พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 240 (เล่ม 38)

หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
นั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่จักขายตนะ
ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจักขุ ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และจักขายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
[๖๙๘] ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด รูปายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่
ดับไปหรือ?
ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังจุติอยู่ แต่รูปายตนะของ
สัตว์เหล่านั้น ย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีฆานะ
ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังจุติอยู่ และรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
นั้น.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะ
ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังจุติอยู่
ซึ่งไม่มีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
[๖๙๙] ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่
ดับไปหรือ?
ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังจุติอยู่ แต่มนายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีฆานะ
ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ และมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
นั้น.
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะ
ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ ซึ่ง
ไม่มีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.

240
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 241 (เล่ม 38)

[๗๐๐] ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่ดับ
ไปหรือ?
ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่ทั้งหมด แต่ธัมมายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีฆานะ ที่
กำลังเกิดขึ้นอยู่ และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
นั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะ
ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นซึ่งไม่มีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
[๗๐๑] รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่ดับไป
หรือ?
รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังจุติอยู่ แต่มนายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลัง
เกิดขึ้นอยู่ ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ และมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่เกิด
ขึ้น?
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่เกิดขึ้นก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่
ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป และรูปายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
[๗๐๒] รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่ดับ
ไปหรือ?
รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังจุติอยู่ทั้งหมด แต่ธัมมายตนะของสัตว์
เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังเกิด
ขึ้นอยู่ และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.

241
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 242 (เล่ม 38)

หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น?
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะ
ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และรูปายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
[๗๐๓] มนายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับ
ไปหรือ?
มนายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่ทั้งหมด ธัมมายตนะของสัตว์
เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่
เกิดขึ้น และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่
เกิดขึ้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่เกิดขึ้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และมนายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
[๗๐๔] จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นในภูมิใด ฯลฯ.
[๗๐๕] จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ฯลฯ.
คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส (แห่งสัตว์ใด) ก็ดี คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ยตฺท
(ในภูมิใด แห่งสัตว์ใด) ก็ดี เช่นเดียวกัน.
[๗๐๖] จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใด โสตายตนะของสัตว์นั้นเคยดับไป
แล้วหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์
นั้น?
ถูกแล้ว.

242
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 243 (เล่ม 38)

(อดีตปุจฉา ในอุปาทวาร ก็ดี ในนิโรธวาร ก็ดี ในอุปาทนิโรธวาร ก็ดี ถึงอนุโลม
ถึงปัจจนียะ ก็ดี เป็นเช่นเดียวกัน)
[๗๐๗] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด โสตายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น?
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ และ
ของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่จักดับไป แต่
จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป
และจักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๐๘] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ฆานายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานที่กำลังจุติอยู่ จัก
เกิดขึ้น แต่ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นนอกนี้
จักเกิดขึ้น และฆานายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ และ
ของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิด
ขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป และจักขายตนะ
ก็จักเกิดขึ้น.
[๗๐๙] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด รูปายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น?
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ และ
ของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ จักดับไป แต่
จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป
จักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.

243
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 244 (เล่ม 38)

[๗๑๐] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของสัตว์
นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ และของสัตว์
เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์
เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป และจักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๑] มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด รูปายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดจักดับไป ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ และ
ของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วปรินิพพาน ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ จัก
ดับไป แต่ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้
จักดับไป และฆานายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๒] ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของสัตว์
นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักดับไป มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ และของสัตว์
เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน จักดับไป แต่ฆานายตนะจัก
เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป และฆานายตนะ
ก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๓] รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักดับไป รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น.

244
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 245 (เล่ม 38)

ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่และของสัตว์
เหล่านั้น ผู้เข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน จักดับไป แต่รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น
ก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป และรูปายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๔] มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักดับไป มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ จักดับไป
แต่มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป
และมนายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๕] จักขายตนะจักเกิดขึ้นในภูมิใด ฯลฯ.
[๗๑๖] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด โสตายตนะของสัตว์นั้นใน
ภูมินั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้น.
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจ
โวการภูมิ จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ โสตายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ นอกนี้ จักดับไป และจักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๗] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ฆานายตนะของสัตว์นั้นใน
ภูมินั้น จักดับไปหรือ?
จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นรูปาวจรสัตว์ แต่ฆานายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น จักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น
ซึ่งเป็นกามาวจรสัตว์ และฆานายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้นหรือ.

245
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 246 (เล่ม 38)

ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ
จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่.
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นกามาวจรสัตว์ นอกนี้จักดับไป และ
จักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๘] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด รูปายตนะของสัตว์นั้นในภูมินั้น
จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้น.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจ
โวการภูมิ ซึ่งเป็นอสัญญสัตว์ จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น
ก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นกามาวจรสัตว์ นอกนี้ จักดับไป และ
จักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๑๙] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด มนายตนะของสัตว์นั้นในภูมินั้น
จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้น.
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ
ซึ่งเป็นอรูปสัตว์ จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ มนายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ นอกนี้ จักดับไป และจักขายตนะก็จักเกิดขึ้น
[๗๒๐] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่
สัตว์นั้นในภูมินั้น.

246
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 247 (เล่ม 38)

ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจ
โวการภูมิ ซึ่งเป็นอสัญญสัตว์ ซึ่งเป็นอรูปสัตว์ จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์
เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ นอกนี้ จักดับไป
และจักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๒๑] ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด รูปายตนะของสัตว์นั้นในภูมินั้น
จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแล้วแก่
สัตว์นั้นในภูมินั้น.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ
ซึ่งเป็นรูปาวจรสัตว์ จักดับไป แต่ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นกามาวจรสัตว์ นอกนี้ จักดับไป และฆานายตนะ
ก็จักเกิดขึ้น.
[๗๒๒] ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะ
ของสัตว์นั้นในภูมินั้น จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่
สัตว์นั้นในภูมินั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ
ซึ่งเป็นรูปาวจรสัตว์ ซึ่งเป็นอรูปาวจรสัตว์ จักดับไป แต่ฆานายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นกามาวจรสัตว์ นอกนี้ จักดับไป
และฆานายตนะจักเกิดขึ้น.
[๗๒๓] รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด มนายตนะของสัตว์นั้นในภูมินั้น
จักดับไปหรือ?

247
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 248 (เล่ม 38)

รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นอสัญญสัตว์ แต่มนายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ และ
มนายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้น.
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจ
โวการภูมิ ซึ่งเป็นอรูปสัตว์ จักดับไป แต่รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ นอกนี้ จักดับไป และรูปายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๒๔] รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้นในภูมินั้น
จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดจักดับไป รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจ
โวการภูมิ ซึ่งเป็นอรูปสัตว์ จักดับไป แต่รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ นอกนี้ ซึ่งเป็นอสัญญสัตว์ จักดับไป
และรูปายตนะก็จักเกิดขึ้น.
[๗๒๕] มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้นในภูมินั้น
จักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ในภูมินั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่
ซึ่งเป็นอสัญญสัตว์ จักดับไป แต่มนายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๔ มีขันธ์ ๕ นอกนี้ จักดับไป และมนายตนะ
ก็จักเกิดขึ้น.

248
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 249 (เล่ม 38)

[๗๒๖] จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด โสตายตนะของสัตว์นั้น จักไม่
ดับไปหรือ?
จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโว
การภูมิ และแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะ
ปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ และแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่ง
เข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ และโสตายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใด จักไม่ดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้น จักไม่
เกิดขึ้น.
ถูกแล้ว.
[๗๒๗] จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ฆานายตนะของสัตว์นั้น จักไม่ดับไป
หรือ?
จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ
และแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ฆานายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพาน
อยู่ในกามาวจรภูมิ ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ และแก่สัตว์เหล่านั้น
ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ และฆานายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใด จักไม่ดับไป จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น.
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ จัก
ไม่ดับไป แต่จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่ง
จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ และของ
สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ จักไม่ดับไป และจักขายตนะ
ก็จักไม่เกิดขึ้น.
[๗๒๘] จักขายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด รูปายตนะของสัตว์นั้น จักไม่ดับไป
หรือ?

249