[217] Modanti vata bho devā tāvatiṁsā sahindakā
tathāgataṁ namassantā dhammassa ca sudhammataṁ.
Nave va deve passantā vaṇṇavante yasassino
sugatasmiṁ brahmacariyaṁ caritvāna idhāgate.
Te aññe atirocanti vaṇṇena yasasāyunā
sāvakā bhūripaññassa visesūpagatā idha.
Idaṁ disvāna nandanti tāvatiṁsā sahindakā
tathāgataṁ namassantā dhammassa ca sudhammatanti.

[218] Idamatthaṁ bhante brahmā sanaṅkumāro abhāsittha. Idamatthaṁ
1 Ma. Yu. adhunābhisitto.
Bhante brahmuno sanaṅkumārassa bhāsato aṭṭhaṅgasamannāgato saro
hoti vissaṭṭho ca viññeyyo ca mañjū ca savanīyo ca bindu ca
avisārī ca gambhīro ca ninnādī ca. Yathāparisaṁ kho pana bhante
brahmā sanaṅkumāro sarena viññāpeti na cassa bahiddhā parisāya
ghoso niccharati. Yassa kho pana bhante evaṁ aṭṭhaṅgasamannāgato
saro hoti so vuccati brahmassaroti. Athakho bhante devā
tāvatiṁsā brahmānaṁ sanaṅkumāraṁ etadavocuṁ sādhu mahābrahme etadeva
mayaṁ saṅkhāya modāma atthi ca sakkena devānamindena tassa bhagavato
aṭṭha yathābhuccā vaṇṇā bhāsitā te ca mayaṁ saṅkhāya modāmāti.
Athakho bhante brahmā sanaṅkumāro sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca
sādhu devānaminda mayaṁpi tassa bhagavato aṭṭha yathābhucce vaṇṇe
suṇeyyāmāti. Evaṁ mahābrahmeti kho bhante sakko devānamindo
brahmuno sanaṅkumārasseva 1 paṭissutvā 2 bhagavato aṭṭha yathābhucce
vaṇṇe payirudāhāsi taṁ kiṁ maññati 3 bhavaṁ mahābrahmā yāvañceso
bhagavā bahujanahitāya paṭipanno bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya
hitāya sukhāya devamanussānaṁ. Evaṁ bahujanahitāya paṭipannaṁ
bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṁ
imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ neva atītaṁse samanupassāma na
panetarahi aññatra tena bhagavatā. Svākkhāto kho pana tassa bhagavato
1 brahmāsanaṅkumārassevāti pāṭhena bhavitabbaṁ. 2 Ma. Yu. ayaṁ pāṭho natthi.
3 Ma. maññasi.
Dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opanayiko paccattaṁ
veditabbo viññūhi. Evaṁ opanayikassa dhammassa desetāraṁ
imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ neva atītaṁse samanupassāma na
panetarahi aññatra tena bhagavatā. Idaṁ kusalanti kho pana tena
bhagavatā supaññattaṁ idaṁ akusalanti supaññattaṁ. Idaṁ sāvajjaṁ.
Idaṁ anavajjaṁ. Idaṁ sevitabbaṁ. Idaṁ na sevitabbaṁ. Idaṁ hīnaṁ.
Idaṁ paṇītaṁ. Idaṁ kaṇhasukkasappaṭibhāganti supaññattaṁ. Evaṁ
kusalākusalasāvajjānavajjasevitabbāsevitabbahīnappaṇītakaṇhasukkasappaṭibhāgānaṁ
dhammānaṁ paññapetāraṁ imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ
neva atītaṁse samanupassāma na panetarahi aññatra tena bhagavatā.
Supaññattā kho pana tena bhagavatā sāvakānaṁ nibbānagāminī paṭipadā
saṁsandati nibbānañca paṭipadā ca. Seyyathāpi nāma gaṅgodakaṁ
yamunodakena saṁsandati sameti evameva supaññattā tena bhagavatā
sāvakānaṁ nibbānagāminī paṭipadā saṁsandati nibbānañca paṭipadā ca.
Evaṁ nibbānagāminiyā paṭipadāya paññapetāraṁ imināpaṅgena samannāgataṁ
satthāraṁ neva atītaṁse samanupassāma na panetarahi aññatra tena
bhagavatā. Laddhasahāyo kho pana so bhagavā sekhānañceva paṭipadānaṁ
khīṇāsavānañca vusitavataṁ tena 1 bhagavā apanujja ekārāmataṁ anuyutto
viharati. Evaṁ ekārāmataṁ anuyuttaṁ imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ
neva atītaṁse samanupassāma na panetarahi aññatra tena bhagavatā.
1 Ma. Yu. te.
Abhinipphanno kho pana tassa bhagavato lābho abhinipphanno siloko
yāva maññe khattiyā sampiyāyamānarūpā viharanti vigatamado kho
pana so bhagavā āhāraṁ āhāreti. Evaṁ vigatamadaṁ āhāramāhāriyamānaṁ 1
imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ neva atītaṁse
samanupassāma na panetarahi aññatra tena bhagavatā. Yathāvādī
kho pana so bhagavā tathākārī yathākārī tathāvādī iti yathāvādī
tathākārī yathākārī tathāvādī. Evaṁ dhammānudhammapaṭipannaṁ
imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ neva atītaṁse samanupassāma na
panetarahi aññatra tena bhagavatā. Tiṇṇavicikiccho kho pana
so bhagavā vigatakathaṁkatho pariyositasaṅkappo ajjhāsayaṁ
ādibrahmacariyaṁ. Evaṁ tiṇṇavicikicchaṁ vigatakathaṁkathaṁ pariyositasaṅkappaṁ
ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyaṁ imināpaṅgena samannāgataṁ satthāraṁ neva
atītaṁse samanupassāma na panetarahi aññatra tena bhagavatāti.
Ime kho bhante sakko devānamindo brahmuno sanaṅkumārassa
bhagavato aṭṭha yathābhucce vaṇṇe payirudāhāsi.

[219] Tena sudaṁ bhante brahmā sanaṅkumāro attamano hoti
pamudito pītisomanassajāto bhagavato aṭṭha yathābhucce vaṇṇe
sutvā. Atha bhante brahmā sanaṅkumāro oḷārikaṁ attabhāvaṁ
abhinimminitvā kumāravaṇṇo 2 hutvā pañcasikho devānaṁ tāvatiṁsānaṁ
1 Ma. āhāraṁ āharayamānaṁ. 2 Sī. Ma. Yu. kumāravaṇṇī.
Pāturahosi. So vehāsaṁ abbhuggantvā ākāse antalikkhe
pallaṅkena nisīdi. Seyyathāpi bhante balavā puriso supaccatthate
vā pallaṅke same vā bhūmibhāge pallaṅkena nisīdeyya evameva
kho bhante brahmā sanaṅkumāro vehāsaṁ abbhuggantvā ākāse
antalikkhe pallaṅkena nisīditvā deve tāvatiṁse āmantesi taṁ
kiṁ maññanti bhonto devā tāvatiṁsā yāva dīgharattaṁ mahāpañño
va 1 so bhagavā ahosi. Bhūtapubbaṁ bho rājā disampati nāma
ahosi. Disampatissa rañño govindo nāma brāhmaṇo
purohito ahosi. Disampatissa rañño reṇu nāma kumāro
putto ahosi. Govindassa brāhmaṇassa jotipālo nāma
māṇavo putto ahosi. Iti reṇu ca rājaputto jotipālo ca
māṇavo aññe ca cha khattiyā iccete aṭṭha sahāyā ahesuṁ.
Athakho bho ahorattānaṁ accayena govindo brāhmaṇo kālamakāsi.
Govinde brāhmaṇe kālakate rājā disampati paridevesi yasmiṁ
vata bho mayaṁ samaye govinde brāhmaṇe sabbakiccāni
sammavossajjitvā 2 pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgibhūtā paricārema
tasmiṁ kho pana samaye govindo brāhmaṇo kālakatoti.
Evaṁ vutte bho reṇu rājaputto rājānaṁ disampatiṁ etadavoca
mā kho tvaṁ deva govinde brāhmaṇe kālakate atibāḷhaṁ
paridevesi atthi deva govindassa brāhmaṇassa jotipālo nāma
1 Yu. ca. 2 Ma. sammā .... Yu. sama ....
Māṇavo putto paṇḍitataro ceva pitarā alamatthadasataro ceva
pitarā yepi 1 tassa pitā atthe anusāsi tepi jotipālasseva
māṇavassa anusāsanīyāti. Evaṁ kumārāti. Evaṁ devāti.
Athakho bho rājā disampati aññataraṁ purisaṁ āmantesi ehi
tvaṁ ambho purisa yena jotipālo nāma māṇavo tenupasaṅkama
upasaṅkamitvā jotipālaṁ māṇavaṁ evaṁ vadehi bhavamatthu bhavantaṁ
jotipālaṁ māṇavaṁ rājā disampati bhavantaṁ jotipālaṁ māṇavaṁ
āmantayati rājā disampati bhoto jotipālassa māṇavassa
dassanakāmoti. Evaṁ devāti kho bho so puriso disampatissa
rañño paṭissutvā yena jotipālo māṇavo tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā jotipālaṁ māṇavaṁ etadavoca bhavamatthu bhavantaṁ
jotipālaṁ māṇavaṁ rājā disampati bhavantaṁ jotipālaṁ māṇavaṁ
āmantayati rājā disampati bhoto jotipālassa māṇavassa
dassanakāmoti. Evaṁ bhoti kho bho 2 jotipālo māṇavo tassa
purisassa paṭissutvā yena rājā disampati tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā disampatinā raññā saddhiṁ sammodi sammodanīyaṁ kathaṁ
sārāṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ
kho bho jotipālaṁ māṇavaṁ rājā disampati etadavoca
anusāsatu no bhavaṁ jotipālo māṇavo mā no bhavaṁ jotipālo
māṇavo anusāsanīyā paccabyāhāsi pettike taṁ ṭhānaṁ ṭhapessāmi
1 Ma. Yu. yepissa. 2 Ma. so.
Govindiye abhisiñcissāmīti. Evaṁ bhoti kho [1]- jotipālo māṇavo
disampatissa rañño paccassosi. Athakho bho rājā disampati
jotipālaṁ māṇavaṁ govindiye abhisiñci [2]- pettike ṭhāne ṭhapesi.
Abhisitto jotipālo māṇavo govindiye pettike ṭhāne ṭhapito
yepissa pitā atthe anusāsi tepi atthe anusāsati yepissa
pitā atthe nānusāsi tepi atthe nānusāsati 3 yepissa pitā
kammante abhisambhosi tepi kammante abhisambhoti yepissa
pitā kammante nābhisambhosi tepi kammante nābhisambhoti 4 .
Tamenaṁ manussā evamāhaṁsu govindo vata bho brāhmaṇo
mahāgovindo vata bho brāhmaṇoti. Iminā kho evaṁ 5 bho
pariyāyena jotipālassa māṇavassa [6]- mahāgovindotveva samaññā
udapādi.

[220] Athakho bho mahāgovindo brāhmaṇo yena te cha
khattiyā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā te cha khattiye etadavoca
disampati kho bho rājā jiṇṇo vuḍḍho mahallako addhagato
vayoanuppatto ko nu kho pana bho jānāti jīvitānaṁ 7 ṭhānaṁ kho
panetaṁ vijjati yaṁ disampatimhi raññe kālakate rājakattāro
reṇuṁ rājaputtaṁ rajje abhisiñceyyuṁ āyantu bhonto yena
reṇu rājaputto tenupasaṅkamatha upasaṅkamitvā reṇuṁ rājaputtaṁ
evaṁ vadetha mayaṁ kho bhoto reṇussa sahāyā piyā manāpā
1 Ma. bho so. 2 Ma. taṁ. 3 Ma. anusāsati. 4 Ma. abhisambhoti.
5 Yu. etaṁ. 6 Ma. govindo. Yu. mahāgovindo .... 7 Ma. jīvitaṁ. ito paraṁ
īdisameva.
Appaṭikūlā yaṁsukho bhavaṁ taṁsukhā mayaṁ yaṁdukkho bhavaṁ taṁdukkhā mayaṁ
disampati kho bho rājā jiṇṇo vuḍḍho mahallako addhagato
vayoanuppatto ko nu kho pana bho jānāti jīvitānaṁ ṭhānaṁ
kho panetaṁ vijjati yaṁ disampatimhi raññe kālakate rājakattāro
bhavantaṁ reṇuṁ rajje abhisiñceyyuṁ sace bhavaṁ reṇu rajjaṁ labhetha
saṁvibhajetha no rajjenāti. Evaṁ bhoti kho [1]- te cha khattiyā
mahāgovindassa brāhmaṇassa paṭissutvā yena reṇu rājaputto
tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā reṇuṁ rājaputtaṁ etadavocuṁ mayaṁ
kho bhoto reṇussa sahāyā piyā manāpā appaṭikūlā yaṁsukho
bhavaṁ taṁsukhā mayaṁ yaṁdukkho bhavaṁ taṁdukkhā mayaṁ disampati kho bho
rājā jiṇṇo vuḍḍho mahallako addhagato vayoanuppatto
ko nu kho pana bho jānāti jīvitānaṁ ṭhānaṁ kho panetaṁ vijjati
yaṁ disampatimhi raññe kālakate rājakattāro bhavantaṁ reṇuṁ
rajje abhisiñceyyuṁ sace bhavaṁ reṇu rajjaṁ labhetha saṁvibhajetha
no rajjenāti. Ko nu kho bho añño mama vijite sukhaṁ
bhaveyyātha 2 aññatra bhavantehi sacāhaṁ bho rajjaṁ labhissāmi
saṁvibhajissāmi vo rajjenāti. Athakho bho ahorattānaṁ accayena
rājā disampati kālamakāsi. Disampatimhi raññe kālakate
rājakattāro reṇuṁ rājaputtaṁ rajje abhisiñciṁsu. Abhisitto reṇu
1 Ma. Yu. bho. 2 Sī. sumedheyyātha. Ma. sukho bhavetha. Yu. sukhamedheyyātha.
Rajjena pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgibhūto paricāreti.
Athakho bho mahāgovindo brāhmaṇo yena te cha khattiyā
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā te cha khattiye etadavoca disampati
kho bho rājā kālakato abhisitto [1]- reṇu rajjena pañcahi
kāmaguṇehi samappito samaṅgibhūto paricāreti ko nu kho pana
bho jānāti madaniyā kāmā āyantu bhonto yena reṇu
rājā tenupasaṅkamatha upasaṅkamitvā reṇuṁ rājānaṁ evaṁ vadetha
disampati vo bho rājā kālakato abhisitto bhavaṁ reṇu rajjena
sarati bhavaṁ taṁ vacananti. Evaṁ bhoti kho [2]- te cha khattiyā
mahāgovindassa brāhmaṇassa paṭissutvā yena reṇu rājā
tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā reṇuṁ rājānaṁ etadavocuṁ disampati
kho bho rājā kālakato abhisitto bhavaṁ reṇu rajjena sarati
bhavaṁ taṁ vacananti. Sarāmahaṁ bho taṁ vacananti 3 . Ko nu kho
bho pahoti imaṁ mahāpaṭhaviṁ uttarena āyataṁ dakkhiṇena sakaṭamukhaṁ
sattadhā samaṁ suvibhattaṁ vibhajitunti. Ko nu kho bho añño pahoti
aññatra mahāgovindena brāhmaṇenāti. Athakho bho reṇu
rājā aññataraṁ purisaṁ āmantesi ehi tvaṁ ambho purisa
yena mahāgovindo brāhmaṇo tenupasaṅkama upasaṅkamitvā
mahāgovindaṁ brāhmaṇaṁ evaṁ vadehi rājā taṁ bhante reṇu
āmantetīti. Evaṁ devāti kho bho so puriso reṇussa rañño
1 Yu. bhavaṁ. 2 Ma. bho. 3 Ma. Yu. vacanaṁ.
Paṭissutvā yena mahāgovindo brāhmaṇo tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā mahāgovindaṁ brāhmaṇaṁ etadavoca rājā taṁ bhante
reṇu āmantetīti. Evaṁ bhoti kho bho [1]- mahāgovindo brāhmaṇo
tassa purisassa paṭissutvā yena reṇu rājā tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā reṇunā raññā saddhiṁ sammodi sammodanīyaṁ kathaṁ
sārāṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho
bho mahāgovindaṁ brāhmaṇaṁ reṇu rājā etadavoca etu bhavaṁ
govindo imaṁ mahāpaṭhaviṁ uttarena āyataṁ dakkhiṇena sakaṭamukhaṁ
sattadhā samaṁ suvibhattaṁ vibhajetūti 2 . Evaṁ bhoti kho bho [3]- mahāgovindo
brāhmaṇo reṇussa rañño paṭissutvā imaṁ mahāpaṭhaviṁ uttarena
āyataṁ dakkhiṇena sakaṭamukhaṁ sattadhā samaṁ suvibhattaṁ vibhaji sabbāni
sakaṭamukhāni paṭṭhapesi 4 . Tatra sudaṁ majjhe reṇussa rañño
janapado hoti

[221] Dantapuraṁ kāliṅgānaṁ assakānañca potanaṁ
māhissati 5 avantīnaṁ socirānañca 6 rorukaṁ
mithilā ca videhānaṁ campā aṅgesu māpitā
bārāṇasī ca kāsīnaṁ ete govindamāpitāti.

[222] Athakho bho te cha khattiyā yathāsakena lābhena
attamanā ahesuṁ paripuṇṇasaṅkappā yaṁ vata no ahosi icchitaṁ
yaṁ ākaṅkhitaṁ [7]- adhippetaṁ yaṁ abhipatthitaṁ taṁ no laddhanti.
1-3 Ma. so. 2 Ma. Yu. vibhajatūti. 4 Yu. aṭṭhapesi. 5 Ma. mahesayaṁ.
6 Ma. Yu. sovīrānañca. 7 Ma. Yu. yaṁ.

[223] Sattabhū brahmadatto ca vessabhū bharato saha
reṇu dve dhataraṭṭhā ca tadāsuṁ satta bhāravāti 1 .
Paṭhamabhāṇavāraṁ niṭṭhitaṁ.

[224] Athakho bho te cha khattiyā yena mahāgovindo
brāhmaṇo tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā mahāgovindaṁ brāhmaṇaṁ
etadavocuṁ yathā kho bhavaṁ bho govindo reṇussa rañño sahāyo
piyo manāpo appaṭikūlo evameva kho bhavaṁ govindo brāhmaṇo
amhākaṁpi sahāyo piyo manāpo appaṭikūlo anusāsatu no bhavaṁ
govindo brāhmaṇo mā no bhavaṁ govindo brāhmaṇo
anusāsaniyā paccabyāhāsīti. Evaṁ bhoti kho bho 2 mahāgovindo
brāhmaṇo tesaṁ channaṁ khattiyānaṁ muddhābhisittānaṁ 3 paccassosi.
Athakho bho mahāgovindo brāhmaṇo anusāsaniyā 4 satta ca rājāno
khattiye muddhābhisitte rajjena 5 anusāsi satta ca brāhmaṇamahāsāle
satta ca nhātakasatāni mante vācesi. Athakho bho mahāgovindassa
brāhmaṇassa aparena samayena evaṁkalyāṇo kittisaddo abbhuggacchi
sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmānaṁ passati sakkhi
mahāgovindo brāhmaṇo brahmunā sākaccheti sallapati mantetīti.
Athakho bho mahāgovindassa brāhmaṇassa etadahosi mayhaṁ kho
evaṁkalyāṇo kittisaddo abbhuggato sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo
brahmānaṁ passati sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmunā
1 Ma. bhāradhāti. Yu. bhāratāti. 2 Ma. so. 3-4 Ma. Yu. ayaṁ pāṭho natthi.
5 Ma. Yu. muddhāvasitte rajje.
Sākaccheti sallapati mantetīti na kho panāhaṁ brahmānaṁ passāmi
na brahmunā sākacchemi na brahmunā sallapemi 1 na brahmunā
mantemi sutaṁ kho pana metaṁ brāhmaṇānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ
ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ yo vassike cattāro māse
paṭisallīyati karuṇaṁ jhānaṁ jhāyati so brahmānaṁ passati brahmunā
sākaccheti sallapati mantetīti yannūnāhaṁ vassike cattāro māse
paṭisallīyeyyaṁ karuṇaṁ jhānaṁ jhāyeyyanti. Athakho [2]- mahāgovindo
brāhmaṇo yena reṇu rājā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
reṇuṁ rājānaṁ etadavoca mayhaṁ kho bho evaṁkalyāṇo
kittisaddo abbhuggato sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmānaṁ
passati sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmunā sākaccheti
sallapati mantetīti na kho panāhaṁ bho brahmānaṁ passāmi na
brahmunā sākacchemi na brahmunā sallapemi na brahmunā
mantemi sutaṁ kho pana metaṁ brāhmaṇānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ
ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ yo vassike cattāro māse
paṭisallīyati karuṇaṁ jhānaṁ jhāyati so brahmānaṁ passati brahmunā
sākaccheti sallapati mantetīti icchāmahaṁ bho vassike cattāro
māse paṭisallīyituṁ karuṇaṁ jhānaṁ jhāyituṁ namhi kenaci upasaṅkamitabbo
aññatra ekena bhattāhārenāti 3 . Yassadāni bhavaṁ
govindo kālaṁ maññatīti. Athakho mahāgovindo brāhmaṇo
1 Ma. Yu. sabbattha sallapāmi. 2 Ma. Yu. bho. 3 Ma. Yu. bhattābhihārenāti.
ito paraṁ īdisameva.
Yena te cha khattiyā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā te cha khattiye
etadavoca mayhaṁ kho bho evaṁkalyāṇo kittisaddo abbhuggato
sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmānaṁ passati sakkhi
mahāgovindo brāhmaṇo brahmunā sākaccheti sallapati mantetīti
na kho bho panāhaṁ brahmānaṁ passāmi na brahmunā sākacchemi
na brahmunā sallapemi na brahmunā mantemi sutaṁ kho pana metaṁ
brāhmaṇānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ
yo vassike cattāro māse paṭisallīyati karuṇaṁ jhānaṁ jhāyati
so brahmānaṁ passati brahmunā sākaccheti sallapati mantetīti
icchāmahaṁ bho vassike cattāro māse paṭisallīyituṁ karuṇaṁ jhānaṁ
jhāyituṁ namhi kenaci upasaṅkamitabbo aññatra ekena
bhattāhārenāti. Yassadāni bhavaṁ govindo kālaṁ maññatīti. Athakho
bho mahāgovindo brāhmaṇo yena satta ca brāhmaṇamahāsālā
satta ca nhātakasatāni tenupasaṅkami upasaṅkamitvā satta ca
brāhmaṇamahāsāle satta ca nhātakasatāni etadavoca mayhaṁ
kho bho evaṁkalyāṇo kittisaddo abbhuggato sakkhi mahāgovindo
brāhmaṇo brahmānaṁ passati sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo
brahmunā sākaccheti sallapati mantetīti na kho panāhaṁ bho
brahmānaṁ passāmi na brahmunā sākacchemi na brahmunā
sallapemi na brahmunā mantemi sutaṁ kho pana metaṁ brāhmaṇānaṁ
Vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ yo vassike
cattāro māse paṭisallīyati karuṇaṁ jhānaṁ jhāyati so brahmānaṁ
passati brahmunā sākaccheti sallapati mantetīti tenahi bho
yathāsute yathāpariyatte mante vitthārena sajjhāyaṁ karotha
aññamaññañca mante vācetha icchāmahaṁ bho vassike cattāro māse
paṭisallīyituṁ karuṇaṁ jhānaṁ jhāyituṁ namhi kenaci upasaṅkamitabbo
aññatra ekena bhattāhārenāti. Yassadāni bhavaṁ govindo
kālaṁ maññatīti. Athakho bho mahāgovindo brāhmaṇo yena
cattārīsā bhariyā sādisiyo tenupasaṅkami upasaṅkamitvā cattārīsā
bhariyā sādisiyo etadavoca mayhaṁ kho bhoti evaṁkalyāṇo
kittisaddo abbhuggato sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmānaṁ
passati sakkhi mahāgovindo brāhmaṇo brahmunā sākaccheti
sallapati mantetīti na kho panāhaṁ bhoti brahmānaṁ passāmi
na brahmunā sākacchemi na brahmunā sallapemi na brahmunā
mantemi sutaṁ kho pana metaṁ brāhmaṇānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ
ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ yo vassike cattāro māse
paṭisallīyati karuṇaṁ jhānaṁ jhāyati so brahmānaṁ passati brahmunā
sākaccheti [1]- sallapati [2]- mantetīti icchāmahaṁ bhoti vassike cattāro
māse paṭisallīyituṁ karuṇaṁ jhānaṁ jhāyituṁ namhi kenaci upasaṅkamitabbo
aññatra ekena bhattāhārenāti. Yassadāni bhavaṁ govindo
1-2 Ma. brahmunā.
Kālaṁ maññatīti. Athakho bho mahāgovindo brāhmaṇo puratthimena
nagarasseva navaṁ saṇṭhāgāraṁ 1 kārāpetvā vassike cattāro māse
paṭisallīyi karuṇaṁ jhānaṁ jhāyi. Nāssa 2 koci upasaṅkamati 3
aññatra ekena bhattāhārenāti 4 . Athakho bho mahāgovindassa
brāhmaṇassa catunnaṁ māsānaṁ accayena ahudeva ukkaṇṭhanā ahu
paritassanā sutaṁ kho panetaṁ brāhmaṇānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ
ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ yo vassike cattāro māse
paṭisallīyati karuṇaṁ jhānaṁ jhāyati so brahmānaṁ passati brahmunā
sākaccheti sallapati mantetīti na kho panāhaṁ brahmānaṁ passāmi
na brahmunā sākacchemi na brahmunā sallapemi na brahmunā
mantemīti. Athakho bho brahmā sanaṅkumāro mahāgovindassa
brāhmaṇassa cetasā cetoparivitakkamaññāya seyyathāpi nāma
balavā puriso sammiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya pasāritaṁ vā bāhaṁ
sammiñjeyya evameva brahmaloke antarahito mahāgovindassa
brāhmaṇassa sammukhe pāturahosi. Athakho bho mahāgovindassa
brāhmaṇassa ahudeva bhayaṁ ahu chambhitattaṁ ahu lomahaṁso
yathātaṁ adiṭṭhapubbaṁ rūpaṁ disvā. Athakho bho mahāgovindo
brāhmaṇo bhīto saṁviggo lomahaṭṭhajāto brahmānaṁ sanaṅkumāraṁ
gāthāya ajjhabhāsi
1 Ma. sandhāgāraṁ. 2 Sī. nassu ca. Ma. nāssudha. Yu. nāssuda. 3 Yu. upasaṅgami.
4 Ma. Yu. itisaddo natthi.

[225] Vaṇṇavā yasavā sirimā ko nu tvamasi mārisa
ajānantā taṁ pucchāma kathaṁ jānemu taṁ mayanti.
Maṁ ve kumāraṁ jānanti brahmaloke sanantanaṁ
sabbe jānanti maṁ devā evaṁ govinda jānahi.
Āsanaṁ udakaṁ pajjaṁ madhupākañca 1 brahmuno
agghe bhavantaṁ pucchāma agghaṁ kurutu no bhavaṁ.
Paṭiggaṇhāma te agghaṁ yaṁ tvaṁ govinda bhāsasi
diṭṭhe dhamme hitatthāya samparāyasukhāya ca
katāvakāso pucchassu yaṅkiñci abhipatthitanti.

[226] Athakho bho mahāgovindassa brāhmaṇassa etadahosi
katāvakāso khomhi brahmunā sanaṅkumārena kinnu kho ahaṁ brahmānaṁ
sanaṅkumāraṁ puccheyyaṁ diṭṭhadhammikaṁ vā atthaṁ samparāyikaṁ vāti.
Athakho bho mahāgovindassa brāhmaṇassa etadahosi kusalo kho
ahaṁ diṭṭhadhammikānaṁ atthānaṁ aññepi maṁ diṭṭhadhammikaṁ atthaṁ
pucchanti yannūnāhaṁ brahmānaṁ sanaṅkumāraṁ samparāyikaññeva atthaṁ
puccheyyanti. Athakho bho mahāgovindo brāhmaṇo brahmānaṁ
sanaṅkumāraṁ gāthāya ajjhabhāsi