พุทธธรรมสงฆ์
บันทึกแบบเก่าจะเลิกใช้งานใน 15/08/2026 สํารองข้อมูลไว้ด้วยครับ
Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[397] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ vedanāpaccayāti ayamekānupassanā
vedanānaṁ tveva asesavirāganirodhā natthi dukkhassa sambhavoti ayaṁ
dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino .pe. Athāparaṁ
etadavoca satthā
sukhaṁ vā yadi vā dukkhaṁ adukkhamasukhaṁ saha
ajjhattañca bahiddhā ca yaṅkiñci atthi veditaṁ
etaṁ dukkhanti ñatvāna mosadhammaṁ palokinaṁ
phussa phussa vayaṁ passaṁ evaṁ tattha vijānati 3 .
Vedanānaṁ khayā yeva 4 natthi dukkhassa sambhavoti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[398] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ taṇhāpaccayāti ayamekānupassanā
taṇhāya tveva asesavirāganirodhā natthi dukkhassa sambhavoti ayaṁ
dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino .pe. Athāparaṁ
etadavoca satthā
1 Ma. aññāyupasame. Yu. aññāya upasame. 2 Ma. Yu. te ve.
3 Po. Yu. virajjati. 4 Ma. Yu. bhikkhu.
Taṇhādutiyo puriso dīghamaddhāna saṁsaraṁ
itthabhāvaññathābhāvaṁ saṁsāraṁ nātivattati.
Etamādīnavaṁ ñatvā taṇhā 1 dukkhassa sambhavaṁ
vītataṇho anādāno sato bhikkhu paribbajeti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[399] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ upādānapaccayāti ayamekānupassanā
upādānassa 2 tveva asesavirāganirodhā natthi dukkhassa sambhavoti
ayaṁ dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino .pe. Athāparaṁ
etadavoca satthā
upādānapaccayā bhavo bhūto dukkhaṁ nigacchati
jātassa maraṇaṁ hoti eso dukkhassa sambhavo.
Tasmā upādānakkhayā sammadaññāya paṇḍitā
jātikkhayaṁ abhiññāya na gacchanti punabbhavanti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[400] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ ārambhapaccayāti ayamekānupassanā
ārambhānaṁ tveva asesavirāganirodhā natthi dukkhassa sambhavoti ayaṁ
dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino .pe. Athāparaṁ
etadavoca satthā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ ārambhapaccayā
ārambhānaṁ nirodhena natthi dukkhassa sambhavo.
1 Ma. taṇhaṁ. 2 Ma. upādānānaṁ.
Etamādīnavaṁ ñatvā dukkhaṁ ārambhapaccayā
sabbārambhaṁ paṭinissajja anārambhe vimuttino
ucchinnabhavataṇhassa santacittassa bhikkhuno
vikkhīṇo 1 jātisaṁsāro natthi tassa punabbhavoti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[401] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ āhārapaccayāti ayamekānupassanā
āhārānaṁ tveva asesavirāganirodhā natthi dukkhassa sambhavoti
ayaṁ dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino .pe. Athāparaṁ
etadavoca satthā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ āhārapaccayā
āhārānaṁ nirodhena natthi dukkhassa sambhavo.
Etamādīnavaṁ ñatvā dukkhaṁ āhārapaccayā
sabbāhāre 2 pariññāya sabbāhāramanissito
ārogyaṁ sammadaññāya āsavānaṁ parikkhayā
saṅkhāya sevī dhammaṭṭho saṅkhayannopeti 3 vedagūti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[402] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ iñjitapaccayāti ayamekānupassanā
iñjitānaṁ tveva asesavirāganirodhā natthi dukkhassa sambhavoti ayaṁ
dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino .pe. Athāparaṁ
etadavoca satthā
1 Yu. vitiṇṇo. 2 Ma. Yu. sabbāhāraṁ. 3 Yu. saṅkhaṁ na upeti.
Yaṅkiñci dukkhaṁ sambhoti sabbaṁ iñjitapaccayā
iñjitānaṁ nirodhena natthi dukkhassa sambhavo.
Etamādīnavaṁ ñatvā dukkhaṁ iñjitapaccayā
tasmā hi 1 ejaṁ vossajja saṅkhāre uparundhiyā 2
anejo anupādāno tato bhikkhu paribbajeti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[403] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
nissitassa calitaṁ hotīti ayamekānupassanā anissito na calatīti
ayaṁ dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino. .pe.
Athāparaṁ etadavoca satthā
anissito na calati nissito ca upādiyaṁ
itthabhāvaññathābhāvaṁ saṁsāraṁ nātivattati.
Etamādīnavaṁ ñatvā nissayesu mahabbhayaṁ
anissito anupādāno sato bhikkhu paribbajeti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[404] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
rūpehi bhikkhave arūpā 3 santatarāti ayamekānupassanā arūpehi
nirodho santataroti ayaṁ dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino
.pe. Athāparaṁ etadavoca satthā
ye ca rūpūpagā sattā ye ca arūpaṭṭhāyino 4
nirodhaṁ appajānantā āgantāro te punabbhavaṁ
ye ca rūpe pariññāya arūpesu susaṇṭhitā 5
1 Yu. hisaddo natthi. 2 Ma. Yu. uparandhiya. 3 Yu. sabbattha āruppāti
dissati. 4 Yu. āruppavāsino. 5 Po. ārūpesu ca saṇṭhitā. Ma. arūpesu
asaṇṭhitā.
Nirodhe yeva muccanti 1 te janā maccuhāyinoti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[405] Siyā aññenapi pariyāyena .pe. Kathañca siyā
yaṁ bhikkhave sadevakassa lokassa samārakassa sabrahmakassa
sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya idaṁ saccanti upanijjhāyitaṁ
tadamariyānaṁ etaṁ musāti yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhaṁ
ayamekānupassanā yaṁ bhikkhave sadevakassa .pe. Sadevamanussāya idaṁ
musāti upanijjhāyitaṁ tadamariyānaṁ etaṁ saccanti yathābhūtaṁ
sammappaññāya sudiṭṭhaṁ ayaṁ dutiyānupassanā evaṁ sammādvayatānupassino
.pe. Athāparaṁ etadavoca satthā
anattani attamānī 2 passa lokaṁ sadevakaṁ
niviṭṭhaṁ nāmarūpasmiṁ idaṁ saccanti maññati.
Yena yena hi maññanti tato taṁ hoti aññathā
tañhi tassa musā hoti mosadhammañhi ittaraṁ.
Amosadhammaṁ nibbānaṁ tadariyā saccato vidū
te ve saccābhisamayā nicchātā parinibbutāti.

Suttantapiṭake khuddakanikāyassa khuddakapāṭho (เล่ม 25)

[406] Siyā aññenapi pariyāyena sammādvayatānupassanāti
iti ce bhikkhave pucchitāro assu siyātissu vacanīyā kathañca
siyā yaṁ bhikkhave sadevakassa lokassa samārakassa sabrahmakassa
sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya idaṁ sukhanti upanijjhāyitaṁ
tadamariyānaṁ etaṁ dukkhanti yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhaṁ
1 Ma. Yu. nirodhe ye vimuccanti. 2 Ma. attamāniṁ. Yu. attamānaṁ.
Ayamekānupassanā yaṁ bhikkhave sadevakassa lokassa .pe. Sadevamanussāya
idaṁ dukkhanti upanijjhāyitaṁ tadamariyānaṁ etaṁ sukhanti
yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhaṁ ayaṁ dutiyānupassanā ayaṁ
sammādvayatānupassino kho bhikkhave bhikkhuno appamattassa
ātāpino pahitattassa viharato dvinnaṁ phalānaṁ aññataraṁ phalaṁ pāṭikaṅkhaṁ
diṭṭheva dhamme aññā sati vā upādisese anāgāmitāti.
Idamavoca bhagavā idaṁ vatvāna sugato
athāparaṁ etadavoca satthā
rūpā saddā gandhā rasā 1 phassā dhammā ca kevalā
iṭṭhā kantā manāpā ca yāvatatthīti vuccati
sadevakassa lokassa ete vo sukhasammatā
yattha cete nirujjhanti taṁ nesaṁ dukkhasammataṁ.
Sukhanti diṭṭhamariyehi sakkāyassuparodhanaṁ
paccanīkamidaṁ hoti sabbalokena passataṁ.
Yaṁ pare sukhato āhu tadariyā āhu dukkhato
yaṁ pare dukkhato āhu tadariyā sukhato vidū
passa dhammaṁ durājānaṁ sampamūḷhettha aviddasū 2 .
Nivutānaṁ tamo hoti andhakāro apassataṁ
satañca vivaṭaṁ hoti āloko passatāmiva
santike na vijānanti magā dhammassa kovidā.
1 Ma. Yu. rasā gandhā. 2 Ma. sampamūḷhetthaviddasu.
Bhavarāgaparetehi bhavasotānusārihi
māradheyyānuppannehi nāyaṁ dhammo susambudho.
Ko nu aññatra ariyehi 1 padaṁ sambuddhamarahati
yaṁ padaṁ sammadaññāya parinibbanti anāsavāti.