พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 679 (เล่ม 82)

จักขายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๖๙๗] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ธัมมายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตาย จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
จักขุเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด จักขายตนไม่ใช่กำลังเกิด และธัมมา-
ยตะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลัง
ดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ที่จักขุเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะไม่ใชํกำลังดับ และ
จักขายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
จักขายตนมูล จบ

679
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 680 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูล
ฆานายตมูละ รูปายตนมูลี :-
[๖๙๘] ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, รูปายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีรูปะเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย ฆานายตนะไม่ใช่กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่รูปายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ที่ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่รูปะเกิดไม่ได้เหล่านั้น
กำลังตายก็ดี ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และรูปายตะก็ไม่ใช่กำลังดับ
แก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า รูปายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, ฆานายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด รูปายตนะไม่ใช่กำลัง
ดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ที่รูปะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังตายก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้น
กำลังเกิดก็ดี รูปายตนะไม่ใช่กำลังดับ และฆานายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี

680
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 681 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๖๙๙] ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, มนายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิด
บุคคลเหล่านั้น แต่มนายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่จิตเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลัง
ตายก็ดี ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และมนายตนะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่
บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า มนายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, ฆานายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด มนายตนะไม่ใช่กำลัง
ดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ที่จิตเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังตายก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้น
กำลังเกิดก็ดี มนายตนะไม่ใช่กำลังดับ และฆานายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ฆานายตนมูละ มนายตนมูลี

681
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 682 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๐๐] ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ธัมมายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตาย ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และ
ธัมมายตนะก็ไม่ใช่กำลังดับ แก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, ฆานายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลัง
ดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ที่ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับ และ
ฆานายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ ฆานายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
ฆานายตนมูล จบ

682
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 683 (เล่ม 82)

รูปายตนมูล
รูปายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๗๐๑] รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, มนายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น แต่มนายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
รูปะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่จิตเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลัง
ตายก็ดี รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และมนายตนะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่
บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า มนายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, รูปายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีรูปะเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด มนายตนะไม่ใช่กำลังดับ
แก่บุคคลเหล่านั้น แต่รูปายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
จิตเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังตายก็ดี บุคคลที่รูปะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลัง
เกิดก็ดี มนายตนะไม่ใช่กำลังดับ และรูปายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้น.
จบ รูปายตนมูละ มนายตนมูลี

683
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 684 (เล่ม 82)

รูปายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๐๒] รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ธัมมายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตาย รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
รูปะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และธัมมา-
ยตนะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, รูปายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีรูปะเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลัง
ดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่รูปายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล
ที่รูปะเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับ และรูปา-
ยตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ รูปายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
รูปายตนมูล จบ

684
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 685 (เล่ม 82)

มนายตนมูล
มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๐๓] มนายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ธัมมายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตาย มนายตนะไม่ใช่กำลังเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
จิตเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด มนายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และธัมมา-
ยตนะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, มนายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับ
แก่บุคคลเหล่านั้น แต่มนายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่
จิตเกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะไม่ใช่กำลังดับ และมนา-
ตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
มนายตนมูล จบ
ปุคคลวาระ จบ

685
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 686 (เล่ม 82)

โอกาสวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ ฯ ล ฯ
[๗๐๔] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดในภูมิใด, ฯ ล ฯ
จักขายตนมูล จบ
โอกาสวาระ จบ
ปุคคโลกาสวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ ฯ ล ฯ
[๗๐๕] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฯ ล ฯ
คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ( แก่บุคคลใด ) ก็ดี คำที่กำหนด
ด้วยบทว่า ยสฺส ยตฺถ ( แก่บุคคลใดในภูมิใด ) ก็ดี เช่นเดียวกัน.
จักขายตนมูล จบ
ปุคคโลกาสวาระ จบ
ปัจจุปปันนวาระ ปัจจนิก จบ

686
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 687 (เล่ม 82)

อตีตวาระ อนุโลม
ปุคคลวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี :-
[๗๐๖] จักขายตนะเคยเกิดแก่บุคคลใด, โสตายตนะก็เคยดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า โสตายตนะเคยดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็เคยเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่ ฯ ล ฯ
( อตีตปุจฉา ในอุปปาทวาระก็ดี ในนิโรธวาระก็ดี ในอุปปาท-
นิโรธวาระก็ดี ถึงอนุโลม ถึงปัจจนิกก็ดี เป็นเช่นเดียวกัน )
จักขายตนมูล จบ
อตีตวาระ จบ

687
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 688 (เล่ม 82)

อนาคตวาระ อนุโลม
ปุคคลวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี :-
[๗๐๗] จักขายตนะจักเกิดแก่บุคคลใด, โสตายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า โสตายตนะจักดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็จักเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคล
เหล่าใดจักเกิดในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลัง
เกิดก็ดี โสตายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขายตนะไม่ใช่จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่นอกจากนั้น โสตายตนะจักดับ และ
จักขายตนะก็จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี

688