[1754] Seyyathāpi bhikkhave mahāsamuddo 5 parikkhayaṁ pariyādānaṁ
gaccheyya ṭhapetvā dve vā tīṇi vā udakaphusitāni. Taṁ kiṁ
maññatha bhikkhave katamaṁ nu kho bahutaraṁ. Yaṁ vā mahāsamudde
1 Ma. Yu. paṭhavī. 2 Ma. mahāsamuddato. 3 Ma. uddharitāni. 4 Ma. vāsaddo natthi.
evamuparipi. 5 Ma. Yu. mahāsamudde udakaṁ.
Udakaṁ parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ yāni vā dve vā tīṇi vā udakaphusitāni
avasiṭṭhānīti. Etadeva bhante bahutaraṁ mahāsamudde
udakaṁ [1]- parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ appamattakāni dve vā tīṇi vā
udakaphusitāni avasiṭṭhāni saṅkhampi na upenti upanidhampi na upenti
kalabhāgampi na upenti mahāsamudde udakaṁ parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ
upanidhāya [2]- dve vā tīṇi vā udakaphusitāni avasiṭṭhānīti. Evameva
kho bhikkhave ariyasāvakassa (soyeva peyyālo) yogo karaṇīyoti.

[1755] Seyyathāpi bhikkhave puriso himavato pabbatarājassa satta
sāsapamattiyo pāsāṇasakkharā upanikkhipeyya. Taṁ kiṁ maññatha
bhikkhave katamaṁ nu kho bahutaraṁ. Yā vā satta sāsapamattiyo
pāsāṇasakkharā upanikkhittā ayaṁ vā himavā pabbatarājāti.
Etadeva bhante bahutaraṁ yadidaṁ himavā pabbatarājā appamattikā
satta sāsapamattiyo pāsāṇasakkharā upanikkhittā saṅkhampi na
upenti upanidhampi na upenti kalabhāgampi na upenti himavantaṁ
pabbatarājānaṁ upanidhāya satta sāsapamattiyo pāsāṇasakkharā upanikkhittāti.
Evameva kho bhikkhave ariyasāvakassa .pe. Yogo
karaṇīyoti.

[1756] Seyyathāpi bhikkhave himavā pabbatarājā parikkhayaṁ
pariyādānaṁ gaccheyya ṭhapetvā satta sāsapamattiyo pāsāṇasakkharā.
Taṁ kiṁ maññatha bhikkhave katamaṁ nu kho bahutaraṁ. Yaṁ vā himavato
1 Ma. Yu. yadidaṁ. 2 Ma. yāni.
Pabbatarājassa parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ yā vā satta sāsapamattiyo
pāsāṇasakkharā avasiṭṭhāti. Etadeva bhante bahutaraṁ himavato
pabbatarājassa yadidaṁ parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ appamattikā satta
sāsapamattiyo pāsāṇasakkharā avasiṭṭhā saṅkhampi na upenti upanidhampi
na upenti kalabhāgampi na upenti himavato pabbatarājassa
parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ upanidhāya satta sāsapamattiyo pāsāṇasakkharā
avasiṭṭhāti. Evameva kho bhikkhave ariyasāvakassa diṭṭhisampannassa
puggalassa abhisametāvino etadeva bahutaraṁ dukkhaṁ yadidaṁ
parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ appamattakaṁ avasiṭṭhaṁ saṅkhampi na upeti
upanidhampi na upeti kalabhāgampi na upeti purimaṁ dukkhakkhandhaṁ
parikkhīṇaṁ pariyādinnaṁ upanidhāya yadidaṁ sattakkhattuṁparamatā. Yo
idaṁ dukkhanti yathābhūtaṁ pajānāti .pe. Ayaṁ dukkhanirodhagāminī
paṭipadāti yathābhūtaṁ pajānāti. Tasmā tiha bhikkhave idaṁ dukkhanti
yogo karaṇīyo .pe. Ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yogo
karaṇīyoti.
Abhisamayavaggo chaṭṭho.
Tassuddānaṁ
nakhasikhāpokkharaṇiyo sambhejja apare duve
paṭhavī dvesamuddehi dvemā ca pabbatūpamāti.
--------------
Āmakadhaññapeyyāle paṭhamavaggo sattamo

[1757] Atha kho bhagavā parittaṁ nakhasikhāyaṁ paṁsuṁ āropetvā
bhikkhū āmantesi taṁ kiṁ maññatha bhikkhave katamaṁ nu kho bahutaraṁ.
Yo vāyaṁ mayā paritto nakhasikhāyaṁ paṁsu āropito ayaṁ vā
mahāpaṭhavīti. Etadeva bhante bahutaraṁ yadidaṁ mahāpaṭhavī appamattakāyaṁ
bhagavatā paritto nakhasikhāyaṁ paṁsu āropito saṅkhampi na
upeti upanidhampi na upeti kalabhāgampi na upeti mahāpaṭhaviṁ
upanidhāya bhagavatā paritto nakhasikhāyaṁ paṁsu āropitoti. Evameva
kho bhikkhave appamattakā 1 te sattā ye manussesu paccājāyanti
atha kho eteva bahutarā sattā ye aññatra manussehi paccājāyanti.
Taṁ kissa hetu. Adiṭṭhattā bhikkhave catunnaṁ ariyasaccānaṁ.
Katamesaṁ catunnaṁ. Dukkhassa ariyasaccassa .pe.
Dukkhanirodhagāminīpaṭipadāya ariyasaccassa. Tasmā tiha bhikkhave
idaṁ dukkhanti yogo karaṇīyo .pe. Ayaṁ dukkhanirodhagāminī
paṭipadāti yogo karaṇīyoti.

[1758] Atha kho bhagavā parittaṁ nakhasikhāyaṁ paṁsuṁ āropetvā bhikkhū
āmantesi taṁ kiṁ maññatha bhikkhave katamaṁ nu kho bahutaraṁ.
Yo vāyaṁ mayā paritto nakhasikhāyaṁ paṁsu āropito ayaṁ vā mahāpaṭhavīti.
Etadeva bhante bahutaraṁ yadidaṁ mahāpaṭhavī appamattakāyaṁ
1 Yu. appakā. evamuparipi.
Bhagavatā paritto nakhasikhāyaṁ paṁsu āropito saṅkhampi na upeti
upanidhampi na upeti kalabhāgampi na upeti mahāpaṭhaviṁ upanidhāya
bhagavatā paritto nakhasikhāyaṁ paṁsu āropitoti. Evameva kho bhikkhave
appamattakā te sattā ye majjhimesu janapadesu paccājāyanti
atha kho eteva bahutarā sattā ye paccantimesu janapadesu paccājāyanti.
Aviññātāresu milakkhūsu 1 .pe.

[1759] Evameva kho bhikkhave appamattakā te sattā ye
ariyena pana paññācakkhunā samannāgatā atha kho eteva bahutarā
sattā ye avijjāgatā sammūḷhā .pe.

[1760] Evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye
surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratā atha kho eteva bahutarā sattā
ye surāmerayamajjapamādaṭṭhānā appaṭiviratā .pe.

[1761] Evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye thalajā
atha kho eteva bahutarā sattā ye udakajā .pe. Evameva
kho bhikkhave appakā te sattā ye matteyyā atha kho eteva
bahutarā sattā ye amatteyyā .pe.

[1762] Evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye petteyyā
atha kho eteva bahutarā sattā ye apetteyyā .pe.

[1763] Evameva kho bhikkhave appakā te sattā ye sāmaññā
.pe. Atha kho eteva bahutarā sattā ye asāmaññā .pe.
1 Ma. Yu. milakkhesu.