[177] 9 Evamme sutaṁ. Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe
viharati veḷuvane kalandakanivāpe. Atha kho āyasmā dabbo mallaputto
yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā
ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā dabbo mallaputto
bhagavantaṁ etadavoca parinibbānakālo medāni sugatāti.
Yassadāni tvaṁ dabba kālaṁ maññasīti. Atha kho āyasmā dabbo
mallaputto uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā
vehāsaṁ abbhuggantvā ākāse antalikkhe pallaṅkena nisīdi tejodhātuṁ
samāpajjitvā vuṭṭhahitvā parinibbāyi. Atha kho āyasmato
dabbassa mallaputtassa vehāsaṁ abbhuggantvā ākāse antalikkhe
pallaṅkena nisīditvā tejodhātuṁ samāpajjitvā vuṭṭhahitvā parinibbutassa
sarīrassa jhāyamānassa ḍayhamānassa neva chārikā
paññāyati na masi 1 . Seyyathāpi nāma sappissa vā telassa vā
jhāyamānassa ḍayhamānassa neva chārikā paññāyati na masi
evameva āyasmato dabbassa mallaputtassa vehāsaṁ abbhuggantvā
ākāse antalikkhe pallaṅkena nisīditvā tejodhātuṁ samāpajjitvā
vuṭṭhahitvā parinibbutassa sarīrassa jhāyamānassa ḍayhamānassa neva
1 Po. na passi.
Chārikā paññāyittha na masīti. Atha kho bhagavā etamatthaṁ
viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi
abhedi kāyo nirodhi saññā vedanāpītidahaṁsu 1 sabbā
vūpasamiṁsu saṅkhārā viññāṇaṁatthamāgamāti. Navamaṁ.

[178] 10 Evamme sutaṁ. Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ
viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū
āmantesi bhikkhavoti. Bhadanteti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
Bhagavā etadavoca dabbassa bhikkhave mallaputtassa vehāsaṁ
abbhuggantvā ākāse antalikkhe pallaṅkena nisīditvā tejodhātuṁ
samāpajjitvā vuṭṭhahitvā parinibbutassa sarīrassa jhāyamānassa
ḍayhamānassa neva chārikā paññāyittha na masi seyyathāpi nāma
sappissa vā jhāyamānassa ḍayhamānassa neva chārikā paññāyati
na masi evameva bhikkhave dabbassa mallaputtassa vehāsaṁ
abbhuggantvā ākāse antalikkhe pallaṅkena nisīditvā tejodhātuṁ
samāpajjitvā parinibbutassa sarīrassa jhāyamānassa ḍayhamānassa neva
chārikā paññāyittha na masīti. Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā
tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi
ayoghanahatasseva jalato jātavedassa 2
anupubbūpasantassa yathā na ñāyate gati
1 vaṇṇanāyaṁ vedanāsītibhaviṁsu. 2 Ma. jātavedaso.
Evaṁ sammāvimuttānaṁ kāmabandhoghatārinaṁ
paññāpetuṁ gati natthi pattānaṁ acalaṁ sukhanti. Dasamaṁ.
Pāṭaligāmiyavaggo aṭṭhamo.
Tassuddānaṁ
nibbānā caturo vuttā cundo pāṭaligāmiyā
dvidhāpatho visākhā ca dabbena ca saha te dasāti.
Vaggamidaṁ paṭhamaṁ varabodhi
vaggamidaṁ dutiyo muccalindo
nandakavaggavaro tatiyo
meghiyavaggavaro catuttho
pañcamavaggavaranti soṇo
chaṭṭhamavaggavaranti jaccandho
sattamavaggavaranti ca cūḷo
pāṭaligāmiyavaraṭṭhamavaggo.
Asītianūnakasuttavaraṁ 1
vaggamidaṭṭhamaṁ suvibhattaṁ
dassitaṁ cakkhumatā vimalena
saddhā 2 hi taṁ udānantidamāhūti.
Udānaṁ samattaṁ.
1 Ma. asītimanūnakasuttavaraṁ. 2 Ma. addhā.
Suttantapiṭake khuddakanikāyassa
itivuttakaṁ
-------
namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa.
Ekanipātassa paṭhamavaggo

[179] 1 Vuttaṁ hetaṁ bhagavā vuttamarahatāti me sutaṁ
ekadhammaṁ bhikkhave pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo anāgāmitāya katamaṁ
ekadhammaṁ lobhaṁ bhikkhave ekadhammaṁ pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo
anāgāmitāyāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti
vuccati
yena lobhena luddhāse sattā gacchanti duggatiṁ
taṁ lobhaṁ sammadaññāya pajahanti vipassino
pahāya na punāyanti imaṁ lokaṁ kudācananti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Paṭhamaṁ.

[180] 2 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ
ekadhammaṁ bhikkhave pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo anāgāmitāya
katamaṁ ekadhammaṁ dosaṁ bhikkhave ekadhammaṁ pajahatha ahaṁ vo
Pāṭibhogo anāgāmitāyāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca.
Tatthetaṁ iti vuccati
yena dosena duṭṭhāse sattā gacchanti duggatiṁ
taṁ dosaṁ sammadaññāya pajahanti vipassino
pahāya na punāyanti imaṁ lokaṁ kudācananti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Dutiyaṁ.

[181] 3 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ
ekadhammaṁ bhikkhave pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo anāgāmitāya katamaṁ
ekadhammaṁ mohaṁ bhikkhave ekadhammaṁ pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo
anāgāmitāyāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti
vuccati
yena mohena mūḷhāse sattā gacchanti duggatiṁ
taṁ mohaṁ sammadaññāya pajahanti vipassino
pahāya na punāyanti imaṁ lokaṁ kudācananti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Tatiyaṁ.

[182] 4 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ
ekadhammaṁ bhikkhave pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo anāgāmitāya katamaṁ
ekadhammaṁ kodhaṁ bhikkhave ekadhammaṁ pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo
anāgāmitāyāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti
vuccati
Yena kodhena kuddhāse sattā gacchanti duggatiṁ
taṁ kodhaṁ sammadaññāya pajahanti vipassino
pahāya na punāyanti imaṁ lokaṁ kudācananti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Catutthaṁ.

[183] 5 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ
ekadhammaṁ bhikkhave pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo anāgāmitāya
katamaṁ ekadhammaṁ makkhaṁ bhikkhave ekadhammaṁ pajahatha ahaṁ vo
pāṭibhogo anāgāmitātāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ
iti vuccati
yena makkhena makkhitāse 1 sattā gacchanti duggatiṁ
taṁ makkhaṁ sammadaññāya pajahanti vipassino
pahāya na punāyanti imaṁ lokaṁ kudācananti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Pañcamaṁ.

[184] 6 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ
ekadhammaṁ bhikkhave pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo anāgāmitāya katamaṁ
ekadhammaṁ mānaṁ bhikkhave ekadhammaṁ pajahatha ahaṁ vo pāṭibhogo
anāgāmitāyāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti vuccati
yena mānena mattāse sattā gacchanti duggatiṁ
taṁ mānaṁ sammadaññāya pajahanti vipassino
pahāya na punāyanti imaṁ lokaṁ kudācananti.
1 Po. Ma. Yu. makkhāse.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Chaṭṭhaṁ.

[185] 7 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ sabbaṁ
bhikkhave anabhijānaṁ aparijānaṁ tattha cittaṁ avirājayaṁ 1 appajahaṁ abhabbo
dukkhakkhayāya sabbañca kho bhikkhave abhijānaṁ parijānaṁ tattha cittaṁ
virājayaṁ pajahaṁ bhabbo dukkhakkhayāyāti. Etamatthaṁ bhagavā avoca.
Tatthetaṁ iti vuccati
yo sabbaṁ sabbato ñatvā sabbatthesu na rajjati
save sabbaṁ 2 pariññā so sabbaṁ dukkhaṁ 3 upaccagāti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Sattamaṁ.

[186] 8 Vuttaṁ hetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ mānaṁ
bhikkhave anabhijānaṁ aparijānaṁ tattha cittaṁ avirājayaṁ appajahaṁ
abhabbo [4]- dukkhakkhayāya mānañca kho bhikkhave abhijānaṁ parijānaṁ
tattha cittaṁ virājayaṁ pajahaṁ bhabbo dukkhakkhayāyāti. Etamatthaṁ
bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti vuccati
mānupetā ayaṁ pajā mānaganthā bhave ratā
mānaṁ aparijānantā āgantāro punabbhavaṁ
ye ca mānaṁ pahantvāna vimuttā mānasaṅkhaye
te mānaganthābhibhuno sabbaṁ 5 ganthaṁ upaccagunti.
Ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutanti. Aṭṭhamaṁ.