[463] Nimissa kho panānanda rañño kaḷārajanako nāma
putto ahosi. So na agārasmā anagāriyaṁ pabbaji. So
taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ samucchindi. So tesaṁ antimapuriso ahosi.
Siyā kho pana te ānanda evamassa añño nūna tena samayena
rājā maghadevo ahosi yena taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitanti. Na
kho panetaṁ ānanda evaṁ daṭṭhabbaṁ. Ahaṁ tena samayena rājā
maghadevo ahosiṁ. Ahaṁ taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihiniṁ 1 mayā taṁ
kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ pacchimā janatā anuppavattesi. Taṁ kho
panānanda kalyāṇaṁ vattaṁ na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya
na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati
yāvadeva brahmalokūpapattiyā. Idaṁ kho panānanda etarahi
mayā kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya
upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati. Katamañcānanda
etarahi mayā kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ ekantanibbidāya
virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya
saṁvattati. Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo seyyathīdaṁ sammādiṭṭhi
sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo
sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi idaṁ kho ānanda etarahi
mayā kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya
upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati. Taṁ vo 2
ahaṁ ānanda evaṁ vadāmi yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ
anuppavatteyyātha mā kho me tumhe antimapurisā 3 ahuvattha
yasmiṁ kho ānanda purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa
1 Yu. nihaniṁ. 2 Yu. taṁ kho ahaṁ. 3 Yu. antimapuriso.
Vattassa samucchedo hoti so tesaṁ antimapuriso hoti. Taṁ vo
ahaṁ ānanda evaṁ vadāmi yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ
anuppavatteyyātha mā kho me tumhe antimapurisā ahuvatthāti.
Idamavoca bhagavā attamano āyasmā ānando bhagavato
bhāsitaṁ abhinandīti.
Maghadevasuttaṁ niṭṭhitaṁ tatiyaṁ.
--------
Madhurasuttaṁ

[464] Evamme sutaṁ ekaṁ samayaṁ āyasmā mahākaccāno
madhurāya viharati gundhāvane 1 . Assosi kho rājā madhuro avantiputto
samaṇo khalu bho kaccāno madhurāya viharati gundhāvane
taṁ kho pana bhavantaṁ kaccānaṁ evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato
paṇḍito viyatto 2 medhāvī bahussuto cittakathī kalyāṇapaṭibhāṇo
vuḍḍho ceva arahā ca sādhu kho pana tathārūpānaṁ arahataṁ
dassanaṁ hotīti. Atha kho rājā madhuro avantiputto bhadrāni
bhadrāni yānāni yojāpetvā bhadraṁ yānaṁ abhirūhitvā bhadrehi
bhadrehi yānehi madhurāya niyyāsi mahaccarājānubhāvena āyasmantaṁ
mahākaccānaṁ dassanāya yāvatikā yānassa bhūmi yānena gantvā
yānā paccorohitvā pattikova yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā āyasmatā mahākaccānena saddhiṁ sammodi
sammodanīyaṁ kathaṁ sārāṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ
nisinno kho rājā madhuro avantiputto āyasmantaṁ mahākaccānaṁ
etadavoca brāhmaṇā bho kaccāna evamāhaṁsu brāhmaṇāva
seṭṭho vaṇṇo hīno añño vaṇṇo brāhmaṇāva sukko
vaṇṇo kaṇho añño vaṇṇo brāhmaṇāva sujjhanti no
abrāhmaṇā brāhmaṇāva brahmuno puttā orasā mukhato
1 Yu. gundāvane. 2 Yu. vayatto.
Jātā brahmajā brahmanimmitā brahmadāyādāti idaṁ 1 bhavaṁ
kaccāno kimakkhāyīti 2 .

[465] Ghosoyeva kho eso mahārāja lokasmiṁ brāhmaṇāva
seṭṭho vaṇṇo hīno añño vaṇṇo brāhmaṇāva sukko
vaṇṇo kaṇho añño vaṇṇo brāhmaṇāva sujjhanti no
abrāhmaṇā brāhmaṇāva brahmuno puttā orasā mukhato
jātā brahmajā brahmanimmitā brahmadāyādāti imināpi 3 kho
etaṁ mahārāja pariyāyena veditabbaṁ yathā ghosoyeveso lokasmiṁ
brāhmaṇāva seṭṭho vaṇṇo hīno añño vaṇṇo .pe. Brahmadāyādāti
taṁ kiṁ maññasi mahārāja khattiyassa cepi ijjheyya
dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā khattiyopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.
Brāhmaṇopissāssa ... Vessopissāssa ... Suddopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.
Khattiyassa cepi bho kaccāna ijjheyya dhanena vā dhaññena vā
rajatena vā jātarūpena vā khattiyopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī
kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī. Brāhmaṇopissāssa ...
Vessopissāssa ... Suddopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī
manāpacārī piyavādīti.
1 Sī. iti. Yu. idha. 2 Sī. Yu. kimāhāti. 3 Sī. tadimināpetaṁ. Yu.
tadamināpetaṁ.

[466] Taṁ kiṁ maññasi mahārāja brāhmaṇassa cepi ijjheyya
dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā brāhmaṇopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī.
Vessopissāssa ... Suddopissāssa ... Khattiyopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.
Brāhmaṇassa cepi bho kaccāna ijjheyya dhanena vā dhaññena vā
rajatena vā jātarūpena vā brāhmaṇopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī
kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī. Vessopissāssa ...
Suddopissāssa ... Khattiyopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī
manāpacārī piyavādīti.

[467] Taṁ kiṁ maññasi mahārāja vessassa cepi ijjheyya dhanena
vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā vessopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī.
Suddopissāssa ... Khattiyopissāssa ... Brāhmaṇopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.
Vessassa cepi bho kaccāna ijjheyya dhanena vā dhaññena vā rajatena
vā jātarūpena vā vessopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī
kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī. Suddopissāssa ...
Khattiyopissāssa ... Brāhmaṇopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī
kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.

[468] Taṁ kiṁ maññasi mahārāja suddassa cepi ijjheyya
dhanena vā dhaññena vā rajatena vā jātarūpena vā suddopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī.
Khattiyopissāssa ... Brāhmaṇopissāssa ... Vessopissāssa
pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.
Suddassa cepi bho kaccāna ijjheyya dhanena vā dhaññena vā
rajatena vā jātarūpena vā suddopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī
kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī. Khattiyopissāssa ...
Brāhmaṇopissāssa ... Vessopissāssa pubbuṭṭhāyī pacchānipātī
kiṁkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādīti.

[469] Taṁ kiṁ maññasi mahārāja yadi evaṁ sante ime
cattāro vaṇṇā samā 1 honti no vā kathaṁ vā te ettha
hotīti. Addhā kho bho kaccāna evaṁ sante ime cattāro vaṇṇā
samasamā honti nāhaṁ 2 ettha kiñci nānākaraṇaṁ samanupassāmīti.

[470] Imināpi kho etaṁ mahārāja pariyāyena veditabbaṁ
yathā ghosoyeveso lokasmiṁ brāhmaṇāva seṭṭho vaṇṇo
hīno añño vaṇṇo .pe. Brahmadāyādāti taṁ kiṁ maññasi
mahārāja idhāssa khattiyo pāṇātipātī adinnādāyī kāmesumicchācārī
musāvādī pisuṇavāco pharusavāco samphappalāpī abhijjhālu
byāpannacitto micchādiṭṭhī kāyassa bhedā parammaraṇā apāyaṁ
1 Yu. samasamā. 2 Yu. sabbattha na santīti dissati.
Duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjeyya no vā kathaṁ vā te ettha
hotīti. Khattiyopi hi bho kaccāna pāṇātipātī adinnādāyī
kāmesu micchācārī musāvādī pisuṇavāco pharusavāco samphappalāpī
abhijjhālu byāpannacitto micchādiṭṭhī kāyassa bhedā parammaraṇā
apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjeyya evaṁ me ettha hoti
evañca pana me etaṁ arahataṁ sutanti.

[471] Sādhu sādhu mahārāja sādhu kho te etaṁ mahārāja
evaṁ hoti sādhu ca pana te etaṁ arahataṁ sutaṁ taṁ kiṁ maññasi
mahārāja idhāssa brāhmaṇo ... Idhāssa vesso ... Idhāssa
suddo pāṇātipātī adinnādāyī .pe. Micchādiṭṭhī kāyassa
bhedā parammaraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjeyya no
vā kathaṁ vā te ettha hotīti. Suddopi hi bho kaccāna
pāṇātipātī adinnādāyī .pe. Micchādiṭṭhī kāyassa bhedā
parammaraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjeyya evaṁ me
ettha hoti evañca pana me etaṁ arahataṁ sutanti.

[472] Sādhu sādhu mahārāja sādhu kho te etaṁ mahārāja
evaṁ hoti sādhu ca pana te etaṁ arahataṁ sutaṁ taṁ kiṁ maññasi
mahārāja yadi evaṁ sante ime cattāro vaṇṇā samasamā
honti no vā kathaṁ vā te ettha hotīti. Addhā kho
kaccāna evaṁ sante ime cattāro vaṇṇā samasamā honti nāhaṁ
Ettha kiñci nānākaraṇaṁ samanupassāmīti.