[250] 4 Dveme bhikkhave dhammā atapanīyā katame dve idha
bhikkhave ekaccassa kāyasucaritaṁ kataṁ hoti akataṁ hoti kāyaduccaritaṁ
vacīsucaritaṁ kataṁ hoti akataṁ hoti vacīduccaritaṁ manosucaritaṁ kataṁ hoti
akataṁ hoti manoduccaritaṁ so kāyasucaritaṁ me katanti na tappati
Akataṁ me kāyaduccaritanti na tappati vacīsucaritaṁ me katanti na
tappati akataṁ me vacīduccaritanti na tappati manosucaritaṁ me
katanti na tappati akataṁ me manoduccaritanti na tappati ime
kho bhikkhave dve dhammā atapanīyāti.

[251] 5 Dvinnāhaṁ bhikkhave dhammānaṁ upaññāsiṁ yā ca
asantuṭṭhitā kusalesu dhammesu yā ca appaṭivāṇitā padhānasmiṁ. Appaṭivāṇaṁ
sudāhaṁ bhikkhave padahāmi kāmaṁ taco [1]- nahāru ca aṭṭhi ca
avasissatu sarīre upasussatu maṁsalohitaṁ yantaṁ purisatthāmena purisaviriyena
purisaparakkamena pattabbaṁ na taṁ apāpuṇitvā viriyassa
saṇṭhānaṁ bhavissatīti tassa mayhaṁ bhikkhave appamādādhigatā bodhi appamādādhigato
anuttaro yogakkhemo. Tumhe cepi bhikkhave appaṭivāṇaṁ
padaheyyātha kāmaṁ taco [2]- nahāru ca aṭṭhi ca avasissatu sarīre
upasussatu maṁsalohitaṁ yantaṁ purisatthāmena purisaviriyena purisaparakkamena
pattabbaṁ na taṁ apāpuṇitvā viriyassa saṇṭhānaṁ bhavissatīti tumhepi
bhikkhave na cirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā
anagāriyaṁ pabbajanti tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ
abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissatha. Tasmā tiha bhikkhave
evaṁ sikkhitabbaṁ appaṭivāṇaṁ padahissāma kāmaṁ taco [3]- nahāru ca
aṭṭhi ca avasissatu sarīre upasussatu maṁsalohitaṁ yantaṁ purisatthāmena
purisaviriyena purisaparakkamena pattabbaṁ na taṁ apāpuṇitvā viriyassa
1-2-3 Ma. Yu. casaddo dissati.
Saṇṭhānaṁ bhavissatīti evaṁ hi vo bhikkhave sikkhitabbanti.

[252] 6 Dveme bhikkhave dhammā katame dve yā ca
saññojaniyesu dhammesu assādānupassitā yā ca saññojaniyesu dhammesu
nibbidānupassitā. Saññojaniyesu bhikkhave dhammesu assādānupassī
viharanto rāgaṁ nappajahati dosaṁ nappajahati mohaṁ nappajahati rāgaṁ
appahāya dosaṁ appahāya mohaṁ appahāya na parimuccati jātiyā
jarāmaraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi na
parimuccati dukkhasmāti vadāmi. Saññojaniyesu bhikkhave dhammesu
nibbidānupassī viharanto rāgaṁ pajahati dosaṁ pajahati mohaṁ pajahati rāgaṁ
pahāya dosaṁ pahāya mohaṁ pahāya parimuccati jātiyā jarāmaraṇena
sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi parimuccati
dukkhasmāti vadāmi. Ime kho bhikkhave dve dhammāti.

[253] 7 Dveme bhikkhave dhammā kaṇhā katame dve
ahirikañca anottappañca ime kho bhikkhave dve dhammā kaṇhāti.

[254] 8 Dveme bhikkhave dhammā sukkā katame dve hirī
ca ottappañca ime kho bhikkhave dve dhammā sukkāti.

[255] 9 Dveme bhikkhave sukkā dhammā lokaṁ pālenti katame
dve hirī ca ottappañca ime kho bhikkhave dve sukkā dhammā
lokaṁ na pāleyyuṁ nayidha paññāyetha mātāti vā mātucchāti vā
Mātulānīti vā ācariyabhariyāti vā garūnaṁ dārāti vā sambhedaṁ
loko agamissa yathā ajeḷakā kukkuṭasūkarā soṇasigālā 1 . Yasmā
ca kho bhikkhave ime dve sukkā dhammā lokaṁ pālenti tasmā
paññāyati mātāti vā mātucchāti vā mātulānīti vā
ācariyabhariyāti vā garūnaṁ dārāti vāti.

[256] 10 Dvemā bhikkhave vassūpanāyikā katamā dve purimikā
ca pacchimikā ca imā kho bhikkhave dve vassūpanāyikāti.
Kammakaraṇavaggo paṭhamo.

[257] 11 Dvemāni bhikkhave balāni katamāni dve paṭisaṅkhānabalañca
bhāvanābalañca. Katamañca bhikkhave paṭisaṅkhānabalaṁ idha
bhikkhave ekacco iti paṭisañcikkhati kāyaduccaritassa kho pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca vacīduccaritassa pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca manoduccaritassa pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañcāti so iti paṭisaṅkhāya
kāyaduccaritaṁ *- pahāya kāyasucaritaṁ bhāveti vacīduccaritaṁ pahāya vacīsucaritaṁ
bhāveti manoduccaritaṁ pahāya manosucaritaṁ bhāveti suddhaṁ attānaṁ
pariharati idaṁ vuccati bhikkhave paṭisaṅkhānabalaṁ. Katamañca bhikkhave
bhāvanābalaṁ tatra bhikkhave yadidaṁ 2 bhāvanābalaṁ sekhametaṁ 3 balaṁ sekhaṁ
hi so bhikkhave balaṁ āgamma rāgaṁ pajahati dosaṁ pajahati mohaṁ pajahati
rāgaṁ pahāya dosaṁ pahāya mohaṁ pahāya yaṁ akusalaṁ na taṁ karoti yaṁ
1 Ma. soṇasiṁgālā. 2 Ma. yamidaṁ. 3 Ma. Yu. sekhānametaṁ.
* mīkārkkhag kāduccaritaṁ peḌna kāyaduccaritaṁ
Pāpaṁ na taṁ sevati idaṁ vuccati bhikkhave bhāvanābalaṁ. Imāni kho
bhikkhave dve balānīti.

[258] 12 Dvemāni bhikkhave balāni katamāni dve paṭisaṅkhānabalañca
bhāvanābalañca. Katamañca bhikkhave paṭisaṅkhānabalaṁ idha
bhikkhave ekacco iti paṭisañcikkhati kāyaduccaritassa kho pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca vacīduccaritassa pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca manoduccaritassa pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañcāti so iti paṭisaṅkhāya
kāyaduccaritaṁ pahāya kāyasucaritaṁ bhāveti vacīduccaritaṁ pahāya vacīsucaritaṁ
bhāveti manoduccaritaṁ pahāya manosucaritaṁ bhāveti suddhaṁ attānaṁ
pariharati idaṁ vuccati bhikkhave paṭisaṅkhānabalaṁ. Katamañca bhikkhave
bhāvanābalaṁ idha bhikkhave bhikkhu satisambojjhaṅgaṁ bhāveti vivekanissitaṁ
virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ dhammavicayasambojjhaṅgaṁ
bhāveti ... Viriyasambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Pītisambojjhaṅgaṁ bhāveti ...
Passaddhisambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Samādhisambojjhaṅgaṁ bhāveti ...
Upekkhāsambojjhaṅgaṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ
vossaggapariṇāmiṁ idaṁ vuccati bhikkhave bhāvanābalaṁ. Imāni kho
bhikkhave dve balānīti.

[259] 13 Dvemāni bhikkhave balāni katamāni dve paṭisaṅkhānabalañca
bhāvanābalañca. Katamañca bhikkhave paṭisaṅkhānabalaṁ idha
Bhikkhave ekacco iti paṭisañcikkhati kāyaduccaritassa kho pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca vacīduccaritassa [1]- pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañca manoduccaritassa [2]- pāpako
vipāko diṭṭhe ceva dhamme abhisamparāyañcāti so iti paṭisaṅkhāya
kāyaduccaritaṁ pahāya kāyasucaritaṁ bhāveti vacīduccaritaṁ pahāya vacīsucaritaṁ
bhāveti manoduccaritaṁ pahāya manosucaritaṁ bhāveti suddhaṁ attānaṁ
pariharati idaṁ vuccati bhikkhave paṭisaṅkhānabalaṁ. Katamañca bhikkhave
bhāvanābalaṁ idha bhikkhave bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi
dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja
viharati vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ
avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
pītiyā ca virāgā upekkhako ca viharati sato ca sampajāno sukhañca
kāyena paṭisaṁvedeti yantaṁ ariyā ācikkhanti upekkhako satimā
sukhavihārīti tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati sukhassa ca pahānā
dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā
adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
idaṁ vuccati bhikkhave bhāvanābalaṁ. Imāni kho bhikkhave dve balānīti.