[522] Tena samayena buddho bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane
kūṭāgārasālāyaṁ. Tena kho pana samayena aññataro bhikkhu
sabbapaṁsukūliko susāne viharati. So manussehi dīyamānaṁ na icchati
paṭiggahetuṁ. Susānepi rukkhamūlepi ummārepi ayyavosāṭitakāni
sāmaṁ gahetvā bhuñjati 1 . Manussā ujjhāyanti khīyanti vipācenti
kathaṁ hi nāma ayaṁ bhikkhu amhākaṁ ayyavosāṭitakāni sāmaṁ gahetvā
bhuñjissati 2 theroyaṁ bhikkhu vadharo 3 manussamaṁsaṁ maññe khādatīti.
Assosuṁ kho bhikkhū tesaṁ manussānaṁ ujjhāyantānaṁ khīyantānaṁ
vipācentānaṁ. Ye te bhikkhū appicchā .pe. Te ujjhāyanti
khīyanti vipācenti kathaṁ hi nāma bhikkhu adinnaṁ mukhadvāraṁ āhāraṁ
āharissatīti .pe. Saccaṁ kira tvaṁ bhikkhu adinnaṁ mukhadvāraṁ
āhāraṁ āharasīti. Saccaṁ bhagavāti. Vigarahi buddho bhagavā
kathaṁ hi nāma tvaṁ moghapurisa adinnaṁ mukhadvāraṁ āhāraṁ āharissasi
netaṁ moghapurisa appasannānaṁ vā pasādāya pasannānaṁ vā bhiyyobhāvāya
.pe. Evañca pana bhikkhave imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha
yo pana bhikkhu adinnaṁ mukhadvāraṁ āhāraṁ āhareyya pācittiyanti.
Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.

[523] Tena kho pana samayena bhikkhū udakadantapoṇe kukkuccāyanti.
1 Ma. Yu. paribhuñjati. 2 Ma. Yu. paribhuñjissati. 3 Ma. vaṭharo.
Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ. Anujānāmi bhikkhave
udakadantapoṇaṁ sāmaṁ gahetvā bhuñjituṁ evañca pana bhikkhave imaṁ
sikkhāpadaṁ uddiseyyātha yo pana bhikkhu adinnaṁ mukhadvāraṁ āhāraṁ
āhareyya aññatra udakadantapoṇā 1 pācittiyanti.

[524] Yo panāti yo yādiso .pe. Bhikkhūti .pe.
Ayaṁ imasmiṁ atthe adhippeto bhikkhūti. Adinnaṁ nāma
appaṭiggahitakaṁ vuccati. Dinnaṁ nāma kāyena vā kāyapaṭibaddhena vā
nissaggiyena vā dente hatthapāse ṭhito kāyena vā kāyapaṭibaddhena
vā paṭiggaṇhāti etaṁ dinnaṁ nāma. Āhāro nāma udakadantapoṇaṁ
ṭhapetvā yaṅkiñci ajjhoharaṇīyaṁ eso āhāro nāma.
Aññatra udakadantapoṇāti ṭhapetvā udakadantapoṇaṁ. Khādissāmi
bhuñjissāmīti gaṇhāti āpatti dukkaṭassa. Ajjhohāre
ajjhohāre āpatti pācittiyassa.

[525] Appaṭiggahitake appaṭiggahitakasaññī adinnaṁ mukhadvāraṁ
āhāraṁ āharati 2 aññatra udakadantapoṇā āpatti
pācittiyassa. Appaṭiggahitake vematiko adinnaṁ mukhadvāraṁ āhāraṁ
āharati 3 aññatra udakadantapoṇā āpatti pācittiyassa.
Appaṭiggahitake paṭiggahitakasaññī adinnaṁ mukhadvāraṁ āhāraṁ āharati 4
aññatra udakadantapoṇā āpatti pācittiyassa. Paṭiggahitake
appaṭiggahitakasaññī āpatti dukkaṭassa. Paṭiggahitake vematiko
1 Ma. udakadantaponā. evamuparipi. 2-3-4 Ma. āhāreti.
Āpatti dukkaṭassa. Paṭiggahitake paṭiggahitakasaññī anāpatti.

[526] Anāpatti udakadantapoṇe cattāri mahāvikatāni sati
paccaye asati kappiyakārake sāmaṁ gahetvā paribhuñjati ummattakassa
ādikammikassāti.
Dasamasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ.
Bhojanavaggo catuttho.
--------
Tassuddānaṁ
piṇḍo gaṇaṁ paraṁ pūvaṁ dve ca vuttā pavāraṇā 1
vikālo sannidhikāraṁ paṇītaṁ dvārakaṁ dasāti 2 .
-------
1 Yu. bhuttāpavāraṇā. 2 Ma. Yu. vikāle sannidhīkhīraṁ dantaponena tedasāti.
Acelakavaggassa paṭhamasikkhāpadaṁ

[527] Tena samayena buddho bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane
kūṭāgārasālāyaṁ. Tena kho pana samayena saṅghassa khādanīyaṁ uppannaṁ
hoti. Athakho āyasmā ānando bhagavato etamatthaṁ ārocesi.
Tenahānanda vighāsādānaṁ pūvaṁ dehīti. Evaṁ bhanteti kho āyasmā
ānando bhagavato paṭissuṇitvā vighāsāde paṭipāṭiyā nisīdāpetvā
ekekaṁ pūvaṁ dento aññatarissā paribbājikāya ekaṁ maññamāno
dve pūve adāsi. Sāmantā paribbājikāyo taṁ paribbājikaṁ
etadavocuṁ jāro te eso samaṇoti. Na meso samaṇo
jāro ekaṁ maññamāno dve pūve adāsīti. Dutiyampi kho
āyasmā ānando ekekaṁ pūvaṁ dento tassāyeva paribbājikāya
ekaṁ maññamāno dve pūve adāsi. Sāmantā paribbājikāyo
taṁ paribbājikaṁ etadavocuṁ jāro te eso samaṇoti. Na meso
samaṇo jāro ekaṁ maññamāno dve pūve adāsīti. Tatiyampi
kho āyasmā ānando ekekaṁ pūvaṁ dento tassāyeva paribbājikāya
ekaṁ maññamāno dve pūve adāsi. Sāmantā paribbājikāyo
taṁ paribbājikaṁ etadavocuṁ jāro te eso samaṇoti. Na meso
samaṇo jāro ekaṁ maññamāno dve pūve adāsīti. Jāro na
jāroti upphaṇḍiṁsu. Aññataropi ājīvako parivesanaṁ agamāsi.
Aññataro bhikkhu pahūtena sappinā odanaṁ madditvā tassa
Ājīvakassa mahantaṁ piṇḍaṁ adāsi. Athakho so ājīvako taṁ
piṇḍaṁ ādāya agamāsi. Aññataro ājīvako taṁ ājīvakaṁ
etadavoca kuto tayā āvuso piṇḍo laddhoti. Tassāvuso
samaṇassa gotamassa muṇḍakagahapatikassa parivesanāya laddhoti.
Assosuṁ kho upāsakā tesaṁ ājīvakānaṁ imaṁ kathāsallāpaṁ.
Athakho te upāsakā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā
bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho
te upāsakā bhagavantaṁ etadavocuṁ ime bhante titthiyā avaṇṇakāmā
buddhassa avaṇṇakāmā dhammassa avaṇṇakāmā saṅghassa
sādhu bhante ayyā titthiyānaṁ sahatthā na dadeyyunti. Athakho
bhagavā te upāsake dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi
samuttejesi sampahaṁsesi. Athakho te upāsakā bhagavatā dhammiyā
kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṁsitā uṭṭhāyāsanā
bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkamiṁsu. Athakho bhagavā
etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe bhikkhusaṅghaṁ sannipātāpetvā
bhikkhūnaṁ tadanucchavikaṁ tadanulomikaṁ 1 dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi
tenahi bhikkhave bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññāpessāmi dasa atthavase
paṭicca saṅghasuṭṭhutāya saṅghaphāsutāya .pe. Saddhammaṭṭhitiyā
vinayānuggahāya evañca pana bhikkhave imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha
yo pana bhikkhu acelakassa vā paribbājakassa vā paribbājikāya
1 Ma. bhikkhusaṅghaṁ ... tadanulomikanti ime pāṭhā natthi.
Vā sahatthā khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā dadeyya pācittiyanti.

[528] Yo panāti yo yādiso .pe. Bhikkhūti .pe.
Ayaṁ imasmiṁ atthe adhippeto bhikkhūti. Acelako nāma yo
koci paribbājakasamāpanno naggo. Paribbājako nāma bhikkhuñca
sāmaṇerañca ṭhapetvā yo koci paribbājakasamāpanno. Paribbājikā
nāma bhikkhuniñca sikkhamānañca sāmaṇeriñca ṭhapetvā yā kāci
paribbājikasamāpannā. Khādanīyaṁ nāma pañca bhojanāni udakadantapoṇaṁ
ṭhapetvā avasesaṁ khādanīyaṁ nāma. Bhojanīyaṁ nāma pañca
bhojanāni odano kummāso sattu maccho maṁsaṁ. Dadeyyāti kāyena
vā kāyapaṭibaddhena vā nissaggiyena vā deti āpatti pācittiyassa.

[529] Titthiye titthiyasaññī sahatthā khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ
vā deti āpatti pācittiyassa. Titthiye vematiko sahatthā
khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā deti āpatti pācittiyassa. Titthiye
atitthiyasaññī sahatthā khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā deti āpatti
pācittiyassa. Udakadantapoṇaṁ deti āpatti dukkaṭassa.
Atitthiye titthiyasaññī āpatti dukkaṭassa. Atitthiye vematiko
āpatti dukkaṭassa. Atitthiye atitthiyasaññī anāpatti.

[530] Anāpatti dāpeti na deti upanikkhipitvā deti
bāhiralepaṁ 1 deti ummattakassa ādikammikassāti.
Paṭhamasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ.
1 Ma. bāhirālepaṁ.
Dutiyasikkhāpadaṁ

[531] Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane
anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmā
upanando sakyaputto bhātuno saddhivihārikaṁ bhikkhuṁ etadavoca
ehāvuso gāmaṁ piṇḍāya pavisissāmāti tassa adāpetvā
uyyojesi gacchāvuso na me tayā saddhiṁ kathā vā nisajjā
vā phāsu hoti ekakassa me kathā vā nisajjā vā phāsu
hotīti. Athakho so bhikkhu upakkaṭṭhe kāle nāsakkhi piṇḍāya
carituṁ paṭikkamanepi bhattavissaggaṁ na sambhāvesi chinnabhatto
ahosi. Athakho so bhikkhu ārāmaṁ gantvā bhikkhūnaṁ etamatthaṁ
ārocesi. Ye te bhikkhū appicchā .pe. Te ujjhāyanti
khīyanti vipācenti kathaṁ hi nāma āyasmā upanando sakyaputto
bhikkhuṁ ehāvuso gāmaṁ piṇḍāya pavisissāmāti tassa adāpetvā
uyyojessatīti .pe. Saccaṁ kira tvaṁ upananda bhikkhuṁ
ehāvuso gāmaṁ piṇḍāya pavisissāmāti tassa adāpetvā
uyyojesīti. Saccaṁ bhagavāti. Vigarahi buddho bhagavā kathaṁ hi nāma
tvaṁ moghapurisa bhikkhuṁ ehāvuso gāmaṁ piṇḍāya pavisissāmāti
tassa adāpetvā uyyojessasi netaṁ moghapurisa appasannānaṁ
vā pasādāya pasannānaṁ vā bhiyyobhāvāya .pe. Evañca pana
Bhikkhave imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha yo pana bhikkhu bhikkhuṁ evaṁ
vadeyya 1 ehāvuso gāmaṁ vā nigamaṁ vā piṇḍāya pavisissāmāti
tassa dāpetvā vā adāpetvā vā uyyojeyya gacchāvuso
na me tayā saddhiṁ kathā vā nisajjā vā phāsu hoti ekakassa
me kathā vā nisajjā vā phāsu hotīti etadeva paccayaṁ karitvā
anaññaṁ pācittiyanti.