[408] Atha kho sambahulā bhikkhū yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu
upasaṅkamitvā .pe. Ekamantaṁ nisinne kho te bhikkhū bhagavā
etadavoca katamā nu kho bhakkhave vedanā katamo vedanāsamudayo
Katamo vedanānirodho katamā vedanānirodhagāminī paṭipadā ko
vedanāya assādo ko vedanāya ādīnavo kiṁ vedanāya nissaraṇanti.
Bhagavaṁmūlakā no bhante dhammā .pe. Tisso imā bhikkhave vedanā
sukhā vedanā dukkhā vedanā adukkhamasukhā vedanā. Imā vuccanti
bhikkhave vedanā. Phassasamudayā (yathā purimasuttanto vitthārito
tathā vitthāretabbo 1 ). Aṭṭhamaṁ.

[409] Atha kho pañcakaṅgo ṭhapati yenāyasmā udāyi
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā āyasmantaṁ udāyiṁ abhivādetvā ekamantaṁ
nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho pañcakaṅgo ṭhapati āyasmantaṁ udāyiṁ
etadavoca kati nu kho bhante udāyi vedanā vuttā bhagavatāti.
Tisso kho gahapati 2 vedanā vuttā bhagavatā sukhā vedanā dukkhā
vedanā adukkhamasukhā vedanā imā kho gahapati 2 tisso vedanā
vuttā bhagavatāti.

[410] Evaṁ vutte pañcakaṅgo ṭhapati āyasmantaṁ udāyiṁ etadavoca
na kho bhante udāyi tisso vedanā vuttā bhagavatā dve vedanā
vuttā bhagavatā sukhā vedanā dukkhā vedanā. Yāyaṁ bhante
adukkhamasukhā vedanā santasmiṁ esā paṇīte sukhe vuttā bhagavatāti.
Dutiyampi kho āyasmā udāyi pañcakaṅgaṁ ṭhapatiṁ etadavoca na kho
gahapati dve vedanā vuttā bhagavatā tisso vedanā vuttā bhagavatā
sukhā vedanā dukkhā vedanā adukkhamasukhā vedanā imā tisso
1 Ma. Yu. yathā purimasuttante tathā vitthāretabbo. 2 Ma. Yu. ṭhapati. evamuparipi.
Vedanā vuttā bhagavatāti. Dutiyampi kho pañcakaṅgo ṭhapati āyasmantaṁ
udāyiṁ etadavoca na kho bhante udāyi tisso vedanā vuttā
bhagavatā dve vedanā vuttā bhagavatā sukhā vedanā dukkhā
vedanā yāyaṁ bhante adukkhamasukhā vedanā santasmiṁ esā paṇīte
sukhe vuttā bhagavatāti. Tatiyampi kho āyasmā udāyi pañcakaṅgaṁ
ṭhapatiṁ etadavoca na kho gahapati dve vedanā vuttā bhagavatā tisso
vedanā vuttā bhagavatā sukhā vedanā dukkhā vedanā adukkhamasukhā
vedanā imā tisso vedanā vuttā bhagavatāti. Tatiyampi
kho pañcakaṅgo ṭhapati āyasmantaṁ udāyī etadavoca na kho bhante
udāyi tisso vedanā vuttā bhagavatā dve vedanā vuttā
bhagavatā sukhā vedanā dukkhā vedanā yāyaṁ bhante adukkhamasukhā
vedanā santasmiṁ esā paṇīte sukhe vuttā bhagavatāti. Neva [1]-
asakkhi 2 āyasmā udāyi pañcakaṅgaṁ ṭhapatiṁ saññāpetuṁ na panāsakkhi
pañcakaṅgo ṭhapati āyasmantaṁ udāyiṁ saññāpetuṁ.

[411] Assosi kho āyasmā ānando āyasmato udāyissa
pañcakaṅgena ṭhapatinā saddhiṁ imaṁ kathāsallāpaṁ atha kho āyasmā
ānando yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā ekamantaṁ nisīdi.
Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando yāvatako āyasmato
udāyissa pañcakaṅgena ṭhapatinā saddhiṁ ahosi kathāsallāpo tampi 3
sabbaṁ bhagavato ārocesi. Santameva kho ānanda pariyāyaṁ
1 Yu. kho. 2 Ma. sakkhi. 3 Ma. taṁ.
Pañcakaṅgo ṭhapati udāyissa bhikkhuno nābbhanumodi. Santaṁ ca panānanda
pariyāyaṁ udāyi bhikkhu pañcakaṅgassa ṭhapatino nābbhanumodi.

[412] Dvepi mayā ānanda vedanā vuttā pariyāyena tisso 1
mayā vedanā vuttā pariyāyena pañcapi mayā vedanā vuttā
pariyāyena chapi mayā vedanā vuttā pariyāyena aṭṭhārasāpi mayā vedanā
vuttā pariyāyena chattiṁsāpi mayā vedanā vuttā pariyāyena
aṭṭhasataṁpi mayā vedanā vuttā pariyāyena. Evaṁ pariyāyena desito
ānanda mayā dhammo. Evaṁ pariyāyena desite kho ānanda mayā
dhamme ye aññamaññassa subhāsitaṁ sulapitaṁ na samanumaññissanti na
samanujānissanti na samanumodissanti. Tesaṁ etaṁ pāṭikaṅkhaṁ bhaṇḍanajātā
kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṁ mukhasattīhi vitudantā
viharissanti 2 . Evaṁ pariyāyadesito kho 3 ānanda mayā dhammo.
Evaṁ pariyāyadesite kho 3 ānanda mayā dhamme ye aññamaññassa
subhāsitaṁ sulapitaṁ samanumaññissanti samanujānissanti samanumodissanti.
Tesaṁ etaṁ pāṭikaṅkhaṁ samaggā sammodamānā avivadamānā khīrodakībhūtā
aññamaññaṁ piyacakkhūhi sampassantā viharissanti 2 .

[413] Pañcime ānanda kāmaguṇā. Katame pañca. Cakkhuviññeyyā
rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasañhitā
rajaniyā .pe. Kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā
piyarūpā kāmūpasañhitā rajaniyā. Ime kho ānanda pañca
1 Ma. Yu. tissopi. 2 Ma. itisaddo atthi. 3 Yu. khosaddo natthi.
Kāmaguṇā. Yaṁ kho ānanda ime pañca kāmaguṇe paṭicca
uppajjati sukhaṁ somanassaṁ idaṁ vuccati kāmasukhaṁ.

[414] Ye kho ānanda evaṁ vadeyyuṁ etaṁ paramaṁ santaṁ 1 sukhaṁ
somanassaṁ paṭisaṁvedentīti. Idaṁ nesāhaṁ nānujānāmi. Taṁ kissa
hetu. Atthānanda etamhā sukhā aññaṁ sukhaṁ abhikkantatarañca
paṇītatarañca.

[415] Katamañcānanda etamhā sukhā aññaṁ sukhaṁ abhikkantatarañca
paṇītatarañca. Idhānanda bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca
akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamajjhānaṁ
upasampajja viharati. Idaṁ kho ānanda etamhā sukhā aññaṁ
sukhaṁ abhikkantatarañca paṇītatarañca. Ye kho ānanda evaṁ vadeyyuṁ
etaṁ paramaṁ santaṁ 1 sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedentīti. Idaṁ nesāhaṁ
nānujānāmi. Taṁ kissa hetu. Atthānanda etamhā sukhā aññaṁ
sukhaṁ abhikkantatarañca paṇītatarañca.

[416] Katamañcānanda etamhā sukhā aññaṁ sukhaṁ abhikkantatarañca
paṇītatarañca. Idhānanda bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā
ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ
pītisukhaṁ dutiyajjhānaṁ upasampajja viharati. Idaṁ kho ānanda etamhā
sukhā aññaṁ sukhaṁ abhikkantatarañca paṇītatarañca. Ye kho ānanda
evaṁ vadeyyuṁ etaṁ paramaṁ santaṁ sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedentīti.
1 Yu. sattā. evamuparipi.
Idaṁ nesāhaṁ nānujānāmi. Taṁ kissa hetu. Atthānanda etamhā
sukhā aññaṁ sukhaṁ abhikkantatarañca paṇītatarañca.

[417] Katamañcānanda etamhā sukhā aññaṁ sukhaṁ abhikkantatarañca
paṇītatarañca. Idhānanda bhikkhu pītiyā ca virāgā upekkhako
ca viharati sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṁvedeti yantaṁ
ariyā ācikkhanti upekkhako satimā sukhavihārīti tatiyajjhānaṁ
upasampajja viharati. Idaṁ kho ānanda etamhā sukhā aññaṁ sukhaṁ
abhikkantatarañca paṇītatarañca. Ye kho ānanda evaṁ vadeyyuṁ
etaṁ paramaṁ santaṁ sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedentīti. Idaṁ nesāhaṁ
nānujānāmi. Taṁ kissa hetu. Atthānanda etamhā sukhā aññaṁ
sukhaṁ abhikkantatarañca paṇītatarañca.