[323] Puna caparaṁ bhante bhagavā pavivitto pavivekassa ca
Vaṇṇavādī yampi bhante bhagavā pavivitto pavivekassa ca
vaṇṇavādī imaṁ kho ahaṁ bhante bhagavati pañcamaṁ dhammaṁ samanupassāmi
yena bhagavantaṁ sāvakā sakkaronti garukaronti mānenti
pūjenti sakkatvā garukatvā upanissāya viharanti. Ime kho ahaṁ
bhante bhagavati pañca dhamme samanupassāmi yehi bhagavantaṁ sāvakā
sakkaronti garukaronti mānenti pūjenti sakkatvā garukatvā
upanissāya viharantīti.
[324] Appāhāro samaṇo gotamo appāhāratāya ca
vaṇṇavādīti iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ
māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ santi
kho pana me udāyi sāvakā kosakāhārāpi addhakosakāhārāpi 1
veluvāhārāpi addhaveluvāhārāpi 2 ahaṁ kho panudāyi appekadā
iminā pattena samatittikampi bhuñjāmi bhiyyopi bhuñjāmi.
Appāhāro samaṇo gotamo appāhāratāya ca vaṇṇavādīti
iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ
sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ ye te udāyi mama
sāvakā kosakāhārāpi addhakosakāhārāpi veluvāhārāpi
addhaveluvāhārāpi na mante iminā dhammena sakkareyyuṁ garukareyyuṁ
māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ.
[325] Santuṭṭho samaṇo gotamo itarītarena cīvarena
itarītaracīvarasantuṭṭhiyā
1-2 Yu. aḍḍha....
Ca vaṇṇavādīti iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ
garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ
santi kho pana me udāyi sāvakā paṁsukūlikā lūkhacīvaradharā te
susānā vā saṅkārakuṭā vā pāpaṇikā vā nantakāni uccinitvā
saṅghāṭiṁ karitvā dhārenti ahaṁ kho panudāyi appekadā gahapatāni
cīvarāni dhāremi daḷhāni suttalūkhāni 1 alāvulomasāni santuṭṭho
samaṇo gotamo itarītarena cīvarena itarītaracīvarasantuṭṭhiyā ca
vaṇṇavādīti iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ
māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ ye
te udāyi mama sāvakā paṁsukūlikā lūkhacīvaradharā te susānā vā
saṅkārakuṭā vā pāpaṇikā vā nantakāni uccinitvā saṅghāṭiṁ
karitvā dhārenti na mante iminā dhammena sakkareyyuṁ garukareyyuṁ
māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ.
[326] Santuṭṭho samaṇo gotamo itarītarena piṇḍapātena
itarītarapiṇḍapātasantuṭṭhiyā ca vaṇṇavādīti iti ce maṁ udāyi
sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā
upanissāya vihareyyuṁ santi kho pana me udāyi sāvakā piṇḍapātikā
sapadānacārino uccāpake 2 vatte ratā te antaragharaṁ
paviṭṭhā samānā āsanenapi nimantiyamānā na sādiyanti ahaṁ
kho panudāyi appekadā nimantanepi bhuñjāmi sālīnaṁ odanaṁ
1 Yu. yattha lūkhāni. 2 Yu. uccepake vate. ito paraṁ īdisameva.
Vicitakāḷakaṁ anekasūpaṁ anekabyañjanaṁ santuṭṭho samaṇo gotamo
itarītarena piṇḍapātena itarītarapiṇḍapātasantuṭṭhiyā ca vaṇṇavādīti
iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ
pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ ye te udāyi
mama sāvakā piṇḍapātikā sapadānacārino uccāpake vatte ratā
te antaragharaṁ paviṭṭhā samānā āsanenapi nimantiyamānā na sādiyanti
na mante iminā dhammena sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ
sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ.
[327] Santuṭṭho samaṇo gotamo itarītarena senāsanena
itarītarasenāsanasantuṭṭhiyā ca vaṇṇavādīti iti ce maṁ udāyi
sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā
upanissāya vihareyyuṁ santi kho pana me udāyi sāvakā rukkhamūlikā
abbhokāsikā te aṭṭha māse channaṁ na upenti ahaṁ kho panudāyi
appekadā kūṭāgāresupi viharāmi ullittāvalittesu nivātesu
phusitaggaḷesu pihitavātapānesu santuṭṭho samaṇo gotamo itarītarena
senāsanena itarītarasenāsanasantuṭṭhiyā ca vaṇṇavādīti iti ce maṁ
udāyi sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā
garukatvā upanissāya vihareyyuṁ ye te udāyi mama sāvakā
rukkhamūlikā abbhokāsikā te 1 aṭṭha māse channaṁ na upenti
na mante iminā dhammena sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ
1 Yu. ayaṁ pāṭho natthi.
Sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ.
[328] Pavivitto samaṇo gotamo pavivekassa ca vaṇṇavādīti
iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ
sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ santi kho pana me
udāyi sāvakā āraññakā pantāni senāsanāni 1 araññavanapatthāni [2]-
ajjhogahetvā viharanti te anvaḍḍhamāsaṁ saṅghamajjhe osaranti
pātimokkhuddesāya ahaṁ kho panudāyi appekadā ākiṇṇo
viharāmi bhikkhūhi bhikkhunīhi upāsakehi upāsikāhi raññā 3
rājamahāmattehi titthiyehi titthiyasāvakehi pavivitto samaṇo gotamo
pavivekassa ca vaṇṇavādīti iti ce maṁ udāyi sāvakā sakkareyyuṁ
garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā upanissāya vihareyyuṁ
ye te udāyi mama sāvakā āraññakā pantāni senāsanāni
araññavanapatthāni [4]- ajjhogahetvā viharanti te anvaḍḍhamāsaṁ
saṅghamajjhe osaranti pātimokkhuddesāya na mante iminā
dhammena sakkareyyuṁ garukareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyuṁ sakkatvā garukatvā
upanissāya vihareyyuṁ. Iti kho udāyi na maṁ 5 sāvakā imehi
pañcahi dhammehi sakkaronti garukaronti mānenti pūjenti sakkatvā
garukatvā upanissāya viharanti.
[329] Atthi kho udāyi aññe ca pañca dhammā yehi
pañcahi dhammehi mama sāvakā sakkaronti garukaronti mānenti
1 Yu. pantasenāsanā. 2-4 Yu. etthantare pantāni senāsanānīti dissati.
3 Yu. rañño. 5 Yu. mamaṁ.
Pūjenti sakkatvā garukatvā upanissāya viharanti katame pañca
idhudāyi mama sāvakā adhisīle sambhāventi sīlavā samaṇo gotamo
paramena sīlakkhandhena samannāgatoti. Yamudāyi 1 mama sāvakā
adhisīle sambhāventi sīlavā samaṇo gotamo paramena sīlakkhandhena
samannāgatoti. Ayaṁ kho udāyi paṭhamo dhammo yena
mama sāvakā sakkaronti garukaronti mānenti pūjenti sakkatvā
garukatvā upanissāya viharanti.
[330] Puna caparaṁ udāyi mama sāvakā abhikkante
ñāṇadassane sambhāventi jānaṁyevāha samaṇo gotamo jānāmīti
passaṁyevāha samaṇo gotamo passāmīti abhiññāya samaṇo
gotamo dhammaṁ deseti no anabhiññāya sanidānaṁ samaṇo
gotamo dhammaṁ deseti no anidānaṁ sappāṭihāriyaṁ samaṇo
gotamo dhammaṁ deseti no appāṭihāriyanti. Yamudāyi 2 mama
sāvakā abhikkante ñāṇadassane sambhāventi jānaṁyevāha samaṇo
gotamo jānāmīti passaṁyevāha samaṇo gotamo passāmīti
abhiññāya samaṇo gotamo dhammaṁ deseti no anabhiññāya
sanidānaṁ samaṇo gotamo dhammaṁ deseti no anidānaṁ sappāṭihāriyaṁ
samaṇo gotamo dhammaṁ deseti no appāṭihāriyanti. Ayaṁ kho
udāyi dutiyo dhammo yena mama sāvakā sakkaronti garukaronti
mānenti pūjenti sakkatvā garukatvā upanissāya viharanti.
1-2 Yu. yaṁ panudāyi. sabbattha īdisameva.
[331] Puna caparaṁ udāyi mama sāvakā adhipaññāya sambhāventi
paññavā samaṇo gotamo paramena paññākkhandhena samannāgato
taṁ vata anāgataṁ vā vādapathaṁ na dakkhati uppannaṁ vā parappavādaṁ
na sahadhammena suniggahitaṁ niggahissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati. Taṁ
kiṁ maññasi udāyi api nu me sāvakā evaṁ jānantā evaṁ
passantā antarantarā kathaṁ opāteyyunti. No hetaṁ bhante.
Na kho panāhaṁ udāyi sāvakesu anusāsaniṁ paccāsiṁsāmi aññadatthuṁ
mamaṁyeva sāvakā anusāsaniṁ paccāsiṁsanti. Yamudāyi mama sāvakā
adhipaññāya sambhāventi paññavā samaṇo gotamo paramena
paññākkhandhena samannāgato taṁ vata 1 anāgataṁ vā vādapathaṁ
na dakkhati uppannaṁ vā parappavādaṁ na sahadhammena suniggahitaṁ
niggahissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati. Ayaṁ kho udāyi tatiyo dhammo
yena mama sāvakā sakkaronti garukaronti mānenti pūjenti
sakkatvā garukatvā upanissāya viharanti.
[332] Puna caparaṁ udāyi mama sāvakā yena dukkhena
dukkhotiṇṇā dukkhaparetā te maṁ upasaṅkamitvā dukkhaṁ ariyasaccaṁ
pucchanti tesāhaṁ dukkhaṁ ariyasaccaṁ puṭṭho byākaromi tesāhaṁ
cittaṁ ārādhemi pañhassa veyyākaraṇena te maṁ upasaṅkamitvā
dukkhasamudayaṁ ... Dukkhanirodhaṁ ... Dukkhanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ ariyasaccaṁ
pucchanti tesāhaṁ dukkhanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ ariyasaccaṁ puṭṭho
1 Yu. vatasaddo natthi.
Byākaromi tesāhaṁ cittaṁ ārādhemi pañhassa veyyākaraṇena.
Yamudāyi mama sāvakā yena dukkhena dukkhotiṇṇā dukkhaparetā
te maṁ upasaṅkamitvā dukkhaṁ ariyasaccaṁ pucchanti tesāhaṁ dukkhaṁ
ariyasaccaṁ puṭṭho byākaromi tesāhaṁ cittaṁ ārādhemi pañhassa
veyyākaraṇena te maṁ upasaṅkamitvā dukkhasamudayaṁ ... Dukkhanirodhaṁ ...
Dukkhanirodhagāminiṁ paṭipadaṁ ariyasaccaṁ pucchanti tesāhaṁ dukkhanirodhagāminiṁ
paṭipadaṁ ariyasaccaṁ puṭṭho byākaromi tesāhaṁ cittaṁ
ārādhemi pañhassa veyyākaraṇena. Ayaṁ kho udāyi catuttho
dhammo yena mama sāvakā sakkaronti garukaronti mānenti
pūjenti sakkatvā garukatvā upanissāya viharanti.