[406] Katame cattāro dhammā duppaṭivijjhā. Cattāro samādhī
hānabhāgiyo samādhi ṭhitibhāgiyo samādhi visesabhāgiyo samādhi
nibbedhabhāgiyo samādhi. Ime cattāro dhammā duppaṭivijjhā.

[407] Katame cattāro dhammā uppādetabbā. Cattāri
ñāṇāni dhamme ñāṇaṁ anvaye ñāṇaṁ paricce 1 ñāṇaṁ
sammatiyā ñāṇaṁ 2 . Ime cattāro dhammā uppādetabbā.

[408] Katame cattāro dhammā abhiññeyyā. Cattāri
ariyasaccāni dukkhaṁ ariyasaccaṁ dukkhasamudayo 3 ariyasaccaṁ dukkhanirodho 4
ariyasaccaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ. Ime cattāro
dhammā abhiññeyyā.

[409] Katame cattāro dhammā sacchikātabbā. Cattāri
sāmaññaphalāni sotāpattiphalaṁ sakadāgāmiphalaṁ anāgāmiphalaṁ arahattaphalaṁ.
1 Ma. pariye. 2 Ma. sammutiyā ñāṇaṁ. Yu. sammutiñāṇaṁ. 3 Ma. Yu. dukkhasamudayaṁ.
4 Ma. Yu. dukkhanirodhaṁ.
Ime cattāro dhammā sacchikātabbā. Iti ime cattāḷīsa 1
dhammā bhūtā tacchā tathā avitathā anaññathā sammā tathāgatena
abhisambuddhā.

[410] Pañca dhammā bahukārā pañca dhammā bhāvetabbā
pañca dhammā pariññeyyā pañca dhammā pahātabbā pañca
dhammā hānabhāgiyā pañca dhammā visesabhāgiyā pañca dhammā
duppaṭivijjhā pañca dhammā uppādetabbā pañca dhammā
abhiññeyyā pañca dhammā sacchikātabbā.

[411] Katame pañca dhammā bahukārā. Pañca padhāniyaṅgāni
idhāvuso bhikkhu saddho hoti saddahati tathāgatassa bodhiṁ itipi
so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato
lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho
bhagavāti appābādho hoti appātaṅko samavepākiniyā gahaṇiyā
samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya majjhimāya padhānakkhamāya
asaṭho hoti amāyāvī yathābhūtaṁ attānaṁ āvikattā satthari vā
viññūsu vā sabrahmacārīsu āraddhaviriyo viharati akusalānaṁ dhammānaṁ
pahānāya kusalānaṁ dhammānaṁ upasampadāya thāmavā daḷhaparakkamo
anikkhittadhuro kusalesu dhammesu paññavā hoti udayatthagāminiyā
paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammādukkhakkhayagāminiyā.
Ime pañca dhammā bahukārā.
1 Yu. itime cattāḷīsaṁ.

[412] Katame pañca dhammā bhāvetabbā. Pañcaṅgiko sammāsamādhi
pītipharaṇatā sukhapharaṇatā cetopharaṇatā ālokapharaṇatā
paccavekkhaṇānimittaṁ 1 ime pañca dhammā bhāvetabbā.

[413] Katame pañca dhammā pariññeyyā. Pañcupādānakkhandhā
seyyathīdaṁ rūpūpādānakkhandho vedanūpādānakkhandho saññūpādānakkhandho
saṅkhārūpādānakkhandho viññāṇūpādānakkhandho. Ime pañca dhammā
pariññeyyā.

[414] Katame pañca dhammā pahātabbā. Pañca nīvaraṇāni
kāmacchandanīvaraṇaṁ byāpādanīvaraṇaṁ thīnamiddhanīvaraṇaṁ uddhaccakukkuccanīvaraṇaṁ
vicikicchānīvaraṇaṁ. Ime pañca dhammā pahātabbā.

[415] Katame pañca dhammā hānabhāgiyā. Pañca cetokhīlā
idhāvuso bhikkhu satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati
tassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya 2
yo so āvuso bhikkhu satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na
sampasīdati tassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya
padhānāya yassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya
padhānāya ayaṁ paṭhamo cetokhīlo. Puna caparaṁ āvuso bhikkhu
dhamme kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati .pe. Saṅghe
kaṅkhati .pe. Sikkhāya kaṅkhati .pe. Sabrahmacārīsu kupito hoti
anattamano āhatacitto khīlajāto yo so āvuso bhikkhu sabrahmacārīsu
1 Ma. Yu. paccavekkhaṇanimittaṁ. 2 Ma. tassa cittaṁ ... padhānāyāti ime pāṭhā na
dissanti.
Kupito hoti anattamano āhatacitto khīlajāto tassa
cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya yassa
cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya ayaṁ
pañcamo cetokhīlo. Ime pañca dhammā hānabhāgiyā.