlesu saṁvutā
saññamā saṁvibhāgā ca vimānaṁ āvasāmahaṁ
pāṇātipātā viratā musāvādā ca saññatā
theyyā ca aticārā ca majjapānā ca ārakā
pañcasikkhāpade ratā ariyasaccānakovidā
upāsikā cakkhumato gotamassa yasassino
tena metādiso vaṇṇo ... Pe ...
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
Mama ca bhante vacanena bhagavato pāde sirasā vandeyyāsi
lakhumā nāma bhante upāsikā bhagavato pāde sirasā vandatīti
anacchariyaṁ kho panetaṁ bhante yaṁ maṁ bhagavā aññatarasmiṁ sāmaññaphale
byākareyya taṁ bhagavā sakadāgāmiphale byākāsīti.
Lakhumāvimānaṁ dutiyaṁ.

[20] 3 Piṇḍāya te carantassa tuṇhībhūtassa tiṭṭhato
daḷiddā kapaṇā nārī parāgāraṁ avassitā 1
yā te adāsi ācāmaṁ pasannā sakehi pāṇihi
sā hitvā mānusaṁ dehaṁ kaṁ nu sādisataṁ gatāti.
Piṇḍāya me carantassa tuṇhībhūtassa tiṭṭhato
daḷiddā kapaṇā nārī parāgāraṁ avassitā 1
yā me adāsi ācāmaṁ pasannā sakehi pāṇihi
sā hitvā mānusaṁ dehaṁ vippamuttā ito cutā
nimmānaratino nāma santi devā mahiddhikā
tattha sā sukhitā nārī moditācāmadāyikā
aho dānaṁ varākiyā kassape supatiṭṭhitaṁ
parābhatena dānena ijjhittha vata dakkhiṇā
yā mahesittaṁ kareyya cakkavattissa rājino
nārī sabbaṅgakalyāṇī bhattu cānomadassikā
etassācāmadānassa kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ
sataṁ nikkhā sataṁ assā sataṁ assatarī rathā
sataṁ kaññāsahassāni āmuttamaṇikuṇḍalā
etassācāmadānassa kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ
sataṁ hemavatā nāgā īsā dantā urūḷhavā
suvaṇṇakacchā mātaṅgā hemakappanivāsasā
1 apassitātipi.
Etassācāmadānassa kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ
catunnaṁ mahādīpānaṁ issaraṁ yodha kāraye
etassācāmadānassa kalaṁ nāgghanti soḷasinti.
Ācāmadāyikāvimānaṁ tatiyaṁ.

[21] 4 Caṇḍāli vanda pādāni gotamassa yasassino
tameva anukampāya aṭṭhāsi isisattamo
abhippasādehi manaṁ arahantamhi tādine 1
khippamañjalikā 2 vanda parittaṁ tava jīvitanti.
Coditā bhāvitattena sarīrantimadhārinā
caṇḍālī vandi pādāni gotamassa yasassino
tamenaṁ avadhi gāvī caṇḍāliṁ pañjaliṁ ṭhitaṁ
namassamānaṁ sambuddhaṁ andhakāre pabhaṅkaraṁ
khīṇāsavaṁ vigatarajaṁ aneñjaṁ
[3]-
Deviddhipattā upasaṅkamitvā
vandāmi taṁ vīra mahānubhāva
suvaṇṇavaṇṇā jalitā mahāyasā
vimānamoruyha anekacittā
parivāritā accharāsaṅgaṇena
kā tvaṁ subhe devate vandase mamaṁ (iti).
Ahaṁ bhadante caṇḍālī tayā 4 vīrena pesitā
1 Po. tādino. Ma. Yu. tādini. 2 Ma. Yu. khippaṁ pañjalikā. 3 Po. Ma. Yu. ekaṁ
āraññamhi raho nisinnaṁ. 4 Yu. tayo.
Vandiṁ arahato pāde gotamassa yasassino
sāhaṁ vanditvā pādāni cutā caṇḍālayoniyā
vimānaṁ sabbaso bhaddaṁ upapannamhi nandane
accharānaṁ sahassāni purakkhitvā maṁ tiṭṭhanti
tāsāhaṁ pavarā seṭṭhā vaṇṇena yasasāyunā
pahūtakatakalyāṇā sampajānā patissatā
muniṁ kāruṇikaṁ loke bhante vanditumāgatāti
idaṁ vatvāna caṇḍālī kataññukatavedinī
vanditvā arahato pāde tatthevantaradhāyatīti.
Caṇḍālivimānaṁ catutthaṁ.