[232] Idha pana bhikkhave bhikkhu saṅghena niyassakammakato sammā
vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ vattati niyassakammassa paṭippassaddhiṁ
yācati. Tatra ce bhikkhūnaṁ evaṁ hoti ayaṁ kho āvuso bhikkhu
saṅghena niyassakammakato sammā vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ
Vattati niyassakammassa paṭippassaddhiṁ yācati handassa mayaṁ niyassakammaṁ
paṭippassambhemāti. Te tassa niyassakammaṁ paṭippassambhenti
adhammena vaggā .pe. Adhammena samaggā. Dhammena vaggā
dhammapaṭirūpakena vaggā. Dhammapaṭirūpakena samaggā. Tatraṭṭho
saṅgho vivadati adhammena vaggakammaṁ adhammena samaggakammaṁ
dhammena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena
samaggakammaṁ akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti.
Tatra bhikkhave ye te bhikkhū evamāhaṁsu dhammapaṭirūpakena
samaggakammanti ye ca te bhikkhū evamāhaṁsu akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ
kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti. Ime tattha bhikkhū dhammavādino.
Ime 1 pañca vārā saṅkhittā.

[233] Idha pana bhikkhave bhikkhu saṅghena pabbājanīyakammakato
sammā vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ vattati pabbājanīyakammassa
paṭippassaddhiṁ yācati. Tatra ce bhikkhūnaṁ evaṁ hoti ayaṁ kho
āvuso bhikkhu saṅghena pabbājanīyakammakato sammā vattati lomaṁ
pāteti netthāraṁ vattati pabbājanīyakammassa paṭippassaddhiṁ yācati
handassa mayaṁ pabbājanīyakammaṁ paṭippassambhemāti. Te tassa
pabbājanīyakammaṁ paṭippassambhenti adhammena vaggā .pe. Adhammena
samaggā. Dhammena vaggā. Dhammapaṭirūpakena vaggā. Dhammapaṭirūpakena
samaggā. Tatraṭṭho saṅgho vivadati adhammena vaggakammaṁ
1 Ma. imepi.
Adhammena samaggakammaṁ dhammena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena
vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena samaggakammaṁ akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ
kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti. Tatra bhikkhave ye te bhikkhū
evamāhaṁsu dhammapaṭirūpakena samaggakammanti ye ca te bhikkhū
evamāhaṁsu akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti.
Ime tattha bhikkhū dhammavādino. Ime 1 pañca vārā saṅkhittā.

[234] Idha pana bhikkhave bhikkhu saṅghena paṭisāraṇīyakammakato
sammā vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ vattati paṭisāraṇīyakammassa
paṭippassaddhiṁ yācati. Tatra ce bhikkhūnaṁ evaṁ hoti ayaṁ kho
āvuso bhikkhu saṅghena paṭisāraṇīyakammakato sammā vattati lomaṁ
pāteti netthāraṁ vattati paṭisāraṇīyakammassa paṭippassaddhiṁ yācati
handassa mayaṁ paṭisāraṇīyakammaṁ paṭippassambhemāti. Te tassa
paṭisāraṇīyakammaṁ paṭippassambhenti adhammena vaggā .pe. Adhammena
samaggā. Dhammena vaggā. Dhammapaṭirūpakena vaggā. Dhammapaṭirūpakena
samaggā. Tatraṭṭho saṅgho vivadati adhammena vaggakammaṁ
adhammena samaggakammaṁ dhammena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena
vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena samaggakammaṁ akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ
kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti. Tatra bhikkhave ye te bhikkhū
evamāhaṁsu dhammapaṭirūpakena samaggakammanti ye ca te bhikkhū
evamāhaṁsu akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti.
1 Ma. imepi.
Ime tattha bhikkhū dhammavādino. Ime pañca vārā saṅkhittā.

[235] Idha pana bhikkhave bhikkhu saṅghena āpattiyā adassane
ukkhepanīyakammakato sammā vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ vattati
āpattiyā adassane ukkhepanīyakammassa paṭippassaddhiṁ yācati.
Tatra ce bhikkhūnaṁ evaṁ hoti ayaṁ kho āvuso bhikkhu saṅghena
āpattiyā adassane ukkhepanīyakammakato sammā vattati lomaṁ
pāteti netthāraṁ vattati āpattiyā adassane ukkhepanīyakammassa
paṭippassaddhiṁ yācati handassa mayaṁ āpattiyā adassane ukkhepanīyakammaṁ
paṭippassambhemāti. Te tassa āpattiyā adassane
ukkhepanīyakammaṁ paṭippassambhenti adhammena vaggā .pe. Adhammena
samaggā. Dhammena vaggā. Dhammapaṭirūpakena vaggā. Dhammapaṭirūpakena
samaggā. Tatraṭṭho saṅgho vivadati adhammena vaggakammaṁ
adhammena samaggakammaṁ dhammena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena
vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena samaggakammaṁ akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ
kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti. Tatra bhikkhave ye te bhikkhū
evamāhaṁsu dhammapaṭirūpakena samaggakammanti ye ca te bhikkhū
evamāhaṁsu akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti.
Ime tattha bhikkhū dhammavādino. Ime pañca vārā saṅkhittā.
Idha pana bhikkhave bhikkhu saṅghena āpattiyā appaṭikamme ukkhepanīyakammakato
sammā vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ vattati āpattiyā
Appaṭikamme ukkhepanīyakammassa paṭippassaddhiṁ yācati. Tatra
ce bhikkhūnaṁ evaṁ hoti ayaṁ kho āvuso bhikkhu saṅghena āpattiyā
appaṭikamme ukkhepanīyakammakato sammā vattati lomaṁ pāteti
netthāraṁ vattati āpattiyā appaṭikamme ukkhepanīyakammassa paṭippassaddhiṁ
yācati handassa mayaṁ āpattiyā appaṭikamme ukkhepanīyakammaṁ
paṭippassambhemāti. Te tassa āpattiyā appaṭikamme ukkhepanīyakammaṁ
paṭippassambhenti adhammena vaggā .pe. Adhammena samaggā.
Dhammena vaggā. Dhammapaṭirūpakena vaggā. Dhammapaṭirūpakena
samaggā. Tatraṭṭho saṅgho vivadati adhammena vaggakammaṁ
adhammena samaggakammaṁ dhammena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena
vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena samaggakammaṁ akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ
kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti. Tatra bhikkhave ye te bhikkhū
evamāhaṁsu dhammapaṭirūpakena samaggakammanti ye ca te bhikkhū
evamāhaṁsu akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti.
Ime tattha bhikkhū dhammavādino. Ime pañca vārā saṅkhittā.

[236] Idha pana bhikkhave bhikkhu saṅghena pāpikāya diṭṭhiyā
appaṭinissagge ukkhepanīyakammakato sammā vattati lomaṁ pāteti
netthāraṁ vattati pāpikāya diṭṭhiyā appaṭinissagge ukkhepanīyakammassa
paṭippassaddhiṁ yācati. Tatra ce bhikkhūnaṁ evaṁ hoti ayaṁ kho
āvuso bhikkhu saṅghena pāpikāya diṭṭhiyā appaṭinissagge ukkhepanīyakammakato
Sammā vattati lomaṁ pāteti netthāraṁ vattati pāpikāya
diṭṭhiyā appaṭinissagge ukkhepanīyakammassa paṭippassaddhiṁ yācati
handassa mayaṁ pāpikāya diṭṭhiyā appaṭinissagge ukkhepanīyakammaṁ
paṭippassambhemāti. Te tassa pāpikāya diṭṭhiyā appaṭinissagge
ukkhepanīyakammaṁ paṭippassambhenti adhammena vaggā .pe. Adhammena
samaggā. Dhammena vaggā. Dhammapaṭirūpakena vaggā. Dhammapaṭirūpakena
samaggā. Tatraṭṭho saṅgho vivadati adhammena vaggakammaṁ
adhammena samaggakammaṁ dhammena vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena
vaggakammaṁ dhammapaṭirūpakena samaggakammaṁ akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ
kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti. Tatra bhikkhave ye te bhikkhū
evamāhaṁsu dhammapaṭirūpakena samaggakammanti ye ca te bhikkhū
evamāhaṁsu akataṁ kammaṁ dukkaṭaṁ kammaṁ puna kātabbaṁ kammanti.
Ime tattha bhikkhū dhammavādinoti 1 imepi pañca vārā saṅkhittā.
Campeyyakkhandhakaṁ navamaṁ 2 .
Imamhi khandhake vatthūni chattiṁsa.
------------------
Tassuddānaṁ.

[237] Campāyaṁ bhagavā āsi vatthu vāsabhagāmake
āgantukānaṁ ussukkaṁ akāsi icchitabbake 3
pakataññunoti ñatvā ussukkaṁ na karī tadā
1 Ma. itisaddo na dissati. 2 Ma. campeyyakkhandhako navamo. 3 Po. icchitabbako.
Ukkhitto na karotīti agamā 1 jinasantike.
Adhammena vaggakammaṁ samaggaṁ adhammena ca
dhammena vaggakammaṁ ca paṭirūpakena vaggikaṁ
paṭirūpakena samaggaṁ eko ukkhipatekakaṁ
eko ca dve sambahule saṅghaṁ ukkhipatekato 2
duvepi sambahulāpi saṅgho saṅghaṁ ca ukkhipi
sabbaññū pavaro sutvā adhammanti paṭikkhipi.
Ñattivipannaṁ yaṁ kammaṁ sampannaṁ anusāvanaṁ
anussāvanavipannaṁ sampannaṁ ñattiyā ca yaṁ
ubhayena vipannañca aññatra dhammameva ca
vinayaṁ 3 satthu paṭikuṭṭhaṁ kuppaṁ aṭṭhānarūpakaṁ 4
adhammavaggasamaggaṁ paṭirūpena ye duve 5
dhammeneva ca sāmaggiṁ anuññāsi tathāgato.
Catuvaggo pañcavaggo dasavaggo ca vīsati
atirekavīsativaggo 6 saṅgho pañcavidho tathā.
Ṭhapetvā upasampadaṁ yañca kammaṁ pavāraṇaṁ
abbhānakammena saha catuvaggehi kammiko.
Duve kamme ṭhapetvāna majjhadesupasampadaṁ 7
abbhānaṁ pañcavaggiko sabbakammesu kammiko.
Abbhānekaṁ ṭhapetvāna ye bhikkhū dasavaggikā.
1 Ma. sāgamā. 2 Po. ukkhipasegakako. Ma. ukkhipatekako. 3 Yu. vinā.
4 Ma. Yu. uṭṭhānārahikaṁ. 5 Ma. dhammapaṭirūpāni ye duve. Yu. paṭirūpāni ye duve.
6 Ma. Yu. parovisativaggo ca. 7 Yu. majjhe desupasampadā.
Sabbakammakaro saṅgho vīso sabbattha kammiko.
Bhikkhunī sikkhamānā ca sāmaṇero sāmaṇerikā 1
paccakkhātantimavatthū 2 ukkhittāpattidassane
appaṭikammadiṭṭhiyā paṇḍakatheyyasaṁvāsakaṁ 3
titthiyatiracchānagataṁ mātu pitu ca ghātakaṁ
arahaṁ bhikkhunīdūsiṁ bhedakaṁ lohitupādakaṁ 4
byañjanaṁ nānāsaṁvāsaṁ 5 nānāsīmāya iddhiyā
yassa saṅgho kare kammaṁ honti 6 te catuvīsati
sambuddhena paṭikkhittā na hete gaṇapūrakā
pārivāsikacatuttho parivāsaṁ dadeyya vā
mūlamānattamabbheyya 7 akammaṁ na ca karaṇaṁ
mūlārahamānattaṁ abbhānārahameva ca
akammakārakā 8 pañca sambuddhena pakāsitā.
Bhikkhunī sikkhamānā ca sāmaṇero sāmaṇerikā
paccakkhantimaummattā khittavedanadassane
appaṭikammadiṭṭhiyā paṇḍakatheyyasaṁvāsakaṁ 9
titthiyatiracchānagataṁ mātā pitu ca ghātakaṁ
arahaṁ bhikkhunīdūsiṁ bhedakaṁ lohitupādakaṁ
ubhatobyañjanañceva nānāsaṁvāsakaṁpica 10
nānāsīmāya ṭhitakaṁ 11 vehāsaṁ yassa kamma ca
1 Ma. sāmaṇerī. 2 Yu. paccakkhātantimavatthuṁ. 3. Po. paṇḍakaṁ theyyasaṁvāsakaṁ.
Ma. paṇḍako theyyasaṁvāsakaṁ. 4 Ma. Yu. lohituppādaṁ. 5 Yu. nānāsaṁvāsako ceva.
6 honte te. 7 Ma. Yu. mūlā. 8 Ma. Yu. na kammakārakā. 9 Ma. Yu. paṇḍakāpica
byañjanā. 10 Ma. Yu. titthiyatiracchānagataṁ .pe. nānāsaṁvāsakaṁpicāti diyaḍḍhagāthā
na dissati. 11 Ma. Yu. nānāsaṁvāsakā sīmā.
Sattavīsānametesaṁ 1 paṭikosaṁ na rūhati.
Bhikkhussa pakatattassa rūhati paṭikosanā
suddhassa dunnisārito bālo hi sunisārito
paṇḍako theyyasaṁvāso 2 pakkanto tiracchānago 3
mātāpituarahanto 4 dūsako saṅghabhedako
lohituppādako ceva ubhatobyañjano ca yo
ekādasannametesaṁ 5 osāraṇaṁ na yujjati.
Hatthapādā 6 tadubbhayaṁ kaṇṇanāsā 7 tadubbhayaṁ 8
aṅgulīaḷakaṇḍaraṁ phaṇaṁ khujjo ca vāmano
gaṇḍilakkhaṇakāsā 9 ca likhitako ca sīpadī
pāpaparisakāṇo 10 ca kuṇi khañjo hatopi 11 ca
iriyāpathadubbalo andho mūgo ca bādhiro 12
andhamūgandhabādhiro mūgabādhīrameva ca
andhamūgabadhīro 13 ca dvattiṁsete anūnakā
tesaṁ osāraṇaṁ hoti sambuddhena pakāsitaṁ.
Daṭṭhabbā paṭikātabbā nissajjetā 14 na vijjati
tassa ukkhepanā kammā satta honti adhammikā
āpannaṁ anuvattanti 15 satta tepi adhammikā
āpannaṁ anuvattanti 15 satta kammā sudhammikā
sammukhā paṭipucchā ca paṭiññāya ca kārakā 16
1 Po. sattavīsonametesaṁ. Ma. Yu. aṭṭhārasannametesaṁ. 2 Yu. theyyasaṁvāsaṁ.
3 Po. tiracchānako. Ma. Yu. tiracchānagato. 4 Ma. Yu. mātupituarahanta.
5 Po. Yu. ekādasannaṁ etesaṁ. 6 Ma. hatthapādaṁ. 7 Ma. kaṇṇanāsā
8 Yu. tadubbhayā. 9 Ma. Yu. lakkhaṇakasā. 10 Ma. pāpā-. 11 Po. hatenaca.
12 Ma. Yu. badhiro. 13 Yu. andhabadhiramūgo. 14 Po. nissajjetvā.
Yu. nissajjetaṁ. 15 Po. Ma. Yu. anuvattantaṁ. 16 Po. Ma. kāraṇā.
Satiamūḷhapāpikā tajjanīniyasena ca
pabbājanīyapaṭisārā 1 ukkhepaparivāsa ca
mūlamānattābbhānā tatheva upasampadā
aññaṁ kareyya aññassa soḷasete adhammikā
tantaṁ kareyya tantassa soḷasete sudhammikā
paccāropeyya aññoññaṁ 2 soḷasete adhammikā
dve dve mūlā katā 3 tassa tepi soḷasa dhammikā.
Ekekamūlakaṁ cakkaṁ adhammanti jino bravi
akāsi tajjanīyaṁ kammaṁ saṅgho bhaṇḍanakārako
adhammena vaggakammaṁ aññaṁ āvāsa gacchi so
tatthādhammena samaggā tassa tajjaniyaṁ karuṁ
aññattha vaggadhammena tassa tajjaniyaṁ karuṁ
paṭirūpakena 4 vaggāpi samaggāpi tathā karuṁ
adhammena samaggā ca dhammena vaggameva ca
paṭirūpakena vaggā ca samaggā ca ime padā
ekekaṁ mūlakaṁ katvā cakkaṁ bandhe vicakkhaṇo.
Bālāpyattassa niyassaṁ 5 pabbāje kuladūsakaṁ
paṭisāraṇīyaṁ kammaṁ kare akkosakassa ca
adassanāpaṭikkamme yo ca diṭṭhiṁ na nissaje
tesaṁ ukkhepanaṁ kammaṁ 6 satthavāhena bhāsitaṁ
1 Ma. Yu. pabbājanīya paṭisāro. 2 Po. aññamaññaṁ. Ma. aññaññaṁ.
Yu. aññañño. 3 Po. dosa mūlā katā. Ma. Yu. dve dve tamūlakaṁ. 4 Ma. paṭirūpena.
5 Yu. nissayaṁ. 6 Ma. Yu. ukkhepanīyakammaṁ.
Upavinayakammānaṁ 1 pañño tajjaniyaṁ naye
tesaṁyeva anulomaṁ sammā vattati yācati 2
passaddhiṁ tesaṁ kammānaṁ heṭṭhā kammanayena ca
tasmiṁ tasmiṁ hi 3 kammesu tatraṭṭho ca vivādati 4
akataṁ dukkaṭañceva puna kātabbakanti ca
kamme passaddhiyā cāpi te bhikkhū dhammavādino
vipattibyādhite disvā kammappatte mahāmuni
paṭippassaddhimakkhāsi sallakattova osadhanti 5 .
----------------
1 Ma. upari-. Yu. ukkhepaniyakammānaṁ. 2 Ma. Yu. yācite. 3 Ma. Yu. tu. 4 Ma.
Yu. vivadati. 5 idaṁ uddānaṁ Yu. Sī. potthakehi yebhuyyena visadisanti ñātabbaṁ.
Kosambikkhandhakaṁ

[238] Tena samayena buddho bhagavā kosambiyaṁ viharati
ghositārāme. Tena kho pana samayena aññataro bhikkhu āpattiṁ āpanno
hoti. So tassā āpattiyā āpattidiṭṭhi hoti aññe
bhikkhū tassā āpattiyā anāpattidiṭṭhino honti. So aparena
samayena tassā āpattiyā anāpattidiṭṭhi hoti aññe bhikkhū
tassā āpattiyā āpattidiṭṭhino honti. Athakho te bhikkhū
taṁ bhikkhuṁ etadavocuṁ āpattiṁ tvaṁ *- āvuso āpanno passasetaṁ
āpattinti. Natthi me āvuso āpatti yamahaṁ passeyyanti.
Athakho te bhikkhū sāmaggiṁ labhitvā taṁ bhikkhuṁ āpattiyā adassane
ukkhipiṁsu. So ca bhikkhu bahussuto hoti āgatāgamo dhammadharo
vinayadharo mātikādharo paṇḍito byatto medhāvī lajjī kukkuccako
sikkhākāmo. Athakho so bhikkhu sandiṭṭhe sambhatte bhikkhū
upasaṅkamitvā etadavoca anāpatti esā āvuso nesā āpatti
anāpannomhi namhi āpanno anukkhittomhi namhi ukkhitto
adhammikenamhi kammena ukkhitto kuppena aṭṭhānārahena hotha
me āyasmanto dhammato vinayato pakkhāti. Alabhi kho so
bhikkhu sandiṭṭhe sambhatte bhikkhū pakkhe. Jānapadānaṁ [1]- ca sandiṭṭhānaṁ
sambhattānaṁ bhikkhūnaṁ santike dūtaṁ pāhesi anāpatti esā āvuso
1 Ma. Yu. pisaddo.
* mīkārkkhag tavaṁ peḌna tvaṁ
Nesā āpatti anāpannomhi namhi āpanno anukkhittomhi
namhi ukkhitto adhammikenamhi kammena ukkhitto kuppena
aṭṭhānārahena hontu me āyasmanto dhammato vinayato pakkhāti.
Alabhi kho so bhikkhu jānapadepi sandiṭṭhe sambhatte bhikkhū pakkhe.
Athakho te ukkhittānuvattakā bhikkhū yena ukkhepakā bhikkhū
tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā ukkhepake bhikkhū etadavocuṁ anāpatti
esā āvuso nesā āpatti anāpanno eso bhikkhu neso
bhikkhu āpanno anukkhitto eso bhikkhu neso bhikkhu ukkhitto
adhammikena kammena ukkhitto kuppena aṭṭhānārahenāti. Evaṁ
vutte ukkhepakā bhikkhū ukkhittānuvattake bhikkhū etadavocuṁ āpatti
esā āvuso nesā anāpatti āpanno eso bhikkhu neso
bhikkhu anāpanno ukkhitto eso bhikkhu neso bhikkhu anukkhitto
dhammikena kammena ukkhitto akuppena ṭhānārahena mā
kho tumhe āyasmanto etaṁ ukkhittakaṁ bhikkhuṁ anuvattittha anuparivārethāti.
Evaṁpi kho te ukkhittānuvattakā bhikkhū ukkhepakehi
bhikkhūhi vuccamānā tatheva taṁ ukkhittakaṁ bhikkhuṁ anuvattiṁsu anuparivāresuṁ.

[239] Athakho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ
nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca idha bhante aññataro
bhikkhu āpattiṁ āpanno ahosi so tassā āpattiyā āpattidiṭṭhi
Ahosi aññe bhikkhū tassā āpattiyā anāpattidiṭṭhino
ahesuṁ so aparena samayena tassā āpattiyā anāpattidiṭṭhi
ahosi aññe bhikkhū tassā āpattiyā āpattidiṭṭhino ahesuṁ
athakho te bhante bhikkhū taṁ bhikkhuṁ etadavocuṁ āpattiṁ tvaṁ
āvuso āpanno passasetaṁ āpattinti natthi me āvuso
āpatti yamahaṁ passeyyanti athakho te bhante bhikkhū sāmaggiṁ
labhitvā taṁ bhikkhuṁ āpattiyā adassane ukkhipiṁsu so ca bhante
bhikkhu bahussuto āgatāgamo dhammadharo vinayadharo mātikādharo
paṇḍito byatto medhāvī lajjī kukkuccako sikkhākāmo
athakho so bhante bhikkhu sandiṭṭhe sambhatte bhikkhū upasaṅkamitvā
etadavoca anāpatti esā āvuso nesā āpatti anāpannomhi
namhi āpanno anukkhittomhi namhi ukkhitto
adhammikenamhi kammena ukkhitto kuppena aṭṭhānārahena hotha
me āyasmanto dhammato vinayato pakkhāti alabhi kho so
bhante bhikkhu sandiṭṭhe sambhatte bhikkhū pakkhe jānapadānaṁpi
sandiṭṭhānaṁ sambhattānaṁ [1]- santike dūtaṁ pāhesi anāpatti esā
āvuso nesā āpatti anāpannomhi namhi āpanno
anukkhittomhi namhi ukkhitto adhammikenamhi kammena ukkhitto
kuppena aṭṭhānārahena hontu me āyasmanto dhammato vinayato
pakkhāti alabhi kho so bhante bhikkhu jānapadepi sandiṭṭhe
1 Ma. bhikkhūnaṁ.
Sambhatte bhikkhū pakkhe athakho te bhante ukkhittānuvattakā
bhikkhū yena ukkhepakā bhikkhū tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā
ukkhepake bhikkhū etadavocuṁ anāpatti esā āvuso nesā
āpatti anāpanno eso bhikkhu neso bhikkhu āpanno
anukkhitto eso bhikkhu neso bhikkhu ukkhitto adhammikena
kammena ukkhitto kuppena aṭṭhānārahenāti evaṁ vutte [1]-
bhante ukkhepakā bhikkhū ukkhittānuvattake bhikkhū etadavocuṁ āpatti
esā āvuso nesā anāpatti āpanno eso bhikkhu neso
bhikkhu anāpanno ukkhitto eso bhikkhu neso bhikkhu anukkhitto
dhammikena kammena ukkhitto akuppena ṭhānārahena mā kho tumhe
āyasmanto etaṁ ukkhittakaṁ bhikkhuṁ anuvattittha anuparivārethāti
evaṁpi kho te bhante ukkhittānuvattakā bhikkhū ukkhepakehi bhikkhūhi
vuccamānā tatheva taṁ ukkhittakaṁ bhikkhuṁ anuvattanti anuparivārentīti.
Athakho bhagavā bhinno bhikkhusaṅgho bhinno bhikkhusaṅghoti
uṭṭhāyāsanā yena ukkhepakā bhikkhū tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
paññatte āsane nisīdi. Nisajja kho bhagavā ukkhepake bhikkhū
etadavoca mā kho tumhe bhikkhave paṭibhāti no paṭibhāti noti
yasmiṁ vā tasmiṁ vā bhikkhuṁ ukkhipitabbaṁ maññittha. Idha pana
bhikkhave bhikkhu āpattiṁ āpanno hoti. So tassā āpattiyā
anāpattidiṭṭhi hoti aññe bhikkhū tassā āpattiyā āpattidiṭṭhino
1 Po. Ma. te.
Honti. Te ce bhikkhave bhikkhū taṁ bhikkhuṁ evaṁ jānanti ayaṁ
kho āyasmā bahussuto .pe. Sikkhākāmo sace mayaṁ imaṁ
bhikkhuṁ āpattiyā adassane ukkhipissāma na mayaṁ iminā bhikkhunā
saddhiṁ uposathaṁ karissāma vinā iminā bhikkhunā uposathaṁ karissāma
bhavissati saṅghassa tatonidānaṁ bhaṇḍanaṁ kalaho viggaho vivādo
saṅghabhedo saṅgharāji saṅghavavatthānaṁ saṅghanānākaraṇanti. Bhedagarukehi
bhikkhave bhikkhūhi na so bhikkhu āpattiyā adassane ukkhipitabbo.
Idha pana bhikkhave bhikkhu āpattiṁ āpanno hoti. So tassā
āpattiyā anāpattidiṭṭhi hoti aññe bhikkhū tassā āpattiyā
āpattidiṭṭhino honti. Te ce bhikkhave bhikkhū taṁ bhikkhuṁ evaṁ
jānanti ayaṁ kho āyasmā bahussuto .pe. Sikkhākāmo
sace mayaṁ imaṁ bhikkhuṁ āpattiyā adassane ukkhipissāma na mayaṁ
iminā bhikkhunā saddhiṁ pavāressāma vinā iminā bhikkhunā
pavāressāma na mayaṁ iminā bhikkhunā saddhiṁ saṅghakammaṁ karissāma
vinā iminā bhikkhunā saṅghakammaṁ karissāma na mayaṁ iminā bhikkhunā
saddhiṁ āsane nisīdissāma vinā iminā bhikkhunā āsane nisīdissāma
na mayaṁ iminā bhikkhunā saddhiṁ yāgupāne nisīdissāma vinā iminā
bhikkhunā yāgupāne nisīdissāma na mayaṁ iminā bhikkhunā saddhiṁ
bhattagge nisīdissāma vinā iminā bhikkhunā bhattagge nisīdissāma
na mayaṁ iminā bhikkhunā saddhiṁ ekacchanne vasissāma vinā iminā
Bhikkhunā ekacchanne vasissāma na mayaṁ iminā bhikkhunā saddhiṁ
yathāvuḍḍhaṁ abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikammaṁ karissāma
vinā iminā bhikkhunā yathāvuḍḍhaṁ abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ
sāmīcikammaṁ karissāma bhavissati saṅghassa tatonidānaṁ bhaṇḍanaṁ
kalaho viggaho vivādo saṅghabhedo saṅgharāji saṅghavavatthānaṁ
saṅghanānākaraṇanti. Bhedagarukehi bhikkhave bhikkhūhi na so bhikkhu āpattiyā
adassane ukkhipitabboti. Athakho bhagavā ukkhepakānaṁ bhikkhūnaṁ
etamatthaṁ bhāsitvā uṭṭhāyāsanā yena ukkhittānuvattakā bhikkhū
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi. Nisajja
kho bhagavā ukkhittānuvattake bhikkhū etadavoca mā kho tumhe
bhikkhave āpattiṁ āpajjitvā namha āpannā namha āpannāti
āpattiṁ na paṭikātabbaṁ maññittha. Idha pana bhikkhave bhikkhu
āpattiṁ āpanno hoti. So tassā āpattiyā anāpattidiṭṭhi
hoti aññe bhikkhū tassā āpattiyā āpattidaṭṭhino honti.
So ce bhikkhave bhikkhu te bhikkhū evaṁ jānāti ime kho
āyasmanto 1 bahussutā .pe. Sikkhākāmā nālaṁ mamaṁ vā
kāraṇā aññesaṁ vā kāraṇā chandā dosā mohā bhayā agatiṁ
gantuṁ sace maṁ ime bhikkhū āpattiyā adassane ukkhipissanti
na mayā saddhiṁ uposathaṁ karissanti vinā mayā uposathaṁ karissanti
1 Sī. Yu. āyasmantā.
Bhavissati saṅghassa tatonidānaṁ bhaṇḍanaṁ kalaho viggaho vivādo
saṅghabhedo saṅgharāji saṅghavavatthānaṁ saṅghanānākaraṇanti. Bhedagarukena
bhikkhave bhikkhunā paresaṁpi saddhāya sā āpatti desetabbā. Idha
pana bhikkhave bhikkhu āpattiṁ āpanno hoti. So tassā
āpattiyā anāpattidiṭṭhi hoti aññe bhikkhū tassā āpattiyā
āpattidiṭṭhino honti. So ce bhikkhave bhikkhu te bhikkhū evaṁ
jānāti ime kho āyasmanto bahussutā .pe. Sikkhākāmā
nālaṁ mamaṁ vā kāraṇā aññesaṁ vā kāraṇā chandā dosā
mohā bhayā agatiṁ gantuṁ sace maṁ ime bhikkhū āpattiyā
adassane ukkhipissanti na mayā saddhiṁ pavāressanti vinā mayā
pavāressanti na mayā saddhiṁ saṅghakammaṁ karissanti vinā mayā
saṅghakammaṁ karissanti na mayā saddhiṁ āsane nisīdissanti vinā
mayā āsane nisīdissanti na mayā saddhiṁ yāgupāne nisīdissanti
vinā mayā yāgupāne nisīdissanti na mayā saddhiṁ bhattagge
nisīdissanti vinā mayā bhattagge nisīdissanti na mayā saddhiṁ
ekacchanne vasissanti vinā mayā ekacchanne vasissanti na
mayā saddhiṁ yathāvuḍḍhaṁ abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ sāmīcikammaṁ
karissanti vinā mayā yathāvuḍḍhaṁ abhivādanaṁ paccuṭṭhānaṁ añjalikammaṁ
sāmīcikammaṁ karissanti bhavissati saṅghassa tatonidānaṁ bhaṇḍanaṁ
kalaho viggaho vivādo saṅghabhedo saṅgharāji saṅghavavatthānaṁ
Saṅghanānākaraṇanti. Bhedagarukena bhikkhave bhikkhunā paresaṁpi saddhāya sā
āpatti desetabbāti. Athakho bhagavā ukkhittānuvattakānaṁ bhikkhūnaṁ
etamatthaṁ bhāsitvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.

[240] Tena kho pana samayena ukkhittānuvattakā bhikkhū tattheva
antosīmāya uposathaṁ karonti saṅghakammaṁ karonti. Ukkhepakā pana
bhikkhū nissīmaṁ gantvā uposathaṁ karonti saṅghakammaṁ karonti. Athakho
aññataro ukkhepako bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā
bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho
so bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca te bhante ukkhittānuvattakā
bhikkhū tattheva antosīmāya uposathaṁ karonti saṅghakammaṁ karonti
mayaṁ pana bhante ukkhepakā bhikkhū nissīmaṁ gantvā uposathaṁ karoma
saṅghakammaṁ karomāti. Te ce bhikkhu ukkhittānuvattakā bhikkhū
tattheva antosīmāya uposathaṁ karissanti saṅghakammaṁ karissanti
yathā mayā ñatti ca anussāvanā ca paññattā tesaṁ tāni
kammāni dhammikāni bhavissanti akuppāni ṭhānārahāni. Tumhe
ce bhikkhu ukkhepakā bhikkhū tattheva antosīmāya uposathaṁ karissatha
saṅghakammaṁ karissatha yathā mayā ñatti ca anussāvanā ca paññattā
tumhākampi tāni kammāni dhammikāni bhavissanti akuppāni ṭhānārahāni.
Taṁ kissa hetu. Nānāsaṁvāsakā te 1 bhikkhu tumhehi
tumhe ca tehi nānāsaṁvāsakā. Dvemā bhikkhu nānāsaṁvāsakabhūmiyo
1 Ma. Yu. ete.
Attanā vā attānaṁ nānāsaṁvāsakaṁ karoti samagto vā naṁ
saṅgho ukkhipati adassane vā appaṭikamme vā appaṭinissagge
vā imā kho bhikkhu dve nānāsaṁvāsakabhūmiyo. Dvemā bhikkhu
samānasaṁvāsakabhūmiyo attanā vā attānaṁ samānasaṁvāsakaṁ 1 karoti
samaggo vā naṁ saṅgho ukkhittaṁ osāreti adassane vā appaṭikamme
vā appaṭinissagge vā imā kho bhikkhu dve samānasaṁvāsakabhūmiyoti.

[241] Tena kho pana samayena bhikkhū bhattagge antaraghare
bhaṇḍanajātā kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṁ ananulomikaṁ
kāyakammaṁ vacīkammaṁ upadaṁsenti hatthaparāmāsaṁ karonti. Manussā
ujjhāyanti khīyanti vipācenti kathaṁ hi nāma samaṇā sakyaputtiyā
bhattagge antaraghare bhaṇḍanajātā kalahajātā vivādāpannā aññamaññaṁ
ananulomikaṁ kāyakammaṁ vacīkammaṁ upadaṁsessanti hatthaparāmāsaṁ
karissantīti. Assosuṁ kho bhikkhū tesaṁ manussānaṁ ujjhāyantānaṁ
khīyantānaṁ vipācentānaṁ. Ye te bhikkhū appicchā .pe. Te
ujjhāyanti khīyanti vipācenti kathaṁ hi nāma bhikkhū bhattagge
antaraghare bhaṇḍanajātā .pe. Hatthaparāmāsaṁ karissantīti.
Athakho te bhikkhū bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ. Saccaṁ kira
bhikkhave bhikkhū bhattagge antaraghare bhaṇḍanajātā .pe. Hatthaparāmāsaṁ
karontīti. Saccaṁ bhagavāti. Vigarahi buddho bhagavā .pe.
1 Ma. samānasaṁvāsaṁ.
Vigarahitvā dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi bhinne bhikkhave
saṅghe adhammiyamāne 1 asammodikāya vattamānāya ettāvatā na
aññamaññaṁ ananulomikaṁ kāyakammaṁ vacīkammaṁ upadaṁsessāma hatthaparāmāsaṁ
karissāmāti āsane nisīditabbaṁ bhinne bhikkhave saṅghe
dhammiyamāne 1 sammodikāya vattamānāya āsanantarikāya nisīditabbanti.