พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 846 (เล่ม 84)

บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ปุริสินทรีย์จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี
ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิดในรูปาวจรภูมิ
ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี บุคคลเหล่าใดที่มีอิตถีภาวะ
เกิดไดไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่นแหละ แล้วจักปรินิพพาน
บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และปุริสินทรีย์
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ปุริสินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด จักขุนทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใด
จักเกิดในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี
บุคคลเหล่าใดมีอิตถีภาวะเกิดได้จักไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่น
แหละ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดอยู่ก็ดี ปุริสินทรีย์
ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขุนทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่า
นั้น เมื่อบุคคลที่กำลังปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิก
บุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิดในรูปาวจรภูมิ ในอรูปา-
วจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี บุคคลเหล่าใดที่มีอิตถีภาวะเกิดได้ไป

846
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 847 (เล่ม 84)

เกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่นแหละ แล้วจักปรินิพพาน บุคคล
เหล่านั้นกำลังตายก็ดี ปุนิวสินทรีย์ไม่ไช่จักเกิด และจักขุนทรีย์ก็ไม่ใช่
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขุนทริยมูละ ปุริสินทริยมูลี
จักขุนทริยมูละ ชีววิตินทริยมูลี:-
[๑๑๕๓] จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ชีวิตินทรีย์
ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ชีวิตินทรีย์ก็จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิม
ภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และมนินทรีย์ก็
ไม่ใช่จักเกิกแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ชีวิตินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขุนทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลกำลังเกิดอยู่ในปัญจโวการภูมิ ชีวิตินทรีย์ไม่ใช่
จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขุนทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น,
บุคคลที่กำลังปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลใน

847
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 848 (เล่ม 84)

อรูปภูมิก็ดี ชีวิตินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด และจักขุนทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขุนทริยมูละ ชีวิตินทริยมูลี
จักขุนทริยมูละ โสมนัสสินทริยมูลี:-
[๑๑๕๔] จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำ ลังเกิดแก่บุคคลใด, โสมนัส-
สินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิกไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่โสมนัสสินทรีย์
จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิ
ก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดมีอุเปกขาเกิดแล้วจัก
ปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด
และโสมนัสสินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า โสมนัสสินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขุนทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลเกิดอยู่ในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคลเหล่า
ใดที่มีจักขุเกิดได้ มีอุเปกขาเกิดแล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นได้กำลัง

848
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 849 (เล่ม 84)

เกิดก็ดี โสมนัสสินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขุนทรีย์
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการ
ภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดมีอุเปกขาเกิดแล้ว
จักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดีโสมนัสสินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด
และจักขุนทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขุนทริยมูละ โสมนัสสินทริยมูลี
จักขุนทริยมูละ อุเปกขินทริยมูลี:-
[๑๑๕๕] จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, อุเปกขิน-
ทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่อุเปกขินทรีย์จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี
ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดมีโสมนัสเกิดแล้วจักปริ-
นิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และ
อุเปกขินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขุนทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

849
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 850 (เล่ม 84)

ปัจฉิมภวิกบุคคลเกิดอยู่ในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใด
ที่จักขุเกิดได้ มีโสมนัสเกิดแล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลัง
เกิดก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขุนทรีย์
กำ ลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น บุคคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการ-
ภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดมีโสมนัสเกิดแล้ว
จักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด
และจักขุนทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขุนทริยมูละ อุเปกขินทริยมูลี
จักขุนทริยมูละ สัทธินทริยมูลี:-
[๑๑๕๖] จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, สัทธินทรีย์
ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สัทธินทรีย์จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี
ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปาวจรภูมิก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และ
สัทธินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.

850
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 851 (เล่ม 84)

ก็หรือว่า สัทธินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขุนทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลเกิดอยู่ในปัญจโวการภูมิก็ดี สัทธินทรีย์
ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขุนทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่า
นั้น บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคล
ในอรูปภูมิก็ดี สัทธินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด และจักขุนทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขุนทริยมูละ สัทธินทริยมูลี
จักขุนทริยมูละ ปัญญินทริย ฯลฯ มนินทริยมูลี:-
[๑๑๕๗] จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ปัญญินทรีย์
ฯลฯ มนินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มนินทรีย์จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี
ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี จักขุนทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และมนินทรีย์
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.

851
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 852 (เล่ม 84)

ก็หรือว่า มนินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขุนทรีย์ก็ไม่
ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิ มนินทรีย์ไม่ใช่
จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขุนทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น,
บุคคลที่กำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลใน
อรูปภูมิก็ดี มนินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด และจักขุนทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขุนทริยมูละ ปัญญินทริย ฯลฯ มนินทริยมูลี
จักขุนทริยมูล จบ

852
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 853 (เล่ม 84)

ฆานินทริยมูล
ฆานินทริยมูละ อิตถินทริยมูลี:-
[๑๑๕๘] ฆานินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, อิตถินทรีย์
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี ฆานินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่อิตถินทรีย์จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น บุคคลที่กำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิก็ดี ปัจ-
ฉิมภวิกบุคคลในรูปาวจรภูมิก็ดี ในอรูปาวจรภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจัก
เกิดในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี บุคคล
เหล่าใดที่มีปุริสภาวะเกิดได้ ไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่นแหละ
แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ฆานินทรีย์ไม่ใช่กำลัง
เกิด และอิตถินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า อิตถินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, ฆานินทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลเกิดอยู่ในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใด
จักเกิดในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี
บุคคลเหล่าใดที่มีปุริสภาวะเกิดได้ ไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่น-
แหละ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดอยู่ก็ดี อิตถินทรีย์

853
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 854 (เล่ม 84)

ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่า
นั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในกามาจรภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคล
ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิดในรูปาวจร-
ภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี บุคคลเหล่าใดที่มี
ปุริสภาวะเกิดได้ ไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่นแหละ แล้วจัก
ปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี อิตถินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด และ
ฆานินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ฆานินทริยมูละ อิตถินทริยมูลี
ฆานินทริยมูละ ปริสินทริยมุลี:-
[๑๑๕๙] ฆานินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ปุริสินทรีย์
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้กำลังเกิดอยู่
ก็ดี ฆานินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ปุริสินทรีย์จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิก็ดี ปัจ-
ฉิมภวิกบุคคลในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจัก
เกิดในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี บุคคล
เหล่าใดที่มีอิตถีภาวะเกิดได้ ไปเกิดในภพไร ๆ โดยภาวะนั้นนั่นแหละ

854
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 855 (เล่ม 84)

แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ฆานินทรีย์ไม่ใช่
กำลังเกิด และปุริสินทรีย์ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ปุริสินทรีย์ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, ฆานินทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ปัจฉิมภวิกบุคคลเกิดอยู่ในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใด
จักเกิดในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี
บุคคลเหล่าใดที่มีอิตถีภาวะเกิดได้ ไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่น
แหละ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดอยู่ก็ดี ปุริสินทรีย์
ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่า
นั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคล
ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิดในรูปาวจร-
ภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานก็ดี บุคคลเหล่าใดที่มี
อิตถีภาวะเกิดได้ ไปเกิดในภพไร ๆ ก็โดยภาวะนั้นนั่นแหละ แล้วจัก
ปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ปุริสินทรีย์ไม่ใช่จักเกิด และ
ฆานินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ฆานินทริยมูละ ปุริสินทริยมูลี

855