[277] Pasaṁsakāmā kusalāvadānāti pasaṁsakāmāti pasaṁsakāmā
pasaṁsatthikā pasaṁsādhippāyā pasaṁsapurekkhārā pasaṁsapariyesanaṁ carantā.
Kusalāvadānāti kusalavādā paṇḍitavādā dhīravādā ñāṇavādā
hetuvādā lakkhaṇavādā kāraṇavādā ṭhānavādā sakāya laddhiyāti
pasaṁsakāmā kusalāvadānā. Tenāha bhagavā
te vādakāmā parisaṁ vigayha
bālaṁ dahanti mithu aññamaññaṁ
vadanti te aññasitā kathojjaṁ
pasaṁsakāmā kusalāvadānāti.

[278] Yutto kathāyaṁ parisāya majjhe
pasaṁsamicchaṁ vinighāti hoti
apāhatasmiṁ pana maṅku hoti
nindāya so kuppati randhamesī.

[279] Yutto kathāyaṁ parisāya majjheti khattiyaparisāya vā
brāhmaṇaparisāya vā gahapatiparisāya vā samaṇaparisāya vā majjhe
attano kathāyaṁ yutto payutto āyutto samāyutto sampayutto
kathetunti yutto kathāyaṁ parisāya majjhe.

[280] Pasaṁsamicchaṁ vinighāti hotīti pasaṁsamicchanti pasaṁsaṁ thomanaṁ
kittiṁ vaṇṇahāriyaṁ icchanto sādiyanto patthayanto pihayanto
abhijappanto. Vinighāti hotīti pubbeva sallāpā kathaṁkathī vinighāti
hoti jayo nu kho me bhavissati parājayo nu kho me bhavissati
kathaṁ niggahaṁ karissāmi kathaṁ paṭikkammaṁ karissāmi kathaṁ visesaṁ
karissāmi kathaṁ paṭivisesaṁ karissāmi kathaṁ āvedhiyaṁ 1 karissāmi kathaṁ
nibbedhiyaṁ 2 karissāmi kathaṁ chedaṁ karissāmi kathaṁ maṇḍalaṁ karissāmīti
evaṁ pubbeva sallāpā kathaṁkathī vinighāti hotīti pasaṁsamicchaṁ
vinighāti hoti.

[281] Apāhatasmiṁ pana maṅku hotīti ye te pañhavīmaṁsakā parisā
pārisajjā pāsanikā 3 te apaharanti atthāpagataṁ bhaṇitanti atthato
apaharanti byañjanāpagataṁ bhaṇitanti byañjanato apaharanti
atthabyañjanāpagataṁ bhaṇitanti atthabyañjanato apaharanti attho te
dunnīto byañjanante duropitaṁ atthabyañjanante dunnītaṁ duropitaṁ
niggaho te akato paṭikkammante dukkaṭaṁ viseso te akato
paṭiviseso te dukkaṭo āvedhiyā te akatā nibbedhiyā te
1 Ma. āveṭhiyaṁ. 2 Ma. nibbeṭhiyaṁ. 3 Ma. pāsārikā.
Dukkaṭā chedo te akato maṇḍalante dukkaṭaṁ [1]- dukkathitaṁ dubbhaṇitaṁ
dullapitaṁ duruttaṁ dubbhāsitanti apaharanti. Apāhatasmiṁ pana maṅku
hotīti apāhatasmiṁ maṅku hoti pīḷito ghaṭṭito byatthito 2 domanassito
hotīti apāhatasmiṁ pana maṅku hoti.

[282] Nindāya so kuppati randhamesīti nindāyāti nindāya
garahāya akittiyā avaṇṇahārikāya. Kuppatīti kuppati byāpajjati
patitthīyati kopañca dosañca apaccayañca pātukarotīti nindāya
so kuppati. Randhamesīti randhamesī virandhamesī aparandhamesī
khalitamesī gaḷitamesī vivaramesīti nindāya so kuppati randhamesī.
Tenāha bhagavā
yutto kathāyaṁ parisāya majjhe
pasaṁsamicchaṁ vinighāti hoti
apāhatasmiṁ pana maṅku hoti
nindāya so kuppati randhamesīti.

[283] Yamassa vādaṁ parihīnamāhu
apāhataṁ pañhavimaṁsakā ye 3
paridevatī socati hīnavādo
upaccagā manti anutthunāti.

[284] Yamassa vādaṁ parihīnamāhūti yaṁ tassa vādaṁ hīnaṁ nihīnaṁ
parihīnaṁ parihāpitaṁ na paripūritaṁ evamāhaṁsu evaṁ kathenti evaṁ bhaṇanti
1 Po. Ma. visamakathaṁ. 2 Ma. byādhito. 3 Po. Ma. se.
Evaṁ dīpayanti evaṁ voharantīti yamassa vādaṁ parihīnamāhu.

[285] Apāhataṁ pañhavimaṁsakā yeti ye te pañhavīmaṁsakā parisā
pārisajjā pāsanikā te apaharanti atthāpagataṁ bhaṇitanti atthato
apaharanti byañjanāpagataṁ bhaṇitanti byañjanato apaharanti
atthabyañjanāpagataṁ bhaṇitanti atthabyañjanato apaharanti attho te
dunnīto byañjanante duropitaṁ atthabyañjanante dunnītaṁ duropitaṁ
niggaho te akato paṭikkammante dukkaṭaṁ viseso te akato
paṭiviseso te dukkaṭo āvedhiyā te akatā nibbedhiyā te
dukkaṭā chedo te akato maṇḍalante dukkaṭaṁ [1]- dukkathitaṁ
dubbhaṇitaṁ dullapitaṁ duruttaṁ dubbhāsitanti apaharantīti apāhataṁ
pañhavimaṁsakā ye.

[286] Paridevatī socati hīnavādoti paridevatīti aññaṁ mayā
āvajjitaṁ aññaṁ cintitaṁ aññaṁ upadhāritaṁ aññaṁ upalakkhitaṁ
so mahāpakkho mahāpariso mahāparivāro parisā cāyaṁ vaggā na
samaggā samaggāya [2]- hotu kathāsallāpo puna bhañjissāmīti yo 3
evarūpo vācāpalāpo vippalāpo lālappo lālappāyanā lālappāyitattanti
paridevati. Socatīti tassa jayoti socati mayhaṁ parājayoti
socati tassa lābhoti socati mayhaṁ alābhoti socati tassa
yasoti socati mayhaṁ ayasoti socati tassa pasaṁsāti socati mayhaṁ
nindāti socati tassa sukhanti socati mayhaṁ dukkhanti socati
1 Ma. visamakathaṁ. 2 Ma. parisāya. 3 Ma. yā evarūpā.
So sakkato garukato mānito pūjito apacito lābhī
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānaṁ ahamasmi asakkato
agarukato amānito apūjito anapacito na lābhī
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānanti socati kilamati paridevati
urattāḷiṁ kandati sammohaṁ āpajjatīti paridevati socati.
Hīnavādoti hīnavādo nihīnavādo parihīnavādo parihāpitavādo na
paripūrivādoti 1 paridevatī socati hīnavādo.