[233] Sabbepi ce sārīputta khattiyā imassa mayā saṅkhittena
bhāsitassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājāneyyuṁ sabbesānaṁpassa 1 khattiyānaṁ
dīgharattaṁ hitāya sukhāya. Sabbepi ce sārīputta brāhmaṇā ...
Sabbepi ce sārīputta vessā ... Sabbepi ce sārīputta suddā
imassa mayā saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājāneyyuṁ
sabbesānaṁpassa suddānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya. Sadevako cepi
sārīputta loko samārako sabrahmako sassamaṇabrāhmaṇī pajā
sadevamanussā imassa mayā saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena
atthaṁ ājāneyya sadevakassapassa lokassa samārakassa sabrahmakassa
sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya dīgharattaṁ hitāya
sukhāyāti.
Idamavoca bhagavā attamano āyasmā sārīputto bhagavato
bhāsitaṁ abhinandīti.
Sevitabbāsevitabbasuttaṁ niṭṭhitaṁ catutthaṁ.
----------
1 Ma. sabbesānampissa.
Bahudhātukasuttaṁ

[234] Evamme sutaṁ ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati
jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū
āmantesi bhikkhavoti. Bhadanteti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.

[235] Bhagavā etadavoca yānikānici bhikkhave bhayāni
uppajjanti sabbāni tāni bālato uppajjanti no paṇḍitato
yekeci upaddavā uppajjanti sabbe te bālato uppajjanti no
paṇḍitato yekeci upasaggā uppajjanti sabbe te bālato
uppajjanti no paṇḍitato. Seyyathāpi bhikkhave naḷāgārā vā
tiṇāgārā vā aggi mutto kūṭāgārānipi ḍahati ullittāvalittāni 1
phusitaggaḷāni pihitavātapānāni evameva kho bhikkhave yānikānici
bhayāni uppajjanti sabbāni tāni bālato uppajjanti no paṇḍitato
yekeci upaddavā uppajjanti sabbe te bālato uppajjanti no
paṇḍitato yekeci upasaggā uppajjanti sabbe te bālato
uppajjanti no paṇḍitato. Iti kho bhikkhave sappaṭibhayo
bālo appaṭibhayo paṇḍito saupaddavo bālo anupaddavo
paṇḍito saupasaggo bālo anupasaggo paṇḍito. Natthi
bhikkhave paṇḍitato bhayaṁ natthi paṇḍitato upaddavo natthi
paṇḍitato upasaggo. Tasmātiha bhikkhave paṇḍitā bhavissāmāti
evañhi vo bhikkhave sikkhitabbanti.
1 Ma. Yu. vātāni.

[236] Evaṁ vutte āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca
kittāvatā nu kho bhante paṇḍito bhikkhu vīmaṁsakoti alaṁ vacanāyāti.
Yato kho ānanda bhikkhu dhātukusalo ca hoti āyatanakusalo ca
hoti paṭiccasamuppādakusalo ca hoti ṭhānāṭhānakusalo ca hoti
ettāvatā kho ānanda paṇḍito bhikkhu vīmaṁsakoti alaṁ vacanāyāti.

[237] Kittāvatā pana bhante dhātukusalo bhikkhūti alaṁ
vacanāyāti. Aṭṭhārasa kho imā ānanda dhātuyo cakkhudhātu
rūpadhātu cakkhuviññāṇadhātu sotadhātu saddadhātu sotaviññāṇadhātu
ghānadhātu gandhadhātu ghānaviññāṇadhātu jivhādhātu rasadhātu
jivhāviññāṇadhātu kāyadhātu phoṭṭhabbadhātu kāyaviññāṇadhātu manodhātu
dhammadhātu manoviññāṇadhātu imā kho ānanda aṭṭhārasa dhātuyo
yato jānāti passati ettāvatāpi kho ānanda dhātukusalo
bhikkhūti alaṁ vacanāyāti.

[238] Siyā pana bhante aññopi pariyāyo yathā dhātukusalo
bhikkhūti alaṁ vacanāyāti. Siyā ānanda chayimā ānanda dhātuyo
paṭhavīdhātu āpodhātu tejodhātu vāyodhātu ākāsadhātu viññāṇadhātu
imā kho ānanda cha dhātuyo yato jānāti passati
ettāvatāpi kho ānanda dhātukusalo bhikkhūti alaṁ vacanāyāti.

[239] Siyā pana bhante aññopi pariyāyo yathā dhātukusalo
bhikkhūti alaṁ vacanāyāti. Siyā ānanda chayimā ānanda dhātuyo
Sukhadhātu dukkhadhātu somanassadhātu domanassadhātu upekkhādhātu
avijjādhātu imā kho ānanda cha dhātuyo yato jānāti passati
ettāvatāpi kho ānanda dhātukusalo bhikkhūti alaṁ vacanāyāti.

[240] Siyā pana bhante aññopi pariyāyo yathā dhātukusalo
bhikkhūti alaṁ vacanāyāti. Siyā ānanda chayimā ānanda dhātuyo
kāmadhātu nekkhammadhātu byāpādadhātu abyāpādadhātu vihiṁsādhātu
avihiṁsādhātu imā kho ānanda cha dhātuyo yato jānāti passati
ettāvatāpi kho ānanda dhātukusalo bhikkhūti alaṁ vacanāyāti.

[241] Siyā pana bhante aññopi pariyāyo yathā dhātukusalo
bhikkhūti alaṁ vacanāyāti. Siyā ānanda tisso imā ānanda
dhātuyo kāmadhātu rūpadhātu arūpadhātu imā kho ānanda tisso
dhātuyo yato pajānāti passati ettāvatāpi kho ānanda
dhātukusalo bhikkhūti alaṁ vacanāyāti.

[242] Siyā pana bhante aññopi pariyāyo yathā dhātukusalo
bhikkhūti alaṁ vacanāyāti. Siyā ānanda dve imā ānanda dhātuyo
saṅkhatādhātu 1 asaṅkhatādhātu imā kho ānanda dve dhātuyo yato
jānāti passati ettāvatāpi kho ānanda dhātukusalo bhikkhūti alaṁ
vacanāyāti.