พุทธธรรมสงฆ์


พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๒] อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
คือ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นอเหตุกะ ฯลฯ เกิดขึ้น
ในเหตุกปฏิสนธิขณะ ฯลฯ
สำหรับพวกอสัญญสัตว์ ฯลฯ อาศัยมหาภูตรูป ๑ ฯลฯ เกิดขึ้น
จักขุวิญญาณ อาศัยจักขายตนะ เกิดขึ้น กายวิญญาณ อาศัยกายายตนะ เกิดขึ้น
ขันธ์ทั้งหลายที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นอเหตุกะ อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะเหตุปัจจัย
คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นอเหตุกะ
เกิดขึ้น ขันธ์ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมซึ่งเป็นอเหตุกะ อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น โมหะที่
สหรคตด้วยวิจิกิจฉา ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะ อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทิน
นุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม ซึ่ง
เป็นอเหตุกะ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม
ซึ่งเป็นอเหตุกะ เกิดขึ้น ฯลฯ พาหิรรูป อาหารสมุฏฐานรูป อุตุสมุฏฐานรูป ฯลฯ มหาภูตรูป ๑
ฯลฯ รูป โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะ อาศัยขันธ์ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา
ที่สหคตด้วยอุทธัจจะ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทิน
นุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นอเหตุกะ และ
มหาภูตรูป เกิดขึ้น ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นอเหตุกะ
และหทยวัตถุ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ และหทยวัตถุ เกิดขึ้น โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา
ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะ อาศัยขันธ์ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะและหทยวัตถุ
เกิดขึ้น

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๓] อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะอารัมมณปัจจัย ฯลฯ
ฯลฯ ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
คือ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยะ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะอธิปติปัจจัย
คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ขันธ์ทั้งหลาย
ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะอธิปติปัจจัย
คือ อธิปติธรรมที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทา
นิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม
เกิดขึ้น ฯลฯ อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
มีวาระ ๑
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
คือ อธิปติธรรมที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทา
นิยธรรม เกิดขึ้น

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๔] อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม และ
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
คือ อธิปติธรรมที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนอนุ
ปาทานิยธรรม และหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทิน
นุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม และมหาภูตรูป เกิดขึ้น
ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม และหทยวัตถุ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ อาศัย
ขันธ์ ๒ และหทยวัตถุ เกิดขึ้น

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๕] อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะอนันตรปัจจัย ไม่ใช่เพราะสมนันตรปัจจัย ไม่ใช่เพราะอัญญมัญญปัจจัย
ไม่ใช่เพราะนิสสยปัจจัย ไม่ใช่เพราะปุเรชาตปัจจัย ไม่ใช่เพราะปัจฉาชาตปัจจัย
ไม่ใช่เพราะอาเสวนปัจจัย

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๖] อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย
คือ เจตนาที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะกัมมปัจจัย
คือ เจตนาที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นกุศล อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะกัมมปัจจัย
คือ เจตนาที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม
เกิดขึ้น พาหิรรูป อาหารสมุฏฐานรูป อุตุสมุฏฐานรูป ฯลฯ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย
คือ เจตนาที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทา
นิยธรรม ซึ่งเป็นกุศล เกิดขึ้น
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทิน
นอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย
คือ เจตนาซึ่งเป็นกุศลที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินน
อนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นกุศลและหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทิน
นุปาทานิยธรรม ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย
คือ เจตนาที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม
และหทยวัตถุ เกิดขึ้น

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๗] อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะวิปากปัจจัย
สำหรับพวกอสัญญสัตว์ ฯลฯ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะวิปากปัจจัย
คือ ขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะวิปากปัจจัย
คือ ขันธ์ที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม ซึ่งเป็นกุศล อาศัยหทยวัตถุ เกิดขึ้น
อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม ฯลฯ เกิดขึ้น
มีวาระ ๑
อาศัยอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม ฯลฯ เกิดขึ้น
มีวาระ ๓
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทิน
นอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะวิปากปัจจัย ฯลฯ
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอนุปาทินนุปาทานิยธรรม และอนุปาทิน
นอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะวิปากปัจจัย ฯลฯ
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทาวิยธรรม และอนุปาทินนุ
ปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะวิปากปัจจัย ฯลฯ
คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม และหทยวัตถุ เกิดขึ้น
ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ และหทยวัตถุ เกิดขึ้น

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๘] อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะอาหารปัจจัย ไม่ใช่เพราะอินทริยปัจจัย ไม่ใช่เพราะฌานปัจจัย
ไม่ใช่เพราะมัคคปัจจัย ไม่ใช่เพราะสัมปยุตตปัจจัย ไม่ใช่เพราะวิปปยุตตปัจจัย
ไม่ใช่เพราะนัตถิปัจจัย ไม่ใช่เพราะวิคตปัจจัย

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๖๙] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๖
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีวาระ ๘
" อนันตรปัจจัย มี " ๖
" สมนันตรปัจจัย มี " ๖
" อัญญมัญญปัจจัย มี " ๖
" อุปนิสสยปัจจัย มี " ๖
" ปุเรชาตปัจจัย มี " ๗
" ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๑๑
" อาเสวนปัจจัย มี " ๑๑
" กัมมปัจจัย มี " ๖
" วิปากปัจจัย มี " ๑๐
" อาหารปัจจัย มี " ๒
" อินทริยปัจจัย มี " ๒
" ฌานปัจจัย มี " ๒
" มัคคปัจจัย มี " ๕
" สัมปยุตตปัจจัย มี " ๖
" วิปปยุตตปัจจัย มี " ๓
" นัตถิปัจจัย มี " ๖
" วิคตปัจจัย มี " ๖
พึงนับโดยพิสดาร
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๖ ฯลฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๖
พึงนับโดยพิสดาร
ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๔ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๕
ปัจจยวาร จบ
นิสสยวาร

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๗๐] อุปาทินนุปาทานิยธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ฯลฯ อาศัยขันธ์ ๓
ฯลฯ
ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี เหมือนกัน
นิสสยวาร จบ
สังสัฏฐวาร

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 40)

[๑๔๗๑] อุปาทินนุปาทานิยธรรม คลุกเคล้ากับอุปาทินนุปาทานิยธรรม
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ คลุกเคล้ากับขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ขันธ์ ๑
คลุกเคล้ากับขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ คลุกเคล้ากับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓
คลุกเคล้ากับขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ คลุกเคล้ากับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น
อนุปาทินนุปาทานิยธรรม คลุกเคล้ากับอนุปาทินนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ คลุกเคล้ากับขันธ์ ๑ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ คลุกเคล้ากับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น
อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม คลุกเคล้ากับอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม เกิด
ขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ คลุกเคล้ากับขันธ์ ๑ ที่เป็นอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น ขันธ์ ๒
คลุกเคล้ากับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น