พุทธธรรมสงฆ์
บันทึกแบบเก่าจะเลิกใช้งานใน 15/08/2026 สํารองข้อมูลไว้ด้วยครับ
Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[248] Rūpe bhikkhave yoniso manasikarotha rūpāniccatañca
yathābhūtaṁ samanupassatha. Rūpe bhikkhave bhikkhu yoniso manasikaronto
rūpāniccatañca yathābhūtaṁ samanupassanto rūpesu 1 nibbindati nandikkhayā
rāgakkhayo rāgakkhayā nandikkhayo nandirāgakkhayā cittaṁ suvimuttanti
vuccati. Sadde gandhe rase phoṭṭhabbe dhamme bhikkhave
yoniso manasikarotha dhammāniccatañca yathābhūtaṁ samanupassatha dhamme
bhikkhave bhikkhu yoniso manasikaronto dhammāniccatañca yathābhūtaṁ
samanupassanto dhammesu nibbindati nandikkhayā rāgakkhayo rāgakkhayā
1 Ma. Yu. rūpesupi .... evamuparipi.
Nandikkhayo nandirāgakkhayā cittaṁ suvimuttanti vuccatīti. Catutthaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[249] Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati jīvakambavane. Tatra
kho bhagavā bhikkhū āmantesi .pe. Samādhiṁ bhikkhave bhāvetha.
Samāhitassa bhikkhave bhikkhuno yathābhūtaṁ okkāyati 1 . Kiñca yathābhūtaṁ
okkāyati. Cakkhuṁ aniccanti yathābhūtaṁ okkāyati rūpā aniccāti
yathābhūtaṁ okkāyati cakkhuviññāṇaṁ aniccanti yathābhūtaṁ okkāyati
cakkhusamphasso aniccoti yathābhūtaṁ okkāyati yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā
uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā
tampi aniccanti yathābhūtaṁ okkāyati .pe. Mano aniccoti yathābhūtaṁ
okkāyati dhammā aniccāti yathābhūtaṁ okkāyati .pe. Yampidaṁ
manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ
vā tampi aniccanti yathābhūtaṁ okkāyati. Samādhiṁ bhikkhave
bhāvetha. Samāhitassa bhikkhave bhikkhuno yathābhūtaṁ okkāyatīti.
Pañcamaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[250] Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati jīvakambavane. Tatra
kho bhagavā bhikkhū āmantesi .pe. Paṭisallīnā 2 kho 3 bhikkhave 4
yogamāpajatha. Paṭisallīnassa bhikkhave bhikkhuno yathābhūtaṁ okkāyati.
Kiñca bhikkhave yathābhūtaṁ okkāyati. Cakkhuṁ aniccanti yathābhūtaṁ
okkāyati rūpā aniccāti yathābhūtaṁ okkāyati cakkhuviññāṇaṁ
1 katthaci potthake okkhāyatīti vā pakkhāyatīti vā pāṭho dissati. 2 Ma. Yu.
paṭisallāne. 3 Ma. Yu. khosaddo natthi.
4 Ma. Yu. sabbattha bhikkhaveti pāṭho natthi.
Aniccanti yathābhūtaṁ okkāyati cakkhusamphasso aniccoti yathābhūtaṁ
okkāyati yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ
vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi aniccanti yathābhūtaṁ
okkāyati .pe. Mano aniccoti yathābhūtaṁ okkāyati dhammā
manoviññāṇaṁ manosamphasso yampidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati
vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi aniccanti
yathābhūtaṁ okkāyati. Paṭisallīnā bhikkhave yogamāpajatha. Paṭisallīnassa
bhikkhave bhikkhuno yathābhūtaṁ okkāyatīti. Chaṭṭhaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[251] Atha kho āyasmā mahākoṭṭhiko yena bhagavā
tenupasaṅkami .pe. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā mahākoṭṭhiko
bhagavantaṁ etadavoca sādhu me bhante bhagavā saṅkhittena dhammaṁ desetu
yamahaṁ bhagavato dhammaṁ sutvā eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī
pahitatto vihareyyanti. Yaṁ kho koṭṭhika aniccaṁ tatra te
chando pahātabbo. Kiñca koṭṭhika aniccaṁ. Cakkhuṁ [1]- koṭṭhika
aniccaṁ tatra te chando pahātabbo. Rūpā aniccā tatra
te chando pahātabbo. Cakkhuviññāṇaṁ aniccaṁ tatra te chando
pahātabbo. Cakkhusamphasso anicco tatra te chando
pahātabbo. Yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā
dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi aniccaṁ tatra te chando
pahātabbo .pe. Jivhā aniccā tatra te chando pahātabbo.
1 Ma. Yu. kho.
Rasā aniccā tatra te chando pahātabbo. Jivhāviññāṇaṁ
aniccaṁ tatra te chando pahātabbo. Jivhāsamphasso anicco
tatra te chando pahātabbo. Yampidaṁ jivhāsamphassapaccayā uppajjati
vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi aniccaṁ tatra
te chando pahātabbo .pe. Mano anicco tatra te chando
pahātabbo. Dhammā aniccā tatra te chando pahātabbo.
Manoviññāṇaṁ aniccaṁ tatra te chando pahātabbo. Manosamphasso
anicco tatra te chando pahātabbo. Yampidaṁ manosamphassapaccayā
uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā
tampi aniccaṁ tatra te chando pahātabbo. Yaṁ kho koṭṭhika
aniccaṁ tatra te chando pahātabboti. Sattamaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[252] Atha kho .pe. Vihareyyanti. Yaṁ kho koṭṭhika dukkhaṁ
tatra te chando pahātabbo. Kiñca koṭṭhika dukkhaṁ. Cakkhuṁ kho
koṭṭhika dukkhaṁ tatra te chando pahātabbo. Rūpā dukkhā tatra
te chando pahātabbo. Cakkhuviññāṇaṁ dukkhaṁ tatra te chando
pahātabbo. Cakkhusamphasso dukkho tatra te chando pahātabbo.
Yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā
adukkhamasukhaṁ vā tampi dukkhaṁ tatra te chando pahātabbo .pe.
Jivhā dukkhā tatra te chando pahātabbo .pe. Mano dukkho
tatra te chando pahātabbo. Dhammā dukkhā tatra te chando
Pahātabbo. Manoviññāṇaṁ dukkhaṁ tatra te chando pahātabbo.
Manosamphasso dukkho tatra te chando pahātabbo. Yampidaṁ
manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ
vā tampi dukkhaṁ tatra te chando pahātabbo. Yaṁ kho koṭṭhika
dukkhaṁ tatra te chando pahātabboti. Aṭṭhamaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[253] Ekamantaṁ .pe. Vihareyyanti. Yo kho koṭṭhika
anattā tatra te chando pahātabbo. Ko ca koṭṭhika anattā.
Cakkhuṁ kho koṭṭhika anattā tatra te chando pahātabbo. Rūpā
anattā tatra te chando pahātabbo. Cakkhuviññāṇaṁ anattā
tatra te chando pahātabbo. Cakkhusamphasso anattā tatra te
chando pahātabbo. Yampidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ
sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi anattā tatra te
chando pahātabbo .pe. Jivhā anattā tatra te chando
pahātabbo .pe. Mano anattā tatra te chando pahātabbo.
Dhammā anattā tatra te chando pahātabbo. Manoviññāṇaṁ
manosamphasso yampidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ
sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi anattā tatra te
chando pahātabbo. Yo kho koṭṭhika anattā tatra te chando
pahātabboti. Navamaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[254] Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami .pe.
Ekamantaṁ nisinno kho 1 so bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca kathaṁ nu kho
bhante jānato kathaṁ passato micchādiṭṭhi pahiyyatīti. Cakkhuṁ kho
bhikkhu aniccato jānato passato micchādiṭṭhi pahiyyati. Rūpe
aniccato jānato passato micchādiṭṭhi pahiyyati. Cakkhuviññāṇaṁ
aniccato jānato passato micchādiṭṭhi pahiyyati. Cakkhusamphassaṁ
aniccato jānato passato micchādiṭṭhi pahiyyati .pe. Yampidaṁ
manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ
vā tampi aniccato jānato passato micchādiṭṭhi pahiyyati. Evaṁ
kho bhikkhu jānato evaṁ passato micchādiṭṭhi pahiyyatīti. Dasamaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[255] Atha kho aññataro bhikkhu .pe. Etadavoca kathaṁ nu
kho bhante jānato kathaṁ passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyatīti. Cakkhuṁ
kho bhikkhu dukkhato jānato passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyati. Rūpe
dukkhato jānato passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyati. Cakkhuviññāṇaṁ
dukkhato jānato passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyati. Cakkhusamphassaṁ
dukkhato jānato passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyati .pe. Yampidaṁ
manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ
vā tampi dukkhato jānato passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyati.
Evaṁ kho bhikkhu jānato evaṁ passato sakkāyadiṭṭhi pahiyyatīti.
Ekādasamaṁ.

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[256] Atha kho aññataro bhikkhu .pe. Etadavoca kathaṁ nu
1 Ma. khosaddo natthi.
Kho bhante jānato kathaṁ passato attānudiṭṭhi pahiyyatīti. Cakkhuṁ
kho bhikkhu anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati. Rūpe
anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati. Cakkhuviññāṇaṁ
anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati. Cakkhusamphassaṁ
anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati. Yampidaṁ
cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ
vā tampi anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati .pe.
Jivhaṁ anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati .pe.
Manaṁ anattato jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyati. Dhamme
manoviññāṇaṁ manosamphassaṁ yampidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati
vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi anattato
jānato passato attānudiṭṭhi pahiyyatīti. Evaṁ kho bhikkhu
jānato evaṁ passato attānudiṭṭhi pahiyyatīti. Dvādasamaṁ.
Nandikkhayavaggo paṭhamo.
Tassuddānaṁ
nandikkhayena cattāro jīvakambavane duve
koṭṭhikena tayo vuttā micchāsakkāyāttanoti.
-----------
Saṭṭhipeyyālo dutiyo

Suttantapiṭake saṁyuttanikāyassa catuttho bhāgo (เล่ม 18)

[257] Yaṁ bhikkhave aniccaṁ tatra vo chando pahātabbo.
Kiñca bhikkhave aniccaṁ. Cakkhuṁ bhikkhave aniccaṁ tatra vo chando
pahātabbo .pe. Jivhā aniccā tatra vo chando pahātabbo .pe.
Mano anicco tatra vo chando pahātabbo. Yaṁ bhikkhave
aniccaṁ tatra vo chando pahātabboti. Yaṁ bhikkhave aniccaṁ
tatra vo rāgo pahātabbo. Kiñca bhikkhave aniccaṁ. Cakkhuṁ
bhikkhave aniccaṁ tatra vo rāgo pahātabbo .pe. Jivhā
aniccā tatra vo rāgo pahātabbo .pe. Mano anicco tatra vo
rāgo pahātabbo. Yaṁ bhikkhave aniccaṁ tatra vo rāgo pahātabboti.
Yaṁ bhikkhave aniccaṁ tatra vo chandarāgo pahātabbo. Kiñca
bhikkhave aniccaṁ. Cakkhuṁ bhikkhave aniccaṁ tatra vo chandarāgo
pahātabbo .pe. Jivhā aniccā tatra vo chandarāgo pahātabbo .pe.
Mano anicco tatra vo chandarāgo pahātabbo. Yaṁ bhikkhave
aniccaṁ tatra vo chandarāgo pahātabboti.