[296] Pañca cetokhīlā 1 idhāvuso bhikkhu satthari kaṅkhati
vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati. Yo so āvuso bhikkhu
satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati tassa cittaṁ
na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya yassa cittaṁ
na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya ayaṁ paṭhamo
cetokhīlo. Puna caparaṁ āvuso bhikkhu dhamme kaṅkhati. Saṅghe
kaṅkhati. Sikkhāya kaṅkhati vicikicchati. Sabrahmacārīsu kupito
hoti anattamano āhatacitto khīlajāto. Yo so āvuso
1 Ma. Yu. sabbavāresu cetokhilā.
Bhikkhu sabrahmacārīsu kupito hoti anattamano āhatacitto khīlajāto
tassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya
yassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya 1
ayaṁ pañcamo cetokhīlo.

[297] Pañca cetaso vinibandhā idhāvuso bhikkhu kāmesu 2
avigatarāgo hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho
avigatataṇho. Yo so āvuso bhikkhu kāmesu 2 avigatarāgo
hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho
avigatataṇho tassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya
sātaccāya padhānāya yassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya
sātaccāya padhānāya ayaṁ paṭhamo cetaso vinibandho. Puna caparaṁ
āvuso bhikkhu kāye avītarāgo 3 hoti. Saṅkhittaṁ. Rūpe avītarāgo 3
hoti. Saṅkhittaṁ. Puna caparaṁ āvuso bhikkhu yāvadatthaṁ udarāvadehakaṁ
bhuñjitvā seyyasukhaṁ passasukhaṁ middhasukhaṁ anuyutto viharati.
Puna caparaṁ āvuso bhikkhu aññataraṁ devanikāyaṁ paṇidhāya brahmacariyaṁ
carati imināhaṁ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā
devo vā bhavissāmi devaññataro vāti. Yo so āvuso bhikkhu
aññataraṁ devanikāyaṁ paṇidhāya brahmacariyaṁ carati imināhaṁ sīlena
vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā devo vā bhavissāmi
devaññataro vāti tassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya
1 Yu. yassa cittaṁ ... sātaccāya padhānāyāti ime pāṭhā na dissanti. 2 Yu. kāme.
3 Yu. avigatarāgo.
Sātaccāya padhānāya yassa cittaṁ na namati ātappāya anuyogāya
sātaccāya padhānāya ayaṁ pañcamo cetaso vinibandho.

[298] Pañcindriyāni cakkhundriyaṁ sotindriyaṁ ghānindriyaṁ
jivhindriyaṁ kāyindriyaṁ.

[299] Aparānipi pañcindriyāni sukhindriyaṁ dukkhindriyaṁ
somanassindriyaṁ domanassindriyaṁ upekkhindriyaṁ.

[300] Aparānipi pañcindriyāni saddhindriyaṁ viriyindriyaṁ
satindriyaṁ samādhindriyaṁ paññindriyaṁ.

[301] Pañca nissāraṇīyā 1 dhātuyo idhāvuso bhikkhuno kāme
manasikaroto kāmesu cittaṁ na pakkhandati na pasīdati na santiṭṭhati na
vimuccati nekkhammaṁ kho panassa manasikaroto nekkhamme cittaṁ
pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccati tassa taṁ cittaṁ sugataṁ
subhāvitaṁ suvuṭṭhitaṁ suvimuttaṁ visaṁyuttaṁ kāmehi ye ca kāmapaccayā
uppajjanti āsavā vighātapariḷāhā 2 mutto so tehi na
so taṁ vedanaṁ vedeti idamakkhātaṁ kāmānaṁ nissaraṇaṁ. Puna
caparaṁ āvuso bhikkhuno byāpādaṁ manasikaroto byāpāde cittaṁ
na pakkhandati na pasīdati na santiṭṭhati na vimuccati abyāpādaṁ kho
panassa manasikaroto abyāpāde cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati
vimuccati tassa taṁ cittaṁ sugataṁ subhāvitaṁ suvuṭṭhitaṁ suvimuttaṁ visaṁyuttaṁ
byāpādena ye ca byāpādapaccayā uppajjanti āsavā vighātapariḷāhā 2
mutto so tehi na so taṁ vedanaṁ vedeti idamakkhātaṁ
1 Ma. nissaraṇiyā. 2 Ma. Yu. vighātā pariḷāhā.
Byāpādassa nissaraṇaṁ. Puna caparaṁ āvuso bhikkhuno vihesaṁ
manasikaroto vihesāya cittaṁ na pakkhandati na pasīdati na santiṭṭhati
na vimuccati avihesaṁ kho panassa manasikaroto avihesāya cittaṁ
pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccati tassa taṁ cittaṁ sugataṁ
subhāvitaṁ suvuṭṭhitaṁ suvimuttaṁ visaṁyuttaṁ vihesāya ye ca vihesapaccayā 1
uppajjanti āsavā vighātapariḷāhā 2 mutto so tehi na
so taṁ vedanaṁ vedeti idamakkhātaṁ vihesāya nissaraṇaṁ. Puna caparaṁ
āvuso bhikkhuno rūpe 3 manasikaroto rūpesu cittaṁ na pakkhandati
na pasīdati na santiṭṭhati na vimuccati arūpaṁ kho panassa manasikaroto
arūpe 4 cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccati tassa
taṁ cittaṁ sugataṁ subhāvitaṁ suvuṭṭhitaṁ suvimuttaṁ visaṁyuttaṁ rūpehi ye
ca rūpapaccayā uppajjanti āsavā vighātapariḷāhā 2 mutto so
tehi na so taṁ vedanaṁ vedeti idamakkhātaṁ rūpānaṁ nissaraṇaṁ.
Puna caparaṁ āvuso bhikkhuno sakkāyaṁ manasikaroto sakkāye cittaṁ
na pakkhandati na pasīdati na santiṭṭhati na vimuccati sakkāyanirodhaṁ
kho panassa manasikaroto sakkāyanirodhaṁ 5 cittaṁ pakkhandati pasīdati
santiṭṭhati vimuccati tassa taṁ cittaṁ sugataṁ subhāvitaṁ suvuṭṭhitaṁ
suvimuttaṁ visaṁyuttaṁ sakkāyena ye ca sakkāyapaccayā uppajjanti
āsavā vighātapariḷāhā 2 mutto so tehi na so taṁ vedanaṁ
vedeti idamakkhātaṁ sakkāyassa nissaraṇaṁ.
1 Ma. Yu. vihesāpaccayā. 2 Ma. Yu. vighātā pariḷāhā. 3 Yu. rūpaṁ.
4 Yu. rūpesu. 5 Ma. Yu. sakkāyanirodhe.

[302] Pañca vimuttāyatanāni idhāvuso bhikkhuno satthā dhammaṁ
deseti aññataro vā garuṭṭhāniyo 1 sabrahmacārī. Yathā yathā
āvuso bhikkhuno satthā dhammaṁ deseti aññataro vā garuṭṭhāniyo 1
sabrahmacārī tathā tathā so tasmiṁ dhamme atthapaṭisaṁvedī ca hoti
dhammapaṭisaṁvedī ca. Tassa atthapaṭisaṁvedino dhammapaṭisaṁvedino pāmojjaṁ
jāyati pamuditassa pīti jāyati pītimanassa kāyo passambhati
passaddhakāyo sukhaṁ vedeti sukhino cittaṁ samādhiyati idaṁ paṭhamaṁ
vimuttāyatanaṁ. Puna caparaṁ āvuso bhikkhuno na heva kho
satthā dhammaṁ deseti aññataro vā garuṭṭhāniyo 2 sabrahmacārī
apica kho yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ vitthārena paresaṁ deseti.
Saṅkhittaṁ. Apica kho yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ vitthārena
sajjhāyaṁ karoti .pe. Apica kho yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ cetasā
anuvitakketi anuvicāreti manasānupekkhati .pe. Apica khvāssa 2
aññataraṁ samādhinimittaṁ suggahitaṁ hoti sumanasikataṁ sūpadhāritaṁ 3 suppaṭividdhaṁ
paññāya. Yathā yathā āvuso bhikkhuno aññataraṁ samādhinimittaṁ
suggahitaṁ hoti sumanasikataṁ sūpadhāritaṁ 3 suppaṭividdhaṁ paññāya tathā
tathā so tasmiṁ dhamme atthapaṭisaṁvedī ca hoti dhammapaṭisaṁvedī
ca. Tassa atthapaṭisaṁvedino dhammapaṭisaṁvedino pāmojjaṁ jāyati
pamuditassa pīti jāyati pītimanassa kāyo passambhati passaddhakāyo
sukhaṁ vedeti sukhino cittaṁ samādhiyati idaṁ pañcamaṁ vimuttāyatanaṁ.
1 Ma. Yu. garuṭṭhāniko. 2 Ma. khvassa. Yu. kho assa. 3 Yu. supadhāritaṁ.

[303] Pañca vimuttiparipācaniyā saññā aniccasaññā anicce
dukkhasaññā dukkhe anattasaññā pahānasaññā virāgasaññā.
Ime kho āvuso tena bhagavatā jānatā passatā arahatā
sammāsambuddhena pañca dhammā sammadakkhātā tattha sabbeheva
saṅgāyitabbaṁ .pe. Atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṁ.
Saṅgītiyapañcakaṁ niṭṭhitaṁ 1 .

[304] Atthi kho āvuso tena bhagavatā .pe. Sammāsambuddhena cha
dhammā sammadakkhātā tattha sabbeheva saṅgāyitabbaṁ .pe. Atthāya
hitāya sukhāya devamanussānaṁ. Katame cha. Cha ajjhattikāni āyatanāni
cakkhvāyatanaṁ sotāyatanaṁ ghānāyatanaṁ jivhāyatanaṁ kāyāyatanaṁ manāyatanaṁ.

[305] Cha bāhirāni āyatanāni rūpāyatanaṁ saddāyatanaṁ
gandhāyatanaṁ rasāyatanaṁ phoṭṭhabbāyatanaṁ dhammāyatanaṁ.