[1314] Ānāpānassati bhikkhave bhāvitā bahulīkatā mahapphalā
hoti mahānisaṁsā.

[1315] Kathaṁ bhāvitā ca bhikkhave ānāpānassati kathaṁ bahulīkatā
mahapphalā hoti mahānisaṁsā. Idha bhikkhave bhikkhu araññagato vā
rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ
kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā. So satova assasati
sato passasati. (vitthāro yāva paṭinissaggānupassī assasissāmīti
sikkhati paṭinissaggānupassī passasissāmīti sikkhati). Evaṁ
bhāvitā kho bhikkhave ānāpānassati evaṁ bahulīkatā mahapphalā
hoti mahānisaṁsā.

[1316] Evaṁ bhāvitāya kho bhikkhave ānāpānassatiyā evaṁ
bahulīkatāya satta phalā sattānisaṁsā pāṭikaṅkhā. Katame satta phalā
sattānisaṁsā. Diṭṭheva dhamme paṭikacca aññaṁ ārādheti no
ce diṭṭheva dhamme paṭikacca aññaṁ ārādheti atha maraṇakāle
aññaṁ ārādheti no ce diṭṭheva dhamme paṭikacca aññaṁ
Ārādheti no ce maraṇakāle aññaṁ ārādheti. Atha pañcannaṁ
orambhāgiyānaṁ saññojanānaṁ parikkhayā antarāparinibbāyī hoti
upahaccaparinibbāyī hoti asaṅkhāraparinibbāyī hoti sasaṅkhāraparinibbāyī
hoti uddhaṁsoto hoti akaniṭṭhagāmī. Evaṁ bhāvitāya
kho bhikkhave ānāpānassatiyā evaṁ bahulīkatāya ime satta phalā
sattānisaṁsā pāṭikaṅkhāti.

[1317] Sāvatthiyaṁ. Tatra kho bhagavā .pe. Etadavoca
bhāvetha no tumhe bhikkhave ānāpānassatinti.

[1318] Evaṁ vutte āyasmā ariṭṭho bhagavantaṁ etadavoca
ahaṁ kho bhante bhāvemi ānāpānassatinti. Yathākathaṁ pana tvaṁ
ariṭṭha bhāvesi ānāpānassatinti.

[1319] Atītesu me bhante kāmesu kāmacchando pahīno
anāgatesu me kāmesu kāmacchando vigato ajjhattaṁ 1 bahiddhā
ca me dhammesu paṭighasaññā suppaṭivinītā so satova assasissāmi
sato passasissāmi. Evaṁ khvāhaṁ bhante bhāvemi ānāpānassatinti.

[1320] Atthesā ariṭṭha ānāpānassati nesā natthīti vadāmi.
Apica ariṭṭha yathā ānāpānassati vitthārena paripuṇṇā hoti
taṁ suṇāhi sādhukaṁ manasikarohi bhāsissāmīti. Evaṁ bhanteti kho
āyasmā ariṭṭho bhagavato paccassosi. Bhagavā etadavoca kathañca
ariṭṭha ānāpānassati vitthārena paripuṇṇā hoti. Idha ariṭṭha
1 Po. Ma. ajjhattabahiddhā.
Bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati
pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.
So satova assasati sato passasati dīghaṁ vā assasanto dīghaṁ
assasāmīti pajānāti .pe. Paṭinissaggānupassī assasissāmīti
sikkhati paṭinissaggānupassī passasissāmīti sikkhati. Evaṁ kho
ariṭṭha ānāpānassati vitthārena paripuṇṇā hotīti.

[1321] Sāvatthī. Tena kho pana samayena āyasmā mahākappino
bhagavato avidūre nisinno hoti pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ
kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.

[1322] Addasā kho bhagavā āyasmantaṁ mahākappinaṁ avidūre
nisinnaṁ pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ
upaṭṭhapetvā disvāna bhikkhū āmantesi passatha no tumhe bhikkhave
etassa bhikkhuno kāyassa iñjitattaṁ vā phanditattaṁ vāti.

[1323] Yadāpi mayaṁ bhante taṁ āyasmantaṁ passāma saṅghamajjhe
vā nisinnaṁ ekaṁ vā raho nisinnaṁ tadāpi mayaṁ tassa āyasmato
na passāma kāyassa iñjitattaṁ vā phanditattaṁ vāti.