[1080] Codakena kathaṁ paṭipajjitabbaṁ cuditakena kathaṁ paṭipajjitabbaṁ
saṅghena kathaṁ paṭipajjitabbaṁ anuvijjakena kathaṁ paṭipajjitabbaṁ.
Codakena kathaṁ paṭipajjitabbanti. Codakena pañcasu dhammesu patiṭṭhāya
paro codetabbo kālena vakkhāmi no akālena bhūtena vakkhāmi
no abhūtena saṇhena vakkhāmi no pharusena atthasañhitena
vakkhāmi no anatthasañhitena metatacitto vakkhāmi no dosantaroti.
Codakena evaṁ paṭipajjitabbaṁ. Cuditakena kathaṁ paṭipajjitabbanti.
Cuditakena dvīsu dhammesu patiṭṭhātabbaṁ 1 sacce ca akuppe ca.
Cuditakena evaṁ paṭipajjitabbaṁ. Saṅghena kathaṁ paṭipajjitabbanti.
1 Ma. Yu. paṭipajjitabbaṁ.
Saṅghena otiṇṇānotiṇṇaṁ jānitabbaṁ. Saṅghena evaṁ paṭipajjitabbaṁ 1 .
Anuvijjakena kathaṁ paṭipajjitabbanti. Anuvijjakena yena dhammena
yena vinayena yena satthusāsanena taṁ adhikaraṇaṁ vūpasammati tathā
taṁ adhikaraṇaṁ vūpasametabbaṁ. Anuvijjakena evaṁ paṭipajjitabbaṁ.

[1081] Uposatho kimatthāya pavāraṇā kissa kāraṇā
parivāso kimatthāya mūlāya paṭikassanā kissa kāraṇā
mānattaṁ kimatthāya abbhānaṁ kissa kāraṇā.
Uposatho samaggatthāya visuddhatthāya pavāraṇā
parivāso mānattatthāya mūlāya paṭikassanā niggahatthāya
mānattaṁ abbhānatthāya visuddhatthāya abbhānaṁ.
Chandā dosā bhayā mohā there ca paribhāsati
kāyassa bhedā duppañño khato upahatindriyo
nirayaṁ gacchati dummedho na ca sikkhāya gāravo.
Na cāmisaṁpi 2 nissāya na ca nissāya puggalaṁ
ubho ete vivajjetvā yathā dhammo tathā kare.
Kodhano upanāhī ca caṇḍo ca paribhāsako
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Upakaṇṇakaṁ jappeti 3 vimhaṁ pekkhati
1 Yu. paṭipajjitabbanti. 2 Yu. na ca āmisaṁ. 3 Sī. Ma. Yu. jappati.
Vītiharati kummaggaṁ paṭisevati
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ
akālena codeti abhūtena
pharusena anatthasañhitena
dosantaro codeti no mettacitto
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Dhammādhammaṁ na jānāti
dhammādhammassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Vinayāvinayaṁ na jānāti
vinayāvinayassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Bhāsitābhāsitaṁ na jānāti
bhāsitābhāsitassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Āciṇṇānāciṇṇaṁ na jānāti
āciṇṇānāciṇṇassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Paññattāpaññattaṁ na jānāti
paññattāpaññattassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Āpattānāpattiṁ na jānāti
āpattānāpattiyā akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Lahukagarukaṁ na jānāti
lahukagarukassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Sāvasesānavasesaṁ na jānāti
sāvasesānavasesassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Duṭṭhullāduṭṭhullaṁ na jānāti
duṭṭhullāduṭṭhullassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Pubbāparaṁ na jānāti
pubbāparassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānaṁ.
Anusandhivacanapathaṁ na jānāti
anusandhivacanapathassa akovido
anāpattiyā āpattīti ropeti
tādiso codako jhāpeti attānanti.
Codanākaṇḍaṁ niṭṭhitaṁ.
Tassuddānaṁ

[1082] Codanā anuvijjañca 1 ādi mūlenuposatho
gati codanakaṇḍamhi sāsanaṁ patiṭṭhāpayanti.
----------
1 Ma. Yu. anuvijjā ca.
Cūḷasaṅgāmaṁ

[1083] Saṅgāmāvacarena bhikkhunā saṅghaṁ upasaṅkamantena nīcacittena
saṅgho upasaṅkamitabbo rajoharaṇasamena cittena āsanakusalena
bhavitabbaṁ nisajjakusalena there bhikkhū anūpakhajjantena nave bhikkhū
āsanena appaṭibāhantena yathāpaṭirūpe āsane nisīditabbaṁ anānākathikena
bhavitabbaṁ atiracchānakathikena sāmaṁ vā dhammo bhāsitabbo
paro vā ajjhesitabbo ariyo vā tuṇhībhāvo nātimaññitabbo.
Saṅghena anumatena puggalena anuvijjakena anuvijjitukāmena na
upajjhāyo pucchitabbo na ācariyo pucchitabbo na saddhivihāriko
pucchitabbo na antevāsiko pucchitabbo na samānupajjhāyako
pucchitabbo na samānācariyako pucchitabbo na jāti pucchitabbā
na nāmaṁ pucchitabbaṁ na gottaṁ pucchitabbaṁ na āgamo pucchitabbo
na kulappadeso pucchitabbo na jātibhūmi pucchitabbā. [1]- Kiṁkāraṇā.
Atrassa pemaṁ vā doso vā peme vā sati dose vā
sati 2 chandāpi gaccheyya dosāpi gaccheyya mohāpi gaccheyya
bhayāpi gaccheyya. Saṅghena anumatena puggalena anuvijjakena
anuvijjitukāmena saṅghagarukena bhavitabbaṁ no puggalagarukena
saddhammagarukena bhavitabbaṁ no āmisagarukena atthavasikena bhavitabbaṁ
no parisakappiyena kālena anuvijjitabbaṁ no akālena bhūtena
1 Ma. Yu. taṁ. 2 Ma. Yu. ayaṁ pāṭho natthi.
Anuvijjitabbaṁ no abhūtena saṇhena anuvijjitabbaṁ no pharusena
atthasañhitena anuvijjitabbaṁ no anatthasañhitena mettacittena
anuvijjitabbaṁ no dosantarena na upakaṇṇakajappinā bhavitabbaṁ
na jimhaṁ pekkhitabbaṁ na akkhi nikkhanitabbaṁ na bhamukaṁ ukkhipitabbaṁ
na sīsaṁ ukkhipitabbaṁ na hatthavikāro kātabbo na hatthamuddā
dassetabbā āsanakusalena bhavitabbaṁ nisajjakusalena [1]- yugamattaṁ
pekkhantena atthaṁ anuvidhiyantena sake āsane nisīditabbaṁ na ca
āsanā vuṭṭhātabbaṁ na vītihātabbaṁ na kummaggo sevitabbo
na vācāvikkhepakaṁ 2 bhaṇitabbaṁ aturitena bhavitabbaṁ asāhasikena [1]-
acaṇḍikatena bhavitabbaṁ vacanakkhamena mettacittena bhavitabbaṁ hitānukampinā
kāruṇikena bhavitabbaṁ hitaparisakkinā asamphappalāpinā
bhavitabbaṁ pariyantabhāṇinā averavasikena bhavitabbaṁ anasuruttena
attā pariggahetabbo paro pariggahetabbo codako pariggahetabbo
cuditako pariggahetabbo adhammacodako pariggahetabbo
adhammacuditako pariggahetabbo dhammacodako pariggahetabbo
dhammacuditako pariggahetabbo vuttaṁ ahāpentena avuttaṁ appakāsentena
otiṇṇāni padabyañjanāni sādhukaṁ uggahetvā 3 paro
paṭipucchitvā yathāpaṭiññāya kāretabbo vepo pahāsetabbo 4
1 Yu. bhavitabbaṁ. 2 Ma. Yu. bāhāvikkhepakaṁ. 3 Ma. pariggahetvā. 4 Sī. Ma. Yu.
mando hāsetabbo. vepo pahāsetabboti mando momūho paggaṇhitabboti aṭṭhakathā.
Bhīru assāsetabbo caṇḍo nisedhetabbo asuci vibhāvetabbo
uju maddavena na chandāgati 1 gantabbā na dosāgati gantabbā
na mohāgati gantabbā na bhayāgati gantabbā majjhattena
bhavitabbaṁ dhammesu ca puggalesu ca. Evañca pana anuvijjako
anuvijjamāno satthu ceva sāsanakaro hoti viññūnaṁ 2 sabrahmacārīnaṁ
piyo ca hoti manāpo ca garu ca bhāvanīyo ca.

[1084] Suttaṁ saṁsandanatthāya opammaṁ nidassanatthāya attho
viññāpanatthāya paṭipucchā ṭhapanatthāya okāsakammaṁ codanatthāya
codanā sāraṇatthāya sāraṇā savacanīyatthāya savacanīyaṁ palibodhatthāya
palibodho vinicchayatthāya vinicchayo santīraṇatthāya
santīraṇā 3 ṭhānāṭhānagamanatthāya ṭhānāṭhānagamanaṁ dummaṅkūnaṁ puggalānaṁ
niggahatthāya pesalānaṁ bhikkhūnaṁ sampaggahatthāya saṅgho sampariggahasampaṭicchanatthāya
saṅghena anumatā puggalā paccekaṭṭhāyino
avisaṁvādakaṭṭhāyino. Vinayo saṁvaratthāya saṁvaro avippaṭisāratthāya
avippaṭisāro pāmujjatthāya pāmujjaṁ pītatthāya pīti passaddhatthāya
passaddhi sukhatthāya sukhaṁ samādhatthāya samādhi yathābhūtañāṇadassanatthāya
yathābhūtañāṇadassanaṁ nibbidatthāya nibbidā
virāgatthāya virāgo vimuttatthāya vimutti vimuttiñāṇadassanatthāya
vimuttiñāṇadassanaṁ anupādāparinibbānatthāya. Etadatthā kathā
etadatthā mantanā etadatthā upanisā etadatthaṁ sotāvadhānaṁ
1 Ma. na chandāgatiṁ gantabbaṁ .pe. na bhayāgatiṁ gantabbaṁ. 2 Ma. Yu. viññūnañca.
3 Ma. Yu. santīraṇaṁ.
Yadidaṁ anupādā cittassa vimokkhoti.

[1085] Anuyogavattaṁ nisāmaya
kusalena buddhimatā kataṁ
suvuttaṁ sikkhāpadānulomikaṁ
gatiṁ na nāsento samparāyikaṁ
vatthuṁ vipattiṁ āpattiṁ nidānaṁ ākārākovido
pubbāparaṁ na jānāti katākataṁ samena ca
kammañca adhikaraṇañca samathe cāpi akovido
ratto duṭṭho ca mūḷho ca bhayā mohā ca gacchati
na ca saññattikusalo 1 nijjhattiyā ca akovido
laddhapakkho ahiriko kaṇhakammo anādaro
sa ve tādisako bhikkhu appaṭikkhoti vuccati.
Vatthuṁ vipattiṁ āpattiṁ nidānaṁ ākārakovido
pubbāparaṁ pajānāti katākataṁ samena ca
kammañca adhikaraṇañca samathe cāpi kovido
aratto aduṭṭho amūḷho ca bhayā mohā na gacchati
saññattiyā 2 ca kusalo nijjhattiyā ca kovido
laddhapakkho hirimano sukkakammo sagāravo
sa ve tādisako bhikkhu sappaṭikkhoti vuccatīti.
Cūḷasaṅgāmaṁ niṭṭhitaṁ.
1 Yu. paññattikusalo. 2 Yu. paññattiyā.
Tassuddānaṁ

[1086] Nīcacittena puccheyya garu saṅghe na puggale
suttaṁ saṁsandanatthāya vinayānuggahena ca
uddānaṁ cūḷasaṅgāme ekuddesaṁ 1 idaṁ katanti.
-----------
1 Ma. ekuddeso.
Mahāsaṅgāmaṁ

[1087] Saṅgāmāvacarena bhikkhunā saṅghe voharantena vatthuṁ
jānitabbaṁ vipatti jānitabbā āpatti jānitabbā nidānaṁ
jānitabbaṁ ākāro jānitabbo pubbāparaṁ jānitabbaṁ katākataṁ
jānitabbaṁ kammaṁ jānitabbaṁ adhikaraṇaṁ jānitabbaṁ samatho jānitabbo
na chandāgati gantabbā na dosāgati gantabbā na mohāgati
gantabbā na bhayāgati gantabbā saññāpanīye ṭhāne saññāpetabbaṁ
nijjhāpanīye ṭhāne nijjhāpetabbaṁ pekkhanīye ṭhāne
pekkhitabbaṁ pasādanīye ṭhāne pasādetabbaṁ laddhapakkhomhīti paro
pakkho 1 nāvajānitabbo bahussutomhīti appassuto nāvajānitabbo
therataromhīti navakataro nāvajānitabbo asampattaṁ na byāharitabbaṁ 2
sampattaṁ dhammato vinayato na parihāpetabbaṁ yena dhammena
yena vinayena yena satthusāsanena taṁ adhikaraṇaṁ vūpasammati tathā
taṁ adhikaraṇaṁ vūpasametabbaṁ.

[1088] Vatthuṁ jānitabbanti aṭṭhapārājikānaṁ 3 vatthuṁ jānitabbaṁ
tevīsasaṅghādisesānaṁ vatthuṁ jānitabbaṁ dveaniyatānaṁ vatthuṁ jānitabbaṁ
dvecattāḷīsanissaggiyānaṁ vatthuṁ jānitabbaṁ aṭṭhāsītisatapācittiyānaṁ
vatthuṁ jānitabbaṁ dvādasapāṭidesanīyānaṁ vatthuṁ jānitabbaṁ dukkaṭānaṁ
1 Ma. Yu. parapakkho. 2 byāhātabbaṁ itipi dissati. 3 sabbattha aṭṭhannaṁ
pārājikānanti dissati.
Vatthuṁ jānitabbaṁ dubbhāsitānaṁ vatthuṁ jānitabbaṁ.

[1089] Vipatti jānitabbāti sīlavipatti jānitabbā ācāravipatti
jānitabbā diṭṭhivipatti jānitabbā ājīvavipatti jānitabbā.