[640] Sā ce evaṁ vadeyya ayyo mayā diṭṭho mātugāmena
saddhiṁ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṅkammaniye nisinnoti
so ce taṁ paṭijānāti nisajjāya kāretabbo .pe. Nāhaṁ nisinno
apica kho nipannoti nipajjāya kāretabbo .pe. Nāhaṁ nisinno
apica kho ṭhitoti na kāretabbo.
[641] Sā ce evaṁ vadeyya ayyo mayā diṭṭho mātugāmena
saddhiṁ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṅkammaniye nipannoti
so ce taṁ paṭijānāti nipajjāya kāretabbo .pe. Nāhaṁ nipanno
apica kho nisinnoti nisajjāya kāretabbo .pe. Nāhaṁ nipanno
apica kho ṭhitoti na kāretabbo.
[642] Aniyatoti na niyato pārājikaṁ vā saṅghādiseso vā
pācittiyaṁ vā.
[643] Gamanaṁ paṭijānāti nisajjaṁ paṭijānāti āpattiṁ paṭijānāti
āpattiyā kāretabbo. Gamanaṁ paṭijānāti nisajjaṁ nappaṭijānāti
āpattiṁ paṭijānāti āpattiyā kāretabbo. Gamanaṁ paṭijānāti
nisajjaṁ paṭijānāti āpattiṁ nappaṭijānāti nisajjāya kāretabbo.
Gamanaṁ paṭijānāti nisajjaṁ nappaṭijānāti āpattiṁ nappaṭijānāti na
kāretabbo. Gamanaṁ nappaṭijānāti nisajjaṁ paṭijānāti āpattiṁ
paṭijānāti āpattiyā kāretabbo. Gamanaṁ nappaṭijānāti nisajjaṁ
nappaṭijānāti āpattiṁ paṭijānāti āpattiyā kāretabbo. Gamanaṁ
nappaṭijānāti nisajjaṁ paṭijānāti āpattiṁ nappaṭijānāti nisajjāya
kāretabbo. Gamanaṁ nappaṭijānāti nisajjaṁ nappaṭijānāti āpattiṁ
nappaṭijānāti na kāretabbo.
Paṭhamo aniyato niṭṭhito.
--------------
Dutiyāniyato
[644] Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane
anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmā
udāyi bhagavatā paṭikkhittaṁ mātugāmena saddhiṁ eko ekāya raho
paṭicchanne āsane alaṅkammaniye nisajjaṁ kappetunti tassāyeva
kumārikāya saddhiṁ eko ekāya raho nisajjaṁ kappesi kālayuttaṁ
samullapanto kālayuttaṁ dhammaṁ bhaṇanto. Dutiyampi kho visākhā
migāramātā nimantitā taṁ kulaṁ agamāsi. Addasā kho visākhā
migāramātā āyasmantaṁ udāyiṁ tassāyeva kumārikāya saddhiṁ ekaṁ 1
ekāya raho nisinnaṁ disvāna āyasmantaṁ udāyiṁ etadavoca idaṁ
bhante nacchannaṁ nappaṭirūpaṁ yaṁ ayyo mātugāmena saddhiṁ eko
ekāya raho nisajjaṁ kappeti kiñcāpi bhante ayyo anatthiko
tena dhammena apica dussaddhāpayā appasannā manussāti. Evaṁpi
kho āyasmā udāyi visākhāya migāramātuyā vuccamāno nādiyi.
Athakho visākhā migāramātā nikkhamitvā bhikkhūnaṁ etamatthaṁ ārocesi.
Ye te bhikkhū appicchā .pe. Te ujjhāyanti khīyanti vipācenti
kathaṁ hi nāma āyasmā udāyi mātugāmena saddhiṁ eko ekāya
raho nisajjaṁ kappessatīti. Athakho te bhikkhū bhagavato etamatthaṁ
1 Yu. Ma. eko.
Ārocesuṁ .pe. Saccaṁ kira tvaṁ udāyi mātugāmena saddhiṁ eko
ekāya raho nisajjaṁ kappesīti. Saccaṁ bhagavāti. Vigarahi buddho
bhagavā .pe. Kathaṁ hi nāma tvaṁ moghapurisa mātugāmena saddhiṁ
eko ekāya raho nisajjaṁ kappessasi netaṁ moghapurisa appasannānaṁ
vā pasādāya .pe. Evañca pana bhikkhave imaṁ sikkhāpadaṁ
uddiseyyātha na heva kho pana paṭicchannaṁ āsanaṁ hoti nālaṅkammaniyaṁ
alañca kho hoti mātugāmaṁ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsituṁ. Yo
pana bhikkhu tathārūpe āsane mātugāmena saddhiṁ eko ekāya raho
nisajjaṁ kappeyya tamenaṁ saddheyyavacasā upāsikā disvā dvinnaṁ
dhammānaṁ aññatarena vadeyya saṅghādisesena vā pācittiyena vā
nisajjaṁ bhikkhu paṭijānamāno dvinnaṁ dhammānaṁ aññatarena kāretabbo
saṅghādisesena vā pācittiyena vā yena vā sā saddheyyavacasā
upāsikā vadeyya tena so bhikkhu kāretabbo. Ayampi dhammo
aniyatoti.
[645] Na heva kho pana paṭicchannaṁ āsanaṁ hotīti appaṭicchannaṁ
hoti kuḍḍena vā kavāṭena vā kilañjena vā sāṇipākārena vā
rukkhena vā thambhena vā koṭṭhaḷiyā vā yena kenaci appaṭicchannaṁ
hoti. Nālaṅkammaniyanti na sakkā hoti methunaṁ dhammaṁ paṭisevituṁ.
Alañca kho hoti mātugāmaṁ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsitunti sakkā
hoti mātugāmaṁ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsituṁ.
[646] Yo panāti yo yādiso .pe. Bhikkhūti .pe. Ayaṁ
imasmiṁ atthe adhippeto bhikkhūti. Tathārūpe āsaneti evarūpe
āsane. Mātugāmo nāma manussitthī na yakkhī na petī na
tiracchānagatā viññū paṭibalā subhāsitadubbhāsitaṁ duṭṭhullāduṭṭhullaṁ
ājānituṁ. Saddhinti ekato. Eko ekāyāti bhikkhu ceva hoti
mātugāmo ca. Raho nāma cakkhussa raho sotassa raho.
Cakkhussa raho nāma na sakkā hoti akkhiṁ vā nikhaniyamāne bhamukaṁ
vā ukkhipiyamāne sīsaṁ vā ukkhipiyamāne passituṁ. Sotassa raho
nāma na sakkā hoti pakatikathā sotuṁ. Nisajjaṁ kappeyyāti
mātugāme nisinne bhikkhu upanisinno vā hoti upanipanno vā
bhikkhu nisinne mātugāmo upanisinno vā hoti upanipanno vā
ubho vā nisinnā honti ubho vā nipannā.
[647] Saddheyyavacasā nāma āgataphalā abhisametāvinī
viññātasāsanā. Upāsikā nāma buddhaṁ saraṇaṁ gatā dhammaṁ saraṇaṁ gatā
saṅghaṁ saraṇaṁ gatā. Disvāti passitvā.
[648] Dvinnaṁ dhammānaṁ aññatarena vadeyya saṅghādisesena vā
pācittiyena vā nisajjaṁ bhikkhu paṭijānamāno dvinnaṁ dhammānaṁ
aññatarena kāretabbo saṅghādisesena vā pācittiyena vā yena
vā sā saddheyyavacasā upāsikā vadeyya tena so bhikkhu
kāretabbo.
[649] Sā ce evaṁ vadeyya ayyo mayā diṭṭho nisinno
mātugāmena saddhiṁ kāyasaṁsaggaṁ samāpajjantoti so ce 1 taṁ
paṭijānāti āpattiyā kāretabbo. Sā ce evaṁ vadeyya ayyo
mayā diṭṭho nisinno mātugāmena saddhiṁ kāyasaṁsaggaṁ samāpajjantoti
so ce evaṁ vadeyya saccāhaṁ nisinno no ca kho kāyasaṁsaggaṁ
samāpajjinti nisajjāya kāretabbo. Sā ce evaṁ vadeyya ayyo
mayā diṭṭho nisinno mātugāmena saddhiṁ kāyasaṁsaggaṁ samāpajjantoti
so ce evaṁ vadeyya nāhaṁ nisinno apica kho nipannoti nipajjāya
kāretabbo. Sā ce evaṁ vadeyya ayyo mayā diṭṭho nisinno
mātugāmena saddhiṁ kāyasaṁsaggaṁ samāpajjantoti so ce evaṁ vadeyya
nāhaṁ nisinno apica kho ṭhitoti na kāretabbo.