พุทธธรรมสงฆ์
บันทึกแบบเก่าจะเลิกใช้งานใน 15/08/2026 สํารองข้อมูลไว้ด้วยครับ
Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[295] 24 Chahi bhikkhave dhammehi samannāgato bhikkhu himavantaṁ
pabbatarājaṁ padāleyya ko pana vādo chavāya avijjāya katamehi chahi
idha bhikkhave bhikkhu samādhissa samāpattikusalo hoti samādhissa ṭhitikusalo
hoti samādhissa vuṭṭhānakusalo hoti samādhissa kallatākusalo 4 hoti
samādhissa gocarakusalo hoti samādhissa abhinihārakusalo hoti imehi
kho bhikkhave chahi dhammehi samannāgato bhikkhu himavantaṁ pabbatarājaṁ
padāleyya ko pana vādo chavāya avijjāyāti.
1 Ma. Yu. bhayaṁ dukkhaṁ rogo gaṇḍo. 2 Po. saṅgo. 3 Ma. Yu. sabbavera ....
4 Ma. Yu. kallitakusalo.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[296] 25 Chayimāni bhikkhave anussatiṭṭhānāni katamāni cha idha
bhikkhave ariyasāvako tathāgataṁ anussarati itipi so bhagavā .pe.
Satthā devamanussānaṁ buddho bhagavāti yasmiṁ bhikkhave samaye ariyasāvako
tathāgataṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti
na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti ujugatamevassa
tasmiṁ samaye cittaṁ hoti nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā
gedhoti kho bhikkhave pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ idampi kho
bhikkhave ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce sattā visujjhanti.
Puna caparaṁ bhikkhave ariyasāvako dhammaṁ anussarati svākkhāto
bhagavatā dhammo .pe. Paccattaṁ veditabbo viññūhīti yasmiṁ bhikkhave
samaye ariyasāvako dhammaṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapaṭiyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti
nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho bhikkhave pañcannetaṁ
kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ idampi kho bhikkhave ārammaṇaṁ karitvā
evamidhekacce sattā visujjhanti.
Puna caparaṁ bhikkhave ariyasāvako saṅghaṁ anussarati supaṭipanno
bhagavato sāvakasaṅgho .pe. Anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassāti yasmiṁ
bhikkhave samaye ariyasāvako saṅghaṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye
rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na
Mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti
nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho bhikkhave pañcannetaṁ
kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ idampi kho bhikkhave ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce
sattā visujjhanti.
Puna caparaṁ bhikkhave ariyasāvako attano sīlāni anussarati
akhaṇḍāni .pe. Samādhisaṁvattanikāni yasmiṁ bhikkhave samaye ariyasāvako
sīlaṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti
na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti ujugatamevassa
tasmiṁ samaye cittaṁ hoti nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā
gedhoti kho bhikkhave pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ idampi kho
bhikkhave ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce sattā visujjhanti.
Puna caparaṁ bhikkhave ariyasāvako attano cāgaṁ anussarati lābhā
vata me suladdhaṁ vata me yohaṁ .pe. Yācayogo dānasaṁvibhāgaratoti
yasmiṁ bhikkhave samaye ariyasāvako cāgaṁ anussarati nevassa
tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ
hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye
cittaṁ hoti nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā godhoti kho bhikkhave
pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ idampi kho bhikkhave ārammaṇaṁ
karitvā evamidhekacce sattā visujjhanti.
Puna caparaṁ bhikkhave ariyasāvako devatā anussarati santi devā
Cātummahārājikā santi devā tāvatiṁsā santi devā yāmā
santi devā tusitā santi devā nimmānaratino santi devā
paranimmitavasavattino santi devā brahmakāyikā santi devā taduttari
yathārūpāya saddhāya samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā
mayhampi tathārūpā saddhā saṁvijjati yathārūpena sīlena
sutena cāgena paññāya samannāgatā tā devatā ito cutā tattha
upapannā mayhampi tathārūpā paññā saṁvijjatīti yasmiṁ bhikkhave
samaye ariyasāvako attano ca tāsañca devatānaṁ saddhañca sīlañca
sutañca cāgañca paññañca anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti
nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho bhikkhave pañcannetaṁ
kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ idampi kho bhikkhave ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce
sattā visujjhanti imāni kho bhikkhave cha anussatiṭṭhānānīti.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[297] 26 Tatra kho āyasmā mahākaccāno bhikkhū āmantesi
āvuso bhikkhavoti. Āvusoti kho te bhikkhū āyasmato mahākaccānassa
paccassosuṁ. Āyasmā mahākaccāno etadavoca acchariyaṁ āvuso
abbhutaṁ āvuso yāvañcidaṁ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā
sammāsambuddhena sambādhe okāsādhigamo anubuddho sattānaṁ visuddhiyā
Sokaparidevānaṁ samatikkamāya dukkhadomanassānaṁ atthaṅgamāya ñāyassa
adhigamāya nibbānassa sacchikiriyāya yadidaṁ cha anussatiṭṭhānāni katamāni
cha idhāvuso ariyasāvako tathāgataṁ anussarati itipi so bhagavā
.pe. Satthā devamanussānaṁ buddho bhagavāti yasmiṁ āvuso samaye
ariyasāvako tathāgataṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti nikkhantaṁ
muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho āvuso pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ
adhivacanaṁ sa kho so āvuso ariyasāvako sabbaso ākāsasamena cetasā
viharati vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjhena idampi
kho āvuso ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce sattā visuddhidhammā
bhavanti.
Puna caparaṁ āvuso ariyasāvako dhammaṁ anussarati svākkhāto
bhagavatā dhammo .pe. Paccattaṁ veditabbo viññūhīti yasmiṁ āvuso
samaye ariyasāvako dhammaṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti
nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho āvuso pañcannetaṁ
kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ sa kho so āvuso ariyasāvako sabbaso ākāsasamena
cetasā viharati vipulena mahaggatena appamāṇena averena
Abyāpajjhena idampi kho āvuso ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce
sattā visuddhidhammā bhavanti.
Puna caparaṁ āvuso ariyasāvako saṅghaṁ anussarati supaṭipanno
bhagavato sāvakasaṅgho .pe. Anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassāti yasmiṁ [1]-
samaye ariyasāvako saṅghaṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ
cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti
nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho āvuso pañcannetaṁ
kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ sa kho so āvuso ariyasāvako sabbaso ākāsasamena
cetasā viharati vipulena mahaggatena appamāṇena averena
abyāpajjhena idampi kho āvuso ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce
sattā visuddhidhammā bhavanti.
Puna caparaṁ āvuso ariyasāvako attano sīlāni anussarati
akhaṇḍāni .pe. Samādhisaṁvattanikāni yasmiṁ āvuso samaye ariyasāvako
sīlaṁ anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na
dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti ujugatamevassa
tasmiṁ samaye cittaṁ hoti nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā
gedhoti kho āvuso pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ sa kho so āvuso
ariyasāvako sabbaso ākāsasamena cetasā viharati vipulena mahaggatena
appamāṇena averena abyāpajjhena idampi kho āvuso ārammaṇaṁ
1 Ma. etthantare āvusoti dissati.
Karitvā evamidhekacce sattā visuddhidhammā bhavanti.
Puna caparaṁ āvuso ariyasāvako attano cāgaṁ anussarati lābhā
vata me suladdhaṁ vata me yohaṁ .pe. Yācayogo dānasaṁvibhāgaratoti
yasmiṁ āvuso samaye ariyasāvako [1]- cāgaṁ anussarati nevassa
tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ
hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye
cittaṁ hoti nikkhantaṁ muttaṁ vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho āvuso
pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ sa kho so āvuso ariyasāvako sabbaso
ākāsasamena cetasā viharati vipulena mahaggatena appamāṇena
averena abyāpajjhena idampi kho āvuso ārammaṇaṁ karitvā
evamidhekacce sattā visuddhidhammā bhavanti.
Puna caparaṁ āvuso ariyasāvako devatā anussarati santi devā
cātummahārājikā .pe. Santi devā taduttari yathārūpāya saddhāya
samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā mayhampi
tathārūpā saddhā saṁvijjati yathārūpena sīlena .pe. Sutena cāgena
paññāya samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā mayhampi
tathārūpā paññā saṁvijjatīti yasmiṁ āvuso samaye ariyasāvako
attano ca tāsañca devatānaṁ saddhañca sīlañca sutañca cāgañca
paññañca anussarati nevassa tasmiṁ samaye rāgapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ
1 Ma. attanoti dissati.
Hoti na dosapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ hoti na mohapariyuṭṭhitaṁ cittaṁ
hoti ujugatamevassa tasmiṁ samaye cittaṁ hoti nikkhantaṁ muttaṁ
vuṭṭhitaṁ gedhamhā gedhoti kho āvuso pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ
adhivacanaṁ sa kho so āvuso ariyasāvako sabbaso ākāsasamena cetasā
viharati vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjhena idampi
kho āvuso ārammaṇaṁ karitvā evamidhekacce sattā visuddhidhammā bhavanti
acchariyaṁ āvuso abbhutaṁ āvuso yāvañcidaṁ tena bhagavatā jānatā
passatā arahatā sammāsambuddhena sambādhe okāsādhigamo anubuddho
sattānaṁ visuddhiyā sokaparidevānaṁ samatikkamāya dukkhadomanassānaṁ
atthaṅgamāya ñāyassa adhigamāya nibbānassa sacchikiriyāya yadidaṁ imāni
cha anussatiṭṭhānānīti.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[298] 27 Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi ekamantaṁ
nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca kati nu kho bhante
samayā manobhāvaniyassa 1 bhikkhuno dassanāya upasaṅkamitunti. Chayime
bhikkhu samayā manobhāvaniyassa 1 bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ katame
cha idha bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu kāmarāgapariyuṭṭhitena cetasā
viharati kāmarāgaparetena uppannassa ca kāmarāgassa nissaraṇaṁ
yathābhūtaṁ nappajānāti tasmiṁ samaye manobhāvaniyo 1 bhikkhu
upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo ahaṁ kho āvuso kāmarāgapariyuṭṭhitena
1 Ma. Yu. manobhāvanī ....
Cetasā viharāmi kāmarāgaparetena uppannassa ca kāmarāgassa nissaraṇaṁ
yathābhūtaṁ nappajānāmi sādhu vata me āyasmā kāmarāgassa
pahānāya dhammaṁ desetūti tassa 1 manobhāvaniyo bhikkhu kāmarāgassa
pahānāya dhammaṁ deseti ayaṁ bhikkhu paṭhamo samayo manobhāvaniyassa
bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ. Puna caparaṁ bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu
byāpādapariyuṭṭhitena cetasā viharati byāpādaparetena uppannassa
ca byāpādassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāti tasmiṁ samaye manobhāvaniyo
bhikkhu upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo ahaṁ kho āvuso
byāpādapariyuṭṭhitena cetasā viharāmi byāpādaparetena uppannassa
ca byāpādassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāmi sādhu vata me
āyasmā byāpādassa pahānāya dhammaṁ desetūti tassa manobhāvaniyo
bhikkhu byāpādassa pahānāya dhammaṁ deseti ayaṁ bhikkhu dutiyo
samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ. Puna caparaṁ
bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu thīnamiddhapariyuṭṭhitena cetasā viharati thīnamiddhaparetena
uppannassa ca thīnamiddhassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāti
tasmiṁ samaye manobhāvaniyo bhikkhu upasaṅkamitvā evamassa
vacanīyo ahaṁ kho āvuso thīnamiddhapariyuṭṭhitena cetasā viharāmi
thīnamiddhaparetena uppannassa ca thīnamiddhassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ
nappajānāmi sādhu vata me āyasmā thīnamiddhassa pahānāya dhammaṁ
desetūti tassa manobhāvaniyo bhikkhu thīnamiddhassa pahānāya dhammaṁ
1 Po. tassa ca.
Deseti ayaṁ bhikkhu tatiyo samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya
upasaṅkamituṁ. Puna caparaṁ bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu uddhaccakukkuccapariyuṭṭhitena
cetasā viharati uddhaccakukkuccaparetena uppannassa
ca uddhaccakukkuccassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāti tasmiṁ samaye
manobhāvaniyo bhikkhu upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo ahaṁ kho
āvuso uddhaccakukkuccapariyuṭṭhitena cetasā viharāmi uddhaccakukkuccaparetena
uppannassa ca uddhaccakukkuccassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāmi
sādhu vata me āyasmā uddhaccakukkuccassa pahānāya
dhammaṁ desetūti tassa manobhāvaniyo bhikkhu uddhaccakukkuccassa pahānāya
dhammaṁ deseti ayaṁ bhikkhu catuttho samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno
dassanāya upasaṅkamituṁ. Puna caparaṁ bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu
vicikicchāpariyuṭṭhitena cetasā viharati vicikicchāparetena uppannāya
ca vicikicchāya nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāti tasmiṁ samaye
manobhāvaniyo bhikkhu upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo ahaṁ kho
āvuso vicikicchāpariyuṭṭhitena cetasā viharāmi vicikicchāparetena
uppannāya ca vicikicchāya nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāmi sādhu vata
me āyasmā vicikicchāya pahānāya dhammaṁ desetūti tassa
manobhāvaniyo bhikkhu vicikicchāya pahānāya dhammaṁ deseti ayaṁ bhikkhu
pañcamo samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ.
Puna caparaṁ bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu yaṁ nimittaṁ āgamma yaṁ
Nimittaṁ manasikaroto anantarā āsavānaṁ khayo hoti taṁ nimittaṁ na
jānāti na passati tasmiṁ samaye manobhāvaniyo bhikkhu upasaṅkamitvā
evamassa vacanīyo ahaṁ kho āvuso yaṁ nimittaṁ āgamma yaṁ
nimittaṁ manasikaroto anantarā āsavānaṁ khayo hoti taṁ nimittaṁ na
jānāmi na passāmi sādhu vata me āyasmā āsavānaṁ khayāya
dhammaṁ desetūti tassa manobhāvaniyo bhikkhu āsavānaṁ khayāya dhammaṁ
deseti ayaṁ bhikkhu chaṭṭho samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya
upasaṅkamituṁ. Ime kho bhikkhu cha samayā manobhāvaniyassa bhikkhuno
dassanāya upasaṅkamitunti.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[299] 28 Ekaṁ samayaṁ sambahulā therā bhikkhū bārāṇasiyaṁ viharanti
isipatane migadāye. Atha kho tesaṁ therānaṁ bhikkhūnaṁ pacchābhattaṁ
piṇḍapātapaṭikkantānaṁ maṇḍalamāḷe sannisinnānaṁ sannipatitānaṁ ayamantarā
kathā udapādi ko nu kho āvuso samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno
dassanāya upasaṅkamitunti.
Evaṁ vutte aññataro bhikkhu there bhikkhū etadavoca yasmiṁ
āvuso samaye manobhāvaniyo bhikkhu pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto
pāde pakkhāletvā nisinno hoti pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ
paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā so samayo manobhāvaniyassa
bhikkhuno dassanāya upasaṅkamitunti.
Evaṁ vutte aññataro bhikkhu taṁ bhikkhuṁ etadavoca na kho
Āvuso samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ yasmiṁ
āvuso samaye manobhāvaniyo bhikkhu pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto
pāde pakkhāletvā nisinno hoti pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ
paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā cārittakilamathopissa tasmiṁ
samaye appaṭippassaddho hoti bhattakilamathopissa tasmiṁ samaye
appaṭippassaddho hoti tasmā so asamayo manobhāvaniyassa bhikkhuno
dassanāya upasaṅkamituṁ yasmiṁ āvuso samaye manobhāvaniyo bhikkhu
sāyaṇhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito vihārapacchāyāyaṁ nisinno hoti
pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā
so samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamitunti.
Evaṁ vutte aññataro bhikkhu taṁ bhikkhuṁ etadavoca na kho
āvuso samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ yasmiṁ
āvuso samaye manobhāvaniyo bhikkhu sāyaṇhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito
vihārapacchāyāyaṁ nisinno hoti pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ
paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā yadevassa divā samādhinimittaṁ
manasikataṁ hoti tadevassa tasmiṁ samaye samudācarati tasmā so
asamayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ yasmiṁ āvuso
samaye manobhāvaniyo bhikkhu rattiyā paccūsasamayaṁ paccuṭṭhāya nisinno
hoti pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā
so samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamitunti.
Evaṁ vutte aññataro bhikkhu taṁ bhikkhuṁ etadavoca na kho
āvuso samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ yasmiṁ
āvuso samaye manobhāvaniyo bhikkhu rattiyā paccūsasamayaṁ paccuṭṭhāya
nisinno hoti pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ
upaṭṭhapetvā ojaṭṭhāyissa tasmiṁ samaye kāyo hoti phāsukassa 1
hoti buddhānaṁ sāsanaṁ manasi kātuṁ tasmā so samayo manobhāvaniyassa
bhikkhuno dassanāya upasaṅkamitunti.
Evaṁ vutte āyasmā mahākaccāno there bhikkhū etadavoca
sammukhā me taṁ āvuso bhagavato sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ chayime
bhikkhu samayā manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ katame
cha idha bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu kāmarāgapariyuṭṭhitena cetasā
viharati kāmarāgaparetena uppannassa ca kāmarāgassa nissaraṇaṁ
yathābhūtaṁ nappajānāti tasmiṁ samaye manobhāvaniyo bhikkhu upasaṅkamitvā
evamassa vacanīyo ahaṁ kho āvuso kāmarāgapariyuṭṭhitena
cetasā viharāmi kāmarāgaparetena uppannassa ca kāmarāgassa
nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ nappajānāmi sādhu vata me āyasmā kāmarāgassa
pahānāya dhammaṁ desetūti tassa manobhāvaniyo bhikkhu kāmarāgassa
pahānāya dhammaṁ deseti ayaṁ bhikkhu paṭhamo samayo manobhāvaniyassa
bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ. Puna caparaṁ bhikkhu yasmiṁ samaye bhikkhu
byāpādapariyuṭṭhitena cetasā viharati .pe. Thīnamiddhapariyuṭṭhitena
1 Ma. Yu. phāsussa.
Cetasā viharati uddhaccakukkuccapariyuṭṭhitena cetasā viharati
vicikicchāpariyuṭṭhitena cetasā viharati .pe. Yaṁ nimittaṁ āgamma yaṁ nimittaṁ
manasikaroto anantarā āsavānaṁ khayo hoti taṁ nimittaṁ na jānāti na
passati tasmiṁ samaye manobhāvaniyo bhikkhu upasaṅkamitvā evamassa vacanīyo
ahaṁ kho āvuso yaṁ nimittaṁ āgamma yaṁ nimittaṁ manasikaroto anantarā
āsavānaṁ khayo hoti taṁ nimittaṁ na jānāmi na passāmi sādhu
vata me āyasmā āsavānaṁ khayāya dhammaṁ desetūti tassa
manobhāvaniyo bhikkhu āsavānaṁ khayāya dhammaṁ deseti ayaṁ bhikkhu chaṭṭho
samayo manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamituṁ. Sammukhā me
taṁ āvuso bhagavato sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ ime kho bhikkhu cha
samayā manobhāvaniyassa bhikkhuno dassanāya upasaṅkamitunti.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[300] 29 Atha kho bhagavā āyasmantaṁ udāyiṁ āmantesi kati
nu kho udāyi anussatiṭṭhānānīti. Evaṁ vutte āyasmā udāyi
tuṇhī ahosi. Dutiyampi kho bhagavā āyasmantaṁ udāyiṁ āmantesi
kati nu kho udāyi anussatiṭṭhānānīti. Evaṁ vutte [1]- āyasmā
udāyi tuṇhī ahosi. Tatiyampi kho bhagavā āyasmantaṁ udāyiṁ
āmantesi kati nu kho udāyi anussatiṭṭhānānīti. Tatiyampi kho
āyasmā udāyi tuṇhī ahosi. Atha kho āyasmā ānando
āyasmantaṁ udāyiṁ etadavoca satthā taṁ āvuso udāyi āmantetīti.
1 Ma. Yu. dutiyampi kho.
Suṇāmahaṁ 1 āvuso ānanda bhagavato idha bhante bhikkhu anekavihitaṁ
pubbenivāsaṁ anussarati seyyathīdaṁ ekampi jātiṁ dvepi jātiyo .pe.
Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati idaṁ
bhante anussatiṭṭhānanti.
Atha kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi aññāsiṁ
kho ahaṁ ānanda nevāyaṁ udāyi moghapuriso adhicittamanuyutto
viharatīti kati nu kho ānanda anussatiṭṭhānānīti. Pañca bhante
anussatiṭṭhānāni katamāni pañca idha bhante bhikkhu vivicceva
kāmehi .pe. Tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati idaṁ bhante
anussatiṭṭhānaṁ evaṁ bhāvitaṁ evaṁ bahulīkataṁ diṭṭhadhammasukhavihārāya
saṁvattati. Puna caparaṁ bhante bhikkhu ālokasaññaṁ manasikaroti divā
saññaṁ adhiṭṭhāti yathā divā tathā rattiṁ yathā rattiṁ tathā
divā iti vivaṭena cetasā apariyonaddhena sampabhāsaṁ cittaṁ bhāveti
idaṁ bhante anussatiṭṭhānaṁ evaṁ bhāvitaṁ evaṁ bahulīkataṁ ñāṇadassanapaṭilābhāya
saṁvattati. Puna caparaṁ bhante bhikkhu imameva kāyaṁ uddhaṁ
pādatalā adhokesamatthakā tacapariyantaṁ pūrannānappakārassa asucino
paccavekkhati atthi imasmiṁ kāye kesā lomā nakhā dantā taco
maṁsaṁ nahārū aṭṭhī aṭṭhimiñjaṁ vakkaṁ hadayaṁ yakanaṁ kilomakaṁ pihakaṁ
papphāsaṁ antaṁ antaguṇaṁ udariyaṁ karīsaṁ pittaṁ semhaṁ pubbo lohitaṁ
sedo medo assu vasā khelo 2 siṅghāṇikā lasikā muttanti idaṁ
1 Ma. suṇomahaṁ. 2 Po. Ma. kheḷo.
Bhante anussatiṭṭhānaṁ evaṁ bhāvitaṁ evaṁ bahulīkataṁ kāmarāgassa
pahānāya saṁvattati. Puna caparaṁ bhante bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṁ
sīvathikāya chaḍḍitaṁ ekāhamataṁ vā dvīhamataṁ vā tīhamataṁ vā uddhumātakaṁ
vinīlakaṁ vipubbakajātaṁ so imameva kāyaṁ evaṁ upasaṁharati
ayampi kho kāyo evaṁdhammo evaṁbhāvī evaṁ anatītoti seyyathā 1
vā pana passeyya sarīraṁ sīvathikāya chaḍḍitaṁ kākehi vā khajjamānaṁ
kulalehi vā khajjamānaṁ gijjhehi vā khajjamānaṁ suvāṇehi 2 vā khajjamānaṁ
siṅgālehi vā khajjamānaṁ vividhehi vā pāṇakajātehi khajjamānaṁ so
imameva kāyaṁ evaṁ upasaṁharati ayampi kho kāyo evaṁdhammo evaṁbhāvī
evaṁ anatītoti seyyathā 1 vā pana passeyya sarīraṁ sīvathikāya
chaḍḍitaṁ aṭṭhikasaṅkhalikaṁ samaṁsalohitaṁ nahārusambandhaṁ aṭṭhikasaṅkhalikaṁ
nimmaṁsalohitamakkhitaṁ nahārusambandhaṁ aṭṭhikasaṅkhalikaṁ apagatamaṁsalohitaṁ
nahārusambandhaṁ aṭṭhikāni apagatasambandhāni disā vidisā vikkhittāni
aññena hatthaṭṭhikaṁ aññena pādaṭṭhikaṁ aññena jaṅghaṭṭhikaṁ aññena
ūruṭṭhikaṁ aññena kaṭiṭṭhikaṁ [3]- aññena piṭṭhikaṇṭakaṭṭhikaṁ aññena
sīsakaṭāhaṁ so imameva kāyaṁ evaṁ upasaṁharati ayampi kho kāyo
evaṁdhammo evaṁbhāvī evaṁ anatītoti seyyathā 1 vā pana passeyya
sarīraṁ sīvathikāya chaḍḍitaṁ aṭṭhikāni setāni saṅkhavaṇṇūpanibhāni
aṭṭhikāni puñjakitāni terovassikāni pūtīni cuṇṇakajātāni so
1 Ma. Yu. seyyathāpi. 2 Ma. sunakhehi. 3 Ma. etthantare aññena hanukaṭṭhikaṁ
aññena phāsukaṭṭhikaṁ aññena piṭṭhikaṇḍakaṭṭhikaṁ aññena khandhaṭṭhikaṁ aññena gīvaṭṭhikaṁ
aññena dantakaṭṭhikanti dissanti.
Imameva kāyaṁ evaṁ upasaṁharati ayampi kho kāyo evaṁdhammo evaṁbhāvī
evaṁ anatītoti idaṁ bhante anussatiṭṭhānaṁ evaṁ bhāvitaṁ evaṁ bahulīkataṁ
asmimānasamugghātāya saṁvattati. Puna caparaṁ bhante bhikkhu sukhassa ca
pahānā .pe. Catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati idaṁ bhante
anussatiṭṭhānaṁ evaṁ bhāvitaṁ evaṁ bahulīkataṁ anekadhātupaṭivedhāya
saṁvattati imāni kho bhante pañca anussatiṭṭhānānīti. Sādhu sādhu
ānanda tenahi tvaṁ ānanda idampi chaṭṭhaṁ anussatiṭṭhānaṁ dhārehi
idhānanda bhikkhu satova abhikkamati satova paṭikkamati satova tiṭṭhati
satova nisīdati satova seyyaṁ kappeti satova kammaṁ 1 adhiṭṭhāti
idaṁ ānanda anussatiṭṭhānaṁ evaṁ bhāvitaṁ evaṁ bahulīkataṁ
satisampajaññāya saṁvattatīti.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[301] 30 Chayimāni bhikkhave anuttariyāni katamāni cha dassanānuttariyaṁ
savanānuttariyaṁ lābhānuttariyaṁ sikkhānuttariyaṁ pāricariyānuttariyaṁ
anussatānuttariyaṁ 2 . Katamañca bhikkhave dassanānuttariyaṁ idha
bhikkhave ekacco hatthiratanampi dassanāya gacchati assaratanampi
dassanāya gacchati maṇiratanampi dassanāya gacchati uccāvacaṁ vā
pana dassanāya gacchati samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā micchādiṭṭhikaṁ
micchāpaṭipannaṁ dassanāya gacchati atthetaṁ bhikkhave dassanaṁ netaṁ
natthīti vadāmi tañca kho etaṁ bhikkhave dassanaṁ hīnaṁ gammaṁ pothujjanikaṁ
anariyaṁ anatthasañhitaṁ na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya
1 Po. dhammaṁ. 2 Po. Ma. anussatānuttariyanti.
Na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati
yo kho bhikkhave tathāgataṁ vā tathāgatasāvakaṁ vā dassanāya gacchati
niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno etadānuttariyaṁ
bhikkhave dassanānaṁ sattānaṁ visuddhiyā sokaparidevānaṁ samatikkamāya
dukkhadomanassānaṁ atthaṅgamāya ñāyassa adhigamāya nibbānassa
sacchikiriyāya yadidaṁ tathāgataṁ vā tathāgatasāvakaṁ vā dassanāya gacchati
niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno idaṁ vuccati
bhikkhave dassanānuttariyaṁ. Iti dassanānuttariyaṁ. Savanānuttariyañca kathaṁ
hoti idha bhikkhave ekacco bherisaddampi 1 savanāya gacchati vīṇāsaddampi 1
savanāya gacchati gītasaddampi 1 savanāya gacchati uccāvacaṁ 1
vā pana savanāya gacchati samaṇassa vā brāhmaṇassa vā micchādiṭṭhikassa
micchāpaṭipannassa dhammasavanāya gacchati atthetaṁ bhikkhave
savanaṁ netaṁ natthīti vadāmi tañca kho etaṁ bhikkhave savanaṁ hīnaṁ gammaṁ
pothujjanikaṁ anariyaṁ anatthasañhitaṁ na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya
na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati
yo ca kho bhikkhave tathāgatassa vā tathāgatasāvakassa vā dhammasavanāya
gacchati niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno etadānuttariyaṁ
bhikkhave savanānaṁ sattānaṁ visuddhiyā sokaparidevānaṁ samatikkamāya
dukkhadomanassānaṁ atthaṅgamāya ñāyassa adhigamāya nibbānassa
sacchikiriyāya yadidaṁ tathāgatassa vā tathāgatasāvakassa vā dhammasavanāya
1 Po. saddassapi ... uccāvacassa.
Gacchati niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno idaṁ
vuccati bhikkhave savanānuttariyaṁ. Iti dassanānuttariyaṁ savanānuttariyaṁ.
Lābhānuttariyañca kathaṁ hoti idha bhikkhave ekacco puttalābhampi
labhati dāralābhampi labhati dhanalābhampi labhati uccāvacaṁ vā pana
lābhaṁ labhati samaṇe vā brāhmaṇe vā micchādiṭṭhike micchāpaṭipanne
saddhaṁ paṭilabhati attheso bhikkhave lābho neso natthīti vadāmi so
ca kho eso bhikkhave lābho hīno gammo pothujjaniko anariyo
anatthasañhito na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na
abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati yo ca kho
bhikkhave tathāgate vā tathāgatasāvake vā saddhaṁ paṭilabhati niviṭṭhasaddho
niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno etadānuttariyaṁ bhikkhave lābhānaṁ
sattānaṁ visuddhiyā sokaparidevānaṁ samatikkamāya dukkhadomanassānaṁ
atthaṅgamāya ñāyassa adhigamāya nibbānassa sacchikiriyāya yadidaṁ tathāgate
vā tathāgatasāvake vā saddhaṁ paṭilabhati niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo
ekantagato abhippasanno idaṁ vuccati bhikkhave lābhānuttariyaṁ. Iti
dassanānuttariyaṁ savanānuttariyaṁ lābhānuttariyaṁ. Sikkhānuttariyañca kathaṁ
hoti idha bhikkhave ekacco hatthismimpi sikkhati assasmimpi
sikkhati rathasmimpi sikkhati dhanusmimpi sikkhati tharusmimpi sikkhati
uccāvacaṁ vā pana sikkhati samaṇassa vā brāhmaṇassa vā micchādiṭṭhikassa
micchāpaṭipannassa sikkhati atthesā bhikkhave sikkhā nesā
Natthīti vadāmi sā ca kho esā bhikkhave sikkhā hīnā gammā
pothujjanikā anariyā anatthasañhitā na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya
na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati yo
ca kho bhikkhave tathāgatappavedite dhammavinaye adhisīlampi sikkhati adhicittampi
sikkhati adhipaññampi sikkhati niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato
abhippasanno etadānuttariyaṁ bhikkhave sikkhānaṁ sattānaṁ visuddhiyā
sokaparidevānaṁ samatikkamāya dukkhadomanassānaṁ atthaṅgamāya ñāyassa
adhigamāya nibbānassa sacchikiriyāya yadidaṁ tathāgatappavedite dhammavinaye
adhisīlampi sikkhati adhicittampi sikkhati adhipaññampi sikkhati niviṭṭhasaddho
niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno idaṁ vuccati bhikkhave sikkhānuttariyaṁ.
Iti dassanānuttariyaṁ savanānuttariyaṁ lābhānuttariyaṁ sikkhānuttariyaṁ.
Pāricariyānuttariyañca kathaṁ hoti idha bhikkhave ekacco
khattiyampi paricarati samaṇampi paricarati brāhmaṇampi paricarati gahapatimpi
paricarati uccāvacaṁ vā pana paricarati samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā micchādiṭṭhikaṁ
micchāpaṭipannaṁ paricarati atthesā bhikkhave pāricariyā nesā
natthīti vadāmi sā ca kho esā bhikkhave pāricariyā hīnā gammā
pothujjanikā anariyā anatthasañhitā na nibbidāya .pe. Na nibbānāya
saṁvattati yo ca kho bhikkhave tathāgataṁ vā tathāgatasāvakaṁ vā paricarati
niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno etadānuttariyaṁ
bhikkhave pāricariyānaṁ sattānaṁ visuddhiyā sokaparidevānaṁ samatikkamāya
Dukkhadomanassānaṁ atthaṅgamāya ñāyassa adhigamāya nibbānassa
sacchikiriyāya yadidaṁ tathāgataṁ vā tathāgatasāvakaṁ vā paricarati niviṭṭhasaddho
niviṭṭhapemo ekantagato abhippasanno idaṁ vuccati bhikkhave
pāricariyānuttariyaṁ. Iti dassanānuttariyaṁ savanānuttariyaṁ lābhānuttariyaṁ
sikkhānuttariyaṁ pāricariyānuttariyaṁ. Anussatānuttariyañca kathaṁ hoti
idha bhikkhave ekacco puttalābhampi anussarati dāralābhampi anussarati
dhanalābhampi anussarati uccāvacaṁ vā pana lābhaṁ anussarati samaṇaṁ
vā brāhmaṇaṁ vā micchādiṭṭhikaṁ micchāpaṭipannaṁ anussarati atthesā
bhikkhave anussati nesā natthīti vadāmi sā ca kho esā bhikkhave
anussati hīnā gammā pothujjanikā anariyā anatthasañhitā na
nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na
sambodhāya na nibbānāya saṁvattati yo ca kho bhikkhave tathāgataṁ vā
tathāgatasāvakaṁ vā anussarati niviṭṭhasaddho niviṭṭhapemo ekantagato
abhippasanno etadānuttariyaṁ bhikkhave anussatīnaṁ sattānaṁ visuddhiyā
sokaparidevānaṁ samatikkamāya dukkhadomanassānaṁ atthaṅgamāya ñāyassa
adhigamāya nibbānassa sacchikiriyāya yadidaṁ tathāgataṁ vā tathāgatasāvakaṁ
vā anussarati niviṭṭhasaddho nivaṭṭhapemo ekantagato abhippasanno idaṁ
vuccati bhikkhave anussatānuttariyaṁ. Imāni kho bhikkhave cha
anuttariyānīti.
Dassanānuttariyaṁ 1 laddhā savanañca anuttaraṁ
lābhānuttariyaṁ laddhā sikkhānuttariye ratā
upaṭṭhitā pāricariye 2 bhāvayanti anussatiṁ
vivekapaṭisaññuttaṁ khemaṁ amatagāminiṁ
appamāde pamuditā nipakā sīlasaṁvutā
teve kālena paccanti 3 yattha dukkhaṁ nirujjhatīti.
Anuttariyavaggo tatiyo.
Tassuddānaṁ
sāmako aparihāniyo bhayaṁ himavaṁ 4 sujjhati
kaccāno dve ca samayā udāyi 5 anuttariyenāti.
-------------
Sekhaparihāniyavaggo catuttho

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[302] 31 Chayime bhikkhave dhammā sekhassa bhikkhuno parihānāya
saṁvattanti katame cha kammārāmatā bhassārāmatā niddārāmatā
saṅgaṇikārāmatā indriyesu aguttadvāratā bhojane amattaññutā
ime kho bhikkhave cha dhammā sekhassa bhikkhuno parihānāya saṁvattanti.
Chayime bhikkhave dhammā sekhassa bhikkhuno aparihānāya saṁvattanti
katame cha na kammārāmatā na bhassārāmatā na niddārāmatā na
saṅgaṇikārāmatā indriyesu guttadvāratā bhojane mattaññutā ime
1 Po. ye .... Ma. ye dassanānuttaraṁ. Yu. ye dassanavaraṁ. 2 Po. Ma. pāricariyā.
3 Ma. Yu. paccenti. 4 Ma. Yu. himavānussati. 5 Ma. udāyī.
Kho bhikkhave cha dhammā sekhassa bhikkhuno aparihānāya saṁvattantīti.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[303] 32 Atha kho aññatarā devatā abhikkantāya rattiyā
abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yena bhagavā
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi
ekamantaṁ ṭhitā kho sā devatā bhagavantaṁ etadavoca chayime bhante
dhammā bhikkhuno aparihānāya saṁvattanti katame cha satthugāravatā
dhammagāravatā saṅghagāravatā sikkhāgāravatā appamādagāravatā
paṭisanthāragāravatā ime kho bhante cha dhammā bhikkhuno aparihānāya
saṁvattantīti. Idamavoca sā devatā. Samanuñño satthā ahosi.
Atha kho sā devatā samanuñño me satthāti bhagavantaṁ abhivādetvā
padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyi.
Atha kho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū āmantesi imaṁ
bhikkhave rattiṁ aññatarā devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā
kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yenāhaṁ tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
maṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi ekamantaṁ ṭhitā kho bhikkhave
sā devatā maṁ etadavoca chayime bhante dhammā bhikkhuno aparihānāya
saṁvattanti katame cha satthugāravatā dhammagāravatā saṅghagāravatā
sikkhāgāravatā appamādagāravatā paṭisanthāragāravatā ime kho
bhante cha dhammā bhikkhuno aparihānāya saṁvattantīti. Idamavoca bhikkhave sā
devatā idaṁ vatvā maṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyīti.
Satthugaru dhammagaru saṅghe ca tibbagāravo
appamādagaru bhikkhu paṭisanthāragāravo
abhabbo parihānāya nibbānasseva santiketi.

Suttantapiṭake aṅguttaranikāyassa tatiyo bhāgo (เล่ม 22)

[304] 33 Imaṁ bhikkhave rattiṁ aññatarā devatā abhikkantāya
rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yenāhaṁ
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi
ekamantaṁ ṭhitā kho bhikkhave sā devatā maṁ etadavoca chayime bhante
dhammā bhikkhuno aparihānāya saṁvattanti katame cha satthugāravatā
dhammagāravatā saṅghagāravatā sikkhāgāravatā hirigāravatā
ottappagāravatā ime kho bhante cha dhammā bhikkhuno aparihānāya
saṁvattantīti. Idamavoca bhikkhave sā devatā idaṁ vatvā maṁ
abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyīti.
Satthugaru dhammagaru saṅghe ca tibbagāravo
hiriottappasampanno sappatisso sagāravo
abhabbo parihānāya nibbānasseva santiketi.