[89] Athakho kokāliko 3 bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi ekamantaṁ
nisinno kho kokāliko bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca pāpicchā bhante
sārīputtamoggallānā pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṅgatāti. Mā hevaṁ kokālika
mā hevaṁ kokālika pasādehi kokālika sārīputtamoggallānesu cittaṁ
pesalā sārīputtamoggallānāti. Dutiyampi kho kokāliko bhikkhu bhagavantaṁ
etadavoca kiñcāpi me bhante bhagavā saddhāyiko paccayiko athakho
pāpicchāva sārīputtamoggallānā pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṅgatāti. Mā
hevaṁ kokālika mā hevaṁ kokālika pasādehi kokālika sārīputtamoggallānesu
1 Ma. ṭhānametaṁ avakāso. 2 Ma. ... byasanānaṁ aññataraṁ bayasanaṁ nigaccheyya.
Yu. aññataraṁ .... 3 Po. kokāliyo bhikkhu. sabbattha evaṁ ñātabbaṁ.
Cittaṁ pesalā sārīputtamoggallānāti. Tatiyampi
kho kokāliko bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca kiñcāpi kho me bhante
bhagavā saddhāyiko paccayiko athakho pāpicchāva sārīputtamoggallānā
pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṅgatāti. Mā hevaṁ kokālika mā hevaṁ
kokālika pasādehi kokālika sārīputtamoggallānesu cittaṁ pesalā
sārīputtamoggallānāti. Athakho kokāliko bhikkhu uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ
abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi acirapakkantassa ca kokālikassa
bhikkhuno sāsapamattīhi piḷakāhi sabbo kāyo phuṭṭho ahosi sāsapamattiyo
hutvā muggamattiyo ahesuṁ muggamattiyo hutvā kāḷāyamattiyo 1
ahesuṁ kāḷāyamattiyo hutvā kolaṭṭhimattiyo ahesuṁ kolaṭṭhimattiyo
hutvā kolamattiyo ahesuṁ kolamattiyo hutvā āmalakamattiyo
ahesuṁ āmalakamattiyo hutvā [2]- veluvasalāṭukamattiyo 3 ahesuṁ
veluvasalāṭukamattiyo hutvā villamattiyo ahesuṁ villamattiyo hutvā
pabhijjiṁsu pubbañca lohitañca pagghariṁsu svāssudaṁ kaddalipattesu
seti macchova visakalikato 4 . Athakho tudipaccekabrahmā 5 yena kokāliko
bhikkhu tenupasaṅkami upasaṅkamitvā vehāse ṭhatvā kokālikaṁ bhikkhuṁ
etadavoca pasādehi kokālika sārīputtamoggallānesu cittaṁ pesalā
sārīputtamoggallānāti. Kosi tvaṁ āvusoti. Ahaṁ tudipaccekabrahmāti.
Nanu tvaṁ āvuso bhagavatā anāgāmī byākato atha
kiñcarahi idhāgato passa yāvañca te idaṁ aparaddhanti. Athakho
1 Po. kaḷāyamattiyo. Ma. Yu. kalāyamattiyo. 2 Ma. tiṇḍukmattiyo ahesuṁ
tiṇḍukamattiyo hutvā. 3 Ma. Yu. beḷuvasilāṭkamattiyo. 4 Po. visakalekato.
Ma. Yu. visagilito. 5 Ma. tulūpaccekabrahmā. Yu. tudupaccekabrahmā.
Tudipaccekabrahmā kokālikaṁ bhikkhuṁ gāthāya 1 ajjhabhāsi
purisassa hi jātassa kudhārī jāyate mukhe
yāya chindati attānaṁ bālo dubbhāsitaṁ bhaṇaṁ.
Yo nindiyaṁ pasaṁsati taṁ vā nindati yo pasaṁsiyo
vicināti mukhena so kaliṁ kalinā tena sukhaṁ na vindati.
Appamatto ayaṁ kali
yo akkhesu dhanaparājayo
(sabbassāpi sahāpi attanā)
ayameva mahattaro 2 kali
yo sugatesu manaṁ padosaye 3 .
Sataṁ sahassānaṁ nirabbudānaṁ
chattiṁsati pañca ca abbudāni
yamariyagarahī nirayaṁ upeti
vācaṁ manañca 4 paṇidhāya pāpakanti.
Athakho kokāliko bhikkhu tenevābādhena kālamakāsi kālakato
ca kokāliko bhikkhu padumanirayaṁ upapajjati sārīputtamoggallānesu cittaṁ
āghāṭetvā. Athakho brahmā sahampati abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo
kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi
ekamantaṁ ṭhito kho brahmā sahampati bhagavantaṁ etadavoca kokāliko
1 Ma. gāthāhi. 2 Po. mahantataro. 3 Po. Ma. padūsaye. 4 Po. vācāmanañca.
Bhante bhikkhu kālakato kālakato ca bhante kokāliko bhikkhu padumanirayaṁ
upapanno sārīputtamoggallānesu cittaṁ āghāṭetvāti idamavoca
brahmā sahampati idaṁ vatvā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā
tatthevantaradhāyi. Athakho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū
āmantesi imaṁ bhikkhave rattiṁ brahmā sahampati abhikkantāya rattiyā
abhikkantavaṇṇo kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yenāhaṁ tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi ekamantaṁ ṭhito
kho bhikkhave brahmā sahampati maṁ etadavoca kokāliko bhante
bhikkhu kālakato kālakato ca bhante kokāliko bhikkhu padumanirayaṁ
upapanno sārīputtamoggallānesu cittaṁ āghāṭetvāti idamavoca
bhikkhave brahmā sahampati idaṁ vatvā maṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā
tatthevantaradhāyīti.
Evaṁ vutte aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca kīvadīghaṁ
nu kho bhante padumaniraye āyuppamāṇanti. Dīghaṁ kho bhikkhu padumaniraye
āyuppamāṇaṁ taṁ na sukaraṁ saṅkhātuṁ ettakāni vassānīti vā
ettakāni vassasatānīti vā ettakāni vassasahassānīti vā ettakāni
vassasatasahassānīti vāti. Sakkā pana bhante upamā 1 kātunti.
Sakkā bhikkhūti bhagavā avoca seyyathāpi bhikkhave vīsatikhāriko kosalako
tilavāho tato puriso vassasatasahassassa accayena ekamekaṁ tilaṁ
uddhareyya khippataraṁ kho so bhikkhu vīsatikhāriko kosalako tilavāho
1 Ma. .. upamaṁ.
Iminā upakkamena parikkhayaṁ pariyādānaṁ gaccheyya na tveva eko
abbudo nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati abbudā nirayā evameko
nirabbudo nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati nirabbudā nirayā evameko
ababbo 1 nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati ababbā nirayā evameko
ahaho nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati ahahā nirayā evameko
aṭaṭo nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati aṭaṭā nirayā evameko
kumudo nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati kumudā nirayā evameko
sogandhiko nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati sogandhikā nirayā evameko
uppalo 2 nirayo seyyathāpi bhikkhu uppalā nirayā evameko puṇḍarīko
nirayo seyyathāpi bhikkhu vīsati puṇḍarīkā nirayā evameko padumo
nirayo padumaṁ kho pana bhikkhu nirayaṁ kokāliko bhikkhu upapanno
sārīputtamoggallānesu cittaṁ āghāṭetvāti idamavoca bhagavā idaṁ
vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā
purisassa hi jātassa kudhārī jāyate mukhe
yāya chindati attānaṁ bālo dubbhāsitaṁ bhaṇaṁ.
Yo nindiyaṁ pasaṁsati taṁ vā nindati yo pasaṁsiyo
vicināti mukhena so kaliṁ kalinā tena sukhaṁ na vindati.
Appamatto ayaṁ kali yo akkhesu dhanaparājayo
(sabbassāpi sahāpi attanā)
ayameva mahattaro kali
1 Ma. Yu. abubo. 2 Ma. Yu. uppalako.
Yo sugatesu manaṁ padosaye.
Sataṁ sahassānaṁ nirabbudānaṁ
chattiṁsati pañca ca abbudāni
yamariyagarahī nirayaṁ upeti
vācaṁ manañca paṇidhāya pāpakanti.