เจดีย์ไม่ได้มีแต่วัตถุ (ความเข้าใจผิดในเรื่อง อุทเทสิกเจดีย์ ธรรมเจดีย์)

หลายคนเข้าใจว่า คำว่า เจดีย์ มีแต่วัตถุเท่านั้น เลยตีความหมาย อุทเทสิกเจดีย์ ผิดไปว่าเป็นการสร้างรูปปั้น และ ตีความหมาย ธรรมเจดีย์ ผิดไปว่าเป็นวัตถุเครื่องบันทึกหลักธรรมคำสอน

แต่ที่จริงไม่ใช่ เพราะเจดีย์มีอยู่ 2 ประเภท เจดีย์ที่ไม่ใช่วัตถุก็มี ที่พระพุทธเจ้าตรัสไว้ ก็คือ อุทเทสิกเจดีย์ (คือการยกเอาพระธรรมขึ้นแสดง ) และ ธรรมเจดีย์ ดังที่ตรัสไว้ในธรรมเจติยสูตร

  • พระธรรมเป็นศาสดาแทน บูชาด้วยธรรม จึงเรียกว่าบูชาพระพุทธเจ้า ฉะนั้น ธรรมคือเจดีย์
  • ธรรมและวินัยเป็นศาสดา เห็นธรรมจึงเห็นตถาคต ฉะนั้น ธรรมคือเจดีย์
  • พระพุทธเจ้าเคารพธรรมที่ตรัสรู้ ฉะนั้น ธรรมคือเจดีย์

ธรรม ไม่ใช่วัตถุ ซึ่งสอดรับกับข้อที่ว่า "ไม่มีวัตถุปรากฏเป็นเพียงเนื่องด้วยตถาคตเท่านั้น" และสิ่งที่ไม่มีวัตถุปรากฏ และ เป็นสิ่งที่เนื่องด้วยตถาคต ก็คือ พระธรรม เป็นวัตถุอย่างอื่นไม่ได้เลย

...สำหรับอุทเทสิกเจดีย์ ก็ไม่มีวัตถุปรากฏ เป็นเพียงเนื่องด้วยตถาคตเท่านั้น...

เจดีย์มีอยู่ 2 ประเภทนั้น ยังสอดคล้องกับข้อที่ว่า อามิสบูชา และ ปฏิบัติบูชา เพราะถ้าไปเข้าใจว่า เจดีย์ มีแต่วัตถุเท่านั้น งั้นการบูชาด้วยธรรมหรือปฏิบัติบูชาก็จะไม่มี ซึ่งไม่สอดคล้อง

...[๓๘๗] ๑๔๑. ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การบูชา ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างเป็นไฉน คือ การบูชาด้วยอามิส ๑ การบูชาด้วยธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การบูชา ๒ อย่างนี้แล ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บรรดาการบูชา ๒ อย่างนี้ การบูชาด้วยธรรมเป็นเลิศ...

กระทู้เกี่ยวข้อง :  #เจดีย์มีอยู่ 2 ประเภท เจดีย์ที่เป็นวัตถุและเจดีย์ที่ไม่ใช่วัตถุ  #รวมกระทู้เกี่ยวกับประเด็นรูปปั้น พระพุทธรูป  #รวมกระทู้เกี่ยวกับประเด็นอุทเทสิกเจดีย์ไม่ใช่การสร้างรูปปั้น