เอาทั้งพุทธพจน์ เอาทั้งอรรถกถาด้วยที่ไม่ขัดกับพุทธพจน์ มันจึงจะถูกต้อง
05/08/2024 21:29:46
หัวใจสําคัญ ในการศึกษา ในการรับข้อมูล พระพุทธเจ้าล้วนแต่ให้ใช้ความพิจารณา สอบสวนในพระสูตร เทียบเคียงในพระวินัย ถ้าเข้ากันได้ ก็ให้ถือเอา เข้ากันไม่ได้ก็ไม่ให้ถือเอา มีหลายที่มาก เช่น
[๑๑๓] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ พึงกล่าวอย่างนี้ว่า ผู้มีอายุทั้งหลาย ข้อนี้ข้าพเจ้าได้สดับมา ได้รับมาเฉพาะพระพักตร์ พระผู้มีพระภาคเจ้าว่า นี้เป็นธรรม นี้เป็นวินัย นี้เป็นคำสอนของพระศาสดา พวกเธอไม่พึงชื่นชม ไม่พึงคัดค้านคำกล่าวของภิกษุนั้น ครั้นไม่ชื่นชม ไม่คัดค้านแล้ว พึงเรียนบทพยัญชนะเหล่านั้นให้ดีแล้ว สอบสวนในพระสูตรเทียบเคียงในพระวินัย ถ้าสอบสวนในพระสูตร เทียบเคียงในพระวินัย ลงในพระสูตรไม่ได้ เทียบเคียงในพระวินัยไม่ได้ พึงถึงความตกลงใจในข้อนี้ว่านี้ไม่ใช่คำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น และภิกษุนี้จำมาผิดแล้วแน่นอน ดังนั้น พวกเธอพึงทิ้งคำกล่าวนั้นเสีย...
ถ้าไม่พิจารณา เป็นการปฏิบัติผิด เป็นโมฆบุรุษห่างไกล่จากธรรมวินัยนี้
...ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ศรัทธาก็ดี การเข้าไปใกล้ก็ดี การนั่งใกล้ก็ดี การเงี่ยโสตลงก็ดี การฟังธรรมก็ดี การทรงจำธรรมก็ดี การพิจารณาเนื้อความก็ดี ธรรมอันได้ซึ่งความพินิจก็ดี ฉันทะก็ดี อุตสาหะก็ดี การไตร่ตรองก็ดี การตั้งความเพียรก็ดี นั้น ๆ ไม่ได้มีแล้ว เธอทั้งหลายย่อมเป็นผู้ปฏิบัติพลาด ย่อมเป็นผู้ปฏิบัติผิด ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โมฆบุรุษเหล่านี้ได้หลีกไปจากธรรมวินัยนี้ ไกลเพียงไร...
ดังนั้น ...
- ไม่เอาอรรถกถาเลย ก็ไม่ใช่ เพราะขัดกับหลักธรรมข้อที่ว่าให้ใช้ความพิจารณา เป็นการปิดกั้น มีอคติ คับแคบ เป็นคนกระด้าง เย่อหยิ่ง ดูถูกอรรถกถา จะไม่รู้จักเข้าใจเนื้อความ วิธีศึกษาแบบนี้ ไม่เข้ากับธรรมของพระพุทธเจ้า
- เอาแต่อรรถกถา ขอแค่ให้มีเขียนไว้ในตำรา เอาหมดเลย ที่เข้ากับความเข้าใจของตนเอง โดยไม่สอบสวนว่า ขัดกับพุทธพจน์หรือไม่ อันนี้ก็ไม่ใช่ เพราะขัดกับหลักธรรมข้อที่ว่าให้ใช้ความพิจารณาเหมือนกัน จะทำให้ตนไม่รู้จักใช้ความพิจารณา และมีความเห็นที่ผิด
- ดังนั้น เอาทั้งพุทธพจน์ เอาทั้งอรรถกถาด้วยที่ไม่ขัดกับพุทธพจน์ มันจึงจะถูกต้อง ข้อมูลต้องผ่านการพิจารณา สอบสวนในหลายพระสูตร เทียบเคียงในพระวินัยหลายข้อ และสอบถามผู้รู้ประกอบด้วย