[200] Cattārīmāni bhikkhave jāyanti katamāni cattāri pemā
pemaṁ jāyati pemā doso jāyati dosā pemaṁ jāyati dosā
doso jāyati. Kathañca bhikkhave pemā pemaṁ jāyati idha bhikkhave
puggalo puggalassa iṭṭho hoti kanto manāpo taṁ pare iṭṭhena
kantena manāpena samudācaranti tassa evaṁ hoti yo kho myāyaṁ
puggalo iṭṭho kanto manāpo taṁ pare iṭṭhena kantena manāpena
1 Ma. Yu. evaṁ. 2 Ma. aṭṭhasataṁ taṇhāvicaritaṁ hoti. Yu. aṭṭhārasataṇhāvicaritāni
sataṁ. 3 Ma. Yu. saritā.
Samudācarantīti so tesu pemaṁ janeti evaṁ kho bhikkhave pemā
pemaṁ jāyati. Kathañca bhikkhave pemā doso jāyati idha bhikkhave
puggalo puggalassa iṭṭho hoti kanto manāpo taṁ pare aniṭṭhena
akantena amanāpena samudācaranti tassa evaṁ hoti yo kho myāyaṁ
puggalo iṭṭho kanto manāpo taṁ pare aniṭṭhena akantena
amanāpena samudācarantīti so tesu dosaṁ janeti evaṁ kho bhikkhave
pemā doso jāyati. Kathañca bhikkhave dosā pemaṁ jāyati idha
bhikkhave puggalo puggalassa aniṭṭho hoti akanto amanāpo taṁ
pare aniṭṭhena akantena amanāpena samudācaranti tassa evaṁ hoti
yo kho myāyaṁ puggalo aniṭṭho akanto amanāpo taṁ pare
aniṭṭhena akantena amanāpena samudācarantīti so tesu pemaṁ janeti
evaṁ kho bhikkhave dosā pemaṁ jāyati. Kathañca bhikkhave dosā doso
jāyati idha bhikkhave puggalo puggalassa aniṭṭho hoti akanto
amanāpo taṁ pare iṭṭhena kantena manāpena samudācaranti tassa
evaṁ hoti yo kho myāyaṁ puggalo aniṭṭho akanto amanāpo
taṁ pare iṭṭhena kantena manāpena samudācarantīti so tesu dosaṁ
janeti evaṁ kho bhikkhave dosā doso jāyati. Imāni kho bhikkhave
cattāri [1]- jāyanti.
Yasmiṁ bhikkhave samaye bhikkhu vivicceva kāmehi .pe. Paṭhamaṁ
jhānaṁ upasampajja viharati yaṁ pissa pemā pemaṁ jāyati taṁ pissa
1 Ma. Yu. pemāni.
Tasmiṁ samaye na hoti yo pissa pemā doso jāyati so
pissa tasmiṁ samaye na hoti yaṁ pissa dosā pemaṁ jāyati taṁ
pissa tasmiṁ samaye na hoti yo pissa dosā doso jāyati so
pissa tasmiṁ samaye na hoti. Yasmiṁ bhikkhave samaye bhikkhu vitakkavicārānaṁ
vūpasamā .pe. Dutiyaṁ jhānaṁ .pe. Tatiyaṁ jhānaṁ .pe.
Catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati yaṁ pissa pemā pemaṁ jāyati
taṁ pissa tasmiṁ samaye na hoti yo pissa pemā doso jāyati
so pissa tasmiṁ samaye na hoti yaṁ pissa dosā pemaṁ jāyati
taṁ pissa tasmiṁ samaye na hoti yo pissa dosā doso jāyati
so pissa tasmiṁ samaye na hoti. Yasmiṁ bhikkhave samaye bhikkhu
āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme
sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati yaṁ pissa pemā pemaṁ
jāyati taṁ pissa pahīnaṁ hoti ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṁ
kataṁ āyatiṁanuppādadhammaṁ yo pissa pemā doso jāyati so
pissa pahīno hoti ucchinnamūlo tālāvatthukato anabhāvaṁ kato
āyatiṁanuppādadhammo yaṁ pissa dosā pemaṁ jāyati taṁ pissa pahīnaṁ
hoti ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṁ kataṁ āyatiṁanuppādadhammaṁ yo
pissa dosā doso jāyati so pissa pahīno hoti ucchinnamūlo
tālāvatthukato anabhāvaṁ kato āyatiṁanuppādadhammo ayaṁ vuccati
bhikkhave bhikkhu na usseneti na paṭisseneti na dhūpāyati na pajjalati
Na pajjhāyati. Kathañca bhikkhave bhikkhu usseneti idha bhikkhave
bhikkhu rūpaṁ attato samanupassati rūpavantaṁ vā attānaṁ attani vā
rūpaṁ rūpasmiṁ vā attānaṁ vedanaṁ attato samanupassati vedanāvantaṁ
vā attānaṁ attani vā vedanaṁ vedanāya vā attānaṁ
saññaṁ attato samanupassati saññāvantaṁ vā attānaṁ attani
vā saññaṁ saññāya vā attānaṁ saṅkhāre attato samanupassati
saṅkhāravantaṁ vā attānaṁ attani vā saṅkhāre saṅkhāresu vā attānaṁ
viññāṇaṁ attato samanupassati viññāṇavantaṁ vā attānaṁ attani
vā viññāṇaṁ viññāṇasmiṁ vā attānaṁ evaṁ kho bhikkhave bhikkhu
usseneti. Kathañca bhikkhave bhikkhu na usseneti idha bhikkhave
bhikkhu na rūpaṁ attato samanupassati na rūpavantaṁ vā attānaṁ na
attani vā rūpaṁ na rūpasmiṁ vā attānaṁ na vedanaṁ attato
samanupassati na vedanāvantaṁ vā attānaṁ na attani vā vedanaṁ na
vedanāya vā attānaṁ na saññaṁ attato samanupassati na
saññāvantaṁ vā attānaṁ na attani vā saññaṁ na saññāya vā
attānaṁ na saṅkhāre attato samanupassati na saṅkhāravantaṁ vā
attānaṁ na attani vā saṅkhāre na saṅkhāresu vā attānaṁ na
viññāṇaṁ attato samanupassati na viññāṇavantaṁ vā attānaṁ
na attani vā viññāṇaṁ na viññāṇasmiṁ vā attānaṁ evaṁ
kho bhikkhave bhikkhu na usseneti. Kathañca bhikkhave bhikkhu paṭisseneti
Idha bhikkhave bhikkhu akkosantaṁ paccakkosati rosantaṁ paṭirosati
bhaṇḍantaṁ paṭibhaṇḍati evaṁ kho bhikkhave bhikkhu paṭisseneti.
Kathañca bhikkhave bhikkhu na paṭisseneti idha bhikkhave bhikkhu
akkosantaṁ na paccakkosati rosantaṁ na paṭirosati bhaṇḍantaṁ na
paṭibhaṇḍati evaṁ kho bhikkhave bhikkhu na paṭisseneti. Kathañca bhikkhave
bhikkhu dhūpāyati asmīti bhikkhave sati itthasmīti hoti evasmīti
hoti aññathāsmīti hoti asasmīti hoti satasmīti hoti
santi hoti itthaṁ santi hoti evaṁ santi hoti aññathā
santi hoti api santi hoti api itthaṁ santi hoti api
evaṁ santi hoti api aññathā santi hoti bhavissanti hoti itthaṁ
bhavissanti hoti evaṁ bhavissanti hoti aññathā bhavissanti hoti
evaṁ kho bhikkhave bhikkhu dhūpāyati. Kathañca bhikkhave bhikkhu na dhūpāyati
asmīti bhikkhave asati itthasmīti na hoti evasmīti na hoti
aññathāsmīti na hoti asasmīti na hoti satasmīti na hoti santi
na hoti itthaṁ santi na hoti evaṁ santi na hoti aññathā
santi na hoti api santi na hoti api itthaṁ santi na hoti api
evaṁ santi na hoti api aññathā santi na hoti bhavissanti na
hoti itthaṁ bhavissanti na hoti evaṁ bhavissanti na hoti aññathā
bhavissanti na hoti evaṁ kho bhikkhave bhikkhu na dhūpāyati. Kathañca
bhikkhave bhikkhu pajjalati iminā asmīti bhikkhave sati iminā
Itthasmīti hoti iminā evasmīti hoti iminā aññathāsmīti hoti
iminā asasmīti hoti iminā satasmīti hoti iminā santi hoti
iminā itthaṁ santi hoti iminā evaṁ santi hoti iminā
aññathā santi hoti iminā api santi hoti iminā api itthaṁ
santi hoti iminā api evaṁ santi hoti iminā api aññathā
santi hoti iminā bhavissanti hoti iminā itthaṁ bhavissanti
hoti iminā evaṁ bhavissanti hoti iminā aññathā bhavissanti
hoti evaṁ kho bhikkhave bhikkhu pajjalati. Kathañca bhikkhave bhikkhu
na pajjalati iminā asmīti bhikkhave asati iminā itthasmīti na
hoti iminā evasmīti na hoti iminā aññathāsmīti na hoti
iminā asasmīti na hoti iminā satasmīti na hoti iminā santi
na hoti iminā itthaṁ santi na hoti iminā evaṁ santi na
hoti iminā aññathā santi na hoti iminā api santi na
hoti iminā api itthaṁ santi na hoti iminā api evaṁ
santi na hoti iminā api aññathā santi na hoti iminā
bhavissanti na hoti iminā itthaṁ bhavissanti na hoti iminā evaṁ
bhavissanti na hoti iminā aññathā bhavissanti na hoti evaṁ kho
bhikkhave bhikkhu na pajjalati. Kathañca bhikkhave bhikkhu pajjhāyati 1 idha
bhikkhave bhikkhuno asmimāno pahīno na hoti ucchinnamūlo tālāvatthukato
anabhāvaṁ kato āyatiṁanuppādadhammo evaṁ kho bhikkhave
1 Ma. Yu. sampajjhāyati. ito paraṁ īdisameva.
Bhikkhu pajjhāyati. Kathañca bhikkhave bhikkhu na pajjhāyati idha bhikkhave
bhikkhuno asmimāno pahīno hoti ucchinnamūlo tālāvatthukato anabhāvaṁ
kato āyatiṁanuppādadhammo evaṁ kho bhikkhave bhikkhu na pajjhāyatīti.
Mahāvaggo pañcamo.
Catuttho paṇṇāsako samatto
[1]-
------------
1 Ma. tassuddānaṁ
mallika attantāpo taṇhāpemena ca dasā teti.
Paṇṇāsakāsaṅgahitā vaggā
sappurisavaggo paṭhamo