พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 210 (เล่ม 38)

รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ซึ่งเป็นอรูปสัตว์
ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิ ย่อมไม่
ดับไป และมนายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป.
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ซึ่งกำลังจุติ
อยู่จากอสัญญสัตตภูมิไม่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็
หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ซึ่งกำลังเข้าถึง
อสัญญสัตตภูมิไม่เคยดับไปแล้ว และรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๑๒] รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ?
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลัง
จุติอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ย่อมไม่ดับไป และธัมมายตนะ
ก็ไม่เคยดับไปแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไป
แล้ว แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ไม่เคยดับไปแล้ว และรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๑๓] มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้น ไม่เคยดับไปแล้วหรือ?
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลัง
จุติอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่

210
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 211 (เล่ม 38)

มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ย่อมไม่ดับไป และธัมมายตนะ
ก็ไม่เคยดับไปแล้ว.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ไม่เคยดับไปแล้ว มนายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ไม่เคย
ดับไปแล้ว แต่มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์
เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ไม่เคยดับไปแล้ว และมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๑๔] จักขายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป โสตายตนะของสัตว์นั้น จักดับไป
หรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของสัตว์ซึ่ง
เข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ ย่อมดับไป แต่โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น
จักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป
และโสตายตนะก็ย่อมดับไป.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใด จักดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้น ย่อมดับไป.
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่
จักดับไป แต่จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่ง
มีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ จักดับไป และจักขายตนะก็ย่อมดับไป.
[๖๑๕] จักขายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป ฆานายตนะของสัตว์นั้น จักดับไป
หรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของสัตว์ ซึ่ง
เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะ
ของสัตว์นั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้
ย่อมดับไป และฆานายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใด ฯลฯ.
[๖๑๖] จักขายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น จักดับไป
หรือ?

211
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 212 (เล่ม 38)

จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของสัตว์ซึ่ง
เข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ ย่อมดับไป แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นจัก
ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป
และรูปายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใด.
[๖๑๗] จักขายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของ
สัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ย่อมดับไป แต่
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลัง
จุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้นย่อมดับไป.
[๖๑๘] ฆานายตนะของสัตว์ใด จักดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น จักดับไปหรือ?
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในชั้นกามาวจรภูมิ และของสัตว์
เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่จักดับไป แต่รูปายตนะของสัตว์
เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อม
ดับไป และรูปายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใด จักดับไป ฆานายตนะของสัตว์นั้น ย่อมดับไป.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีฆานะ ที่กำลังจุติอยู่ จัก
ดับไป แต่ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมี
ฆานะ ที่กำลังจุติอยู่ จักดับไป และฆานายตนะก็ย่อมดับไป.
[๖๑๙] ฆานายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของ
สัตว์นั้น จักดับไปหรือ?
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ย่อมดับไป แต่
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่ นอกนี้
ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใด.

212
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 213 (เล่ม 38)

[๖๒๐] รูปายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของสัตว์
นั้น จักดับไปหรือ?
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป. แต่ธัมมาย
ตนะของสัตว์เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังจุติอยู่
นอกนี้ ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใด จักดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้นย่อมดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังจุติอยู่ จัก
ดับไป แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป
ที่กำลังจุติอยู่จักดับไป และรูปายตนะก็ย่อมดับไป.
[๖๒๑] มนายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งปรินิพพานอยู่ ย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์
เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับ
ไป และธัมมายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใด จักดับไป มนายตนะของสัตว์นั้นย่อมดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจิตที่กำลังจุติอยู่ จัก
ดับไป แต่มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่ง
มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ จักดับไป และมนายตนะก็จักดับไป.
[๖๒๒] จักขายตนะของสัตว์ใด ย่อมดับไป ฯลฯ.
[๖๒๓] จักขายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป โสตายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ย่อมดับ
ไป แต่โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และโสตายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป. จักขายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมดับไป.

213
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 214 (เล่ม 38)

โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ซึ่งไม่มีจักขุ ที่
กำลังจุติจากกามาวจรภูมิ จักดับไป แต่จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ จักดับไป และจักขายตนะก็
ย่อมดับไป.
[๖๒๔] จักขายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป ฆานายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ซึ่งกำลังจุติอยู่
จากรูปาวจรภูมิ ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น จักดับไปก็หาไม่
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติจากกามาวจรภูมิ นอกนี้ ย่อมดับไป
และฆานายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด.
สมเด็จพระผู้มีพระภาค ทรงจำแนกวาระ ๓ ไว้พิสดาร แม้ในอดีตกับปัจจุบัน ฉันใด
แม้วาระนี้ บัณฑิตก็พึงจำแนกให้พิสดาร ฉันนั้น.
[๖๒๕] จักขายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ย่อมดับ
ไป แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และรูปายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ฯลฯ.
[๖๒๖] จักขายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป มนายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ย่อมดับ
ไป แต่มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น จักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นใน
ภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และมนายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ฯลฯ.

214
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 215 (เล่ม 38)

[๖๒๗] จักขายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ย่อมดับ
ไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นใน
ภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจักขุ ที่กำลัง
จุติอยู่ จักดับไป แต่จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่ และจักขายตนะก็ย่อมดับไป.
[๖๒๘] ฆานายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักไม่ดับหรือ?
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ย่อมดับไป
แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น
ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และรูปายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด.
[๖๒๙] ฆานายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดย่อมดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะ
ของสัตว์นั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ย่อมดับไป
แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น
ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด.
[๖๓๐] รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป มนายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักดับไปหรือ?
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ที่กำลังจุติ
อยู่จากอสัญญสัตตภูมิ ย่อมดับไป แต่มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่

215
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 216 (เล่ม 38)

รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังจุติจากปัญจโวการภูมิ นอกนี้ ย่อมดับไป และ
มนายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด.
[๖๓๑] รูปายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นดับไปหรือ?
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ย่อมดับไป
แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น จักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังจุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลัง
จุติอยู่ จักดับไป แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังจุติอยู่จักดับไป และรูปายตนะก็ย่อมดับไป.
[๖๓๒] มนายตนะของสัตว์ใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้น
ภูมิจักดับไปหรือ?
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งปรินิพพานอยู่ย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลัง
จุติอยู่ นอกนี้ ย่อมดับไป และธัมมายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด จักไม่ดับ มนายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นย่อมดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลัง
จุติอยู่ จักดับไป แต่มนายตนะของสัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังจุติอยู่ จักดับไปและมนายตนะก็ย่อมดับไป.
[๖๓๓] จักขายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของสัตว์นั้น จัก
ไม่ดับไปหรือ?

216
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 217 (เล่ม 38)

จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ไม่มีจักขุที่กำลังจุติอยู่ ย่อม
ไม่ดับไป แต่โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น จักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ในอรูปภูมิ ย่อมไม่ดับไป และโสตายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิและของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ จักไม่
ดับไป และจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๓๔] จักขายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของสัตว์นั้นจักไม่ดับไป
หรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจักขุที่กำลังจุติอยู่
ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ ย่อมไม่
ดับไป และฆานายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของสัตว์ซึ่ง
เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานที่กำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์
ที่กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ในอรูปภูมิ จักไม่ดับไป และจักขายตนะก็ย่อม
ไม่ดับไป.
[๖๓๕] จักขายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป
หรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่
ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น จักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ ย่อมไม่ดับไป และรูปายตนะก็จักไม่ดับไป.

217
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 218 (เล่ม 38)

หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของสัตว์ซึ่ง
เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ จักไม่ดับไป
และจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๓๖] จักขายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของ
สัตว์นั้นจักไม่ดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีจักขุ ที่กำลังจุติอยู่
ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น จักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิ ย่อมไม่ดับไป และธัมมายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพาน
อยู่ในอรูปภูมิ จักไม่ดับไป และจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๓๗] ฆานายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้นจักไม่ดับไป
หรือ?
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีฆานะที่กำลังจุติอยู่
ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ในอรูปภูมิ ย่อมไม่ดับไป และจักขายตนะ
ก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า รูปายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ และของสัตว์ซึ่งเข้าถึง
อรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังจุติอยู่ จักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ซึ่งเป็น
ปัจฉิมภวิกสัตว์ในอรูปภูมิ จักไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.

218
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ - หน้าที่ 219 (เล่ม 38)

[๖๓๘] ฆานายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะ
ของสัตว์นั้นจักไม่ดับไปหรือ?
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีฆานะ ที่กำลังจุติอยู่
ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น
ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิย่อมไม่ดับไป และธัมมายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพาน
อยู่ในรูปาวจรภูมิ จักไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๓๙] รูปายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนะของ
สัตว์นั้นจักไม่ดับไปหรือ?
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังเกิดขึ้นอยู่ทั้งหมด ซึ่งไม่มีรูปที่กำลังจุติอยู่ ย่อมไม่
ดับไป แต่ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะ
ปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิ ย่อมไม่ดับไป และธัมมายตนะก็จักไม่ดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่
รูปายตนะของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งจะปรินิพพาน
อยู่ในอรูปภูมิ จักไม่ดับไป และรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
[๖๔๐] มนายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของสัตว์นั้นจักไม่ดับไป
หรือ?
จักดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดจักไม่ดับไป มนายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับไป.
ย่อมดับไป.
[๖๔๑] จักขายตนะในภูมิใดย่อมไม่ดับไป.
[๖๔๒] จักขายตนะของสัตว์ใดในภูมิใด ย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของสัตว์นั้น
ในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ?

219