[543] Kathañcāvuso paccuppannesu dhammesu na saṁhirati.
Idhāvuso sutavā ariyasāvako ariyānaṁ dassāvī ariyadhammassa kovido
ariyadhamme suvinīto sappurisānaṁ dassāvī sappurisadhammassa kovido
sappurisadhamme suvinīto na rūpaṁ attato samanupassati na rūpavantaṁ vā
attānaṁ na attani vā rūpaṁ na rūpasmiṁ vā attānaṁ na vedanaṁ
.pe. Na saññaṁ .pe. Na saṅkhāre .pe. Na viññāṇaṁ
attato samanupassati na viññāṇavantaṁ vā attānaṁ na attani
vā viññāṇaṁ na viññāṇasmiṁ vā attānaṁ. Evaṁ kho āvuso
paccuppannesu dhammesu na saṁhirati.

[544] Atītaṁ nānvāgameyya nappaṭikaṅkhe anāgataṁ
yadatītampahīnantaṁ appattañca anāgataṁ
paccuppannañca yo dhammaṁ tattha tattha vipassati
asaṁhiraṁ asaṅkuppaṁ taṁ viddhā manubrūhaye
ajjeva kiccamātappaṁ ko jaññā maraṇaṁ suve
na hi no saṅgarantena mahāsenena maccunā
evaṁvihārimātāpiṁ ahorattamatanditaṁ
taṁ ve bhaddekarattoti santo ācikkhate munīti
evaṁ kho ahaṁ bhante bhikkhū 1 dhammiyā kathāya sandassesiṁ samādapesiṁ
samuttejesiṁ sampahaṁsesiṁ bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca
abhāsinti.
1 Po. Ma. bhikkhūnaṁ.

[545] Sādhu sādhu ānanda sādhu kho tvaṁ ānanda bhikkhū 1
dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi
bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsi
atītaṁ nānvāgameyya .pe.
Taṁ ve bhaddekarattoti santo ācikkhate munīti.

[546] Kathañcānanda atītaṁ anvāgameti .pe. Evaṁ kho
ānanda atītaṁ anvāgameti. Kathañcānanda atītaṁ nānvāgameti
.pe. Evaṁ kho ānanda atītaṁ nānvāgameti. Kathañcānanda
anāgataṁ paṭikaṅkhati .pe. Evaṁ kho ānanda anāgataṁ paṭikaṅkhati.
Kathañcānanda anāgataṁ nappaṭikaṅkhati .pe. Evaṁ kho ānanda
anāgataṁ nappaṭikaṅkhati. Kathañcānanda paccuppannesu dhammesu
saṁhirati .pe. Evaṁ kho ānanda paccuppannesu dhammesu saṁhirati.
Kathañcānanda paccuppannesu dhammesu na saṁhirati .pe. Evaṁ kho
ānanda paccuppannesu dhammesu na saṁhirati.

[547] Atītaṁ nānvāgameyya .pe.
Taṁ ve bhaddekarattoti santo ācikkhate munīti.
Idamavoca bhagavā attamano āyasmā ānando bhagavato
bhāsitaṁ abhinandīti.
Ānandabhaddekarattasuttaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.
---------
1 Po. Ma. bhikkhūnaṁ.
Mahākaccānabhaddekarattasuttaṁ

[548] Evamme sutaṁ ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati
tapodārāme. Atha kho āyasmā samiddhi rattiyā paccūsasamayaṁ
paccuṭṭhāya yena tapodo tenupasaṅkami gattāni parisiñcituṁ.
Tapode gattāni parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsi
gattāni pubbāpayamāno. Atha kho aññatarā devatā abhikkantāya
rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ tapodaṁ obhāsetvā yenāyasmā
samiddhi tenupasaṅkami upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.

[549] Ekamantaṁ ṭhitā kho sā devatā āyasmantaṁ samiddhiṁ
etadavoca dhāresi tvaṁ bhikkhu bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcāti.
Na kho ahaṁ āvuso dhāremi bhaddekarattassa uddesañca
vibhaṅgañca tvaṁ panāvuso dhāresi bhaddekarattassa uddesañca
vibhaṅgañcāti. Ahampi kho bhikkhu na dhāremi bhaddekarattassa
uddesañca vibhaṅgañca dhāresi pana tvaṁ bhikkhu bhaddekarattiyo
gāthāti. Na kho ahaṁ āvuso dhāremi bhaddekarattiyo gāthā
tvaṁ panāvuso dhāresi bhaddekarattiyo gāthāti. Ahampi kho
bhikkhu na dhāremi bhaddekarattiyo gāthā uggaṇhāhi tvaṁ bhikkhu
bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca pariyāpuṇāhi tvaṁ bhikkhu
bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca dhārehi tvaṁ bhikkhu bhaddekarattassa
uddesañca vibhaṅgañca atthasañhito bhikkhu bhaddekarattassa
Uddeso ca vibhaṅgo ca ādibrahmacariyakoti. Idamavoca sā
devatā idaṁ vatvā tatthevantaradhāyi.

[550] Atha kho āyasmā samiddhi tassā rattiyā accayena
yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā
ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā samiddhi bhagavantaṁ
etadavoca idhāhaṁ bhante rattiyā paccūsasamayaṁ paccuṭṭhāya yena
tapodo tenupasaṅkamiṁ gattāni parisiñcituṁ. Tapode gattāni
parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsiṁ gattāni pubbāpayamāno.
Atha kho bhante aññatarā devatā abhikkantāya
rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ tapodaṁ obhāsetvā yenāhaṁ
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi ekamantaṁ ṭhitā
kho sā devatā maṁ etadavoca dhāresi tvaṁ bhikkhu bhaddekarattassa
uddesañca vibhaṅgañcāti. Evaṁ vutte ahaṁ bhante taṁ devataṁ
etadavocaṁ na kho ahaṁ āvuso dhāremi bhaddekarattassa uddesañca
vibhaṅgañca tvaṁ panāvuso dhāresi bhaddekarattassa uddesañca
vibhaṅgañcāti. Ahampi kho bhikkhu na dhāremi bhaddekarattassa
uddesañca vibhaṅgañca dhāresi pana tvaṁ bhikkhu bhaddekarattiyo
gāthāti. Na kho ahaṁ āvuso dhāremi bhaddekarattiyo gāthā
tvaṁ panāvuso dhāresi bhaddekarattiyo gāthāti. Ahampi kho
bhikkhu na dhāremi bhaddekarattiyo gāthā uggaṇhāhi tvaṁ bhikkhu
Bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca pariyāpuṇāhi tvaṁ bhikkhu
bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca dhārehi tvaṁ bhikkhu bhaddekarattassa
uddesañca vibhaṅgañca atthasañhito bhikkhu bhaddekarattassa
uddeso ca vibhaṅgo ca ādibrahmacariyakoti. Idamavoca bhante
sā devatā idaṁ vatvā tatthevantaradhāyi. Sādhu me bhante
bhagavā bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca desetūti. Tenahi
bhikkhu suṇāhi sādhukaṁ manasikarohi bhāsissāmīti. Evambhanteti
kho āyasmā samiddhi bhagavato paccassosi.

[551] Bhagavā etadavoca
atītaṁ nānvāgameyya nappaṭikaṅkhe anāgataṁ
yadatītampahīnantaṁ appattañca anāgataṁ
paccuppannañca yo dhammaṁ tattha tattha vipassati
asaṁhiraṁ asaṅkuppaṁ taṁ viddhā manubrūhaye
ajjeva kiccamātappaṁ ko jaññā maraṇaṁ suve
na hi no saṅgarantena mahāsenena maccunā
evaṁvihārimātāpiṁ ahorattamatanditaṁ
taṁ ve bhaddekarattoti santo ācikkhate munīti.
Idamavoca bhagavā idaṁ vatvāna sugato uṭṭhāyāsanā vihāraṁ pāvisi.

[552] Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi
idaṁ kho no āvuso bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena
Atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho
atītaṁ nānvāgameyya nappaṭikaṅkhe anāgataṁ
yadatītampahīnantaṁ appattañca anāgataṁ
paccuppannañca yo dhammaṁ tattha tattha vipassati
asaṁhiraṁ asaṅkuppaṁ taṁ viddhā manubrūhaye
ajjeva kiccamātappaṁ ko jaññā maraṇaṁ suve
na hi no saṅgarantena mahāsenena maccunā
evaṁvihārimātāpiṁ ahorattamatanditaṁ
taṁ ve bhaddekarattoti santo ācikkhate munīti
ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa
vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyāti. Atha kho
tesaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu
ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ pahoti
cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa
uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ
yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma upasaṅkamitvā
āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmāti.