[5] Athakho bhagavā sattāhassa accayena tamhā samādhimhā
vuṭṭhahitvā ajapālanigrodhamūlā yena mucalindo tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā mucalindamūle sattāhaṁ ekapallaṅkena nisīdi
vimuttisukhapaṭisaṁvedī.
Tena kho pana samayena mahāakālamegho udapādi.
Sattāhavaddalikā sītavātaduddinī. Athakho mucalindo nāgarājā
sakabhavanā nikkhamitvā bhagavato kāyaṁ sattakkhattuṁ bhogehi parikkhipitvā
1 Yu. Rā. nihuhuṁko. Ma. nihuṁhuṁko nikasāvo. 2 Yu. Rā. so brāhmaṇo.
3 Sī. idaṁ pāṭhadvayaṁ na dissati.
Uparimuddhani mahantaṁ phaṇaṁ karitvā aṭṭhāsi mā bhagavantaṁ sītaṁ
mā bhagavantaṁ uṇhaṁ mā bhagavantaṁ ḍaṁsamakasavātātapasiriṁsapasamphassoti 1 .
Athakho mucalindo nāgarājā sattāhassa accayena viddhaṁ vigatabalāhakaṁ
devaṁ viditvā bhagavato kāyā bhoge vinīveṭhetvā sakavaṇṇaṁ
paṭisaṁharitvā māṇavakavaṇṇaṁ abhinimminitvā bhagavato purato aṭṭhāsi
añjaliko bhagavantaṁ namassamāno.
Athakho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ
udānesi
sukho viveko tuṭṭhassa sutadhammassa passato
abyāpajjhaṁ sukhaṁ loke pāṇabhūtesu saññamo
sukhā virāgatā loke kāmānaṁ samatikkamo
asmimānassa yo vinayo etaṁ ve paramaṁ sukhanti.
Mucalindakathā niṭṭhitā 2 .

[6] Athakho bhagavā sattāhassa accayena tamhā samādhimhā
vuṭṭhahitvā mucalindamūlā yena rājāyatanaṁ tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā rājāyatanamūle sattāhaṁ ekapallaṅkena nisīdi
vimuttisukhapaṭisaṁvedī.
Tena kho pana samayena tapussabhallikā 3 vāṇijā ukkalā taṁ
desaṁ addhānamaggapaṭipannā honti. Athakho tapussabhallikānaṁ
1 Ma. sarīsapa.... 2 Sī. idaṁ pāṭhadvayaṁ na dissati. 3 Sī. tapassubhallikā.
Vāṇijānaṁ ñātisālohitā devatā tapussabhallike vāṇije etadavoca
ayaṁ mārisā bhagavā rājāyatanamūle viharati paṭhamābhisambuddho
gacchatha taṁ bhagavantaṁ manthena ca madhupiṇḍikāya ca paṭimānetha
taṁ vo bhavissati dīgharattaṁ hitāya sukhāyāti. Athakho tapussabhallikā
vāṇijā manthañca madhupiṇḍikañca ādāya yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu. Ekamantaṁ
ṭhitā kho tapussabhallikā vāṇijā bhagavantaṁ etadavocuṁ paṭiggaṇhātu
no bhante bhagavā manthañca madhupiṇḍikañca yaṁ amhākaṁ assa
dīgharattaṁ hitāya sukhāyāti. Athakho bhagavato etadahosi na kho
tathāgatā hatthesu paṭiggaṇhanti kimhi nu kho ahaṁ paṭiggaṇheyyaṁ
manthañca madhupiṇḍikañcāti. Athakho cattāro mahārājā 1 bhagavato
cetasā cetoparivitakkamaññāya catuddisā cattāro selamaye
patte bhagavato upanāmesuṁ idha bhante bhagavā paṭiggaṇhātu
manthañca madhupiṇḍikañcāti. Paṭiggahesi bhagavā paccagghe selamaye
patte manthañca madhupiṇḍikañca paṭiggahetvā ca paribhuñji.
Athakho tapussabhallikā vāṇijā 2 bhagavantaṁ etadavocuṁ ete mayaṁ
bhante bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāma dhammañca upāsake no bhagavā
1 yebhuyyena mahārājānoti dissati. Ma. Yu. īdisameva. 2 Ma. Yu. Rā. ito paraṁ
bhagavantaṁ onītapattapāṇiṁ viditvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvāti vacanaṁ dissati.
Dhāretu ajjatagge pāṇupete saraṇaṁ gateti. Te ca 1 loke
paṭhamaṁ upāsakā ahesuṁ dvevācikā.
Rājāyatanakathā niṭṭhitā 2 .

[7] Athakho bhagavā sattāhassa accayena tamhā samādhimhā
vuṭṭhahitvā rājāyatanamūlā yena ajapālanigrodho tenupasaṅkami 3 .
Tatra sudaṁ bhagavā ajapālanigrodhamūle viharati. Athakho bhagavato
rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi
adhigato kho mayāyaṁ dhammo gambhīro duddaso duranubodho santo
paṇīto atakkāvacaro nipuṇo paṇḍitavedanīyo ālayarāmā kho
panāyaṁ pajā ālayaratā ālayasammuditā ālayarāmāya kho pana
pajāya ālayaratāya ālayasammuditāya duddasaṁ idaṁ ṭhānaṁ yadidaṁ
idappaccayatāpaṭiccasamuppādo idaṁpi kho ṭhānaṁ sududdasaṁ yadidaṁ
sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhakkhayo virāgo nirodho
nibbānaṁ ahañceva kho pana dhammaṁ deseyyaṁ pare ca me na
ājāneyyuṁ so mamassa kilamatho sā mamassa vihesāti.
Apissu bhagavantaṁ imā anacchariyā gāthāyo paṭibhaṁsu pubbe
assutapubbā
1 Yu. te va. 2 Sī. idaṁ pāṭhadvayaṁ na dissati. 3 ito paraṁ yebhuyyena
upasaṅkamitvāti pāṭho dissati. so atirekoti daṭṭhabbo.
Kicchena me adhigataṁ halandāni pakāsituṁ.
Rāgadosaparetehi nāyaṁ dhammo susambudho.
Paṭisotagāmiṁ nipuṇaṁ gambhīraṁ duddasaṁ aṇuṁ
rāgarattā na dakkhanti tamokkhandhena āvuṭāti.
Itiha bhagavato paṭisañcikkhato appossukkatāya cittaṁ namati no
dhammadesanāya.

[8] Athakho brahmuno sahampatissa 1 bhagavato cetasā
cetoparivitakkamaññāya etadahosi nassati vata bho loko
vinassati vata bho loko yatra hi nāma tathāgatassa arahato
sammāsambuddhassa appossukkatāya cittaṁ namati no dhammadesanāyāti.
Athakho brahmā sahampati seyyathāpi nāma balavā puriso
sammiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya pasāritaṁ vā bāhaṁ sammiñjeyya
evameva 2 brahmaloke antarahito bhagavato purato pāturahosi.
Athakho brahmā sahampati ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā dakkhiṇajāṇumaṇḍalaṁ 3
paṭhaviyaṁ 4 nihantvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā
bhagavantaṁ etadavoca desetu bhante bhagavā dhammaṁ desetu sugato
dhammaṁ santi 5 sattā apparajakkhajātikā 6 assavanatā dhammassa
1 sahappatītipi tassa nāmaṁ. 2 Sī. evamevaṁ. 3 Yu. dakkhiṇañjānumaṇḍalaṁ.
4 Rā. bhūmiyaṁ. Sī. puthuviyaṁ. 5 santīdhātipi pāṭho. 6 Sī. apparajakkhajātiyā.
Parihāyanti bhavissanti dhammassa aññātāroti. Idamavoca
brahmā sahampati idaṁ vatvā athāparaṁ etadavoca
pāturahosi magadhesu pubbe
dhammo asuddho samalehi cintito.
Apāpuretaṁ amatassa dvāraṁ
suṇantu dhammaṁ vimalenānubuddhaṁ.
Sele yathā pabbatamuddhaniṭṭhito
yathāpi passe janataṁ samantato
tathūpamaṁ dhammamayaṁ sumedha
pāsādamāruyha samantacakkhu
sokāvatiṇṇaṁ janataṁ apetasoko
avekkhassu 1 jātijarābhibhūtaṁ.
Uṭṭhehi vīra vijitasaṅgāma
satthavāha anaṇa vicara loke.
Desassu 2 bhagavā dhammaṁ aññātāro bhavissantīti 3 .
1 apekkhassūtipi pāṭho. 2 yebhuyyena desetūti pāṭho dissati. 3 Yu. Rā.
tikkhattuṁ ajjhesanā katā. tesu hi evaṁ dissati evaṁ vutte bhagavā brahmānaṁ
sahampatiṁ etadavoca mayhaṁ kho brahme etadahosi adhigato kho mayāyaṁ dhammo .. sā mamassa
vihesāti apissu maṁ brahme imā anacchariyā gāthāyo paṭibhaṁsu pubbe me
assutapubbā ... āvuṭāti itiha me brahme paṭisañcikkhato appossukkatāya
cittaṁ namati no dhammadesanāyāti. dutiyampikho brahmā sahampati bhagavantaṁ etadavoca
desetu bhante

[9] Athakho bhagavā brahmuno ca ajjhesanaṁ viditvā sattesu
ca kāruññataṁ paṭicca buddhacakkhunā lokaṁ volokesi. Addasā
kho bhagavā buddhacakkhunā lokaṁ volokento satte apparajakkhe
mahārajakkhe tikkhindriye mudindriye svākāre dvākāre suviññāpaye
duviññāpaye appekacce paralokavajjabhayadassāvino 1 viharante.
Seyyathāpi nāma uppaliniyaṁ vā paduminiyaṁ vā puṇḍarīkiniyaṁ vā
appekaccāni uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni
udake saṁvaḍḍhāni udakānuggatāni antonimuggaposīni appekaccāni
uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake
saṁvaḍḍhāni samodakaṁ ṭhitāni appekaccāni uppalāni vā padumāni
vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake saṁvaḍḍhāni udakā
accuggamma tiṭṭhanti 2 anupalittāni udakena evameva 3 bhagavā
buddhacakkhunā lokaṁ volokento addasa satte apparajakkhe
mahārajakkhe tikkhindriye mudindriye svākāre dvākāre suviññāpaye
duviññāpaye appekacce paralokavajjabhayadassāvino viharante
bhagavā dhammaṁ ... aññātāro bhavissantīti. dutiyampi kho bhagavā brahmānaṁ sahampatiṁ
etadavoca mayhaṁ kho brahme etadahosi ... no dhammadesanāyāti. tatiyampi kho
brahmā sahampati bhagavantaṁ etadavoca desetu bhante bhagavā dhammaṁ ... aññātāro
bhavissantīti.
1 Ma. ..ḍassāvine. ito paraṁ īdisameva. 2 Ma. ṭhitāni. 3 Ma. evamevaṁ.
Disvāna brahmānaṁ sahampatiṁ gāthāya ajjhabhāsi
apārutā te 1 amatassa dvārā
ye sotavanto pamuñcantu saddhaṁ.
Vihiṁsasaññī paguṇaṁ na bhāsiṁ
dhammaṁ paṇītaṁ manujesu brahmeti.
Athakho brahmā sahampati katāvakāso khomhi bhagavatā
dhammadesanāyāti bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā
tatthevantaradhāyi.
Brahmayācanakathā niṭṭhitā 2

[10] Athakho bhagavato etadahosi kassa nu kho ahaṁ paṭhamaṁ
dhammaṁ deseyyaṁ ko imaṁ dhammaṁ khippameva ājānissatīti.
Athakho bhagavato etadahosi ayaṁ kho āḷāro kālāmo paṇḍito
byatto medhāvī dīgharattaṁ apparajakkhajātiko yannūnāhaṁ āḷārassa
kālāmassa paṭhamaṁ dhammaṁ deseyyaṁ so imaṁ dhammaṁ khippameva
ājānissatīti. Athakho devatā 3 antarahitā bhagavato ārocesi
sattāhakālakato bhante āḷāro kālāmoti. Bhagavatopi kho
ñāṇaṁ udapādi sattāhakālakato āḷāro kālāmoti. Athakho
1 Ma. Yu. tesaṁ. 2 Sī. idaṁ pāṭhadvayaṁ na dissati. 3 Ma. Yu. antarahitā
devatā. ito paraṁ īdisameva.
Bhagavato etadahosi mahājāniyo kho āḷāro kālāmo sace
hi so imaṁ dhammaṁ suṇeyya khippameva ājāneyyāti. Athakho
bhagavato etadahosi kassa nu kho ahaṁ paṭhamaṁ dhammaṁ deseyyaṁ
ko imaṁ dhammaṁ khippameva ājānissatīti. Athakho bhagavato
etadahosi ayaṁ kho uddako rāmaputto paṇḍito byatto
medhāvī dīgharattaṁ apparajakkhajātiko yannūnāhaṁ uddakassa
rāmaputtassa paṭhamaṁ dhammaṁ deseyyaṁ so imaṁ dhammaṁ khippameva
ājānissatīti. Athakho devatā antarahitā bhagavato ārocesi
abhidosakālakato bhante uddako rāmaputtoti. Bhagavatopi kho
ñāṇaṁ udapādi abhidosakālakato uddako rāmaputtoti. Athakho
bhagavato etadahosi mahājāniyo kho uddako rāmaputto sace
hi so imaṁ dhammaṁ suṇeyya khippameva ājāneyyāti. Athakho
bhagavato etadahosi kassa nu kho ahaṁ paṭhamaṁ dhammaṁ deseyyaṁ
ko imaṁ dhammaṁ khippameva ājānissatīti. Athakho bhagavato etadahosi
bahūpakārā kho me pañcavaggiyā bhikkhū ye maṁ padhānapahitattaṁ
upaṭṭhahiṁsu yannūnāhaṁ pañcavaggiyānaṁ bhikkhūnaṁ paṭhamaṁ dhammaṁ
deseyyanti. Athakho bhagavato etadahosi kahaṁ nu kho etarahi
pañcavaggiyā bhikkhū viharantīti. Addasā kho bhagavā dibbena
cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena pañcavaggiye bhikkhū bārāṇasiyaṁ
Viharante isipatane migadāye. Athakho bhagavā uruvelāyaṁ yathābhirantaṁ
viharitvā yena bārāṇasī tena cārikaṁ pakkāmi.

[11] Addasā kho upako ājīvako bhagavantaṁ antarā ca gayaṁ
antarā ca bodhiṁ addhānamaggapaṭipannaṁ disvāna bhagavantaṁ etadavoca
vippasannāni kho te āvuso indriyāni parisuddho chavivaṇṇo
pariyodāto kaṁsi tvaṁ āvuso uddissa pabbajito ko vā
te satthā kassa vā tvaṁ dhammaṁ rocesīti. Evaṁ vutte bhagavā
upakaṁ ājīvakaṁ gāthāhi ajjhabhāsi
sabbābhibhū sabbavidūhamasmi
sabbesu dhammesu anūpalitto
sabbañjaho taṇhakkhaye vimutto
sayaṁ abhiññāya kamuddiseyyaṁ.
Na me ācariyo atthi sadiso me na vijjati
sadevakasmiṁ lokasmiṁ natthi me paṭipuggalo.
Ahañhi arahā loke ahaṁ satthā anuttaro
ekomhi sammāsambuddho sītibhūtosmi nibbuto.
Dhammacakkaṁ pavattetuṁ gacchāmi kāsinaṁ puraṁ
andhabhūtasmiṁ lokasmiṁ ahaññiṁ 1 amatadundubhinti.
Yathā kho tvaṁ āvuso paṭijānāsi arahasi anantajinoti.
Mādisā ve jinā honti ye pattā āsavakkhayaṁ.
1 Yu. ahañhi.
Jitā me pāpakā dhammā tasmāhamupaka jinoti.
Evaṁ vutte upako ājīvako huveyyāvusoti 1 vatvā sīsaṁ
okampetvā ummaggaṁ gahetvā pakkāmi.

[12] Athakho bhagavā anupubbena cārikaṁ caramāno yena bārāṇasī
isipatanaṁ migadāyo yena pañcavaggiyā bhikkhū tenupasaṅkami.
Addasaṁsu kho pañcavaggiyā bhikkhū bhagavantaṁ dūrato va āgacchantaṁ
disvāna aññamaññaṁ [2]- saṇṭhapesuṁ ayaṁ āvuso samaṇo gotamo
āgacchati bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya so
neva abhivādetabbo na paccuṭṭhātabbo nāssa pattacīvaraṁ
paṭiggahetabbaṁ apica kho āsanaṁ ṭhapetabbaṁ sace [3]- ākaṅkhissati
nisīdissatīti. Yathā yathā kho bhagavā pañcavaggiye bhikkhū upasaṅkamati
tathā tathā te 4 pañcavaggiyā bhikkhū [5]- sakāya katikāya [6]-
asaṇṭhahantā bhagavantaṁ paccuggantvā eko bhagavato pattacīvaraṁ paṭiggahesi
eko āsanaṁ paññāpesi eko pādodakaṁ [7]- pādapīṭhaṁ [8]- pādakathalikaṁ
upanikkhipi. Nisīdi bhagavā paññatte āsane. Nisajja
kho bhagavā pāde pakkhālesi. Apissu bhagavantaṁ nāmena ca
āvusovādena ca samudācaranti. Evaṁ vutte bhagavā pañcavaggiye
bhikkhū etadavoca mā bhikkhave tathāgataṁ nāmena ca āvusovādena
1 Sī. huveyya āvusoti. Ma. Yu. hupeyya āvusoti. Rā. hupeyyāvusoti.
2 Ma. katikaṁ. 3 Ma. so. 4 Ma. ayaṁ saddo na dissati. 5 Po. na
sakkonti saṇṭhātuṁ. Ma. nāsakkhiṁsu. 6 Ma. saññātuṁ. 7-8 Ma. eko.
Ca samudācarittha 1 arahaṁ bhikkhave tathāgato sammāsambuddho
odahatha bhikkhave sotaṁ amatamadhigataṁ ahamanusāsāmi ahaṁ
dhammaṁ desemi yathānusiṭṭhaṁ 2 paṭipajjamānā nacirasseva yassatthāya
kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti tadanuttaraṁ
brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭhe va dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā
upasampajja viharissathāti. Evaṁ vutte pañcavaggiyā bhikkhū
bhagavantaṁ etadavocuṁ tāyapi kho tvaṁ āvuso gotama
cariyāya 3 tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya nevajjhagā
uttarimanussadhammaṁ alamariyañāṇadassanavisesaṁ kiṁ pana tvaṁ [4]- etarahi
bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi
uttarimanussadhammaṁ alamariyañāṇadassanavisesanti. Evaṁ vutte bhagavā
pañcavaggiye bhikkhū etadavoca na bhikkhave tathāgato bāhulliko
na padhānavibbhanto na āvatto bāhullāya arahaṁ bhikkhave tathāgato
sammāsambuddho odahatha bhikkhave sotaṁ amatamadhigataṁ ahamanusāsāmi
ahaṁ dhammaṁ desemi yathānusiṭṭhaṁ paṭipajjamānā nacirasseva
yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti
1 Ma. Yu. samudācaratha. 2 ito paraṁ sabbapotthakesu tathāsaddo dissati. so pana
yasmā yathānusiṭṭhanti padaṁ paṭipajjamānāti pade kiriyāvisesanaṁ hoti tasmā
atirekoti daṭṭhabbo. tena taṁ vajjetvā sodhitaṁ. 3 Sī. Ma. iriyāya.
4 Po. āvuso.
Tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭhe va dhamme sayaṁ abhiññā
sacchikatvā upasampajja viharissathāti. Dutiyampi kho pañcavaggiyā
bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ .pe. Dutiyampi kho bhagavā pañcavaggiye
bhikkhū etadavoca .pe. Tatiyampi kho pañcavaggiyā bhikkhū
bhagavantaṁ etadavocuṁ tāyapi kho tvaṁ āvuso gotama cariyāya
tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya nevajjhagā uttarimanussadhammaṁ
alamariyañāṇadassanavisesaṁ kiṁ pana tvaṁ etarahi bāhulliko
padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttarimanussadhammaṁ
alamariyañāṇadassanavisesanti. Evaṁ vutte bhagavā pañcavaggiye
bhikkhū etadavoca abhijānātha me no tumhe bhikkhave ito
pubbe [1]- bhāsitametanti 2 . Nohetaṁ bhante 3 . Arahaṁ bhikkhave
tathāgato sammāsambuddho odahatha bhikkhave sotaṁ amatamadhigataṁ
ahamanusāsāmi ahaṁ dhammaṁ desemi yathānusiṭṭhaṁ paṭijjamānā
nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ
pabbajanti tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭhe va dhamme
sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathāti. Asakkhi
kho bhagavā pañcavaggiye bhikkhū saññāpetuṁ. Athakho pañcavaggiyā
bhikkhū bhagavantaṁ sussūsiṁsu sotaṁ odahiṁsu aññāya 4 cittaṁ upaṭṭhāpesuṁ.

[13] Athakho bhagavā pañcavaggiye bhikkhū āmantesi dveme
1 Po. Ma. Yu. evarūpaṁ. 2 Sī. dhammādhigatametanti. Rā. abbhācikkhitametanti.
3 Po. Ma. Yu. itisaddo dissati. 4 Po. Ma. Yu. aññā.
Bhikkhave antā pabbajitena na sevitabbā 1 . Yo cāyaṁ kāmesu
kāmasukhallikānuyogo hīno gammo pothujjaniko anariyo anatthasañhito
yo cāyaṁ attakilamathānuyogo dukkho anariyo anatthasañhito
ete te 2 bhikkhave ubho ante anupagamma majjhimā paṭipadā
tathāgatena abhisambuddhā cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya
sambodhāya nibbānāya saṁvattati. Katamā ca sā bhikkhave majjhimā
paṭipadā tathāgatena abhisambuddhā cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya
abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko
maggo seyyathīdaṁ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā
sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati
sammāsamādhi. Ayaṁ kho sā bhikkhave majjhimā paṭipadā tathāgatena
abhisambuddhā cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya
nibbānāya saṁvattati.

[14] Idaṁ kho pana bhikkhave dukkhaṁ ariyasaccaṁ jātipi dukkhā
jarāpi dukkhā byādhīpi 3 dukkhā maraṇampi dukkhaṁ appiyehi
1 ito paraṁ sīhalapotthakaṁ ṭhapetvā sabbattha katame dveti kathetukāmatāpucchā
pakkhittā. ayampana sīhalapotthakaṁ anuvattitvā sodhitoti veditabbo.
2 sīhalapotthakaṁ ṭhapetvā sabbattha khosaddo dissati. ayampana sīhalapotthakaṁ
anuvattitvā sodhitoti daṭṭhabbo. 3 byādhīpi dukkhāti idaṁ padaṁ vibhaṅge
dukkhasaccaniddesapāliyaṁ na āgataṁ teneva
Sampayogo dukkho piyehi vippayogo dukkho yampicchaṁ na
labhati tampi dukkhaṁ saṅkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā. Idaṁ
kho pana bhikkhave dukkhasamudayo 1 ariyasaccaṁ yāyaṁ taṇhā ponobbhavikā
nandirāgasahagatā tatra tatrābhinandinī seyyathīdaṁ kāmataṇhā
bhavataṇhā vibhavataṇhā. Idaṁ kho pana bhikkhave dukkhanirodho 2
ariyasaccaṁ yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo
paṭinissaggo mutti anālayo. Idaṁ kho pana bhikkhave dukkhanirodhagāminī
paṭipadā ariyasaccaṁ ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko
maggo seyyathīdaṁ sammādiṭṭhi .pe. Sammāsamādhi.