[377] Yassa yattha akusalā dhammā na uppajjittha tassa tattha
abyākatā dhammā na nirujjhissantīti: nirujjhissanti. Yassa vā pana
yattha abyākatā dhammā na nirujjhissanti tassa tattha akusalā dhammā
na uppajjitthāti: uppajjittha.
Uppādanirodhavāro.
Pavattivāro.
----------
Bhāvanāvāro

[378] Yo kusalaṁ dhammaṁ bhāveti so akusalaṁ dhammaṁ pajahatīti:
āmantā. Yo vā pana akusalaṁ dhammaṁ pajahati so kusalaṁ dhammaṁ
bhāvetīti: āmantā. Yo kusalaṁ dhammaṁ na bhāveti so akusalaṁ
dhammaṁ nappajahatīti: āmantā. Yo vā pana akusalaṁ dhammaṁ nappajahati
so kusalaṁ dhammaṁ na bhāvetīti: āmantā .pe.
Bhāvanāvāro.
Dhammayamakaṁ niṭṭhitaṁ.
------------
Indriyayamakaṁ
paṇṇattivāro

[379] Bāvīsatindriyāni: cakkhundriyaṁ sotindriyaṁ ghānindriyaṁ
jivhindriyaṁ kāyindriyaṁ manindriyaṁ itthindriyaṁ purisindriyaṁ
jīvitindriyaṁ sukhindriyaṁ dukkhindriyaṁ somanassindriyaṁ domanassindriyaṁ
upekkhindriyaṁ saddhindriyaṁ viriyindriyaṁ satindriyaṁ samādhindriyaṁ
paññindriyaṁ anaññātaññassāmītindriyaṁ aññindriyaṁ aññātāvindriyaṁ.
Uddeso

[380] Cakkhu cakkhundriyaṁ cakkhundriyaṁ cakkhu. Sotaṁ sotindriyaṁ
sotindriyaṁ sotaṁ. Ghānaṁ ghānindriyaṁ ghānindriyaṁ ghānaṁ. Jivhā
jivhindriyaṁ jivhindriyaṁ jivhā. Kāyo kāyindriyaṁ kāyindriyaṁ
kāyo. Mano manindriyaṁ manindriyaṁ mano. Itthī itthindriyaṁ
itthindriyaṁ itthī. Puriso purisindriyaṁ purisindriyaṁ puriso. Jīvitaṁ
jīvitindriyaṁ jīvitindriyaṁ jīvitaṁ. Sukhaṁ sukhindriyaṁ sukhindriyaṁ
sukhaṁ. Dukkhaṁ dukkhindriyaṁ dukkhindriyaṁ dukkhaṁ. Somanassaṁ somanassindriyaṁ
somanassindriyaṁ somanassaṁ. Domanassaṁ domanassindriyaṁ
domanassindriyaṁ domanassaṁ. Upekkhā upekkhindriyaṁ upekkhindriyaṁ
upekkhā. Saddhā saddhindriyaṁ saddhindriyaṁ saddhā. Viriyaṁ
viriyindriyaṁ viriyindriyaṁ viriyaṁ. Sati satindriyaṁ satindriyaṁ sati.
Samādhi samādhindriyaṁ samādhindriyaṁ samādhi. Paññā paññindriyaṁ
paññindriyaṁ paññā. Anaññātaññassāmīti anaññātaññassāmītindriyaṁ
anaññātaññassāmītindriyaṁ anaññātaññassāmīti. Aññaṁ aññindriyaṁ
aññindriyaṁ aññaṁ. Aññātāvī aññātāvindriyaṁ aññātāvindriyaṁ
aññātāvī.

[381] Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na cakkhundriyaṁ na cakkhu. Na sotaṁ
na sotindriyaṁ na sotindriyaṁ na sotaṁ. Na ghānaṁ na ghānindriyaṁ na ghānindriyaṁ
na ghānaṁ. Na jivhā na jivhindriyaṁ na jivhindriyaṁ na jivhā.
Na kāyo na kāyindriyaṁ na kāyindriyaṁ na kāyo. Na mano na manindriyaṁ
na manindriyaṁ na mano. Na itthī na itthindriyaṁ na itthindriyaṁ na itthī.
Na puriso na purisindriyaṁ na purisindriyaṁ na puriso. Na jīvitaṁ na jīvitindriyaṁ
na jīvitindriyaṁ na jīvitaṁ. Na sukhaṁ na sukhindriyaṁ na sukhindriyaṁ
na sukhaṁ. Na dukkhaṁ na dukkhindriyaṁ na dukkhindriyaṁ na dukkhaṁ. Na somanassaṁ
na somanassindriyaṁ na somanassindriyaṁ na somanassaṁ. Na domanassaṁ
na domanassindriyaṁ na domanassindriyaṁ na domanassaṁ. Na upekkhā
na upekkhindriyaṁ na upekkhindriyaṁ na upekkhā. Na saddhā na saddhindriyaṁ
na saddhindriyaṁ na saddhā. Na viriyaṁ na viriyindriyaṁ na viriyindriyaṁ
na viriyaṁ. Na sati na satindriyaṁ na satindriyaṁ na sati. Na samādhi
na samādhindriyaṁ na samādhindriyaṁ na samādhi. Na paññā na paññindriyaṁ
na paññindriyaṁ na paññā. Na anaññātaññassāmīti
Na anaññātaññassāmītindriyaṁ na anaññātaññassāmītindriyaṁ
na anaññātaññassāmīti. Na aññaṁ na aññindriyaṁ na aññindriyaṁ
na aññaṁ. Na aññātāvī na aññātāvindriyaṁ na aññātāvindriyaṁ
na aññātāvī.
------------

[382] Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā sotindriyaṁ. Cakkhu
cakkhundriyaṁ indriyā ghānindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā
jivhindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā kāyindriyaṁ. Cakkhu
cakkhundriyaṁ indriyā manindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā
itthindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā purisindriyaṁ. Cakkhu
cakkhundriyaṁ indriyā jīvitindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā
sukhindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā dukkhindriyaṁ. Cakkhu
cakkhundriyaṁ indriyā somanassindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ
indriyā domanassindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā upekkhindriyaṁ.
Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā saddhindriyaṁ. Cakkhu
cakkhundriyaṁ indriyā viriyindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā
satindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā samādhindriyaṁ. Cakkhu
cakkhundriyaṁ indriyā paññindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā
anaññātaññassāmītindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā
aññindriyaṁ. Cakkhu cakkhundriyaṁ indriyā aññātāvindriyaṁ.
Sotaṁ sotindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Sotaṁ sotindriyaṁ
indriyā aññātāvindriyaṁ. Ghānaṁ ghānindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ
.pe. Ghānaṁ ghānindriyaṁ indriyā aññātāvindriyaṁ. Jivhā
jivhindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Kāyo kāyindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Mano manindriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Itthī itthindriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Puriso
purisindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Jīvitaṁ jīvitindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā
aññātāvindriyaṁ. Sukhaṁ sukhindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Dukkhaṁ dukkhindriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Somanassaṁ somanassindriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Domanassaṁ domanassindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā
aññātāvindriyaṁ. Upekkhā upekkhindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Saddhā saddhindriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Viriyaṁ viriyindriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Sati
satindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Samādhi samādhindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Paññā paññindriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Anaññātaññassāmīti
anaññātaññassāmītindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Aññaṁ aññindriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Aññātāvī
aññātāvindriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññindriyaṁ.

[383] Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na sotindriyaṁ.
Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na ghānindriyaṁ. Na cakkhu
na cakkhundriyaṁ na indriyā na jivhindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ
na indriyā na kāyindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā
na manindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na itthindriyaṁ.
Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na purisindriyaṁ. Na cakkhu
na cakkhundriyaṁ na indriyā na jīvitindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ
na indriyā na sukhindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā
na dukkhindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na somanassindriyaṁ.
Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na domanassindriyaṁ.
Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na upekkhindriyaṁ. Na cakkhu
na cakkhundriyaṁ na indriyā na saddhindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ
na indriyā na viriyindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā
Na satindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na samādhindriyaṁ.
Na cakkhu na cakkhundriyaṁ na indriyā na paññindriyaṁ. Na cakkhu
na cakkhundriyaṁ na indriyā na anaññātaññassāmītindriyaṁ. Na cakkhu
na cakkhundriyaṁ na indriyā na aññindriyaṁ. Na cakkhu na cakkhundriyaṁ
na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na sotaṁ na sotindriyaṁ na indriyā
na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na ghānaṁ
na ghānindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā
na aññātāvindriyaṁ. Na jivhā na jivhindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ
.pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na kāyo na kāyindriyaṁ
na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ.
Na mano na manindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā
na aññātāvindriyaṁ. Na itthī na itthindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ
.pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na puriso na purisindriyaṁ
na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ.
Na jīvitaṁ na jīvitindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā
na aññātāvindriyaṁ. Na sukhaṁ na sukhindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ
.pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na dukkhaṁ na dukkhindriyaṁ
na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ.
Na somanassaṁ na somanassindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe.
Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na domanassaṁ na domanassindriyaṁ
Na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ.
Na upekkhā na upekkhindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe.
Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na saddhā na saddhindriyaṁ na indriyā
na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na viriyaṁ
na viriyindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā
na aññātāvindriyaṁ. Na sati na satindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe.
Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na samādhi na samādhindriyaṁ
na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ.
Na paññā na paññindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe.
Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na anaññātaññassāmītindriyaṁ
na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā
na aññātāvindriyaṁ. Na aññaṁ na aññindriyaṁ na indriyā
na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā na aññātāvindriyaṁ. Na aññātāvī
na aññātāvindriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ .pe. Na indriyā
na aññindriyaṁ.
------------

[384] Cakkhu indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ. Sotaṁ indriyaṁ
indriyā sotindriyaṁ. Ghānaṁ indriyaṁ indriyā ghānindriyaṁ.
Jivhā indriyaṁ indriyā jivhindriyaṁ. Kāyo indriyaṁ indriyā
kāyindriyaṁ. Mano indriyaṁ indriyā manindriyaṁ. Itthī indriyaṁ
Indriyā itthindriyaṁ. Puriso indriyaṁ indriyā purisindriyaṁ.
Jīvitaṁ indriyaṁ indriyā jīvitindriyaṁ. Sukhaṁ indriyaṁ indriyā
sukhindriyaṁ. Dukkhaṁ indriyaṁ indriyā dukkhindriyaṁ. Somanassaṁ
indriyaṁ indriyā somanassindriyaṁ. Domanassaṁ indriyaṁ indriyā
domanassindriyaṁ. Upekkhā indriyaṁ indriyā upekkhindriyaṁ.
Saddhā indriyaṁ indriyā saddhindriyaṁ. Viriyaṁ indriyaṁ indriyā
viriyindriyaṁ. Sati indriyaṁ indriyā satindriyaṁ. Samādhi
indriyaṁ indriyā samādhindriyaṁ. Paññā indriyaṁ indriyā
paññindriyaṁ. Anaññātaññassāmīti indriyaṁ indriyā
anaññātaññassāmītindriyaṁ. Aññaṁ indriyaṁ indriyā aññindriyaṁ.
Aññātāvī indriyaṁ indriyā aññātāvindriyaṁ.

[385] Na cakkhu na indriyaṁ na indriyā na cakkhundriyaṁ.
Na sotaṁ na indriyaṁ na indriyā na sotindriyaṁ. Na ghānaṁ na indriyaṁ
na indriyā na ghānindriyaṁ. Na jivhā na indriyaṁ na indriyā
na jivhindriyaṁ. Na kāyo na indriyaṁ na indriyā na kāyindriyaṁ.
Na mano na indriyaṁ na indriyā na manindriyaṁ. Na itthī na indriyaṁ
na indriyā na itthindriyaṁ. Na puriso na indriyaṁ na indriyā
na purisindriyaṁ. Na jīvitaṁ na indriyaṁ na indriyā na jīvitindriyaṁ.
Na sukhaṁ na indriyaṁ na indriyā na sukhindriyaṁ. Na dukkhaṁ na indriyaṁ
na indriyā na dukkhindriyaṁ. Na somanassaṁ na indriyaṁ na indriyā
Na somanassindriyaṁ. Na domanassaṁ na indriyaṁ na indriyā
na domanassindriyaṁ. Na upekkhā na indriyaṁ na indriyā na upekkhindriyaṁ.
Na saddhā na indriyaṁ na indriyā na saddhindriyaṁ. Na viriyaṁ
na indriyaṁ na indriyā na viriyindriyaṁ. Na sati na indriyaṁ
na indriyā na satindriyaṁ. Na samādhi na indriyaṁ na indriyā na
samādhindriyaṁ. Na paññā na indriyaṁ na indriyā na paññindriyaṁ.
Na anaññātaññassāmīti na indriyaṁ na indriyā na anaññātaññassāmītindriyaṁ.
Na aññaṁ na indriyaṁ na indriyā na aññindriyaṁ.
Na aññātāvī na indriyaṁ na indriyā na aññātāvindriyaṁ.
----------

[386] Cakkhu indriyaṁ indriyā sotindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ
indriyā ghānindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā jivhindriyaṁ. Cakkhu
indriyaṁ indriyā kāyindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā
manindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā itthindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ
indriyā purisindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā jīvitindriyaṁ. Cakkhu
indriyaṁ indriyā sukhindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā
dukkhindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā somanassindriyaṁ. Cakkhu
indriyaṁ indriyā domanassindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā
upekkhindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā saddhindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ
indriyā viriyindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā satindriyaṁ.
Cakkhu indriyaṁ indriyā samādhindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā
paññindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ indriyā anaññātaññassāmītindriyaṁ.
Cakkhu indriyaṁ indriyā aññindriyaṁ. Cakkhu indriyaṁ
indriyā aññātāvindriyaṁ. Sotaṁ indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ
.pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Ghānaṁ indriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Jivhā indriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Kāyo
indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Mano indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā
aññātāvindriyaṁ. Itthī indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Puriso indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ
.pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Jīvitaṁ indriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Sukhaṁ indriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Dukkhaṁ
indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Somanassaṁ indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā
aññātāvindriyaṁ. Domanassaṁ indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Upekkhā indriyaṁ indriyā
cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Saddhā indriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Viriyaṁ
Indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Sati indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā
aññātāvindriyaṁ. Samādhi indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññātāvindriyaṁ. Paññā indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ
.pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Anaññātaññassāmīti indriyaṁ
indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ. Aññaṁ
indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe. Indriyā aññātāvindriyaṁ.
Aññātāvī indriyaṁ indriyā cakkhundriyaṁ .pe.
Indriyā aññindriyaṁ.