พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 681 (เล่ม 83)

มานานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
มานานุสัย อันบุคคลใด ยังไม่ละแล้ว ในที่ใด, อวิชชานุสัย
อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า อวิชชานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด
มานานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือ
บุคคล จำพวก ที่ทุกขเวทนา มานานุสัย ไม่มีกล่าวว่า ละแล้ว
หรือยังไม่ละแล้ว อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว, และ
มานานุสัย บุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคลเหล่านั้น
นั่นแหละ ที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ.
จบ มานานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
มานานุสยมูล จบ
ทิฏฐานุสยมูล
ทิฏฐานุสยมูละ วิจิกิจฉานุสยมูลี :-
[๑๕๕๔] ทิฏฐานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,

681
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 682 (เล่ม 83)

วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลใด ยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
ทิฏฐานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่ ฯลฯ
จบ ทิฏฐานุสยมูละ วิจิกิจฉานุสยมูลี
ทิฏฐานุสยมูล จบ
วิจิกิจฉานุสยมูล
วิจิกิจฉานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี :-
[๑๕๕๕] วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
ภวราคานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือปุถุชน
ที่เวทนา ๓ ในกามธาตุ ภวราคานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือ
ยังไม่ละแล้ว วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว, และภวราคา-
นุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคลนั้นนั่นแหละ
ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ.

682
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 683 (เล่ม 83)

ก็หรือว่า ภวราคานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ภวราคานุลัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือ
บุคคล ๓ จำพวก ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ แต่วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคล
เหล่านั้น ยังไม่ใช่ไม่ละแล้ว ในที่นั้น, ภวราคานุสัย อันบุคคลนั้น
ยังไม่ละแล้ว และวิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
คือปุถุชน ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ.
จบ วิจิกิจฉานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี
วิจิกิจฉานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลใด ยังไม่ละแล้ว ในที่ใด, อวิชชานุสัย
อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า อวิชชานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือ
บุคคล ๓ จำพวก ที่เวทนา ๓ ในกามธาตุ ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ
แต่วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ใช่ไม่ละแล้ว ในที่นั้น,
อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว และวิจิกิจฉานุสัย

683
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 684 (เล่ม 83)

อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือปุถุชน ในเวทนา ๓ ใน
กามธาตุ ในรูปธาตุ ในอรูปธาตุ.
จบ วิจิกิจฉานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
วิจิกิจฉานุสยมูล จบ
ภวราคานุสยมูล
ภวราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
[๑๕๕๖] ภวราคานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
อวิชชานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า อวิชชานุสัย อันบุคคลใดก็ยัง ไม่ละแล้ว ในที่ใด,
ภวราคานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือ
บุคคล ๔ จำพวก ที่เวทนา ๓ ในกามธาตุ ภวราคานุสัย ไม่พึง
กล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว, อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่

684
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 685 (เล่ม 83)

ละแล้ว และภวราคานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
คือบุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ.
จบ ภวราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
ภวราคานุสยมูล จบ
เอกมูลกะ จบ
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูล
ทุกมูลกะ - กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ มานานุสยมูลี :-
[๑๕๕๗] กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลใดยังไม่
ละแล้ว ในที่ใด มานานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า มานานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด, กาม-
ราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลนั้นก็ยังไม่ละแล้วในที่นั้นใช่ไหม ?
มานานุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือพระ-
อนาคามี ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย
ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว, มานานุสัย อันบุคคลนั้น

685
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 686 (เล่ม 83)

ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคลนั้นนั่นแหละ ที่เวทนา ๒
ในกามธาตุ แต่กามราคานุสัย อันบุคคลนั้น, ยังไม่ใช่ไม่ละแล้ว ใน
ที่นั้น, ปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว มานานุสัย
อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคล ๓ จำพวก ที่
รูปธาตุ อรูปธาตุ กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า
ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว มานานุสัย และกามราคานุสัย อันบุคคล
เหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคลนั้นนั่นแหละ ที่เวทนา ๒
ในกามธาตุ ปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ มานานุสยมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี :-
กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้วในที่ใด,
ทิฏฐานุสัย ฯลฯ วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด, กามรา-
คานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือปุถุชน
ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า

686
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 687 (เล่ม 83)

ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว วิจิกิจฉานุสัย และกามราคานุสัย อันบุคคล
นั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น บุคคลนั้นนั่นแหละ ที่เวทนา ๒ ใน
กามธาตุ ปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว วิจิกิจฉา-
นุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลนั้น ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือ
บุคคลนั้นนั่นแหละ ที่ทุกขเวทนา กามราคานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า
ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี :-
กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลใด ยังไม่ละแล้ว
ในที่ใด, ภวราคานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า ภวราคานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลนั้น ก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
ใช่ไหม ?
ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี

687
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 688 (เล่ม 83)

กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
อวิชชานุสัย อันบุคคลนั้นก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า อวิชชานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด
กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลนั้นก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น,
ใช่ไหม ?
อวิชชานุสัย อันบุคคลนั้นยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือพระอนา-
คามี ที่รูปธาตุ อรูปธาต ุ กามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า
ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว อวิชชานุสัย อันบุคคลนั้นยังไม่ละแล้ว ในที่
นั้น คือบุคคลนั้นนั่นแหละ ที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ แต่กามราคา-
นุสัย อันบุคคลนั้นยังไม่ใช่ไม่ละแล้ว ในที่นั้น, ปฏิฆานุสัย ไม่พึง
กล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว อวิชชานุสัย อันบุคคลนั้นยังไม่ละ
แล้ว ในที่นั้น คือบุคคลนั้นนั่นแหละ ที่ทุกขเวทนา แต่ปฏิฆานุสัย
อันบุคคลนั้นยังไม่ใช่ไม่ละแล้ว ในที่นั้น, กามราคานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า
ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว อวิชชานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น ยังไม่ละแล้ว
ในที่นั้น คือบุคคล ๓ จำพวก ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ กามราคานุสัย
และปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว อวิชชานุสัย
และกามราคานุสัย อันบุคคลเหล่านั้นยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคล

688
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 689 (เล่ม 83)

เหล่านั้นนั่นแหละ ที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ ปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า
ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว อวิชชานุสัย และปฏิฆานุสัย อันบุคคลเหล่านั้น
ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ที่ทุกขเวทนา
กามราคานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูล จบ
ทุกมูลกะ จบ
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูล
ติกมูลกะ - กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ
ทิฎฐานุสยาทิมูลี :-
[๑๕๕๘] กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย อัน
บุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด, ทิฏฐานุสัย ฯลฯ วิจิกิจฉานุสัย อัน
บุคคลนั้นก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า วิจิกิจฉานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,
กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย อันบุคคลนั้นก็ยังไม่ละแล้ว

689
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 690 (เล่ม 83)

ในที่นั้น ใช่ไหม ?
วิจิกิจฉานุสัย และมานานุสัย อันบุคคลเหล่านั้นยังไม่ละแล้ว
ในที่นั้น คือปุถุชน ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ กามราคานุสัย และ
ปฏิฆานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว วิจิกิจฉานุสัย
กามราคานุสัย และมานานุสัย อันบุคคลนั้นยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
คือบุคคลนั้นนั่นแหละ ที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ ปฏิฆานุสัย ไม่พึง
กล่าวว่า ละแล้วหรือยังไม่ละแล้ว วิจิกิจฉานุสัย ละปฏิฆานุสัย
อันบุคคลนั้นยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น คือบุคคลนั้นนั่นแหละ ที่ทุกข-
เวทนา กามราคานุสัย และมานานุสัย ไม่พึงกล่าวว่า ละแล้วหรือยัง
ไม่ละแล้ว.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ
ทิฏฐานุสยาทิมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี :-
กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย อันบุคคลใดยังไม่
ละแล้ว ในที่ใด, ภวราคานุสัย บุคคลนั้นก็ยังไม่ละแล้ว ในที่นั้น
ใช่ไหม ?
ไม่มี.
ก็หรือว่า ภวราคานุสัย อันบุคคลใดยังไม่ละแล้ว ในที่ใด,

690