Vinayapiṭake parivāro
--------
namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa.
Mahāvibhaṅge soḷasa mahāvārā
Vinayapiṭake parivāro
--------
namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa.
Mahāvibhaṅge soḷasa mahāvārā
[1] Yantena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena
paṭhamaṁ pārājikaṁ kattha paññattaṁ. Kaṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusmiṁ.
Atthi tattha paññatti anuppaññatti anuppannapaññatti sabbattha
paññatti padesapaññatti sādhāraṇapaññatti asādhāraṇapaññatti
ekatopaññatti ubhatopaññatti. Pañcannaṁ pātimokkhuddesānaṁ
katthogadhaṁ kattha pariyāpannaṁ katamena uddesena uddesaṁ āgacchati.
Catunnaṁ vipattīnaṁ katamā vipatti. Sattannaṁ āpattikkhandhānaṁ katamo
āpattikkhandho. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ katīhi samuṭṭhānehi
samuṭṭhāti. Catunnaṁ adhikaraṇānaṁ katamaṁ adhikaraṇaṁ. Sattannaṁ samathānaṁ
katīhi samathehi sammati. Ko tattha vinayo ko tattha abhivinayo
kiṁ tattha pātimokkhaṁ kiṁ tattha adhipātimokkhaṁ kā vipatti kā
sampatti kā paṭipatti. Kati atthavase paṭicca bhagavatā paṭhamaṁ
pārājikaṁ paññattaṁ. Ke sikkhanti. Ke sikkhitasikkhā. Kattha
ṭhitaṁ. Ke dhārenti. Kassa vacanaṁ. Kenābhaṭanti.
[2] Yantena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena
Paṭhamaṁ pārājikaṁ kattha paññattanti. Vesāliyā paññattaṁ. Kaṁ
ārabbhāti. Sudinnaṁ kalandaputtaṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti. Sudinno
kalandaputto purāṇadutiyikāya methunaṁ dhammaṁ paṭisevi tasmiṁ vatthusmiṁ.
Atthi tattha paññatti anuppaññatti anuppannapaññattīti. Ekā
paññatti dve anuppaññattiyo anuppannapaññatti tasmiṁ
natthi. Sabbattha paññatti padesapaññattīti. Sabbattha paññatti.
Sādhāraṇapaññatti asādhāraṇapaññattīti. Sādhāraṇapaññatti.
Ekatopaññatti ubhatopaññattīti. Ubhatopaññatti. Pañcannaṁ
pātimokkhuddesānaṁ katthogadhaṁ kattha pariyāpannanti. Nidānogadhaṁ
nidānapariyāpannaṁ. Katamena uddesena uddesaṁ āgacchatīti. Dutiyena
uddesena uddesaṁ āgacchati. Catunnaṁ vipattīnaṁ katamā vipattīti.
Sīlavipatti. Sattannaṁ āpattikkhandhānaṁ katamo āpattikkhandhoti.
Pārājikāpattikkhandho. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ katīhi samuṭṭhānehi
samuṭṭhātīti. Ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti kāyato ca cittato ca
samuṭṭhāti na vācato. Catunnaṁ adhikaraṇānaṁ katamaṁ adhikaraṇanti.
Āpattādhikaraṇaṁ. Sattannaṁ samathānaṁ katīhi samathehi sammatīti. Dvīhi
samathehi sammati sammukhāvinayena ca paṭiññātakaraṇena ca. Ko
tattha vinayo ko tattha abhivinayoti. Paññatti vinayo vibhatti
abhivinayo. Kiṁ tattha pātimokkhaṁ kiṁ tattha adhipātimokkhanti. Paññatti
pātimokkhaṁ vibhatti adhipātimokkhaṁ. Kā vipattīti. Asaṁvaro vipatti.
Kā sampattīti. Saṁvaro sampatti. Kā paṭipattīti. Na evarūpaṁ
karissāmīti yāvajīvaṁ āpāṇakoṭikaṁ samādāya sikkhati sikkhāpadesu.
Kati atthavase paṭicca bhagavatā paṭhamaṁ pārājikaṁ paññattanti.
Dasa atthavase paṭicca bhagavatā paṭhamaṁ pārājikaṁ paññattaṁ
saṅghasuṭṭhutāya saṅghaphāsutāya dummaṅkūnaṁ puggalānaṁ niggahāya
pesalānaṁ bhikkhūnaṁ phāsuvihārāya diṭṭhadhammikānaṁ āsavānaṁ saṁvarāya
samparāyikānaṁ āsavānaṁ paṭighātāya appasannānaṁ [1]- pasādāya
pasannānaṁ [1]- bhiyyobhāvāya saddhammaṭṭhitiyā vinayānuggahāya.
Ke sikkhantīti. Sekkhā ca puthujjanakalyāṇakā ca sikkhanti. Ke
sikkhitasikkhāti. Arahanto sikkhitasikkhā. Kattha ṭhitanti.
Sikkhākāmesu ṭhitaṁ. Ke dhārentīti. Yesaṁ vattati te dhārenti.
Kassa vacananti. Bhagavato vacanaṁ arahato sammāsambuddhassa.
Kenābhaṭanti. Paramparābhaṭaṁ.
[3] Upāli dāsako ceva soṇako siggavo tathā
moggalīputtena 2 pañcamā ete jambusirivhaye.
Tato mahindo iṭṭiyo uttiyo ceva sambalo 3
bhaddanāmo ca paṇḍito
ete nāgā mahāpaññā jambudīpā idhāgatā
vinayaṁ te vācayiṁsu piṭakaṁ tambapaṇṇiyā
1 Po. vā.. 2 Ma. Yu. moggali-. 3 Ma. Yu. uttiyo sambalo tathā.
aparāparaṁpi īdisameva.
Nikāye pañca vācesuṁ satta ceva pakaraṇe.
Tato ariṭṭho medhāvī tissadatto ca paṇḍito
visārado kāḷasumano thero ca dīghanāmako
dīghasumano ca paṇḍito
punareva kāḷasumano nāgatthero ca buddharakkhito
tissatthero ca medhāvī devatthero ca paṇḍito
punareva sumano medhāvī vinaye ca visārado
bahussuto cūḷanāgo gajova duppadhaṁsiyo
dhammapālitanāmo ca rohaṇe sādhupūjito
tassa sisso mahāpañño khemanāmo tipeṭakī 1
dīpe tārakarājāva paññāya atirocati 2
upatisso ca medhāvī pussadevo mahākathī
punareva sumano medhāvī pupphanāmo bahussuto
mahākathī mahāsīvo piṭake sabbattha kovido
punareva upāli medhāvī vinaye ca visārado
mahānāgo mahāpañño saddhammavaṁsakovido
punareva abhayo medhāvī piṭake sabbattha kovido
tissatthero ca medhāvī vinaye ca visārado
tassa sisso mahāpañño pussanāmo 3 bahussuto
1 Ma. tipeṭako. 2 Ma. Yu. atirocatha. 3 Ma. Yu. pupphanāmo.
Sāsanaṁ anurakkhanto jambudīpe patiṭṭhito
cūḷābhayo ca medhāvī vinaye ca visārado
tissatthero ca medhāvī saddhammavaṁsakovido
cūḷādevo 1 ca medhāvī vinaye ca visārado
sīvatthero ca medhāvī vinaye sabbattha kovido
ete nāgā mahāpaññā vinayaññū maggakovidā
vinayaṁ dīpe pakāsesuṁ piṭakaṁ tambapaṇṇiyāti.
[4] Yantena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena
dutiyaṁ pārājikaṁ kattha paññattanti. Rājagahe paññattaṁ. Kaṁ
ārabbhāti. Dhaniyaṁ kumbhakāraputtaṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti. Dhaniyo
kumbhakāraputto rañño dārūni adinnāni ādiyi tasmiṁ vatthusmiṁ.
Ekā paññatti ekā anuppaññatti natthi anuppannapaññatti. 2
Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ [3]- tīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti siyā kāyato
ca cittato ca samuṭṭhāti na vācato siyā vācato ca cittato ca
samuṭṭhāti na kāyato siyā kāyato ca vācato ca cittato ca
samuṭṭhāti .pe.
[5] Tatiyaṁ pārājikaṁ kattha paññattanti. Vesāliyā paññattaṁ.
Kaṁ ārabbhāti. Sambahule bhikkhū ārabbha. Kismiṁ vatthusminti.
Sambahulā bhikkhū aññamaññaṁ jīvitā voropesuṁ tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā
paññatti ekā anuppaññatti natthi anuppannapaññatti 2 .
1 Po. Ma. Yu. cuḷadevo. 2 Ma. Yu. idaṁ pāṭhadvayaṁ natthi. 3 Ma. Yu.
thatīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhātīti.
Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ tīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti siyā kāyato
ca cittato ca samuṭṭhāti na vācato siyā vācato ca cittato ca
samuṭṭhāti na kāyato siyā kāyato ca vācato ca cittato ca
samuṭṭhāti .pe.
[6] Catutthaṁ pārājikaṁ kattha paññattanti. Vesāliyā paññattaṁ.
Kaṁ ārabbhāti. Vaggumudātīriye bhikkhū ārabbha. Kismiṁ vatthusminti.
Vaggumudātīriyā bhikkhū gihīnaṁ aññamaññassa uttarimanussadhammassa
vaṇṇaṁ bhāsiṁsu tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti ekā anuppaññatti
natthi anuppannapaññatti 1 . Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ [2]- tīhi
samuṭṭhānehi samuṭṭhāti siyā kāyato ca cittato ca samuṭṭhāti na
vācato siyā vācato ca cittato ca samuṭṭhāti na kāyato siyā
kāyato ca vācato ca cittato ca samuṭṭhāti .pe.
Cattāro pārājikā niṭṭhitā.
Tassuddānaṁ
[7] Methunādinnadānañca manussaviggahuttari
pārājikāni cattāri chejjavatthū asaṁsayāti.
----------
[8] Yantena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena
upakkamitvā asuciṁ mocentassa saṅghādiseso kattha paññatto.
Kaṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusmiṁ. Atthi tattha paññatti
1 Ma. Yu. idaṁ pāṭhadvayaṁ natthi. 2 Ma. Yu. katīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhātīti.
Anuppaññatti anuppannapaññatti sabbattha paññatti padesapaññatti
sādhāraṇapaññatti asādhāraṇapaññatti ekatopaññatti ubhatopaññatti.
Pañcannaṁ pātimokkhuddesānaṁ katthogadhaṁ kattha pariyāpannaṁ
katamena uddesena uddesaṁ āgacchati. Catunnaṁ vipattīnaṁ katamā
vipatti. Sattannaṁ āpattikkhandhānaṁ katamo āpattikkhandho.
Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ katīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti. Catunnaṁ
adhikaraṇānaṁ katamaṁ adhikaraṇaṁ. Sattannaṁ samathānaṁ katīhi samathehi
sammati. Ko tattha vinayo ko tattha abhivinayo kiṁ tattha
pātimokkhaṁ kiṁ tattha adhipātimokkhaṁ kā vipatti kā sampatti
kā paṭipatti. Kati atthavase paṭicca bhagavatā upakkamitvā asuciṁ
mocentassa saṅghādiseso paññatto. Ke sikkhanti. Ke
sikkhitasikkhā. Kattha ṭhitaṁ. Ke dhārenti. Kassa vacanaṁ.
Kenābhaṭanti.
[9] Yantena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena
upakkamitvā asuciṁ mocentassa saṅghādiseso kattha paññattoti.
Sāvatthiyā paññatto. Kaṁ ārabbhāti. Āyasmantaṁ seyyasakaṁ ārabbha.
Kismiṁ vatthusminti. Āyasmā seyyasako hatthena upakkamitvā asuciṁ
mocesi tasmiṁ vatthusmiṁ. Atthi tattha paññatti anuppaññatti
anuppannapaññattīti. Ekā paññatti ekā anuppaññatti
anuppannapaññatti tasmiṁ natthi. Sabbattha paññatti
padesapaññattīti. Sabbattha paññatti. Sādhāraṇapaññatti
Asādhāraṇapaññattīti. Asādhāraṇapaññatti. Ekatopaññatti
ubhatopaññattīti. Ekatopaññatti. Pañcannaṁ pātimokkhuddesānaṁ
katthogadhaṁ kattha pariyāpannanti. Nidānogadhaṁ nidānapariyāpannaṁ.
Katamena uddesena uddesaṁ āgacchatīti. Tatiyena uddesena uddesaṁ
āgacchati. Catunnaṁ vipattīnaṁ katamā vipattīti. Sīlavipatti. Sattannaṁ
āpattikkhandhānaṁ katamo āpattikkhandhoti. Saṅghādisesāpattikkhandho.
Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ katīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhātīti. Ekena
samuṭṭhānena samuṭṭhāti kāyato ca cittato ca samuṭṭhāti na
vācato. Catunnaṁ adhikaraṇānaṁ katamaṁ adhikaraṇanti. Āpattādhikaraṇaṁ.
Sattannaṁ samathānaṁ katīhi samathehi sammatīti. Dvīhi samathehi sammati
sammukhāvinayena ca paṭiññātakaraṇena ca. Ko tattha vinayo ko
tattha abhivinayoti. Paññatti vinayo vibhatti abhivinayo. Kiṁ
tattha pātimokkhaṁ kiṁ tattha adhipātimokkhanti. Paññatti pātimokkhaṁ
vibhatti adhipātimokkhaṁ. Kā vipattīti. Asaṁvaro vipatti. Kā
sampattīti. Saṁvaro sampatti. Kā paṭipattīti. Na evarūpaṁ karissāmīti
yāvajīvaṁ āpāṇakoṭikaṁ samādāya sikkhati sikkhāpadesu. Kati
atthavase paṭicca bhagavatā upakkamitvā asuciṁ mocentassa saṅghādiseso
paññattoti. Dasa atthavase paṭicca bhagavatā upakkamitvā
asuciṁ mocentassa saṅghādiseso paññatto saṅghasuṭṭhutāya
saṅghaphāsutāya dummaṅkūnaṁ puggalānaṁ niggahāya pesalānaṁ bhikkhūnaṁ
phāsuvihārāya diṭṭhadhammikānaṁ āsavānaṁ saṁvarāya samparāyikānaṁ
Āsavānaṁ paṭighātāya appasannānaṁ pasādāya pasannānaṁ bhiyyobhāvāya
saddhammaṭṭhitiyā vinayānuggahāya. Ke sikkhantīti. Sekkhā
ca puthujjanakalyāṇakā ca sikkhanti. Ke sikkhitasikkhāti. Arahanto
sikkhitasikkhā. Kattha ṭhitanti. Sikkhākāmesu ṭhitaṁ. Ke dhārentīti.
Yesaṁ vattati te dhārenti. Kassa vacananti. Bhagavato vacanaṁ arahato
sammāsambuddhassa. Kenābhaṭanti. Paramparābhaṭaṁ.
Upāli dāsako ceva soṇako siggavo tathā
moggalīputtena pañcamā ete jambusirivhaye.
Tato mahindo iṭṭiyo uttiyo ceva sambalo
.pe. 1
Ete nāgā mahāpaññā vinayaññū maggakovidā 2
vinayaṁ dīpe pakāsesuṁ 3 piṭakaṁ tambapaṇṇiyāti 4 .
[5]-