[200] Svākkhāte bhikkhave dhammavinaye yo kusīto so dukkhaṁ
viharati taṁ kissa hetu svākkhātattā bhikkhave dhammassāti.

[201] Durakkhāte bhikkhave dhammavinaye yo kusīto so sukhaṁ
Viharati taṁ kissa hetu durakkhātattā bhikkhave dhammassāti.

[202] Svākkhāte bhikkhave dhammavinaye yo āraddhaviviyo so
sukhaṁ viharati taṁ kissa hetu svākkhātattā bhikkhave dhammassāti.

[203] Seyyathāpi bhikkhave appamattakopi gūtho duggandho hoti
evameva kho ahaṁ bhikkhave appamattakaṁpi bhavaṁ na vaṇṇemi antamaso
accharāsaṁghātamattaṁpīti.

[204] Seyyathāpi bhikkhave appamattakaṁpi muttaṁ duggandhaṁ hoti
... Appamattakopi kheḷo duggandho hoti ... Appamattakopi pubbo
duggandho hoti ... Appamattakaṁpi lohitaṁ duggandhaṁ hoti evameva
kho ahaṁ bhikkhave appamattakaṁpi bhavaṁ na vaṇṇemi antamaso
accharāsaṁghātamattaṁpīti.
Vaggo tatiyo.

[205] Seyyathāpi bhikkhave appamattakaṁ imasmiṁ jambūdīpe
ārāmarāmaṇeyyakaṁ vanarāmaṇeyyakaṁ bhūmirāmaṇeyyakaṁ pokkharaṇīrāmaṇeyyakaṁ
athakho etadeva bahutaraṁ yadidaṁ ukkūlavikūlaṁ nadīviduggaṁ khāṇukaṇṭakaṭṭhānaṁ
pabbatavisamaṁ evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye thalajā
athakho eteva sattā bahutarā ye odakā. Evameva kho bhikkhave
appakā te sattā ye manussesu paccājāyanti athakho eteva
sattā bahutarā ye aññatra manussehi paccājāyanti. Evameva
kho bhikkhave appakā te sattā ye majjhimesu janapadesu paccājāyanti
Athakho eteva sattā bahutarā ye paccantimesu janapadesu paccājāyanti
aviññātāresu milakkhesu. Evameva kho bhikkhave appakā te sattā
ye paññavanto ajaḷā aneḷamūgā paṭibalā subhāsitadubbhāsitassa atthamaññātuṁ
athakho eteva sattā bahutarā ye duppaññā jaḷā
eḷamūgā na paṭibalā subhāsitadubbhāsitassa atthamaññātuṁ. Evameva
kho bhikkhave appakā te sattā ye ariyena paññācakkhunā samannāgatā
athakho eteva sattā bahutarā ye avijjāgatā sammūḷhā. Evameva
kho bhikkhave appakā te sattā ye labhanti tathāgataṁ dassanāya
athakho eteva sattā bahutarā ye na labhanti tathāgataṁ dassanāya
evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye labhanti tathāgatappaveditaṁ
dhammavinayaṁ savanāya athakho eteva sattā bahutarā ye na labhanti
tathāgatappaveditaṁ dhammavinayaṁ savanāya. Evameva kho bhikkhave appakā
te sattā ye sutvā dhammaṁ dhārenti athakho eteva sattā bahutarā
ye sutvā dhammaṁ na dhārenti. Evameva kho bhikkhave appakā te
sattā ye dhatānaṁ dhammānaṁ atthaṁ upaparikkhanti athakho eteva sattā
bahutarā ye dhatānaṁ dhammānaṁ atthaṁ na upaparikkhanti. Evameva kho
bhikkhave appakā te sattā ye atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammaṁ
paṭipajjanti athakho eteva sattā bahutarā ye atthamaññāya
dhammamaññāya dhammānudhammaṁ na paṭipajjanti. Evameva kho bhikkhave
appakā te sattā ye saṁvejanīyesu ṭhānesu saṁvijanti athakho eteva
Sattā bahutarā ye saṁvejanīyesu ṭhānesu na saṁvijanti. Evameva kho
bhikkhave appakā te sattā ye saṁviggā yoniso padahanti athakho
eteva sattā bahutarā ye saṁviggā yoniso na padahanti. Evameva
kho bhikkhave appakā te sattā ye vavassaggārammaṇaṁ karitvā labhanti
samādhiṁ labhanti cittassekaggataṁ athakho eteva sattā bahutarā ye
vavassaggārammaṇaṁ karitvā na labhanti samādhiṁ na labhanti cittassekaggataṁ.
Evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye annaggarasaggānaṁ lābhino
athakho eteva sattā bahutarā ye annaggarasaggānaṁ na lābhino uñchena
kapālabhattena yāpenti. Evameva kho bhikkhave appakā te sattā
ye attharasassa dhammarasassa vimuttirasassa lābhino athakho eteva
sattā bahutarā ye attharasassa dhammarasassa vimuttirasassa na lābhino.
Tasmā tiha bhikkhave evaṁ sikkhitabbaṁ attharasassa dhammarasassa vimuttirasassa
lābhino bhavissāmāti evaṁ hi vo bhikkhave sikkhitabbanti.

[206] Seyyathāpi bhikkhave appamattakaṁ imasmiṁ jambūdīpe
ārāmarāmaṇeyyakaṁ vanarāmaṇeyyakaṁ bhūmirāmaṇeyyakaṁ pokkharaṇīrāmaṇeyyakaṁ
athakho etadeva bahutaraṁ yadidaṁ ukkūlavikūlaṁ nadīviduggaṁ khāṇukaṇṭakaṭṭhānaṁ
pabbatavisamaṁ evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye manussā
cutā manussesu paccājāyanti athakho eteva sattā bahutarā ye
manussā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā paccājāyanti
pittivisaye 1 paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā te sattā
1 Ma. pettivisaye. sabbattha īdisameva.
Ye manussā cutā devesu paccājāyanti athakho eteva sattā
bahutarā ye manussā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā paccājāyanti
pittivisaye paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā
te sattā ye devā cutā devesu paccājāyanti athakho eteva
sattā bahutarā ye devā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā
paccājāyanti pittivisaye paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā
te sattā ye devā cutā manussesu paccājāyanti athakho eteva
sattā bahutarā ye devā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā
paccājāyanti pittivisaye paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā te
sattā ye nirayā cutā manussesu paccājāyanti athakho eteva sattā
bahutarā ye nirayā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā paccājāyanti
pittivisaye paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā
te sattā ye nirayā cutā devesu paccājāyanti athakho eteva
sattā bahutarā ye nirayā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā
paccājāyanti pittivisaye paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā
te sattā ye tiracchānayoniyā cutā manussesu paccājāyanti athakho
eteva sattā bahutarā ye tiracchānayoniyā cutā niraye paccājāyanti
tiracchānayoniyā paccājāyanti pittivisaye paccājāyanti. Evameva
kho bhikkhave appakā te sattā ye tiracchānayoniyā cutā devesu
Paccājāyanti athakho eteva sattā bahutarā ye tiracchānayoniyā
cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā paccāyanti pittivisaye
paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye pittivisayā
cutā manussesu paccājāyanti athakho eteva sattā bahutarā ye
pittivisayā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā paccājāyanti
pittivisaye paccājāyanti. Evameva kho bhikkhave appakā te sattā
ye pittivisayā cutā devesu paccājāyanti athakho eteva sattā
bahutarā ye pittivisayā cutā niraye paccājāyanti tiracchānayoniyā
paccājāyanti pittivisaye paccājāyanti.
Vaggo catuttho. [1]-
Pasādakaradhammādipāli

[207] Addhamidaṁ bhikkhave lābhānaṁ yadidaṁ āraññakattaṁ 2 piṇḍapātikattaṁ
paṁsukūlikattaṁ tecīvarikattaṁ dhammakathikattaṁ vinayadharakattaṁ bāhusaccaṁ
thāvareyyaṁ ākappasampadā parivārasampadā mahāparivāratā kulaputti 3
vaṇṇapokkharatā kalyāṇavākkaraṇatā appicchatā appābādhatāti.

[208] Accharāsaṅghātamattaṁpi ce bhikkhave bhikkhu paṭhamaṁ jhānaṁ bhāveti
ayaṁ vuccati bhikkhave bhikkhu arittajjhāno viharati satthusāsanakaro ovādapaṭikaro
amoghaṁ raṭṭhapiṇḍaṁ bhuñjati ko pana vādo ye naṁ
bahulīkarontīti.

[209] Accharāsaṅghātamattaṁpi ce bhikkhave bhikkhu dutiyaṁ jhānaṁ bhāveti
1 Ma. jambudīpapeyyālo niṭṭhito. 2 Ma. araññikattaṁ. 3 Ma. Yu. kolaputti.
... Tatiyaṁ jhānaṁ bhāveti ... Catutthaṁ jhānaṁ bhāveti ... Mettaṁ
cetovimuttiṁ bhāveti ... Karuṇaṁ cetovimuttiṁ bhāveti ... Muditaṁ
cetovimuttiṁ bhāveti ... Upekkhaṁ cetovimuttiṁ bhāveti ... Kāye
kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke
abhijjhādomanassaṁ ... Vedanāsu vedanānupassī viharati .pe. Citte
cittānupassī viharati .pe. Dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī
sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṁ ... Anuppannānaṁ
pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ anuppādāya chandaṁ janeti vāyamati viriyaṁ
ārabhati cittaṁ paggaṇhāti padahati ... Uppannānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ
dhammānaṁ pahānāya chandaṁ janeti vāyamati viriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti
padahati ... Anuppannānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ uppādāya chandaṁ janeti
vāyamati viriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti padahati ... Uppannānaṁ
kusalānaṁ dhammānaṁ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya
pāripūriyā chandaṁ janeti vāyamati viriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti
padahati ... Chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṁ iddhipādaṁ bhāveti ...
Viriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṁ iddhipādaṁ bhāveti ... Cittasamādhi-
padhānasaṅkhārasamannāgataṁ iddhipādaṁ bhāveti ... Vīmaṁsāsamādhipadhānasaṅkhāra-
samannāgataṁ iddhipādaṁ bhāveti ... Saddhindriyaṁ bhāveti ... Viriyindriyaṁ
bhāveti ... Satindriyaṁ bhāveti ... Samādhindriyaṁ bhāveti ...
Paññindriyaṁ bhāveti ... Saddhābalaṁ bhāveti ... Viriyabalaṁ bhāveti ...
Satibalaṁ bhāveti ... Samādhibalaṁ bhāveti ... Paññābalaṁ bhāveti
... Satisambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Dhammavicayasambojjhaṅgaṁ bhāveti ...
Viriyasambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Pītisambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Passaddhi-
sambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Samādhisambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Upekkhā-
sambojjhaṅgaṁ bhāveti ... Sammādiṭṭhiṁ bhāveti ... Sammāsaṅkappaṁ
bhāveti ... Sammāvācaṁ bhāveti ... Sammākammantaṁ bhāveti ...
Sammāājīvaṁ bhāveti ... Sammāvāyāmaṁ bhāveti ... Sammāsatiṁ bhāveti
... Sammāsamādhiṁ bhāveti ...