ปัจจุปปันนานาคตวาระ อนุโลม
ปุคคลวาระ
ทุกขสัจจมูล
ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-
[๘๙๑] ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็จัก
เกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิต
ของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับ
แห่งจิตใดในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่นอก
จากบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี
ทุกขสัจจะกำลังเกิด และสมุทยสัจจะก็จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักเกิดแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี
ในอุปปาทขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี สมุทยสัจจะจักเกิด

แก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ทั้งหมดกำลังเกิดก็ดีในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี สมุทยสัจจะ
จักเกิด และทุกขสัจจะก็กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี
ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-
[๘๙๒] ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็จักเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิต
ของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่า
นั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะ
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่า
นั้น, บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะ
แห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่า
นั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะ
กำลังเกิด และมัคคสัจจะก็จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในภังคขณะ
แห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตใด บุคคลเหล่า
นั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในอุปปาทขณะ
แห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้
อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคล
เหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ใน
อุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคคสัจจะจักเกิด และทุกขสัจจะก็
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี
ทุกขสัจจมูล จบ
สมุทยสัจจมูล
สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-
[๘๙๓] สมุทยสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็จัก
เกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรคในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของปุถุชน
เหล่านั้น สมุทยสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่
จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคในอุปปาทขณะแห่ง
ตัณหาของบุคคลเหล่านั้น สมุทยสัจจะกำลังเกิด และมัคคสัจจะก็จักเกิด
แก่บุคคลนั้น.
ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาท-
ขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น ในภังค-
ขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นก็ดี และในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิต
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นก็ดี บุคคลผู้กำลังเข้านิโรธสมาบัติอยู่ก็ดี
บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลเหล่า
นั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใด
จักได้มรรคในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น มัคคสัจจะ
จักเกิด และสมุทยสัจจะก็กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี
สมุทยสัจจมูล จบ
ปุคคลวาระ จบ

โอกาสวาระ
ทุกขสัจจมูล
ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ
[๘๙๔] ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, ฯ ล ฯ แม้ใน
ปุคคโลกาสวาระ ก็พึงจำแนกเช่นเดียวกันกับโอกาสวาระ.
ทุกขสัจจมูละ จบ
โอกาสวาระ จบ
ปุคคโลกาสวาระ
ทุกขสัจจมูล
ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-
[๘๙๕] ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-
สัจจะก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิต
ของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับ
แห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตต-
ภูมิก็ดี ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะ

ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่นอกจากบุคคลเหล่า
นั้นกำลังเกิดในจตุโวการภูมิ ในปัญจโวการภูมิก็ดี ในอุปปาทขณะ
แห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังเกิด และสมุทยสัจจะก็จักเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมใด, ทุกขสัจจะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่กำลังตายในจตุโวการภูมิ ในปัญจโวการภูมิก็ดี ในภังค-
ขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตใน
อรูปภูมิก็ดี สมุทยสัจจะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะ
ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่กำลังเกิดในจตุโว-
การภูมิ ในปัญจโวการภูมิก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัติตกาลก็ดี
สมุทยสัจจะจักเกิด และทุกขสัจจะก็กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมิ
นั้น.
จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี
ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-
[๘๙๖] ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคคสัจจะ
ก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิต
ของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรค ปุถุชน
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี บุคคลที่
กำลังเกิดในอบายภูมิ และอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น, บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุป-
ปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น
บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี
ทุกขสัจจะกำลังเกิด และมัคคสัจจะก็จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็
กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในภังคขณะ
แห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคที่นอกจากจิตใด บุคคลเหล่า
นั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในอุปปาทขณะ
แห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น,
บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่ง
จิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคล

เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคค-
สัจจะจักเกิด และทุกขสัจจะก็กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจะมูลี
ทุกขสัจจมูล จบ
สมุทยสัจจมูล
สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-
[๘๙๗] สมุทยสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-
สัจจะจักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลผู้เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรคใน
อุปปาทขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้นก็ดี สมุทยสัจจะกำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น, บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของ
บุคคลเหล่านั้น สมุทยสัจจะกำลังเกิด และมัคคสัจจะก็จักเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็
กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาท-
ขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น ในภังค-
ขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นก็ดี และในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิต
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นก็ดี มัคคสัจจะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นใน
ภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น,
บุคคลเหล่าใดจักได้มรรค ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น
มัคคสัจจะจักเกิด และสมุทยสัจจะก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น.
จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี
สมุทยสัจจมูล จบ
ปุคคโลกาสวาระ จบ
ปัจจุปปันนาตีตาวาระ อนุโลม จบ

ปัจจุปปันนานาคตวาระ ปัจจนิก
ปุคคลวาระ
ทุกขสัจจมูล
ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-
[๘๙๘] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะ
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี
ในอุปปาทขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, ใน
ภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้ง
หลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในภังค-
ขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิต ในอรูป-
ภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังเกิด และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็
ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิต
ของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับ